KİK Kararı: 2016/UH.I-2754

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/061
Gündem No : 43
Karar Tarihi : 09.11.2016
Karar No : 2016/UH.I-2754

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: II. Başkan Şinasi CANDAN, Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Dr. Ahmet İhsan ŞATIR, Hasan KOCAGÖZ, Oğuzhan YILDIZ

BAŞVURU SAHİBİ:

Akgökçe Gıda Nak. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Karacurun Mah. Gazi Sok. No: 36 Hilvan/ŞANLIURFA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Siverek İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü,

Güney Mahallesi Atatürk Bulvarı Siverek Milli Eğitim Müdürlüğü Binası 63600 Siverek/ŞANLIURFA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/319940 İhale Kayıt Numaralı “2016-2017 Eğitim-Öğretim Yılı Taşımalı İlk ve Ortaokul Öğrencilerine Verilecek Öğle Yemeği İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Siverek İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 19.09.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2016-2017 Eğitim-Öğretim Yılı Taşımalı İlk ve Ortaokul Öğrencilerine Verilecek Öğle Yemeği İşi” ihalesine ilişkin olarak Akgökçe Gıda Nak. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 10.10.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.10.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.10.2016 tarih ve 57246 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.10.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/2348 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerine bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarında;

a) Kırmızı et, tavuk eti, kuru gıdalar, sebzeler, meyveler, tatlılar, yağlar, içecekler ile ilgili açıklamaların belgelere dayalı olarak yapılmadığı,

b) Kırmızı et, tavuk eti, kuru gıdalar, sebzeler, meyveler, tatlılar, yağlar, içecekler ve temizlik malzemelerine ilişkin fiyat teklifi sunularak açıklama yapıldığı, fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı ve Tebliğ’e göre yer alması gereken ibarenin yer almadığı, SMMM veya YMM imzasının bulunmadığı, fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösteren kişilerden alınmadığı,

c) Ana çiğ girdilerinin tamamı için Tebliğ’de yer alan açıklamalar uyarınca fiilen açıklama yapılması mümkün olmadığına ilişkin hukuki bir gerekçe belirtilmeksizin muhtelif marketlerden alınan fiyat tekliflerinin sunulduğu, söz konusu fiyat teklifleri ile açıklanan patlıcan, domates, muz, yumurta, zeytin vb. girdilerin Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde yer alan açıklama yöntemleri ile açıklanabileceği, dolayısıyla isteklinin açıklamalarının mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

d) Kırmızı et, tavuk eti, kuru gıdalar, sebzeler, meyveler, tatlılar, yağlar, içecekler, temizlik malzemeleri, çalışacak personel, gıda zehirlenmelerine karşı portör kontrolleri, araç ile açıklamalarının fiyat teklifi yerine alış faturası ile açıklama yapıldığı, bunun Tebliğ’e uygun olmadığı,

e) Teknik Şartname'de verilen çiğ girdi gramajlarına uyulmadığı, (ana çiğ girdi maliyeti+işçilik maliyeti) toplamı yanlış hesaplandığı,

f) Teknik Şartname'de ekmeğin 120 gr olacağının düzenlendiği, ancak istekli tarafından sunulan menüde ekmeğin 100 gr olarak belirtildiği, ayrıca ekmek giderini tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı,

g) Sunulan fiyat tekliflerinde etin karkas ağırlık fiyatının verildiği, ancak verilen örnek menülerde etin kemiksiz olacağının belirtildiği, bu nedenle ihale dokümanına uyulmadığı,

h) Sunulan yemek menüsünde tulumba tatlısının çiğ girdileri ile gramajına yer verilmediği, sadece “Tulumba tatlısı 150 gr” yazıldığı, bu çerçevede isteklinin açıklamalarının uygun olmadığı,

2. İhale üzerine bırakılan isteklinin sunduğu iş deneyim belgesinin mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: 12/06/2015-29384 R.G./3. md.) SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8.İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdiler anlaşılır. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir…” açıklaması,

İdari Şartname'nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 2016-2017 Eğitim-Öğretim Yılı Taşımalı İlk ve Ortaokul Öğrencilerine Verilecek Öğle Yemeği İşi

b) Miktarı ve türü: Belirtilen Rakam 4967 Öğrencinin 178 Gün Boyunca Alacağı Toplam Öğün Yemek Sayısıdır…” düzenlemesi,

Aynı Şartname'nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Tüm Vergiler ve Masraflar

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İlgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderleri, araç ve makine ekipman giderleri, çalışacak personellerin işçilik, giyim, yol, yemek giderleri, verilecek sıcak yemek ve kumanyaların giderleri, temizlik, sarf malzeme giderleri, idari ve teknik şartnamede belirtilen tüm giderler İstekli tarafından teklif edilecek fiyata dâhildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir…” düzenlemesi,

Aynı Şartname'nin “Sınır Değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır…” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname'nin “İşin Niteliği, Nev’i ve Miktarı” başlıklı 1’inci maddesinde “İlçemizde 4967 öğrenciye, 178 iş günü, öğün öğle yemeği malzeme dâhil, hazırlık ve yemek pişirme, okullara dağıtım, okullarda servis ve sonrası tüm hizmetlerin alımı işi. Yemeklerin tamamı ihale sonucuna göre ihale üzerinde bırakılan yüklenici firmanın mutfağında hazırlanarak pişirilecektir.

4967 öğrenciye bir öğünde öğle yemeği olarak aylık yemek listesindeki yemek çeşitleri verilecektir. Belirlenen yemek adetleri tahmini olup öğrenci adedinde meydana gelecek eksilme ve artmadan dolayı yemek verilecek öğrenci adedi taşıma merkezi okul idareleri tarafından belirlenen sayı olacaktır. Günlük çıkacak yemek adedi listeye göre tespit edilecektir.

Sıra

Cinsi

Gün

Öğrenci sayısı

Toplam öğün sayısı

1

Öğle Yemeği

178

4967

178 x 4967 = 884.126 adet Öğle Yemeği

Genel Toplam

884.126 adet Öğle yemeği

…” düzenlemesi yer almaktadır.

Birim fiyat teklif cetveli standart formunun aşağıdaki şekilde olduğu görülmüştür.

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

2016-2017 Eğitim-Öğretim Yılı Taşımalı İlk ve Ortaokul Öğrencilerine Verilecek Öğle Yemeği 4967 Kişiye 178 Gün

Adet

884.126

Toplam Tutar (K.D.V Hariç)

Yukarıda yer alan mevzuat açıklamalarından teklifi aşırı düşük bulunan isteklinin açıklamasının geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti + İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerektiği, ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdilerin anlaşılacağı, bu çerçevede isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurların “yardımcı girdiler” başlığında olduğu ve bu unsurlar için açıklama sunulmasının gerekli olmadığı anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalede 22 isteklinin ihale dokümanı satın aldığı, ihaleye 9 isteklinin teklif verdiği, ihalenin Uslu Yemekçilik Temizlik Nak. İnş. ve Ot. Hiz. San ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Akgökçe Gıda Nak. Taş. İnş ve Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

İdarece yaklaşık maliyetin 3.151.732,36 TL olarak belirlendiği, söz konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımı işi olduğu, bu nedenle personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde yaklaşık maliyetin 1,30 kat sayısına bölünmesinden elde edilen tutar olan 2.424.409,51 TL’nin ihalede sınır değer olarak kabul edileceği, bu çerçevede 6 isteklinin teklifinin sınır değerin altında kaldığı tespit edilmiştir.

İhale işlem dosyası incelendiğinde, idarece sınır değerin altında kalan isteklilerden 27.09.2016 tarihli yazılarda yer alan “İlçemiz ilk ve ortaokullarına yapılacak olan yemek işi için 2016/319940 sayılı İKN numaralı ihaleye verdiğiniz teklif komisyonumuzca incelenmiş olup; verdiğiniz teklifin aşırı düşük teklif olduğu değerlendirilmiştir. Vermiş olduğunuz teklif ile ilgili

1- Personel maliyeti ( Sgk+ Maaş+ Vergi)

2- Araç maliyeti (Sigorta+Lastik+Vergi...)

3- Akaryakıt bedeli

4- Yemeklerde kullanılacak olan (et, kuru gıda, sebze-meyve, su, yağ vb.) malzeme bedeli.

5- Sözleşme karar ve damga vergisi

6- Kik payı noter masrafları

Bedelleri üzerinden savunmanızı 5 iş günü içerisinde müdürlüğümüz komisyon başkanlığına sunmanız gerekmektedir…” ifadeleri ile aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, açıklama yazısının ekinde herhangi bir belgenin yer almadığı, ihale üzerine bırakılan Uslu Yemekçilik Temizlik Nak. İnş. ve Ot. Hiz. San ve Tic. Ltd. Şti.nin 29.09.2016 tarihinde aşırı düşük teklif açıklamalarını sunduğu anlaşılmıştır.

İhale üzerine bırakılan isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesi neticesinde, açıklama kapsamında Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinin (Ek-H.4) sunulduğu, sunulan cetvelde

Ana Çiğ Girdi Oranı

0,562258

İşçilik Oranı

0,376374

Yardımcı Giderler Oranı

0,061368

Toplam

1,000000

şeklinde tabloya yer verildiği, oran toplamının bir (1) olduğu, (ana çiğ girdi maliyeti+işçilik maliyeti)/toplam teklif tutarı oranının 0,938632 olduğu, sunulan cetvelde ana çiğ girdilerine, işçilik girdilerine ve yardımcı giderlere yer verildiği, ana çiğ girdileri listesinde girdilerin adlarına, her bir girdinin miktar, birim fiyat, tutar ve açıklama yöntemine yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin (a), (b), (c) ve (d) iddialarına ilişkin olarak;

Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79.2.2.4'üncü maddesinde, aşırı düşük açıklamaları kapsamında ticaret borsası fiyatlarının kullanılması durumunda ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabileceği belirtilmiştir.

İhale üzerine bırakılan isteklinin iddiaya konu kırmızı et, tavuk eti, kuru gıdalar, sebzeler, meyveler, tatlılar, yağlar ve içecekler ile ilgili olarak aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında farklı illerin ticaret borsalarından alınan bazı girdiler için günlük, bazı girdiler için haftalık ve aylık bülten fiyatlarının kullanıldığı, bültenlerin ihale tarihinden önceki son 12 ay dönemlerine ilişkin olduğu görülmüştür.

İşçilik giderlerine ilişkin KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak hesaplama yapıldığı, yapılan açıklamaların mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Tebliğ'in “… isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez…” açıklaması uyarınca ihale üzerine bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklama yazısında çiğ girdi ve işçilik giderleri dışında kalan temizlik malzemeleri, gıda zehirlenmelerine karşı portör kontrolleri, nakliye gibi yardımcı giderle ilişkin açıklama sunulmadığı belirtilmiş, söz konusu hususta herhangi bir mevzuata aykırılık görülmemiştir.

Başvuru sahibinin (e) iddiasına ilişkin olarak;

İhale üzerine bırakılan istekli tarafından sunulan açıklamalarda Teknik Şartname'de verilen yemeklere ait içerik ve çiğ girdi gramajlarının kullanılarak ihale dokümanına uygun açıklama yapıldığı anlaşılmıştır. Ana çiğ girdi maliyeti+işçilik maliyeti toplamı incelendiğinde ana çiğ girdi maliyeti ile işçilik maliyetinin doğru hesaplandığı, yukarıda aktarıldığı şekilde (ana çiğ girdi maliyeti+işçilik maliyeti)/toplam teklif tutarı oranının 0,938632 olduğu, söz konusu oranın mevzuatta öngörülen 0,80-0,95 arasında yer aldığı görülmüş olup söz konusu iddia yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin (f) iddiasına ilişkin olarak;

Teknik Şartname'nin “Yemek Yapımında Kullanılacak Malzemenin Evsafı” başlıklı 8’inci maddesinde “Taşımalı İlköğretim kapsamındaki öğrencilere yüklenici firma tarafından verilecek öğle yemeğinin hazırlanışında kullanılacak gıda malzemelerinin özellikleri aşağıda belirtilmiştir;

EKMEK:

Ekmekler %76 -80 randımanlı undan yapılmış olmalıdır. Ekmekte ve ambalajında ip, çöp ve yabancı madde bulunmamalıdır. Ekmekler iyi pişmiş, kabarmış, gevrek elastiki ve normal görünüş koku ve lezzette olmalı kesildiği zaman görülen delikler normal büyüklükte olmalı yanık hamur yapışkan içinde un ve tuz topakları yarık ve boşluklar olmamalıdır.

1 öğrenci için öğünde 120 gr ekmek verilecektir. Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliğine uygun ve Tarım Bakanlığının izni ile üretilmiş olacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece Teknik Şartname’de işin yapılacağı 178 günün tamamına ilişkin hazırlanan menünün tüm günlerinde ekmeğin 100 gr olarak düzenlendiği görülmüştür. Örneğin, Eylül ayına ait bir haftalık menü aşağıdaki şekildedir.

19.09.2016

20.09.2016

21.09.2016

22.09.2016

23.09.2016

Etli Taze Fasulye

Patlıcan musakka

Kırmızı Mercimek Çorbası

Domates Çorbası

Yayla çorbası

Domates Soslu Makarna

Bulgur Pilavı

Orman Kebabı

Kıymalı Pide

Şehriyeli Pirinç Pilavı

Yoğurt (150 gr)+Su(250cc)

Armut (100-150 gr)+ Su(250cc)

Salata+ Su(250cc)

Elma(100-150gr) + Su(250cc)

Üzüm (100-150 gr.)+ Su(250cc)

Ekmek(100 gr)

Ekmek(100 gr)

Ekmek(100 gr)

Ekmek(100 gr)

Ekmek(100 gr)

Yukarıda aktarılanlardan, Teknik Şartname'nin ilgili maddesinde bir öğrenci için öğünde 120 gr ekmek verileceğinin düzenlendiği, aynı Şartname'nin işin yapılacağı 178 günün tamamına ilişkin hazırlanan menünün tüm günlerinde ekmeğin 100 gr olarak verileceğinin düzenlendiği anlaşılmıştır.

İhale üzerine bırakılan isteklinin ekmek giderine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, sunulan gramaj tablosunda ekmek için idarece düzenlenen örnek menü dikkate alınarak 100 gr üzerinden hesaplama yapıldığı ve toplam gramajın bulunduğu, ekmek maliyetinin açıklanmasında Sivas Ticaret Borsasının 05-11 Ekim 2015 tarihleri arasında ekmeğin kg cinsinden fiyatı alınarak toplam tutarın hesaplandığı görülmüştür. Bu çerçevede isteklinin ekmek giderine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olduğu görüldüğünden söz konusu iddia yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin (g) iddiasına ilişkin olarak yapılan incelemede, ihale üzerine bırakılan istekli tarafında et maliyetine ilişkin ticaret borsası fiyatları kullanılarak açıklama yapıldığı görülmüş olup, dolayısıyla söz konusu gider için fiyat teklifi ile açıklama yapılmadığı anlaşıldığından söz konusu iddia yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin (h) iddiasına ilişkin olarak;

İhale üzerine bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunduğu gramaj tablosunda iddiaya konu tulumba tatlısına ilişkin bilgilerin aşağıdaki şekilde olduğu görülmüştür.

Tulumba Tatlısı

Un

50

Gr

Şeker

50

Gr

Yumurta

30

Gr

Ayçiçek yağı

20

Gr

Açıklamalar incelendiğinde, ihale üzerine bırakılan istekli tarafından tulumba tatlısına ilişkin olarak yapılan açıklamalarda içerik ve çiğ girdi miktarlarına yer verildiği görülmüş olup başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, ihale üzerine bırakılan istekli Uslu Yemekçilik Temizlik Nak. İnş. ve Ot. Hiz. San ve Tic. Ltd. Şti.nin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata ve ihale dokümanına aykırılık teşkil etmediği görüldüğünden yukarıda yer verilen gerekçelerle başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, şikâyet ve itirazen şikâyet başvurularının, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yolları olduğu belirtilmiştir.

Ayını Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde, Kurumun itirazen şikâyet başvurularını, başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hüküm altına alınmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in başvuruların şekil unsurlarını düzenleyen 8’inci maddesinde “(1) Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

…

(10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmüne yer verilmiştir.

Bu çerçevede, idarenin şikâyet başvurusu üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmaktadır. Başvuru sahibinin ikinci iddiası idareye şikayet dilekçesinde yer almadığından, bahse konu iddia bakımından başvurunun şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Şinasi CANDAN

II. Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Dr. Ahmet İhsan ŞATIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Oğuzhan YILDIZ

Kurul Üyesi