KİK Kararı: 2015/UY.II-1658 (17 Haziran 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/038
Gündem No : 1
Karar Tarihi : 17.06.2015
Karar No : 2015/UY.II-1658
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Okanar İnş. Taah. Nakliye Turizm Hafr. Beton Mamülleri San. ve Tic. Ltd. Şti.,

1595 Sokak No: 223 Kat: 2 D: 204 Karşıyaka/İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Milas BelediyeBaşkanlığı,

Sevketiye Mahallesi Ek Hizmet Binasi 48200 Milas/MUĞLA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/43910İhale Kayıt Numaralı “İdare Malı Beton Parke Taşı İle Yol ve Kaldırım Döşeme İşçiliği Yaptırılması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Milas Belediye Başkanlığı tarafından 04.05.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İdare Malı Beton Parke Taşı İle Yol ve Kaldırım Döşeme İşçiliği Yaptırılması” ihalesine ilişkin olarak Okanar İnş. Taah. Nakliye Turizm Hafriyat Beton Mamülleri San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 15.05.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.05.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.05.2015 tarih ve 45603 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.05.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/1412 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan Murathan Karadeniz - Aktek Nak. Yeddi Emin İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklif zarfı içinde sunduğu iş ortaklığı beyannamesinde ortaklık hisse oranlarının belirtilmediği, idare tarafından ise bu eksikliğin tamamlatıldığı, idarece bu eksikliğin tamamlatılmasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.6’ncı maddesine aykırı olduğu, iş ortaklığı beyannamesindeki eksik bilginin tamamlatılmasının ihalenin sonucunu etkileyeceğinden Anayasa'nın eşitlik ilkesine de aykırı olduğu,

2. Milas Belediye Başkanlığı tarafından bu iş için açıklanan yaklaşık maliyetin hatalı olduğu, Karayolları Genel Müdürlüğü birim fiyatlarına göre bu işe ait keşfin hesaplanması durumunda bu işe ait keşfin 2.500.000 TL'nın üzerinde olacağı, bu durumda ihale üzerine bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif hesaplamasında sınır değerin altında kalacağı, bu sebeple ihalenin kendi üzerlerine bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu işin “İdare Malı Beton Parke Taşı İle Yol ve Kaldırım Döşeme İşçiliği Yaptırılması” yapım işi olduğu, ihalenin birim fiyat teklif ve açık ihale usulü ile gerçekleştirildiği, ihaleye 7 isteklinin katıldığı, 2 isteklinin İdari Şartname’deki sınır değer düzenlemesi doğrultusunda sınır değerin altında kaldığı için tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifi sınır değerin üstünde kalan en düşük teklif sahibi Murathan Karadeniz- Aktek Nak. Yeddi Emin İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklif zarfı içinde sunduğu iş ortaklığı beyannamesindeki eksik bırakılan ortaklık hisse oranları ile ilgili eksik bilginin tamamlatılarak ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57’nci maddesinde “…(2) Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı, başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerin her biri için ayrı sütun içerecek şekilde düzenlenir.

(3) Başvuru veya teklif zarfları alınış sırasına göre incelenir. Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde teklif zarfları açılmadan önce, pazarlık usulüyle yapılan ihalelerde ise son yazılı fiyat tekliflerinin verildiği oturumda yaklaşık maliyet açıklanır. Zarflardan uygun olanların açılması ve belge kontrolünün yapılması aşamasında, aday veya isteklilerce sunulan belgeler tek tek kontrol edilerek hangi belgelerin sunulduğu Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında her belge için açılmış bulunan sütunlara kaydedilerek gösterilir. İhale usulüne göre ilgili oturumda istekliler ve teklif ettikleri fiyatlar duyurularak tutanak düzenlenir. Bu tutanakların komisyon başkanınca onaylanmış suretleri, isteyenlere imza karşılığı verilmeden oturum kapatılamaz.

(4) Başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler idarelerce tamamlatılamaz.

(5) Başvuru veya teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, sunulan belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Bu çerçevede, tamamlatılması istenen bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak, idare tarafından iki iş gününden az olmamak üzere tamamlama süresi verilir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayanların başvuru veya teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir.

(6) İdarelerce bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasına ilişkin olarak verilen süre içinde aday veya isteklilerce sunulan belgelerin son başvuru veya ihale tarihinden sonraki bir tarihte düzenlenmesi halinde, bu belgelerin, aday veya isteklinin son başvuru veya ihale tarihi itibarıyla ihaleye katılım şartlarını sağladığını göstermesi gereklidir.”düzenlemesi,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İdarelerce belgelerdeki eksik bilgilerin tamamlatılması” başlıklı 16.6’ncı maddesinde “16.6.1. İhale dokümanında başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan eklerinden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler ve ekleri idarelerce tamamlatılmayacaktır. Ancak,

a) Geçici teminat ve teklif mektuplarının Kanunen taşıması zorunlu hususlar hariç olmak üzere, sunulan belgelerde ihale sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliklerinin bulunması halinde, bu tür bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler,

b) Aday ve isteklilerce sunulan ve başka kurum, kuruluş ve kişilerce düzenlenen belgelerde, belgenin taşıması zorunlu asli unsurlar dışında, belgenin içeriğine ilişkin tereddüt yaratacak nitelikte olan ve belgeyi düzenleyen kurum, kuruluş veya kişilerden kaynaklanan bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler, idarelerce tamamlatılacaktır. Bu çerçevede, bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgeler, idarece ilgili kurum veya kuruluştan re’sen istenebilir. Söz konusu belgelerin aday veya istekliler tarafından tamamlatılmasının istenilmesi halinde ise bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak idarelerce aday veya isteklilere iki iş gününden az olmamak üzere makul bir tamamlama süresi verilecektir.

16.6.2. İdarelerce bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasına ilişkin olarak verilen süre içinde aday veya isteklilerce sunulan belgelerin, başvuru veya ihale tarihinden sonraki bir tarihte düzenlenmesi halinde, bu belgeler, aday veya isteklinin başvuru veya ihale tarihi itibarıyla ihaleye katılım şartlarını sağladığını tevsik etmesi halinde kabul edilecektir.

16.6.3. Bilgi eksikliklerinin tamamlatılmasına ilişkin belgelerin yazılı olarak istenilmesi ve aday ve isteklilerce bir dilekçe ekinde sunulması gerekmektedir. İdarece belirlenen sürede eksik bilgileri tamamlamayan aday ve isteklilerin başvuruları veya teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve isteklilerin geçici teminatları gelir kaydedilir.” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyasında yer alan belge ve bilgiler ve mevzuat hükümleri çerçevesinde yapılan inceleme neticesinde, Murathan Karadeniz - Aktek Nak. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının teklif dosyasında iş ortaklığı beyannamesini sunduğu, bu durumun zarf açma ve belge kontrol tutanağı ile de tespit edildiği, ancak söz konusu iş ortaklığı beyannamesinde ortaklık hisse oranlarının yazılmadığı görülmüştür. İdarenin söz konusu istekliden bilgi eksikliğinin tamamlatılması amacıyla 08.05.2015 tarihinde tebliğ edilen yazı ile iki iş günü içerisinde ortaklık oranlarının bildirilmesinin istenildiği, anılan isteklinin 11.05.2015 tarihinde ortaklık oranlarının da belirtildiği iş ortaklığı beyannamesini sunduğu tespit edilmiştir.

Sunulan iş ortaklığı beyannamesinde Murathan Karadeniz’in %51 Aktek Nak. San. Tic. Ltd. Şti.nin %49 oranında ortaklık hisse oranının bulunduğu, Murathan Karadeniz’in pilot ortak, Aktek Nak. San. Tic. Ltd. Şti.nin özel ortak olduğu bilgisinin yer aldığı görülmüştür

Yapılan tespitler neticesinde; sunulan iş ortaklığı beyannamesindeki ortaklık oranları bilgisinin ihalenin sonucu açısından teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmayan bilgi eksikliği niteliğinde olduğu, zira söz konusu bilginin tamamlatılmasının teklif zarfında sunulan diğer belgelerin değerlendirilmesine sirayet etmediği anlaşıldığından, idarece tesis edilen işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce yapı tekniği ve ihtiyaç programına göre tahmin edilen fiziki miktar veya kapsam esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi gerekiyorsa yeniden hesaplanır.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işin bünyesine girecek veya yardımcı olarak kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.” düzenlemesi,

Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyet hesabına esas fiyat ve rayiçlerin tespiti” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) İdarelerce, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde;

a) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar,

b) Kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçler,

c) İlgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenerek yayımlanmış fiyat ve rayiçler,

ç) Yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren, konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlere ilişkin maliyetler,

d) İdarenin piyasa araştırmasına dayalı rayiç ve fiyat tespitleri,

esas alınır.

(2) İdareler, yaklaşık maliyete ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyat ve rayiçlerin birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(3) İşin bütünü, iş grubu, iş kalemi ve malzeme rayici bazında yapılacak piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitlerinde; iş, imalat ve/veya malzemenin yapımcılarından, üreticilerinden, ana bayilerinden, toptancılarından, yetkili satıcılarından ve satıcılarından fiyatlar veya proforma faturalar alınmak ve gerekli karşılaştırmalar yapılmak suretiyle uygun fiyatlar belirlenir. Tereddüt edilen fiyatların gerçek piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığı hususu Ticaret ve/veya Sanayi Odalarından alınacak yazılı rayiçlerle netleştirilir.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu, iş kalemi veya malzemenin ayrıntılı özellikleri ve standardına yer verilir, fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar Katma Değer Vergisi hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan fiyat bildirimleri ve proforma faturaları dikkate alınmaz.”düzenlemesi yer almaktadır.

İdarece hazırlanan yaklaşık maliyet incelendiğinde yaklaşık maliyetin;

Poz No

Yapılacak İşin Cinsi

Birimi

2014’ten 2015’e Güncellenmiş birim Fiyatlar

TL

1

ÖZEL-1

Her cins zeminde kazı yapılması

m3

5,41

146.070,00

2

ÖZEL-2

Temel tabanına 0-30 mm kırmataş malzeme serilmesi

m3

8,65

155.700,00

6

ÖZEL-3

Helikopter perdahlı BS 20 demirsiz beton ile yol kaplaması yapılması

m2

14,49

434.700,00

3

17.155.MK

İdare malı beton parke taşı döşenmesi

m2

11,77

706.200,00

4

17.171.MK

İdare malı beton bordür döşenmesi

mt

4,15

20.750,00

5

17.191.MK

İdare malı beton yağmur oluğu döşenmesi

mt

4,15

20.750,00

7

18.191

Her türlü bordür sökülmesi

mt

1,74

8.700,00

8

18.189

Beton parke, beton plak, adi kaldırım ve blokaj sökülmesi

m2

6,97

139.400,00

9

18.1695

Beton kaplama sökülmesi

m2

4,18

41.800,00

Toplam

1.674.070,00

şeklinde hesaplandığı görülmüştür.

ÖZEL-1 adlı “Her cins zeminde kazı yapılması” ve ÖZEL-2 adlı “Temel tabanına 0-30 mm kırmataş malzeme serilmesi” işinin bir önceki yılda aynı idarece “Yol ve kaldırım düzenlemesi” işindeki benzer işler için gerçekleştirilen fiyatlardan faydalanarak ve yıllık tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranında güncellenerek hesaplandığı, ÖZEL-3 adlı “Helikopter perdahlı BS 20 demirsiz beton ile yol kaplaması yapılması” işi için ise piyasadan alınan C20/25 hazır beton fiyat tekliflerine işçilik ve kâr dahil edilerek birim fiyat hesaplandığı anlaşılmıştır.

17.155.MK, 17.171.MK ve 17.191.MK poz nolu iş kalemleri için malzemeler idare malı olacağı için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 2014 yılında yayımlanan birim fiyatlardan sadece işçilik girdi maliyetlerinin tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranında güncellenerek hesaplandığı görülmüştür.

18.191 ve 18.189 poz nolu iş kalemleri için Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce yayımlanan 2014 yılı birim fiyatlarının tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranında güncellenerek hesaplandığı, 18.1695 poz nolu iş kalemi için Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce m3 üzerinden yayımlanan birim fiyatının m2’ye çevrilen tutarlarının tüketici fiyat endeksi (TÜFE) oranında güncellenerek hesaplandığı görülmüştür.

İdarenin yaklaşık maliyet hesaplama yöntemi yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde incelendiğinde, idarenin daha önce gerçekleştirdiği işlere ait özel pozların ve bunlara ait sözleşme fiyatları ile kamu kurum ve kuruluşlarının 2014 yılı resmi birim fiyatlarının güncellenen tutarlarının esas alınarak yaklaşık maliyetin oluşturulduğu, yaklaşık maliyetin hesaplama yönteminin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 8 ve 10’uncu maddelerine aykırılık teşkil etmediği, ihalede ortaya çıkan tekliflerle kıyaslandığında yaklaşık maliyetin çok düşük olmadığının görüldüğü, zira yaklaşık maliyetin üzerinde teklif veren tek istekli bulunduğu, bu durumun da yaklaşık maliyetin piyasa rayiçlerine uygun hazırlandığını gösterdiği görüldüğünden, başvuru sahibi isteklinin yaklaşık maliyetin hatalı ve düşük hesaplandığı yönündeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür…” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede başvuru sahibi isteklinin yaklaşık maliyetin de açıklandığı ihale tarihi olan 04.05.2015 tarihinden itibaren 10 gün içerisinde yaklaşık maliyete yönelik iddialarını ileri sürmesi gerekirken, bu tarihten sonra idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin yaklaşık maliyete yönelik söz konusu iddiasının süre yönünden de reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi