KİK Kararı: 2016/UH.I-3245

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/070
Gündem No : 29
Karar Tarihi : 28.12.2016
Karar No : 2016/UH.I-3245

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: Osman DURU, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Özer Tur Taşımacılık İnş. Kuyumculuk Sigorta Aracılık Otomotiv San. Tic. İth. ve İhr. Ltd. Şti.,

Basınevleri Mah. 15. Cad. 17. Sok. No: 2/A-13 Keçiören/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğü Satınalma Daire Başkanlığı,

Hipodrom Caddesi No: 12 06330 Yenimahalle/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/335826 İhale Kayıt Numaralı “Personel Servisi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğü Satınalma Daire Başkanlığı tarafından 18.10.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Personel Servisi” ihalesine ilişkin olarak Özer Tur Taşımacılık İnş. Kuyumculuk Sigorta Aracılık Otomotiv San. Tic. İth. ve İhr. Ltd. Şti.nin 21.11.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.11.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.11.2016 tarih ve 66543 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.11.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2809 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale komisyon kararında, kendilerinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunduğunun belirtildiği, buna karşılık ihale üzerinde bırakılan Ufuk Tur firması ile ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif olarak belirlenen Doruk Tur - 06 Seyahat Tur - Öz Dolunay Tur Ortak Girişiminin sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklamalarının da uygun bulunduğunun belirtildiği, ancak ilgili firmaların aşırı düşük teklif açıklamalarında kiralama, amortisman ve akaryakıt maliyetlerine ilişkin olarak sunmuş oldukları tevsik edici belgelerin geçerli kabul edilmesinin mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil ettiği şöyle ki;

Kiralama Maliyeti Yönünden:

Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79.2.2.1’inci maddesinde "Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (…/…/…) tarih ve (...) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği halde, özelde kiralamanın fiyat teklifi yönünde olduğu ancak genelde ilgili firmalar tarafından beyan yazılmaksızın fiyat tekliflerinin alındığı, bu hususun da değerlendirme dışı bırakma gerekçesi olduğu,

Ayrıca meslek mensubu olan SMMM ve YMM tarafından imzalanması ve kaşelenmesi gereken fiyat tekliflerinin serbest muhasebeciler tarafından kaşe imza edilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

Kiralamada fiyat teklifine konu edilen araçların, Teknik Şartname’de belirtilen koltuk sayıları, model yılı ve motor güçleri yönünden istenilen kriterleri sağlamadığı, bu araçların ve bu fiyat teklifinin kabul edilmesinde de hukuka uyarlık bulunmadığı,

Kiralama fiyat teklifinin büyük önem taşıdığı, kiralama fiyat teklifine konu edilen bu araçlara göre bakım onarım fiyat teklifi alınıp akaryakıt maliyetleri bu araçlara göre belirleneceği için bu belgenin odak noktasını oluşturduğu, ancak ilgili firmalar tarafından sunulan kiralama fiyat teklifinde belirtilen araçlar anılan diğer belgelerde ya eksik şekilde yer aldığı, ya model yılı farklılaştırıldığı ya da hiç yer verilmediği,

Firmaların kiralama fiyat teklifine konu ederek maliyetlerini açıkladığı kiralık araç sayısı ile amortisman maliyetleri üzerinden açıkladığı kendi malı araç sayısının toplamının hizmet alımında çalışacak toplam araç sayısı olan 37 sayısına ulaşması lazım geldiği halde firmalar tarafından hem eksik kiralama hem de eksik amortisman açıklaması yapıldığı, önemli bir diğer hususun ise kiralama fiyat teklifinde yer verilen kiralama süreleri ile araçların iş süresince çalışacakları toplam sürelere ilişkin verilerin uyuşmadığı,

Kiralama fiyat teklifinin tarihinin, belge içerisinde yer alan tespit tutanağı tarihinden önceki bir tarih olması fiyat teklifini hukuka aykırı hale getirdiği,

Amortisman Maliyeti Yönünden:

İlgili firmalar tarafından açıklamaları kapsamında sunulan amortisman tutanağının YMM ya da Serbest Muhasebeci Mali Müşavir tarafından kaşe imza yapılması gerekirken bu işlemin gerçekleştirilmediği,

İhale konusu hizmetin süresinin 2017, 2018 ve 2019 yıllarına sari olduğu, çalıştırılacak 6 (altı) adet aracın amortisman maliyetlerinin bu üç senenin tamamı hesaplamaya katılmak suretiyle hesaplanması gerektiği, 22.01.2017'de başlayan ve 21.01.2019'da sona eren işbu hizmet alımında bir ya da iki yıl üzerinden gerçekleştirilen amortisman hesaplamaları kıst amortisman manasına geleceğinden ilgili firmalar tarafından yapılan amortisman açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu, keza sözleşme konusu iş 2019 yılında bitecek olmasına rağmen 2019 yılı amortisman maliyetinin bazı araçlar yönünden hiç hesaba katılmadığı bazı araçlar yönünden ise kıst olarak hesaplandığı bu şekilde yapılmış olan açıklamanın mevzuata aykırı olduğu,

Araçlar için 333 seri nolu Tebliğ’de faydalı ömür süresinin beş yıl ve amortisman süresinin %20 olduğu açık bir şekilde düzenlenmiş olmasına rağmen daha uzun süreler üzerinden açıklama gerçekleştirilmek suretiyle maliyetlerin aşağı çekilmesine çalışılmasının açıkça mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde ihale dosyası içerisinde sunulan araçların ihalede kullanılmasının zorunlu olduğu yönünde düzenleme bulunmasına rağmen, ilgili firmaların ihale dosyası içerisinde sunduğu araçlardan farklı araçlar üzerinden ve eksik bir şekilde yaptığı açıklamanın kabulünün mümkün bulunmadığı, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sundukları amortisman tutanağındaki araç marka, model ve adetlerin farklılık arz etmesi değerlendirme dışı bırakılmalarını zorunlu kıldığı,

Akaryakıt Maliyeti Yönünden:

İhale dokümanı gereğince bu iş kapsamında midibüs ve minibüs olmak üzere tip araç kullanılacağının açık olmasına rağmen, firmalar tarafından bu husus dikkate alınmaksızın yapılan akaryakıt maliyeti açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu, bazı araçların şehir içi trafikte ortalama olarak 100 kilometrede ne kadar motorin (diğer) akaryakıt sarfiyatlarının bulunduğuna yönelik yapılan açıklamanın araçların yetkili servislerinden beyan yazısı alınmadan ve katalog sunulmadan hiçbir objektif kritere dayanmadan gerçekleştirilmesinin hukuka aykırı olduğu, bazı araçlar yönünden alınmış beyan yazısının ise şehir içi tüketim değerlerini göstermemesi ve bu değerler üzerinden hesaplama yapılmasının kabul edilmeyeceği,

Özellikle İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesi gereğince kendi malı olarak ihale dosyası içerisinde ilgili belgeleri konulan araçlar ile akaryakıt tüketim değerleri tevsik edilen araçların aynı olmadığı model yılı, marka ve motor seçeneklerinde farklılıklar bulunduğu görülmekle hukuka aykırılığın açık olduğu, diğer taraftan beyan yazısı alınmış olan bazı araçlar yönünden ise araçların marka, model ve motor gücüne yer verilmeksizin ortalama akaryakıt tüketimi bilgisi beyan edildiği görülmekle kiralama fiyat teklifinde belirtilmediği, araçlar yönünden söz konusu beyan yazılarının da hiçbir geçerliliğinin bulunmadığı,

İlgili firmaların açıklama dosyası kapsamında gerçekleştirdiği kilometre hesaplamalarında çeşitli hatalar yapıldığı, bu yanlış hesaplamalar sonucunda akaryakıt maliyetinin eksik hesaplandığı, bu çerçevede tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İllere göre akaryakıt bayi fiyatları baz alındığında EPDK Ankara ili en düşük akaryakıt bayi fiyat raporuna göre ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında alınması zorunlu olmasına rağmen Firma açıklamasının bu hükme uygun olmadığı,

İşçilik Maliyeti Yönünden:

İlgili firmalar tarafından gerçekleştirilen işçilik açıklamalarının tüm araç tipleri, tüm güzergah çeşitleri ve tüm işçilik kalemleri yönünden hukuka aykırı olduğu, özellikle aşırı düşük teklif sorgulama yazısında "işçilik ücreti" olarak belirleme yapılmış olması karşısında firmanın saatlik asgari işçilik maliyeti altında ücret belirlemek suretiyle yaptığı hesaplamalar ve belirlediği ücretlerin hukuka aykırı olduğu,

Ayrıca işin süresinin iki yıl olduğu göz önüne alındığında firmalar tarafından eksik süreler üzerinden işçilik maliyetinin hesaplandığının anlaşıldığı,

İhale tarihi itibari ile saatlik asgari ücretin 8,97 olduğu, sundukları açıklama dosyasından da görüleceği üzere hizmetin gereğince yerine getirilebileceği asgari sürenin günde üç saat olduğunun kabulünün zorunlu bulunması karşısında hizmet alımı süresinde toplam işçilik maliyetinin 513.335,16 TL'den az bulunmasının mümkün olmadığı, bu değerin altında yapılan işçilik açıklaması teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasını zorunlu kıldığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.1.Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.

…

78.9. İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek ve yol maliyetlerinin istekli tarafından karşılanmasının öngörüldüğü hallerde, bu maliyetlerin brüt tutarları dikkate alınacaktır.

…

78.13. Yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerinin idari şartnamelerinde, yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ve ayda kaç gün ödeneceği yazılacak, bu brüt tutarların nakdi olarak ödeneceği ve ücret bordrosunda gösterileceği açıkça belirtilecektir. Her ay 30 gün olarak kabul edilecek ve bazı ayların 30 günden daha fazla ya da eksik günleri dikkate alınmayacaktır. İdari şartnamede 26 veya 22 olarak belirlenen aylık gün sayısı üzerinden hesaplama yapılacak ve 31 veya 28 gün olan aylardaki fiili gün sayısı dikkate alınmayacaktır. Yemek ve yol için aylık gün sayısı belirlenmemiş ise 26 gün olarak hesaplama yapılacaktır…” açıklamaları doğrultusunda bahse konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı ihalesi olduğu, nitekim hizmet işi kapsamında çalıştırılacak olan personelin maliyetinin yaklaşık maliyetin % 70’inden az olduğu ve iş kapsamında ağırlıklı olarak çalıştırılacak olan araç maliyetleri ve bu araçlara ilişkin diğer gider kalemlerinin ağırlıkta olduğu bir hizmet alımı ihalesi olduğu anlaşılmıştır.

Aynı Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.” açıklamaları yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Personel Servisi

b) Miktarı ve türü:

Teknik Şartnamede özellikleri ve istiap hadleri belirtilen servis araçları ile 37 güzergahta araç başına iki yıllık 502 sefer olmak üzere toplam 10.040 minibüs seferi ve 8.534 midibüs seferi …” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “… 7.5.2. İhale konusu hizmetin yerine getirilmesi esnasında Midibüs’ler 2010 modelden, Minibüs’ler 2011 modelden eski olmamak kaydıyla, 17 adet 23 – 29 kişilik midibüs ile 20 adet 14 – 22 kişilik minibüs kullanılacak olup, bu araçlardan en az 6 adet (C) Plakalı Minibüs veya Midibüs isteklinin kendi malı olma zorunluluğu vardır. Kendi malı olan araçları, ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı yada yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilir. Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş makine ve ekipman, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile isteklinin kendi malı sayılır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif edilecek fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. …

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ilişkin düzenlenen birim fiyat teklif cetveli aşağıdaki tabloda yer almaktadır.

A

B

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Araç başına günlük bir seferden iki yıllık 502 sefer olmak üzere 17 adet midibüs ile personel taşıma

Sefer

8.534

2

Araç başına günlük bir seferden iki yıllık 502 sefer olmak üzere 20 adet minibüs ile personel taşıma

Sefer

10.040

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

İhale dokümanında ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak olan servis araçlarının sürücülerine ilişkin olarak hafta içi mesai saatlerinin tamamı için bir çalışma süresinin tanımlanmadığı dolayısıyla araç sürücülerinin kısmi zamanlı olarak çalıştırılacağı anlaşılmaktadır.

İhaleye ilişkin Teknik Şartname’nin son sayfasında, personel taşınmasının öngörüldüğü 37 güzergahın isimlerinin, kullanılacak araçların cinsinin ve bu güzergahlardaki günlük gidiş- dönüş mesafelerinin kilometre üzerinden bir tablo halinde ayrı ayrı belirtildiği görülmüştür.

Sıra

No

Güzergah İsmi

Araç Cinsi

Güzergah Mesafesi (Km) (Gidiş+Dönüş)

Günlük

Sefer

Sayısı

Yıllık

Sefer

Sayısı

Yenimahalle-Kardeşler Kooperatifi

Midibüs

13

1

502

Şentepe

Midibüs

18

1

502

Etlik-Ayvalı - Esertepe

Midibüs

22

1

502

…

…

…

…

…

..

Turkuaz Toki- Yapracık Toki Konutları

Minibüs

90

1

502

Başvuruya konu ihalede yaklaşık maliyetin idarece 4.835.203,76 TL olarak hesaplandığı, sınır değerin tespitine yönelik olarak yukarıda aktarılan Tebliğ açıklamaları doğrultusunda yaklaşık maliyetin 1,30 katsayısına bölünmek suretiyle bulunan 3.719.387,50 TL’lik değerin altında teklif verdiği tespit edilen; Ufuk Turizm Taşımacılık Tic. Ltd. Şti., Doruk Turizm Nakliye Gıda Temizlik Limited Şirketi - 06 Seyahat Turizm San. Tic. Ltd. Şti. - Öz Dolunay Turizm Limited Şirketi Ortak Girişimi, Yeni-Tur Turizm Taşımacılık Tic. ve San. Ltd. Şti., Çağrı Tur Nakliyecilik Sanayi Ve Tic. Ltd. Şti., Çınar Turizm Taşımacılık İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. - ZC İnşaat Güvenlik Tur. Gıd. Temz. Oto. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Beşeller Turizm Taşımacılık Filo Kiralama Otomotiv İnşaat Taahhüt Emlak Sanayi Ve Ticaret A.Ş., Özer Tur Taşımacılık İnşaat Kuyumculuk Sigorta Aracılık Otomotiv Sanayi Ticaret İthalat Ve İhracat Limited Şirketi, Genol Gıda İnşaat Turizm Hayvancılık Nakliyat Taşımacılık Tekstil Dayanıklı Tüketim Ve Otomotiv San Tic. Ltd. Şti. - Özyaren Turizm Taşımacılık Pet. Ür. İn. San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi, Hasan Tosun, Yeni Nesil Taşımacılık Turizm İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., Anıt-Tur Seyahat Turz. Ve Tic. Ltd. Şti., Yeni Metkan Turizm Taşımacılık Otomotiv İnşaat Taahhüt Emlak Limited Şirketi, Güngör Kardeşler Tur Turizm İnşaat Emlak Otomotiv Tarım Ve Petrol Ürünleri Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi -Doğanyurt Grup San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi olmak üzere toplam 12 istekliye aşırı düşük teklif sorgulamasının yapıldığı,

İsimleri sayılan söz konusu isteklilerden; Ufuk Turizm Taşımacılık Tic. Ltd. Şti., Doruk Turizm Nakliye Gıda Temizlik Limited Şirketi- 06 Seyahat Turizm San. Tic. Ltd. Şti.- Öz Dolunay Turizm Limited Şirketi Ortak Girişimi, Güngör Kardeşler Tur Turizm İnşaat Emlak Otomotiv Tarım Ve Petrol Ürünleri Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi - Doğanyurt Grup San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi ile Özer Tur Taşımacılık İnşaat Kuyumculuk Sigorta Aracılık Otomotiv Sanayi Ticaret İthalat ve İhracat Limited Şirketi olmak üzere 4 isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sundukları,

Güngör Kardeşler Tur Turizm İnşaat Emlak Otomotiv Tarım Ve Petrol Ürünleri Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi - Doğanyurt Grup San. Ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından sunulan açıklamalarda; akaryakıt ile ilgili açıklamalarda aritmetik hata bulunması ve amortisman giderlerine ilişkin açıklama yapılmamış olması gerekçesiyle, yapılan açıklamaların uygun bulunmadığı ve ilgili isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

Geriye kalan üç isteklinin açıklamasının da uygun bulunmak suretiyle, Ufuk Turizm Taşımacılık Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlendiği, ekonomik açıdan ikinci avantajlı teklif sahibi olarak ise Doruk Turizm Nakliye Gıda Temizlik Limited Şirketi- 06 Seyahat Turizm San. Tic. Ltd. Şti.- Öz Dolunay Turizm Limited Şirketi Ortak Girişiminin belirlendiği anlaşılmıştır.

İdarece teklifi aşırı düşük olarak belirlenen ilgili isteklilere EKAP üzerinden gönderilen yazıda “… Kamu İhale Genel Tebliği 79’uncu maddesinde belirtilen esaslar çerçevesinde; işçilik, amortisman, akaryakıt bileşenleri ile ilgili teklifinize ayrıntılı ve belgelendirilmiş olarak açıklık getirmeniz gerekmektedir. …” denilmek suretiyle, bileşenlerine ilişkin bilgi ve belgelerle birlikte, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde belirtilen hususlara uygun olarak hazırlanacak yazılı açıklamanın sunulması istenilmiştir.

İddia konusu hususlar ve açıklanması istenilen “önemli maliyet bileşenleri” esas alınarak ihale üzerinde bırakılan Ufuk Turizm Taşımacılık Tic. Ltd. Şti. tarafından teklif bedeline ilişkin olarak sunulan açıklamalar ve açıklamaya ilişkin tevsik edici belgeler incelendiğinde;

Araçların amortisman giderlerine ilişkin olarak;

Kendi malı olan 6 adet aracın amortisman giderinin tevsiki amacıyla, sahip olunan araçların ruhsatlarının birer örneğinin ve bunun yanında Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM) onaylı demirbaş defterinin sunulduğu, Vergi Usul Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca, ilgili demirbaş defterinde yer alan araçların bedelleri esas alınmak suretiyle normal amortisman yöntemi kullanılarak, işin süresini kapsayacak şekilde 24 ay üzerinden toplam 205.823,04 TL’lik amortisman giderinin hesaplandığını gösterir bir cetvelin sunulduğu, anılan cetvel içeriğinde yer alan tutarların doğru olduğunun tespit edildiği, bu itibarla kendi malı olarak temin edileceği tevsik edilen araçların amortisman giderine ilişkin belgelendirmenin de mevzuata uygun olduğu,

Personel maliyetine ilişkin olarak;

İstekli tarafından, ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak araçların sürücüleri için brüt asgari ücretin % 20 fazlası olan 2.517,93 TL üzerinden 11,20 TL saatlik asgari ücretin teklif edildiği, KİK işçilik hesaplama modülünden ihale tarihi itibarıyla aylık işçilik maliyeti olan 2.017,58 TL üzerinden hesaplanan saatlik asgari ücretin 8,97 olduğu dikkate alındığında, teklif edilmesi gereken saatlik ücretin üzerinde bir saatlik ücretin teklif edildiği, idarede görevli 1 personel için tam gün ve her bir araç içinde birer adet olmak üzere 37 şoför için ise 1 iş günü içerisinde 3 saatlik çalışma yapılacağından hareketle, işin süresince toplam işçilik ücreti olarak 4.516,72 TL’nin öngörüldüğü ve isteklinin teklif fiyatına personel maliyetine ilişkin sunmuş olduğu açıklamalarda belirtilen ücretleri tam olarak yansıtmış olduğu, dolayısıyla bu konuda yapılan açıklamaların kabul edilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı,

Akaryakıt giderlerine ilişkin olarak;

İhale konusu işte kullanılacak 37 araçtan 6 tanesinin isteklinin kendi malı olduğunun, geriye kalan 31 adetinin ise kiralama yoluyla sağlanacağının beyan edildiği, ilgili istekli tarafından kiralama maliyeti için öngörülen fiyatın tevsiki amacıyla, Ekol Turizm Seyahat Taşıma Ltd. Tic. Ltd. Şti.den alınan, “Teklif belirlenirken teknik şartname ve diğer ihale dokümanları dikkate alınmış, orada belirtilen hükümlere uygun olarak teklif edilen araçlar belirlenmiştir. Araç içerisinde gerekli donanım, ses ve güvenlik ekipmanları, yangın söndürme tüpü, ilk yardım çantası… tam olarak bulunmaktadır. Araç maliyetine bakım-onarım, yedek parça, trafik sigortası, koltuk sigortası, MTV, muayene giderleri, lastik, şoför, egzos emisyon maliyetleri dahil değildir” açıklamalı, “14 adet WW Crafter 2.0 TDI Minibüs” için 336.000,00 TL tutarında ve “17 adet Temsa Prestij Midibüs” için ise 612.000,00 TL tutarında olmak üzere Serbest Muhasebeci Mali Müşavir (SMMM) onaylı 28.10.2016 tarihli iki adet fiyat teklifinin sunulduğu,

Akaryakıt maliyetine ilişkin bedeli tevsik etmek üzere, akaryakıt maliyeti tablosunun sunulduğu, sunulan tabloda yer alan akaryakıt satış fiyatının EPDK tarafından 08.09.2016 tarihinde “Bayi Satış Fiyatı Bülteni’nde” yayımlanan %18 KDV hariç motorin fiyatı tutarı olduğunun belgelendirildiği,

Kendi malı olarak ve kiralama yoluyla temin edileceği açıklanan araçların marka, model ve kapasitesine göre 100 kilometrede sarf edeceği akaryakıt miktarının tevsikinin ise ilgili araçların kataloglarının, Soycan Kardeşler Otomotiv Turizm İnşaat İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi Temsa Yetkili Servisi firmasınca 01.11.2016 tarihinde düzenlenmiş yazının ve Makine Mühendisleri Odası Ankara Şubesi’nden alınan 28.10.2016 tarihli teknik görüş yazısının sunulması suretiyle yapıldığı, ayrıca akaryakıt giderlerinin hesaplanmasında ihaleye ilişkin Teknik Şartnamede öngörülmüş bulunan güzergahların ve bu güzergahlar için belirtilen mesafelerin aynen esas alındığı hususları tespit edilmiş olup, bu haliyle ihalede teklif edilen araçların akaryakıt satış fiyatı ile araçların yakıt tüketimine ilişkin yapılan belgelendirmelerde mevzuata uygun olduğu,

Kiralama giderine ilişkin olarak;

Aşırı düşük teklif sorgulamasında söz konusu maliyet kaleminin önemli bir teklif bileşeni olarak belirlenmediği tespit edildiğinden, bu gider kalemine ilişkin bir açıklama yapılmasına gerek olmadığı, dolayısıyla başvuru sahibinin kiralama maliyetine yönelik iddialarının reddedilmesi gerektiği,

Ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi istekli olan Doruk Turizm Nakliye Gıda Temizlik Limited Şirketi - 06 Seyahat Turizm San. Tic. Ltd. Şti. -Öz Dolunay Turizm Limited Şirketi Ortak Girişiminin sunmuş olduğu açıklamalarda,

Araçların amortisman giderlerine ilişkin olarak;

Kendi malı olan araçların amortisman giderinin tevsiki amacıyla, sahip olunan araçların ruhsatlarının birer örneğinin ve Türkiye Sigorta Birliğinden alınan ilgili araçların 2016 yılı Kasko bedellerinin sunulduğu, Vergi Usul Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uyarınca, ilgili araçların 2016 yılı Kasko bedelleri esas alınmak suretiyle normal amortisman yöntemi kullanılarak, işin süresini kapsayacak şekilde 24 ay üzerinden kendisine ait 6 araç için toplam olarak 589.621,00 TL’lik amortisman giderinin hesaplandığını gösterir bir cetvelin sunulduğu, anılan cetvel içeriğinde yer alan tutarların doğru olduğunun tespit edildiği, bu itibarla kendi malı istenilen araçların amortisman giderine ilişkin belgelendirmenin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.” açıklaması uyarınca amortisman giderleri konusunda yapılmış bulunan açıklamaların uygun olduğu,

Buna karşılık kendi malı olarak tevsik edilen 6 aracın dışında, ihale konusu işte kullanılması istenen diğer 31 araçla ilgili olarak herhangi bir tevsik edici belgeye yer verilmediği,

Personel maliyetine ilişkin olarak;

İstekli tarafından, ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak 37 adet servis şoförü ile idarede bulundurulacak 1 adet temsilci için KİK işçilik hesaplama modülünden ihale tarihi itibariyle aylık işçilik maliyeti olan 2.017,58 TL üzerinden 30 günlük tam ücretin teklif edildiği ve isteklinin teklif fiyatına personel maliyetine ilişkin sunmuş olduğu açıklamalarda belirtilen ücretleri tam olarak yansıtmış olduğu, dolayısıyla bu konuda yapılan açıklamaların kabul edilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı,

.

Akaryakıt giderlerine ilişkin olarak;

Akaryakıt maliyetine ilişkin bedeli tevsik etmek üzere, akaryakıt satış fiyatının EPDK tarafından 11.10.2016 tarihinde “Akaryakıt Bayi Fiyatı Raporu’nda” yayımlanan %18 KDV hariç motorin fiyatı tutarı olduğunun belgelendirildiği,

Kendi malı olarak teklif ettiği 6 adet aracın her birinin marka, model ve kapasitesine göre 100 kilometrede sarf edeceği akaryakıt miktarının tevsikinin ise ilgili aracın kataloğunun ve Azizoğlu Motorlu Araçlar Şti. ile Çağdaş Oto Otokar Yetkili Servisi firmalarınca 26.10.2016 tarihinde düzenlenmiş yazıların sunulması suretiyle yapıldığı, bu haliyle kendi malı olarak teklif edilen araçların akaryakıt satış fiyatı ile araçların yakıt tüketimine ilişkin yapılan belgelendirmelerde mevzuata aykırılık olmadığı,

Ancak, ihale konusu işte kullanılacak 31 adet araçla ilgili herhangi bir tevsik edici belgenin sunulmadığı hususu dikkate alındığında, ilgili istekli tarafından 31 aracın yakıt sarfiyatının ise kıyaslama yoluyla hesaplanmak suretiyle fiyat teklifine yansıtıldığının anlaşıldığı, bu durumda farklı marka ve modeldeki araçların yakıt sarfiyatlarının da farklı olacağı dikkate alındığından kendi malı olmayan araçların, akaryakıt sarfiyatına ilişkin açıklamaların mevzuata uygun olmadığı,

Kiralama giderine ilişkin olarak;

Aşırı düşük teklif sorgulamasında söz konusu maliyet kaleminin önemli bir teklif bileşeni olarak belirlenmediği tespit edildiğinden, bu gider kalemine ilişkin bir açıklama yapılmasına gerek olmadığı, dolayısıyla başvuru sahibinin kiralama maliyetine yönelik iddialarının reddedilmesi gerektiği belirlenmiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olan Doruk Turizm Nakliye Gıda Temizlik Limited Şirketi - 06 Seyahat Turizm San. Tic. Ltd. Şti. - Öz Dolunay Turizm Limited Şirketi Ortak Girişiminin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi