KİK Kararı: 2015/UY.II-570

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/013
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 18.02.2015
Karar No : 2015/UY.II-570
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Kazım ÖZKAN

Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Alp Yapı İnşaat Müh. Enerji İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Yavuz Mah. Kağızman Cad. Batı İş Merkezi Kat:4 No:74 AĞRI

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ağrı İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü,

Erzurum Yolu Üzeri 04100 AĞRI

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/129645İhale Kayıt Numaralı “Ağrı Merkez 24 Derslikli Sosyal Bilimler Lisesi ve 200 Kişilik Pansiyon İnşaatı Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ağrı İl Özel İdaresi Plan Proje Yatırım ve İnşaat Müdürlüğü tarafından 20.11.2014 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ağrı Merkez 24 Derslikli Sosyal Bilimler Lisesi ve 200 Kişilik Pansiyon İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Alp Yapı İnşaat Müh. Enerji İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 05.01.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.01.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.01.2015 tarih ve 4836 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.01.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/268 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,başvuru konusu ihaleye ilişkin olarak vermiş oldukları aşırı düşük savunmalarının komisyonca yeterli görülmeyerek tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Ağrı Merkez 24 Derslikli Sosyal Bilimler Lisesi ve 200 Kişilik Pansiyon İnşaatı Yapım İşi…” düzenlemesinin,

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’nci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir. Bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler geçerli teklif olarak belirlenir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 38.1’inci maddesinde “İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır…” açıklaması yer almaktadır.

Başvuruya konu ihale, Ağrı İl Özel İdaresinin “Ağrı Merkez 24 Derslikli Sosyal Bilimler Lisesi ve 200 Kişilik Pansiyon İnşaatı Yapım İşi”dir.

Bahse konu ihalede 27 adet ihale dokümanı satın alınmış ve 20.11.2014 tarihinde yapılan ihaleye 19 istekli katılmış olup, 5 isteklinin tekliflerinin ilk oturumda değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhale komisyonu yaklaşık maliyet tutarı ile geçerli teklifleri esas almak suretiyle aşırı düşük teklifler için sınır değeri 6.324.385,66 TL olarak belirlemiştir.

İhale komisyonu teklif fiyatı sınır değerin altında olan; Alp Yapı İnşaat Müh. Enerji İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Hasem İnş. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifini aşırı düşük teklif olarak değerlendirip bu isteklilerden açıklama talep etmiştir.

Teklif fiyatı aşırı düşük olup açıklama istenilen isteklilerden Alp Yapı İnşaat Müh. Enerji İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. açıklama sunmuş, Hasem İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ise açıklama sunmamıştır.

Açıklama isteme yazıları incelendiğinde, isteklilere yazı ekinde; açıklama istenilecek iş kalemleri / grupları listesi ile açıklama istenilmeyecek analiz girdilerini gösterir listelerin verildiği anlaşılmıştır. Ancak idare tarafından nakliye için analiz yapılmak suretiyle poz belirlendiği görülmüş olup, diğer taraftan yaklaşık maliyet cetveli incelendiğinde açıklama istenilen iş kalemleri listesinde yer alan ve aşağıdaki tabloda belirtilen işlere ait analizlerde nakliye için öngörülen pozların aşağıdaki tabloda yer alan iş kalemlerine ilave edilmek suretiyle idarece hazırlanmış özel poz oldukları görülmüş ve söz konusu pozlara ilişkin analiz formatlarının açıklama isteme yazısı ekinde aşırı düşük teklif açıklaması sunması istenen isteklilere verilmediği anlaşılmıştır.

Açıklama İstenilen İş Kalemleri

Sıra No

İş Kalemi/Grubu No

İş kalemi/Grubu Adı

1

26.206/C1

3 cm kalınlığında renkli mermer ile döşeme kaplaması yapılması (3x30xSerbestboy)

2

26.210/MK

4 cm kalınlıkta andezit plaklarla döşeme kaplaması yapılması (30 cm x serbest boy)

3

26.215/AMK

3 cm kalınlıkta andezit plaklarla duvar kaplaması yapılması (30 cm x serbest boy)

4

26.622/C

Renkli mermer plaklar ile merdiven basamağı kaplaması (basamak 3 cm, rıht 2 cm kalınlığında) yapılması

5

27.501/MK

250/300 çimento dozlu harçla düz sıva yapılması (Dış duvar yüzeyleri ile bodrum iç duvarlarında)

6

27.528/3

İnce sıva, alçı sıvalı vb. yüzeyler üzerine 3 mm kalınlığında saten alçı kaplama yapılması

7

27.531/MK

Kireç - çimento karışımı harçla düz sıva yapılması

8

27.535/MK

Kireç-çimento karışımı harçla tavan sıvası yapılması.

9

27.581/MK

200 kg çimento dozlu tesviye tabakası yapılması

10

27.583/MK

2.5 cm kalınlığında 400 kg çimento dozlu şap yapılması

11

MSB.716

Pencere dışı kafes teli yapılması

12

Y.18.110/20C06

19 cm kalınlığındaki taşıyıcı olmayan bimsbeton duvar blokları ile duvar yapılması (bimsbeton tutkalı ile) (min. 1,50 N/mm² ve 600-900 kg/m³, 900 kg/m³ hariç)

13

Y.21.050/C01

Çelik borudan kalıp iskelesi yapılması (0,00-4,00m arası)

14

Y.21.051/C03

Çelik borudan tavanlar için tam güvenlikli iş iskelesi yapılması (0,00-21,50m arası)

15

Y.23.014

Ø 8- Ø 12 mm nervürlü beton çelik çubuğu, çubukların kesilmesi, bükülmesi ve yerine konulması

16

Y.23.015

Ø 14- Ø 28 mm nervürlü lik beton çelik çubuğu, çubukların kesilmesi, bükülmesi ve yerine konulması.

17

Y.23.152

Kare ve dikdörtgen profillerle pencere ve kapı yapılması ve yerine konulması

18

Y.23.155

2,00 mm kalınlığında sıcak haddelenmiş sacdan bükme kapı kasası yapılması ve yerine konulması

Bahse konu açıklama isteme yazısına istinaden sınır değerin altında teklif veren iki istekliden yalnızca başvuru sahibi Alp Yapı İnşaat Müh. Enerji İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin açıklama sunduğu, anılan isteklinin sunmuş olduğu açıklamanın idarece uygun görülmediğinden teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüş olup, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük savunmasının uygun bulunmama gerekçelerinden biri de analizlerde ve hesap cetvelinde nakliye giderlerine ilişkin herhangi bir açıklamaya yer vermemesidir.

İhale ilan tarihi itibariyle yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. İhale ilanında ve dokümanında belirtilmesi kaydıyla, idareler sınır değerin altında olan tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olarak aşağıdaki seçenekleri uygulayabilirler.

a) İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtildiği ihalelerde, sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu isteklilerden (45.1.2 - 45.2) maddelerinde belirtilen esaslara göre açıklama istenir.

(…)

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

(…)

45.1.3.İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

(…)

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

(…)

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(…)

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.” açıklamaları yer almaktadır.

Bu çerçevede açıklama istenilen yukarıdaki tabloda belirtilen işlere ait analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının idarece yaklaşık maliyet aşamasında hazırlanmakla birlikte, ihale dokümanı kapsamında ve aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısı ekinde isteklilere verilmediği, dolayısıyla açıklama sunan isteklilerin sunmuş oldukları açıklamaların farklı analizlere dayandırılarak yapılabileceği, bu nedenle sağlıklı ve objektif bir şekilde değerlendirme yapılabilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından, idarece bahse konu iş kalemlerine ilişkin hazırlanmış analiz formatlarının teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilere verilmek suretiyle teklifi aşırı düşük olarak değerlendirilen isteklilerden tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarece açıklama istenen özel iş kalemlerine ilişkin analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği hazırlanmış analiz formatlarının teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilere verilmek suretiyle söz konusu isteklilerden tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelenen ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde yer alan, ihale komisyonu tarafından aşırı düşük savunmalarının uygun bulunmayarak değerlendirme dışı bırakılmalarının mevzuata aykırı olduğu şeklindeki iddialarının incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca, idarece mevzuata uygun bir şekilde aşırı düşük teklif açıklama istemi kapsamında gerekli belgelerin hazırlanıp teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği gerekçesi ile “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Anılan kararda, idarece açıklama istenilen 18 adet iş kalemine ait analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının yaklaşık maliyet aşamasında hazırlanmakla birlikte, ihale dokümanı kapsamında ve aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısı ekinde isteklilere verilmediği, dolayısıyla açıklama sunan isteklilerin sunmuş oldukları açıklamaların farklı analizlere dayandırılarak yapılabileceği, bu nedenle sağlıklı ve objektif bir şekilde değerlendirme yapılabilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından, idarece bahse konu iş kalemlerine ilişkin hazırlanmış analiz formatlarının teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilere verilmek suretiyle teklifi aşırı düşük olarak değerlendirilen isteklilerden tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği ifade edilmektedir.

İncelenen ihalede, aşırı düşük teklif sorgulamasına istinaden gönderilen yazı ekinde; açıklama istenilecek iş kalemleri / grupları listesi ile açıklama istenilmeyecek analiz girdilerini gösterir listelerin verildiği anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, idare tarafından yaklaşık maliyetin hesabında esas alınan miktarlar ile başvuru sahibi tarafından teklif edilen ve açıklanması istenen iş kalemlerinin miktarları kıyaslandığında, 53 adet iş kaleminden 33 adet iş kaleminde istekli tarafından yapılan metraj hesaplamalarının idarenin metrajından % 1,00 - % 10 oranında farklılıklar gösterdiği ve bu durumun teklif fiyatını avantajlı hale getirdiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunun uygulanmasına ilişkin olarak konulan hükümler her iki Kanunun ekleri ile birlikte ayrılmaz bir parçası ve bütününü kapsamaktadır.

Bu bağlamda, 4734 sayılı Kanunun “Tanımlar” başlıklı 4 üncü maddesinde, ihale dokümanı kapsamında yer alan uygulama projesinin, belli bir yapının onaylanmış kesin projesine göre yapının her türlü ayrıntısının belirtildiği proje olarak tanımlandığı, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesinde ise, yaklaşık maliyetin, idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen ihale konusu işin ön görülen bedelini ifade ettiği görülmektedir.

Kamu ihale mevzuatı gereği, bir yapım işine anahtar teslimi götürü bedel teklif verecek olan isteklilerin, tekliflerini ihale dokümanı kapsamında verilen uygulama projeleri ve mahal listelerini kullanarak, imalat miktarlarını hesaplamak suretiyle oluşturmaları gerekmektedir. Bu durumda, isteklinin basiretli tacir sıfatıyla teklifini oluştururken hesapladığı metrajların, idarenin yaklaşık maliyetini hesaplarken tespit ettiği miktar/metraj değerlerinden uzaklaşmaksızın, uygulama projesinin gerektirdiği koşulları taşıması gerekmekte olup, ancak bu koşulları taşıyan tekliflerin geçerli teklif olarak kabul edilebileceği aşikardır. İş’in yüklenicisi olmaları halinde ise; üstlenmiş olduğu işleri, sorumlu bir meslek adamı olarak, fen ve sanat kurallarına uygun olarak yapmayı kabul etmiş olduklarından kendilerine verilen projeye ve/veya teknik belgelere göre işi yapmakla, bu projenin ve/veya teknik belgelerin iş yerinin gereklerine, fen ve sanat kurallarına uygun imalat yaparak taahhüdünü yerine getirmek zorundadırlar.

Aksi halde uygulama projesinin, fen ve sanat kurallarının, mimari gereklerin, statik hesapların göz ardı edilerek, bazı iş kalemlerinin miktarlarında azaltmaya giderek, fiyat avantajı sağlamaya çalışmak, işin yapım tekniği ve gerekliliklerine açıkça aykırılık teşkil edeceği ve bu durumun aynı zamanda ihaledeki eşitliği bozacağı ve tekliflerin ortak bazda değerlendirilmesini de imkansız hale getireceği değerlendirilmektedir.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmadığından idarece teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olduğu yönünde “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle Kurul çoğunluğunca alınan “düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi