KİK Kararı: 2016/UH.II-178

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/006
Gündem No : 66
Karar Tarihi : 20.01.2016
Karar No : 2016/UH.II-178
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ

BAŞVURU SAHİBİ:

Uğur-Tem Taşımacılık Mühen. Medikal Gıda İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Mimar Sinan Mah. 117. Sok. Şahin Apt. A-Blok No: 2 ŞANLIURFA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Orhangazi Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü,

Camikebir Mah. Dervibey Cad. No: 1 16800 Orhangazi/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/147053İhale Kayıt Numaralı “2016 Yılında Orhangazi Belediyesinde Araştırma, Geliştirme ve Yönlendirme Elemanı Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Orhangazi Belediye Başkanlığı İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğü tarafından 03.12.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2016 Yılında Orhangazi Belediyesinde Araştırma, Geliştirme ve Yönlendirme Elemanı Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Uğur-Tem Taşımacılık Mühen. Medikal Gıda İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 18.12.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.12.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.12.2015 tarih ve 99845 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.12.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/3501 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdare tarafından sınır değer hesaplanmadan ve sınır değerin altında kalan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmeden ihalenin Öz Hilal İnş. Tem. Güvenlik Turizm Peyzaj Nak. Tahmil Tahliye Gıda Mad. Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.nin üzerinde bırakıldığı, idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin sonuçlandırılmasının mevzuata aykırı olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif ettiği tutardan toplam asgari ücret düşüldüğünde bir adet araç kiralaması için verdiği fiyatın 726,00 TL olduğu, söz konusu tutarın aracın kasko ve zorunlu trafik sigortası bedelini dahi karşılamadığı, dolayısıyla aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmamasının hatalı olduğu,

2. 2015 model bir aracın kasko, vergi vb. giderler dâhil ortalama kira bedelinin 4.843,13 TL olduğu, eğer idarece araçların kiralama bedellerinin hesabında kasko, vergi vb. giderin dâhil edilmemesi durumunda yaklaşık maliyetin yanlış hesaplanmış olacağı, dolayısıyla idarece yaklaşık maliyetin yanlış hesaplanacağından güncellenmesi gerekeceği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

(3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan, açık ihale, belli istekliler arasında ihale veya Kanunun 21 nci maddesinin (b), (c) ve (f) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde, ikinci fıkranın (a), (b) veya (c) bendindeki seçeneklerden birinin kullanılması zorunludur.

(5) Aşağıdaki işlerin ihalelerinde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.

a) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ve Kanunun 21 nci maddesinin (a), (d) ve (e) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihaleleri.

b) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri.

c) Kurum tarafından yayımlanan aşırı düşük teklif sorgulaması yapılamayacak alımlar listesinde yer alan işlerin ihaleleri.”hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79.1’inci maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükmü ile İdari Şartname düzenlemelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde sınır değerin karsız yaklaşık maliyet tutarı olacağı, sınır değerin altında kalan isteklilerden de ihale dokümanında belirtilmek kaydıyla aşırı düşük teklif açıklamasının istenileceği anlaşılmaktadır.

İhale konusu işte Orhangazi Belediyesinde araştırma, geliştirme ve yönlendirme elemanı olarak 12 ay süreliğine 115 personel ile 1 adet aracın çalıştırılacağı, dolayısıyla şikâyete konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olduğu anlaşılmıştır.

Şikâyete konu ihalede karsız yaklaşık maliyet tutarı olan sınır değerin 3.801.086,64 TL olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif ettiği tutar (3.801.092,64 TL) ile diğer isteklilerce teklif edilen tutarlara bakıldığında sınır değerin altında kalan isteklinin bulunmadığı, aşırı düşük teklif açıklamasının sınır değerin altında kalan istekli veya isteklilerin bulunması durumunda istenilebileceği, dolayısıyla şikâyete konu ihalede sınır değerin altında kalan isteklinin bulunmadığı görüldüğünden başvuru sahibi isteklinin (aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmamasının hatalı olduğu yönündeki) iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklif ettiği tutardan toplam asgari ücret düşüldüğünde bir adet araç kiralaması için verdiği fiyatın 726,00 TL olduğu, söz konusu tutarın aracın kasko ve zorunlu trafik sigortası bedelini dahi karşılamadığı iddiasına ilişkin olarak;

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri uyarınca isteklilerin vermiş oldukları tekliflere ilişkin ayrıntılı açıklayıcı bilgi ve belgelerin, isteklilerin teklif ettiği bedellerin sınır değerin altında olması durumunda aşırı düşük tekliflerin açıklanması kapsamında sunulması gerektiği, dolayısıyla anılan isteklinin araç kiralama iş kalemi için vermiş olduğu fiyat teklifine yönelik bu aşamada herhangi bir açıklama istenilemeyeceği anlaşıldığından söz konusu iddianın da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibi isteklinin sınır değere olan şikâyetinin araç maliyetine yöneldiği, araç maliyetinin hesabının idarece yanlış hesaplanmış olması durumunda yaklaşık maliyetinde yanlış hesaplanmış olacağı, bu bağlamda yaklaşık maliyetin güncellenerek sınır değerin yeniden hesaplanması gerektiği yönündeki iddiasının dolaylı olarak yaklaşık maliyete yönelik olduğu değerlendirilmiş olup bu çerçevede yapılan inceleme ve hukuki değerlendirme ise aşağıda yer almaktadır.

Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar…” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, idareye şikâyet başvuru süresinin idarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren başlayacağı, 15’inci maddesinde, Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16’ncı madde çerçevesinde inceleneceği, 16’ncı maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde, başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığının inceleneceği 17’nci maddesinin birinci fıkrasında ise, 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verileceği düzenlemelerine yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde ihale komisyonu tarafından ihale tarihi olan ilk oturumda yapılması gereken işlemlerin sayıldığı, yapılacak işlemler arasında ilk oturumda isteklilerce teklif edilen tutarlar ile yaklaşık maliyetin açıklanacağının belirtildiği, dolayısıyla yaklaşık maliyet tutarının ihale tarihi olan ilk oturumda alenileştiği, bu çerçevede isteklilerce yaklaşık maliyete yönelik yapılacak şikâyet konularının farkına varılmış olması gereken tarihin yaklaşık maliyetin alenileştiği ilk oturum olan ihale tarihi olduğu anlaşılmıştır.

Bu çerçevede isteklilerin yaklaşık maliyete yönelik şikâyet başvurularını, ihale tarihini izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde idareye yapmaları gerekmektedir.

Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmenin ön koşulu, idareye usulüne uygun olarak şikâyet başvurusunda bulunulmasıdır. Dolayısıyla itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan iddia kapsamında yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığı ifade edilmekte olup, şikâyete konu işlemin farkına varılma tarihi olarak ihale tarihinin esas alınması gerekmektedir.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibinin yaklaşık maliyeti öğrendiği tarihin ihale tarihi (03.12.2015) olduğu, başvuru sahibi isteklinin yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığı iddiasına ilişkin olarak ihale tarihini takip eden onuncu günün hafta sonuna denk gelmesi nedeniyle takip eden ilk iş günü olan 14.12.2015 tarihine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken 18.12.2015 tarihinde bulunduğu dikkate alındığında, başvuru sahibi isteklinin yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığına ilişkin iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi