KİK Kararı: 2015/UY.III-1703 (17 Haziran 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/038
Gündem No : 54
Karar Tarihi : 17.06.2015
Karar No : 2015/UY.III-1703
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Biltek Organizasyon Müh. Basın Eml. Rek. Tur. İnş. ve Tic. Ltd. Şti. - Eryapı İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

Ceyhun Atıf Kansu Cad. No:133 Balgat/ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Atıksu Dairesi Başkanlığı,

Mustafa Kemal Mah. 2151/1 Cad. B Blok No: 25 06520 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/38593 İhale Kayıt Numaralı “Çankırı Güldürcek Havzası Atıksu Toplama ve Arıtma Tesisi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü Atıksu Dairesi Başkanlığı tarafından 30.04.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çankırı Güldürcek Havzası Atıksu Toplama ve Arıtma Tesisi” ihalesine ilişkin olarak Biltek Organizasyon Müh. Basın Eml. Rek. Tur. İnş. ve Tic. Ltd. Şti. - Eryapı İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın 14.05.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.05.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.05.2015 tarih ve 45128 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.05.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/1398 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan Nesan Mühendislik Taahhüt İnşaat Turizm Harita Tarım ve Orman Ürünleri Medikal Taşımacılık Kurye Hizmetleri İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin sınır değerin altında kaldığı, ancak, ihalenin anılan istekliden aşırı düşük teklif açıklama istenmeksizin sonuçlandırıldığı, bu hususun ihalenin fesih ile sonuçlanmasına ve kamu zararı oluşmasına sebebiyet vereceği, diğer taraftan Danıştay 13. Dairesi’nin teklifi sınır değerin altında kalan istekliden fazla miktarda teminat alınsa dahi ihalenin aşırı düşük açıklama istenmeksizin sonuçlandırılmasına ilişkin hükümlerinin yürütmesinin durdurulmasına karar verdiği, bu nedenle anılan istekliden aşırı düşük açıklama istendikten sonra ihalenin sonuçlandırılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhale konusu işe ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı:Çankırı Güldürcek Havzası Atıksu Toplama ve Arıtma Tesisi

b) Yatırım proje no'su/kodu:2006K050120

c) Miktarı ve türü:

Güldürcek Brj Su Top.Hvz. yer alan Çankırı Orta ilçsn bağlı İncecik, Kayıören ile Kızılcahamam ilçsn bağlı Ortaköy,Semer köyl. ile çevrelerine ait atıksuların top,arıtılması ve dşrj edilmesi amacıyla grkli atıksu altyapı tesis. yapılması

Çankırı iline içmesuyu sağlayacak olan Güldürcek Barajı Su Toplama Havzası mutlak, kısa, orta ve uzun mesafe koruma alanları içinde yer alan Çankırı ili Orta ilçesine bağlı İncecik ve Kayıören köyleri ile Ankara ili Kızılcahamam ilçesine bağlı Ortaköy ve Semer köyleri ile çevrelerine ait atıksuların toplanması, arıtılması ve deşarj edilmesi amacıyla gerekli atıksu altyapı tesislerinin yapılmasını kapsamaktadır.

ç) Yapılacağı yer:Çankırı ili Güldürcek ve Orta ilçesi ile Ankara ili Kızılcahamam ilçesi ve köyleri” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. İhale, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılacaktır. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 nci maddede yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.”düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

30.04.2015 tarihinde gerçekleştirilen başvuru konusu ihaleye 5 isteklinin teklif verdiği, tüm isteklilerin tekliflerinin geçerli kabul edildiği, ihale komisyonunca yapılan hesaplama sonucu sınır değerin 1.612.220,50 TL olarak belirlendiği, bu doğrultuda, teklifi 997.500,00 Nesan Mühendislik Taahhüt İnşaat Turizm Harita Tarım ve Orman Ürünleri Medikal Taşımacılık Kurye Hizmetleri İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin sınır değerin altında kaldığı, ancak İdari Şartname’nin sınır değer başlıklı maddesinde belirtilen 4734 sayılı Kanunun 38’inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılacağı düzenlemesi uyarınca ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Nesan Mühendislik Taahhüt İnşaat Turizm Harita Tarım ve Orman Ürünleri Medikal Taşımacılık Kurye Hizmetleri İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Biltek Organizasyon Müh. Basın Eml. Rek. Tur. İnş. ve Tic. Ltd. Şti. - Eryapı İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

İhale ilan tarihi 07.04.2015 olduğu göz önüne alındığında, bu tarih itibariyle yürürlükte bulunan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir. Bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler geçerli teklif olarak belirlenir.

(3) İhale ilanında ve dokümanında ihalenin, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin sonuçlandırılacağının belirtilmesi halinde; ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılır.

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ihalelerde, ihale ilanında ve dokümanında sınır değerin altında olan tekliflerin reddedileceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerin teklifleri açıklama istenmeksizin reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un yukarıda aktarılan 38’inci maddesinde Kamu İhale Kurumuna ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük teklifleri tespit edilme ve değerlendirme yöntemlerini belirleme ve ihalenin açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine ilişkin düzenlemeler yapma yetkisi verilmiş olup, bu yetki çerçevesinde hazırlanan Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60’ıncı maddesinde idarelerce ihale dokümanında ve ilanda açıkça belirtmesi kaydıyla aşırı düşük teklif açıklaması istenmeksizin ihalelerin sonuçlandırılmasına imkân tanınmıştır.

Ancak, İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 33’üncü maddesinin dayanağı olan, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde yer alan hükümler Danıştay 13. Dairesi nezdinde uyuşmazlık konusu olmuş ve bu Dairenin 17.02.2015 tarih ve E:2014/2580 sayılı kararı anılan maddenin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarının yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.

Bu çerçevede, söz konusu maddenin uygulama olanağı ortadan kalktığı anlaşıldığından, söz konusu boşluğun doldurulması için Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 60 ncı maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında değişikliğe gidilmiştir. Bu doğrultuda yapılan değişiklikler 12.06.2015 tarih ve 29384 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olup, anılan değişiklikler incelendiğinde; Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” in 3’üncü maddesinde “Aynı Yönetmeliğin 60 ıncı maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkralar eklenmiştir.

“(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Yapım yönteminin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırılır.

c) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir.

(3) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine eşit veya bu değerin üzerinde olan ihalelerde, ikinci fıkranın (a) bendinin kullanılması zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine kadar olan ve açık ihale veya Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde, ikinci fıkranın (a), (b) veya (c) bendindeki seçeneklerden birisinin kullanılması zorunludur.

(5) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine kadar olan ve belli istekliler arasında ihale veya Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentleri gereğince pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.

(6) Kurum tarafından yayımlanan aşırı düşük teklif sorgulaması yapılamayacak alımlar listesinde yer alan işlerin ihalelerinde ikinci fıkranın (b) bendinin kullanılması zorunludur.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in 21’inci maddesinde “Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.” hükmü yer almaktadır.

Anılan Danıştay kararı ve bu kararın yerine getirilmesine ilişkin olarak Kamu İhale Kurumunca yapılan düzenleme değişikliklerine göre, yaklaşık maliyeti anılan Kanun’un 8’inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birine kadar olan ve açık ihale ile yapılan ihalelerde, ilgili hükmün ikinci fıkrasının (a), (b) veya (c) bendindeki seçeneklerden birisinin kullanılmasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Bu çerçevede, ihale ilan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan mevzuat hükümleri göz önüne alındığında idarece ihale ilanında ve dokümanında ihalenin, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin sonuçlandırılmasına imkân tanındığı, idarenin de iradesini bu yönde açıkladığı, diğer taraftan 12.06.2015 tarih ve 29384 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren hükümler göz önüne alındığında, ihalenin yaklaşık maliyetinin eşik değerin üçte birinin altında atında kalması ve ihalenin açık ihale usulü ile gerçekleştirilmesi durumunda idarelere yukarıda aktarıldığı şekliyle üç farklı seçenek tanındığı, bahse konu ihale değerlendirildiğinde; ihalenin yaklaşık maliyetin 3.039,762,99 TL olduğu, dolayısıyla yaklaşık maliyetin Kanun’un 8’inci maddesinde öngörülen eşik değerin üçte birinin altında kaldığı, bu açıdan 12.06.2015 tarih ve 29384 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren hükümler arasında “… b) İhale, aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemleri yapılmaksızın sonuçlandırılır. …” hükmünün yer aldığı ve idarelere bu yönde ihaleyi sonuçlandırma imkânı tanındığı, bu anlamda, incelemeye konu ihale bakımından ihale tarihi itibariyle yürürlükte bulunan mevzuata hükümleri doğrultusunda idarenin ortaya koyduğu iradeyi sakatlayan veya farklı bir irade beyanı ortaya koymasını gerektirecek hususun söz konusu olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi