KİK Kararı: 2016/UH.I-2289

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/050
Gündem No : 32
Karar Tarihi : 07.09.2016
Karar No : 2016/UH.I-2289

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Hamdi GÜLEÇ

Üyeler: Osman DURU, Erol ÖZ, Köksal SARINCA, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet ATASEVER

BAŞVURU SAHİBİ:

Bulut Tem. Taah. İnş. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.,

Abdurrahman Mah. Talatpaşa Cad. No: 97 B 9/1 EDİRNE

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kırklareli Belediyesi,

Karacaibrahim Mahallesi M.Kemal Bulvarı 3 39100 KIRKLARELİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2016/159883 İhale Kayıt Numaralı “Su ve Kanalizasyon Müdürlüğüne Bağlı Birimlerin Hizmetlerinin Yürütülmesi İçin İşçilik Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kırklareli Belediyesi tarafından 10.06.2016 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Su ve Kanalizasyon Müdürlüğüne Bağlı Birimlerin Hizmetlerinin Yürütülmesi İçin İşçilik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Bulut Tem. Taah. İnş. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.nin 20.06.2016 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.06.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.06.2016 tarih ve 38385 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.06.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/1542 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklaması idarece uygun bulunan ve ihale üzerinde bırakılan Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin araç maliyetine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunmuş olduğu üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınmadığı, meslek mensubu onaylı olmadığı, fiyat teklifinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde olmadığı, kasko ve sigorta poliçeleri mevzuata uygun olarak sunulmadığı, Teknik Şartname’nin 9’uncu maddesi kapsamında yer alan trafik tescil belgesi, trafik sigortası ve yeşil sigortasına ilişkin giderlerin fiyat teklifine dâhil edilmediği ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer verilmediği, %4 sözleşme giderleri ve genel giderlerinin toplam giderlere eklenmediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir…” açıklamasına yer verilmiştir.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Su ve Kanalizasyon Müdürlüğüne Bağlı Birimlerin Hizmetlerinin Yürütülmesi İçin İşçilik Hizmet Alımı” olarak belirtildiği, miktarına ve türüne Şartname ekinde, “…

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

İş Kontrol Elemanı (Formen)(Brüt Asgari Ücretin %55 Fazlası)

Ay

1,00

36

2

İş Makinesi Operatörü ve E Sınıfı Ehliyetli Şoför (Brüt Asgari Ücretin %50 Fazlası)

Ay

3,00

36

3

Büro Elemanı(Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası)

Ay

1,00

36

4

Su ve Kanal İşlerinde Çalışacak Yardımcı Personel(Brüt Asgari Ücretin %35 Fazlası)

Ay

13,00

36

5

Büro Personeli (Vasıfsız)(Brüt Asgari Ücretin %30 Fazlası)

Ay

1,00

36

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

İş Kontrol Elemanı (Formen) (Brüt Asgari Ücretin %55 Fazlası) Fazla Çalışma

saat

810

2

İş Makinesi Operatörü ve E Sınıfı Ehliyetli Şoför (Brüt Asgari Ücretin %50 Fazlası) Fazla Çalışma

saat

2.430

3

Büro Elemanı(Brüt Asgari Ücretin %40 Fazlası) Fazla Çalışma

saat

810

4

Su ve Kanal İşlerinde Çalışacak Yardımcı Personel(Brüt Asgari Ücretin %35 Fazlası) Fazla Çalışma

saat

10.530

5

Büro Personeli (Vasıfsız)(Brüt Asgari Ücretin %30 Fazlası) Fazla Çalışma

saat

810

6

İş Kontrol Elemanı (Formen) (Brüt Asgari Ücretin %55 Fazlası) Resmi ve Dini Tatil Çalışması

gün

47

7

İş Makinesi Operatörü ve E Sınıfı Ehliyetli Şoför (Brüt Asgari Ücretin %50 Fazlası) Resmi ve Dini Tatil Çalışması

gün

141

8

Su ve Kanal İşlerinde Çalışacak Yardımcı Personel(Brüt Asgari Ücretin %35 Fazlası) Resmi ve Dini Tatil Çalışması

gün

611

9

4x4 Arazi Şartlarına Uygun Çift Kabin Kamyonet

gün

1.095

…” şeklinde yer verilmiştir.

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. İsteklilerin sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödeyeceği her türlü vergi, resim, harç ve benzeri giderler ile ulaşım, nakliye ve her türlü sigorta giderleri teklif edilecek fiyata dahildir

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Yüklenici asgari ücretin büro elemanı personele %40, iş kontrol elemanı (formen) %55, su ve kanal işlerinde çalışacak personele % 35, iş makinesi operatörü personele ve E sınıfı ehliyetli şoföre % 50, büro elemanı (vasıfsız) personele % 30 fazlasını teklif verecektir. İşin yoğunluğuna göre personel fazla çalıştırılacağından 4857 sayılı iş kanununun 41. maddesine göre hizmet süresince büro elemanı personele 810 saat iş kontrol elemanı (formen) 810 saat, su ve kanal işlerinde çalışacak personele 10.530 saat, iş makinesi operatörü personele ve E sınıfı ehliyetli şoföre 2.430 saat, büro elemanı (vasıfsız) personele 810 saat mesai ücreti teklif fiyata dahildir.

Resmi ve dini bayram günlerinde elemanlar çalıştırılacağından, 4857 sayılı iş kanununun 47.maddesi gereği Ulusal Bayram ve Genel tatil günleri Hizmet süresince iş kontrol elemanı (formen) 47 gün, su ve kanal işlerinde çalışacak personele 611 gün, iş makinesi operatörü personele ve E sınıfı ehliyetli şoföre 141 gün çalışması teklif fiyata dahildir.

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

Yemek ve yol parası verilmeyecek olup, çalışan personel belediyemiz yemekhanesinde yemek yiyeceklerdir

25.3.3. Malzeme giderleri:

Kışlık iş ayakkabısı 17 çift, çizme 17 çift, yağmurluk 17 adet, çizmeli bahçıvan tulum 4 adet, polar hırka 17 adet, kışlık pantolon 17 adet, kışlık mont 17 adet, sweatshirt 17 adet, takım elbise 4 adet ayakkabı 4 çift, uzunkollu beyaz gömlek 4 adet, yazlık yelek 17 adet, yazlık pantolon 17 adet, t-shirt 34 adet, özellikleri teknik şartnamede belirtilmiştir.

25.3.4. Diğer giderler:

Binek araç ayda 30 gün çalışacak olup, akaryakıt kurum tarafından karşılanacaktır. Hizmet sırasında ortaya çıkacak olan her türlü ceza ve giderler (bakım, onarım, sigorta, kasko, trafik kazalarından doğacak ceza, tazminat ve yaptırımlar, vergi, otopark ücreti, motorlu taşıtlar vergisi, v.b.) istekli tarafından karşılanacaktır. (Şoförsüz)

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

% 2” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesine,

Teknik Şartname’nin “Hizmette Kullanılacak Araca Ait Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinin 17’nci fıkrasında “17. Görevin gerektirdiği hallerde hizmet aracı İl Sınırları dışında görevlendirilebilecektir. Şehirlerarası görev nedeni ile gidilen güzergâhta varsa, otoban, köprü geçiş ücretleri yükleniciye aittir. Araçta, karayollarında otoyollardaki geçişler için OGS veya HGS bulundurulacaktır. Araç İdarenin yapacak olacağı yurtdışı görev, seminer vs. amaçlı seyahatlerde de kullanılabilir. Bu neden ile araçta gerekli evrakların (Trafik Tescil belgesi, trafik sigortası, yeşil sigorta vb.)bulundurulması zorunludur.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.07.2016; işi bitirme tarihi 30.06.2019

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İncelemeye konu ihale yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri göz önüne alınarak değerlendirildiğinde, ihale konusunun personel çalıştırılmasına hizmet alımı olduğu, bu doğrultuda kar hariç yaklaşık maliyet tutarının sınır değer olarak kabul edilmesi gerektiği, sınır değerin altında kalan teklif sahiplerinin, aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacağı anlaşılmıştır.

Şikayete konu ihalede yaklaşık maliyetinin 2.681.736,64 TL, sınır değerinin 2.477.304,30 TL olduğu, ihaleye 8 isteklinin katıldığı, teklifi geçerli olan 4 isteklinin sınır değerin altında kaldığı, sınır değerin altında olan ve teklifi geçerli olan isteklilerin aşırı düşük sorgulamasına tabi tutulduğu, sorgulama kapsamında “…araç kiralanması ile ilgili kalemin maliyet bileşenleri ile ilgili açıklamalarınızı belgeleriyle birlikte 16.06.2016 tarihi mesai bitimine kadar idaremize ulaştırmanız gerekmektedir…”araç kalemine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması istendiği, 3 isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının idarece uygun bulunmadığı ve ihale aşırı düşük açıklaması uygun bulunan Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

Aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında birim fiyat teklif cetvelinde yer alan 4x4 arazi şartlarına uygun çift kabin kamyonete ilişkin açıklama istenildiği görülmüş, bu kapsamda teklifi aşırı düşük olan ve aşırı düşük teklif sorgulması yapılan isteklilerin söz konusu araç kalemine ilişkin İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinin üçüncü fıkrasının 4’üncü bendi dikkate alınarak aşırı düşük teklif açıklamasında bulunulduğu anlaşılmıştır.

Bu kapsamda ihale üzerinde bırakılan Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısında belirtilen araç kalemine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

4x4 arazi şartlarına uygun çift kabin kamyonete ilişkin ilişkin olarak; Enver Keskinbıçak firmasından alınan araç fiyat teklifi ile açıklandığı, söz konusu fiyat teklifi üzerinde istenilen araca ilişkin aylık tutarın, 36 aylık tutarın yer aldığı, söz konusu fiyat teklifinde trafik sigorta, kasko, lastik, bakım onarım, MTV, araç muayene, egzoz emisyon, diğer giderler (kira gider vb.) ve genel toplam gideri için ayrı ayrı 36 aylık birim fiyatın bulunduğu, fiyatları tevsik etmek üzere sunulan belgenin üzerinde meslek mensubuna ait imza, iletişim bilgileri ve kaşe/ mührün yer aldığı ve söz konusu belgenin anılan Tebliğ’in yukarıda yer alan 79.2.2.1’inci maddesi gereğince satış tutarı tespit tutanağına dayalı açıklama yapıldığında meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibareye yer verildiği görülmüş, ayrıca söz konusu fiyat teklifi ekinde fiyat teklifine konu olan trafik sigorta, kaskonun poliçe ile, lastik, bakım onarımın fiyat teklifi ile MTV, araç muayene, egzoz emisyonun kamu kurum ve kuruluş fiyatları ile açıklandığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınmadığı, meslek mensubu onaylı olmadığı, fiyat teklifinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde olmadığı iddiası üzerine meslek mensubundan 01.08.2016 tarihli ve 1483 sayılı yazı ile “… incelemesi yapılan bir ihalede istekli Yön Plastik İmalat Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından ekte bir örneği yer alan “Enver Keskinbıçak” tarafından düzenlenen ve tarafınızca onaylanan ve imzalanan fiyat teklifinin sunulduğu görülmüş olup, aşağıda belirtilen belgelerin,

1. Bahse konu fiyat teklifine ilişkin olarak tarafınızca düzenlenmiş olan satış tespit tutanaklarının (Ek-O6) aslına uygun olduğu onaylanmış örnekleri,

2. Enver KESKİNBIÇAK’ın faaliyet alanının yer aldığı Faaliyet Belgesinin aslına uygun olduğu onaylanmış örnekleri,…” istenmiş, meslek mensubunca gönderilen yazıda “…benim tarafımdan onaylanan fiyat teklifinin Yön Plastik İmalat Sanayi Ticaret Limited Şirketine ait olduğu Enver Keskinbıçak’a ait kaşenin sehven evraka basıldığı tarafımıza bildirilmiş olup, asıl imzaladığımız evrakın aslı gibidir sureti ekte sunulmuştur…” şeklinde açıklamada bulunduğu, ekte söz konusu fiyat teklifinin ve mükellef olarak Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin yazıldığı satış tutarı tespit tutanağının ( Ek-O6) sunulduğu, meslek mensubu tarafından gönderilen fiyat teklifi üzerinde de Enver Keskinbıçak firmasının kaşe ve imzasının bulunmadığı, istenilen araca ilişkin aylık tutarın, 36 aylık tutarın yer aldığı, söz konusu fiyat teklifinde trafik sigorta, kasko, lastik, bakım onarım, MTV, araç muayene, egzoz emisyon, diğer giderler (kira gider vb.) ve genel toplam gideri için ayrı ayrı 36 aylık birim fiyatın bulunduğu, fiyatları tevsik etmek üzere sunulan belgenin üzerinde meslek mensubuna ait imza, iletişim bilgileri ve kaşe/ mührün yer aldığı ve söz konusu belgenin anılan Tebliğ’in yukarıda yer alan 79.2.2.1’inci maddesi gereğince satış tutarı tespit tutanağına dayalı açıklama yapıldığında meslek mensubu tarafından yazılması gereken ibareye yer verildiği görülmüştür.

Yapılan incelemede her ne kadar ihale üzerinde bırakılan Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük açıklaması kapsamında sunmuş olduğu fiyat teklifinin üzerinde müşteri adının Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti., fiyat teklifi veren olarak Enver Keskinbıçak kaşeli ve imzalı olduğu, meslek mensubu olarak Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Muhittin Çiftçi imzalı ve onaylı olduğu görülse de, meslek mensubunun göndermiş olduğu belgelerden ihale üzerinde bırakılan Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin sunmuş olduğu fiyat teklifinin üçüncü kişilerden alınmadığı, satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O6) Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Muhittin Çiftçi’nin aşırı düşük açıklamasında bulunan Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin meslek mensubu olduğu, sunulan belgenin 08.06.2016 tarih ve (03) sayılı satış tespit tutanağı dikkate alınarak Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Muhittin Çiftçi tarafından onaylandığı ve imzalandığı anlaşılmış olup söz konusu belgenin mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Bu kapsamda Serbest Muhasebeci Mali Müşavir Muhittin Çiftçi tarafından gönderilen açıklama ve fiyat teklifi nüshasından ihale üzerinde bırakılan Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin sunmuş olduğu fiyat teklifinin ihale kararını etkileyecek davranış olduğu anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, söz konusu belgenin ihale üzerinde bırakılan isteklice düzenlendiği, kendi meslek mensubu tarafından onaylandığı ve imzalandığı halde başka firmaya kaşeletip ve imzatıp aşırı düşük açıklaması kapsamında ihale makamına sunulmasının ihale sonucunu belirleyecek nitelikte işlem olduğu dikkate alındığında, ihale komisyonunu ve ihale kararını etkileyici belge olarak kabul edilmesi gerektiği, aksi takdirde ihalelerde rekabetin sağlanamayacağı ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkelerine aykırılık oluşacağının açık olduğu anlaşılmıştır.

Anılan Kanun’un “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde; “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.

c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.

Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü yer almakta olup, söz konusu maddede yapılan düzenlemeler genel itibarıyla 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde yer verilen temel ilkelerin ihlalini engellemeye yöneliktir.

Buna göre, itirazen şikayet dilekçesinde yer almayan ve iddialara konu olmayan inceleme esnasında yapılan yazışmalar sonucunda ortaya çıkan durumun suç teşkil edip etmediğinin idarece incelenerek değerlendirilmesi ayrıca Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin ihale sürecinde kullandığı ve ihale makamına sunmuş olduğu yukarıda belirtilen belgelerin, 4734 sayılı Kanun’un “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci ve “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58’inci maddeleri göz önünde bulundurularak idarece değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan mevzuata uygun olmayan söz konusu fiyat teklifi ekinde fiyat teklifine konu olan Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası giderinin Mapfre Sigorta Şanlıurfa Acentesi Hasan Zeki Çizmecioğlu tarafından yapılan 14.01.2016 tarihi ile 04.01.2017 tarihi arasında geçerli poliçe ile açıklandığı, sunulan poliçenin 1 yıllık olduğu, işin süresini kapsamadığı, ilgili sigorta şirketlinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınması gereken teyit yazılarının bulunmadığı anlaşılmış, açıklamanın mevzuata uygun olmadığı,

Genişletilmiş kasko giderinin VDF Sigorta Aracılık Hizmetleri tarafından yapılan 30.12.2015 tarihi ile 30.12.2016 tarihi arasında geçerli poliçe ile açıklama yapıldığı, sunulan poliçenin 1 yıllık olduğu, işin süresini kapsamadığı, ilgili sigorta şirketlinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınması gereken teyit yazılarının bulunmadığı görülmüş, Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Teknik Şartname’nin “Hizmette Kullanılacak Araca Ait Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinin 17’nci fıkrasında yer alan giderlerin fiyat teklifine dahil edilmediği ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer verilmediğine ilişkin iddiaya yönelik yapılan incelemede; İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde araç gideri kapsamında istekli tarafından karşılanacak giderlere Teknik Şartname’nin “Hizmette Kullanılacak Araca Ait Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinin 17’nci fıkrasında yer alan trafik tescil belgesi ve yeşil sigorta giderinin dahil edilmediği görülmüş, bu doğrultuda ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu mevzuata uygun olmadığı anlaşılan araç fiyat teklifinde yer alan diğer giderler kapsamında değerlendirilebileceği, anılan isteklinin açıklama kapsamında söz konusu giderlere yer verdiği sonucuna varılmış olup, söz konusu iddiasının yerinde olmadığı görülmüştür.

%4 sözleşme giderleri ve genel giderlerinin toplam giderlere eklenmediğine ilişkin iddiaya yönelik yapılan incelemede, personel çalıştırılmasına dayalı olan şikâyete konu ihalede aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında söz konusu giderlerin önemli teklif bileşeni olarak belirtilmediği, diğer taraftan ihale üzerinde bırakılan Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sözleşme giderine maliyet hesap cetvelinde yer verdiği, teklif ettiği fiyata dahil ettiği görülmüş olup, başvuru sahibinin anılan iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Yön Plastik İmlt. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasına ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Hamdi GÜLEÇ

Başkan

Osman DURU

Kurul Üyesi

Erol ÖZ

Kurul Üyesi

Köksal SARINCA

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet ATASEVER

Kurul Üyesi