KİK Kararı: 2016/UH.I-217

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2016/006
Gündem No : 6
Karar Tarihi : 20.01.2016
Karar No : 2016/UH.I-217
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ

BAŞVURU SAHİBİ:

Gürsan Teknik Hizmetler A.Ş.,

Gümüşsuyu Mah. İnönü Cad. Marmara Apt. No: 45/5 Beyoğlu / İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı,

Eskişehir Yolu 9. Km. 06530 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/153911İhale Kayıt Numaralı “Elektrik, Elektronik ve Mekanik Sistemlerin Periyodik Kontrol, Bakım Onarım, Arızalarının Giderilmesi ve Hizmete Hazır Durumda Tutulması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 15.12.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Elektrik, Elektronik ve Mekanik Sistemlerin Periyodik Kontrol, Bakım Onarım, Arızalarının Giderilmesi ve Hizmete Hazır Durumda Tutulması” ihalesine ilişkin olarak Gürsan Teknik Hizmetler A.Ş.nin 31.12.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.01.2016 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.01.2016 tarih ve 836 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.01.2016 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusundabulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2016/72 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Entropi Taahhüt Proje Müh. İnş. Ltd. Şti.ne ait iş deneyim belgesinin İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde belirtilen benzer iş tanımına uygun olmadığı, iş deneyim belgesine konu işe ilişkin hakedişlerin ihale komisyonunca belgeyi düzenleyen idareden istenilerek yeniden değerlendirilmesi gerektiği,

2. Entropi Taahhüt Proje Müh. İnş. Ltd. Şti.ne idarece tebliğ edilen aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin olarak firmanın idareye 21.12.2015 günü saat 17.30’da vermiş olduğu savunmanın iki mesai harici gün kullanılarak ve bir iş günü gecikmeyle verilmesi ve idare’ce bu savunmanın kabul edilerek değerlendirmeye alınmasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 30.9’uncu ve 30.9.3’üncü maddesinde yer alan açıklamaya aykırı olduğu, ayrıca bu hususa ilişkin olarak idareye yapılan şikayet başvurusuna ilişkin cevabi yazısında herhangi bir açıklama yapılmamasının da 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan eşitlik ilkesine aykırı olduğu,

3. Entropi Taahhüt Proje Müh. İnş. Ltd. Şti.nin idareye sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde yer alan açıklamalara uygunluğu ile aynı maddenin 79.2.2’nci maddesine istinaden yapılan savunmanın usul şartlarına uygun olarak yapılıp yapılmadığı hususunun incelenmesi gerektiği, yaklaşık maliyeti 2.962.590,00 TL + KDV olan bir iş için sınır değerden %32 oranında düşük olan 1.554.360,00 TL bedelin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesinin hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırı olduğu

İddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Elektrik, Elektronik ve Mekanik Sistemlerin Periyodik Kontrol, Bakım Onarım, Arızalarının Giderilmesi ve Hizmete Hazır Durumda Tutulması

b) Miktarı ve türü: Bakanlığımız Merkez Teşkilatı Ana Kampüsü ile Keçiören ve Yenimahalle Kampüslerinde bulunan Elektrik, Elektronik ve Mekanik Sistemlerin 2016 Yılı Periyodik Kontrol, Bakım Onarım, Arızalarının Giderilmesi ve Hizmete Hazır Durumda Tutulması

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Merkez Teşkilatı Ana Kampüsü ile Keçiören ve Yenimahalle Kampüsleri”düzenlemesi,

“Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri, sunması zorunludur.

İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 30'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.” düzenlemesi,

Benzer iş olarak kabul edilecek işler ilişkin 7.6’ncı maddesinde “Elektrik, Elektronik ve Mekanik Sistemlerin (Asansörler, Jeneratörler, Trafolar, Kesintisiz Güç Kaynakları, Chiller Soğutma Grupları, Kazan ve Brülörler, Dış Cephe Temizlik Vinçleri, Yangın Algılama-Söndürme-Acil Anons Sistemleri v.b. ) Periyodik Kontrol, Bakım Onarım, Arızalarının Giderilmesi ve Hizmete Hazır Durumda Tutulması Hizmetleri birlikte benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi,

“Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatlarının miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

“Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Kısmi teklife ilişkin açıklamalar

20.2.1. İstekliler ihtiyaç listesindeki herhangi bir kısmın tamamına teklif vermek şartıyla kısmı teklif verebilecek olup, isteklilerle ihalesi üzerinde kalan kısım veya kısımlar için sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi yer almakta olup istekli olabileceklere ihale dokümanı kapsamında

“Elektrik - Elektronik - Mekanik Sistemler

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Elektrik - Elektronik - Mekanik Sistemler

ay

12,000

2

Asansörler

ay

12,000

3

Jeneratörler

ay

12,000

4

Trafolar

ay

12,000

5

Kesintisiz Güç Kaynakları

ay

12,000

6

Chiller Soğutma Grupları

ay

12,000

7

Kazan ve Brülörler

ay

12,000

KISIM TOPLAM TUTARI (K.D.V Hariç)

Temizlik Vinçleri

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Dış Cephe Temizlik Vinçileri

ay

12,000

KISIM TOPLAM TUTARI (K.D.V Hariç)

Yangın Sistemleri

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Yangın Algılama-Söndürme-Acil Anons Sistemleri

ay

12,000

KISIM TOPLAM TUTARI (K.D.V Hariç)

şeklindeki birim fiyat teklif cetveli örneğinin verildiği tespit edilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,” hükmü,

“İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinde “(1) İş bitirme belgelerine, son hakediş raporu veya varsa kesin hakediş raporundaki fiilen gerçekleştirilen işle ilgili tutarlar herhangi bir güncelleştirmeye tabi tutulmadan yazılır.

(2) Bu tutar;

a) Götürü bedel veya birim fiyat üzerinden sözleşmeye bağlanmış işlerde; her türlü fiyat farkları hariç, varsa iş artışları dahil, hakedişteki sözleşme fiyatları ile yapılan işin tutarı üzerinden,

b) Yabancı para cinsinden sözleşmeye bağlanan işlerde ise; varsa fiyat farkları hariç, iş artışları dahil, işin sözleşme fiyatları ile gerçekleştirilen döviz cinsinden tutarı üzerinden, KDV hariç olarak belirlenir.” hükmü,

“Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.” hükmü,

“İş deneyim tutarının güncellenmesi” başlıklı 49’uncu maddesinde “İş deneyimini gösteren belgelerdeki iş deneyim tutarı; sözleşmenin yapıldığı aydan bir önceki aya ait endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.” hükmü,

“İhale komisyonlarının inceleme yetkisi” başlıklı 50’nci maddesinde “(1) İhale komisyonu, aday veya isteklilerce sunulan iş deneyimini gösteren belgelerde tereddüt duyulan hususlara ilişkin gerekli incelemeyi yapmaya yetkilidir.

(2) İhale komisyonunun, iş deneyimini gösteren belgelere ilişkin bilgi talepleri ilgililerce ivedilikle karşılanır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Kısmi tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 16.4’üncü maddesinde

“16.4.1. İhalelerde, ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, kısmi teklif verilebilmesi mümkün bulunmaktadır. Ancak, kısmi teklif verilebilen ihalelerde isteklilerce her bir iş kısmına ayrı ayrı teklif vermek suretiyle işin tamamına teklif verilebileceği gibi, ihale dokümanında belirtilen kısımlardan bazılarına da teklif verilebilecektir.

16.4.2. Kısmi teklif verilmesine imkan tanınan ihalede; aday veya isteklinin yeterlik değerlendirmesi, başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği her bir kısım için ayrı ayrı yapılacaktır. İstekli, teklif ettiği kalemlerin/kısımların toplam bedeli üzerinden geçici teminat sunacaktır.

16.4.7. Kısmi teklife imkân tanınan ihalede, ihale veya ön yeterlik dokümanında öngörülen mesleki ve teknik yeterlik kapsamında istenmiş ise;

a) Teklif verilen tüm kısımlar için geçerli olmak üzere bir adet iş deneyimini gösteren belge,” açıklaması,

“İş deneyimini gösteren belgeler ve benzer işe ilişkin hususlar” başlıklı 72’nci maddesinde

“72.1. Yaklaşık maliyeti, 4734 sayılı Kanunun 13 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde yer alan ve hizmet alımları için öngörülen üst limit tutarının altında kalan ihalelerde iş deneyimini gösteren belgelerin istenilmesi idarelerin takdirindedir. Ancak, hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilecek danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde iş deneyimini gösteren belgelerin istenilmesi zorunludur.

72.2. İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında kabul işlemleri tamamlanan ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde düzenlenen tevsik edici belgeler sunulacaktır.

72.3. Birden fazla işin benzer iş olarak belirlenmesi halinde bu işlerin birlikte mi yoksa ayrı ayrı mı benzer iş olarak kabul edileceğinin şartnamede belirtilmesi gerekmektedir. Şartnamede bu konuya ilişkin bir açıklık bulunmaması halinde, benzer iş olarak belirlenen işlerin her birinin ayrı ayrı benzer iş olarak kabul edilmek suretiyle değerlendirme yapılması zorunluluğu bulunmaktadır.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan ihale dokümanında yer alan düzenlemeler çerçevesinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihale edilen ve kısmi teklife açık olarak gerçekleştirilen başvuruya konu işin idarenin Merkez Teşkilatı Ana Kampüsü ile Keçiören ve Yenimahalle Kampüslerinde bulunan Elektrik, Elektronik ve Mekanik Sistemlerin 2016 Yılı Periyodik Kontrol, Bakım Onarım, Arızalarının Giderilmesi ve Hizmete Hazır Durumda Tutulması işi olduğu,

İhale konusu işin 1’inci kısmı kapsamında asansörler, jeneratörler, trafolar, kesintisiz güç kaynakları, chiller soğutma grupları, kazan ve brülörlerin, 2’nci kısmı kapsamında dış cephe temizlik vinçlerinin ve 3’üncü kısmı kapsamında da yangın algılama – söndürme - acil anons sistemlerinin periyodik kontrol, bakım onarım, arızalarının giderilmesi ve hizmete hazır durumda tutulması işi olduğu ve benzer iş tanımında da Elektrik, Elektronik ve Mekanik Sistemlerin (Asansörler, Jeneratörler, Trafolar, Kesintisiz Güç Kaynakları, Chiller Soğutma Grupları, Kazan ve Brülörler, Dış Cephe Temizlik Vinçleri, Yangın Algılama-Söndürme-Acil Anons Sistemleri v.b.) Periyodik Kontrol, Bakım Onarım, Arızalarının Giderilmesi ve Hizmete Hazır Durumda Tutulması Hizmetlerinin birlikte benzer iş olarak kabul edileceğinin belirtildiği,

Entropi Taahhüt Proje Müh. İnş. Ltd. Şti. tarafından ihalenin 1’nci (Elektrik - Elektronik - Mekanik Sistemler) kısmına 1.554.360,00 TL, 2’nci (Temizlik Vinçleri) kısmına 49.560,00 TL ve 3’üncü (Yangın Sistemleri) kısmına 91.800,00 TL olmak üzere toplam 1.695.720,00 TL tutarında teklif verdiği ve teklif zarfı kapsamında Şişli Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi Baştabipliği tarafından Entropi Mühendislik-Muhammet Emrah adına düzenlenmiş “İşin adı ve işin tanımı: 210 yılı 12 aylık teknik hizmetler muhtelif bakım onarım ihalesi, sözleşme tarihi 31.05.2015, sözleşme bedeli: 721.926,75 TL, Toplam sözleşme tutarı 738.557,82 TL+KDV, Kabul tarihi: 31.05.2011, Belge tutarı: 738.577,82 TL” bilgisi içeren 14.06.2011 tarih ve B.104.İSM.4.34.81.02.938 sayılı iş bitirme belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede belge tutarının 738.577,82 TL olduğu belirtilmiş ise de açıklama bölümünde sözleşme tutarının 721.926,75 TL, sözleşme yılı fiyatları ile yapılan hizmet tutarının 715.502,87 TL fiyat farkı tutarının da 23.074,95 TL olduğu, sözleşmenin 14.2.a maddesinde yer alan düzenleme çerçevesinde yükleniciye 23.074,95 TL tutarında fiyat farkı ödendiği bilgisine yer verildiği, bu açıklama çerçevesinde istekli tarafından sözleşme tarihi 31.05.2010, kabul tarihi 31.05.2011 tarihi olmak üzere ilan tarihinden geriye dönük beş yıl içinde kabulü gerçekleştirilmiş sözleşme yılı fiyatları ile 715.502,87 TL tutarında 12 aylık teknik hizmetler bakım onarım işine ait iş deneyim belgesinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Entropi Taahhüt Proje Müh. İnş. Ltd. Şti. ne ait iş deneyim belgesine konu işin tanımının hastanede gerçekleştirilen 12 aylık teknik hizmetler bakım onarım işi olduğu, söz konusu iş kapsamında ihale konusu iş ve/veya benzer iş olarak belirtilen işlerin tamamını kapsadığına dair açık bir bilginin yer almadığı, ancak idare tarafından söz konusu belgenin uygun görülerek ihalenin her üç kısmı için de ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Bahse konu iş deneyim belgesinde belgeye konu işin ihale konusu iş veya benzer işi kapsadığına dair açıklayıcı bilgi yer almadığından Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin yukarıda aktarılan 50’nci maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde ihale komisyonu tarafından belgeye konu iş kapsamında ihale konusu iş ve/veya benzer işe ilişkin olarak birlikte gerçekleştirilen işlerin tespitine yönelik olarak belgeyi düzenleyen idareden bilgi ve belge (sözleşme, teknik şartname, o işe ilişkin teklif mektubu varsa eki hesap cetveli, hakediş) istenilerek istekli tarafından teklif edilen bedelin %30’onanını sağlayıp sağlamadığının tespit edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdareler tarafından EKAP üzerinden yapılacak diğer işlemler” başlıklı 30.9’uncu maddesinde “30.9.3 Aday, istekli ve istekli olabileceklere EKAP üzerinden bildirim

EKAP üzerinden yapılacak tebligatlar; tebligatın konusu, zamanı ve içeriği gibi bilgileri de kapsayacak şekilde EKAP’ta kayıt altına alınır. EKAP üzerinden yapılan tebligatlarda bildirim tarihi tebliğ tarihi sayılır. Tebligatın aday, istekli ve istekli olabileceklere ait EKAP’da yer alan bildirim kutusuna ulaştığı tarih, bildirim tarihi olarak kabul edilir.

EKAP üzerinden tebligat işlemleri iş günleri ve mesai saatlerine bağlı kalınmaksızın idareler tarafından her zaman gerçekleştirilebilir. Ancak tebligat işleminin iş günleri içinde ve 09.00 – 18.00 saatleri arasında yapılmaması durumunda; tebligatın içeriği, yapıldığı tarih ve saat bilgisi ile birlikte EKAP üzerinde kayıt altında tutulur. Bu tebligat, kayıt edildiği tarihi takip eden ilk iş günü içerisinde aday, istekli ve istekli olabileceklere ait EKAP’da yer alan bildirim kutusuna, 09.00 – 18.00 saatleri arasında ulaştırılır. Sürelerin hesabında bu durum göz önünde bulundurulur.” açıklaması yer almaktadır.

Aynı Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.”açıklaması yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalede başvuru sahibi dahil iki isteklinin teklifinin idarece aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği ve her iki istekliden “Elektrik, Elektronik ve Mekanik Sistemlerin Periyodik Kontrol, Bakım Onarım, Arızalarının Giderilmesi ve Hizmete Hazır Durumda Tutulması Hizmeti Alımı ihalesinin 1., 2. ve 3. kısmına vermiş olduğunuz teklifiniz, aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmiştir. Bu nedenle; 1., 2. ve 3. kısım teklif fiyatınıza dahil bileşenlerle ilgili her kısım için İşçilik Maliyetleri, Nakliye Bedeli, Ekipman Bedeli, Kar Payı gibi ayrıntıları 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 38’inci maddesine göre Kamu İhale Genel Tebliğinin 79’uncu Maddesi dikkate alınarak işbu yazımızın tebliğ tarihinden itibaren 3 iş gün içerisinde İdaremize ulaştırılmasını rica ederim.” şeklindeki 16.12.2015 tarih ve 2314 ve 2315 sayılı yazılar ile açıklama talep edildiği, ihale işlem dosyasında yer alan açıklama talep yazılarında her iki istekliye talep yazılarının 16.12.2015 tarihinde EKAP üzerinden gönderildiği bilgisinin yer aldığı, EKAP üzerinden yapılan sorgulamada da söz konusu yazıların 16.12.2015 tarihinde saat 14.30’da mesai saatleri içerisinde gönderildiği görülmüştür.

Bu durumda Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 30.9.3’üncü maddesinde yer verilen açıklama çerçevesinde16.12.2015 tarihinin idarece gönderilen aşırı düşük teklif açıklama isteme yazılarının bildirim tarihinin her iki istekli için de sayılması gerektiği, aşırı düşük teklif açıklamasında bulunacak isteklilerce de açıklamalarının en geç ilgili yazıda belirtilen “tebliğ tarihinden itibaren 3 iş gün içerisinde” ifadesinden hareketle 16.12.2015 tarihinden itibaren 3’üncü iş günü olan 21.12.2015 tarihinde idareye sunulması gerektiği, Entropi Taahhüt Proje Müh. İnş. Ltd. Şti. tarafından da idareye son iş günü olan 21.12.2015 tarihinde ön görülen yasal süre içerisinde aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu tespit edilmiş olup başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, (Ek ibare: 12/06/2015-29384 R.G./3. md.) SM, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8.İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından itirazen şikayet dilekçesinde Entropi Taahhüt Proje Müh. İnş. Ltd. Şti. tarafından idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79 uncu maddesine uygunluğu ile 79.2.2’nci maddesinde yer alan açıklama çerçevesinde usul ve şartlarına uygun yapılıp yapılmadığının incelenmesi gerektiği belirtilerek anılan istekli tarafından sunulan açıklamanın Tebliğin ilgili maddelerinde yer alan açıklamalara hangi yönüyle aykırı olduğu yönünde herhangi bir somut iddiasının bulunmadığı, ihale komisyonunca yürütülmesi gereken işlemlerin yeniden yapılmasının talep edildiği, Kamu İhale Kurumu tarafından ihale komisyonu yerine geçerek sunulan açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliğinin 79 ve 79.2.2’nci maddesi ve devamındaki alt maddelerinde yer alan açıklamalara uygunluğu yönünde belgeleri inceleme görevi bulunmadığı değerlendirilmiş olup başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde görülmemiştir.

Diğer taraftan kısmi teklife açık olarak gerçekleştirilen ihalede başvuru sahibi tarafından itirazen şikayet dilekçesinde belirtmiş olduğu 2.962.590,00 TL yaklaşık maliyetli kısmın ihalenin 1’inci kısmına ilişkin olduğu, incelemenin şikayete konu edilen bu kısım için sınırlı olarak yapılabileceği, bu çerçevede ihalenin bu kısmına 3 istekli tarafından teklif verildiği, en yüksek teklifi veren isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 79.1’inci maddesinde yer alan açıklama çerçevesinde yaklaşık maliyetin 1,30’a bölünmesi suretiyle sınır değer belirlediği ve bu bedelin altında teklif veren başvuru sahibi ve en düşük teklifi veren Entropi Taah. Proje Müh. İnş. Ltd. Şti.nden aşırı düşük açıklama istenildiği, öngörülen süre içerisinde her iki istekli tarafından sunulan açıklamaların uygun görülerek ihalenin 1.554.360,00 TL tutarında teklif veren Entropi Taah. Proje Müh. İnş. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, 1.674.600,00 TL tutarında teklif veren başvuru sahibinin teklifinin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği ihale komisyon kararı ve eklerinden anlaşılmıştır.

Anılan Tebliğin 79.3.1’inci maddesinde “Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.” açıklaması yer almaktadır.

Sınır değerin altında kalan ve mevzuata uygun aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan ve idarece uygun görülen bir isteklinin teklifinin sınır değerden de % 32 oranında daha düşük olduğu ve hayatın olağan akışına aykırı veya ticari gereklere aykırı olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiğine dair mevzuatta herhangi bir düzenleme bulunmadığı, aksine anılan Tebliğin 79.3.1’inci maddesinde yer alan açıklama dikkate alındığında başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale üzerinde bırakılan Entropi Taah. Proje Müh. İnş. Ltd. Şti. tarafından teklif zarfı kapsamında sunulan iş deneyim belgesine konu işin ihale konusu iş ve/veya benzer işe uygun olup olmadığının değerlendirmesine yönelik olarak iş deneyim belgesini düzenleyen idareden bilgi ve belge istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi