KİK Kararı: 2015/UY.II-1176 (24 Nisan 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/027
Gündem No : 14
Karar Tarihi : 24.04.2015
Karar No : 2015/UY.II-1176
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Bergiz İnşaat Taahhüt Turizm Petrol Enerji ve Nakliyat A.Ş.,

Mertler Sokak No: 34 Yenimahalle/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğü,

Osman Kavuncu Mah. Fırat Cad. No: 2 38060 Melikgazi/KAYSERİ

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/7351 İhale Kayıt Numaralı “Kırıkkale-Kırşehir-Himmetdede Devlet Yolu (Akpınar-İsahocalı Ayr- 4 Bölge Sınırı) Km:15+100-38+500 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Hamit Kavşak Köprüsü, Bitümlü Sıcak Karışım ve Çeşitli İşler Yapılması İkmal Yapım İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğü tarafından 03.03.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kırıkkale-Kırşehir-Himmetdede Devlet Yolu (Akpınar-İsahocalı Ayr- 4 Bölge Sınırı) Km:15+100-38+500 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Hamit Kavşak Köprüsü, Bitümlü Sıcak Karışım ve Çeşitli İşler Yapılması İkmal Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Bergiz İnşaat Taahhüt Turizm Petrol Enerji ve Nakliyat A.Ş. tarafından 07.04.2015 tarih ve 31693 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.04.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/940 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; 02.04.2015 tarihinde EKAP üzerinden “benzer nitelikteki ihalelere göre teklif bedelinin yüksek olması ve rekabet koşullarının oluşmadığı gerekçeleriyle bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptal edildiğinin” idarece bildirildiği, ancak verilen iptal kararına ilişkin gerekçenin mevzuata aykırı olduğu, her işin kendi niteliğine ve koşullara göre değerlendirilmesi gerektiği, çünkü söz konusu ihalenin yeni bir yapım işi olmayıp dağınık ve farklı lokasyonlarda gerçekleşecek kapsamlı ve büyük ölçekli bir ikmal işi olması nedeniyle ciddi bir mali güç, makine, teçhizat ve ekipman gerektirdiği, sözleşmede öngörülen sürenin kısa olduğu ve çalışılabilecek fiili çalışma süresinin daha da kısaldığı dikkate alındığında günlük gerçekleştirilecek imalat miktarlarının ve imalat bedelinin idarenin daha önce gerçekleştirmiş olduğu ihalelere göre çok yüksek olduğu, işin zamanında bitirilebilmesi için yapım maliyetlerinin yükseldiği ve iş için gereken bitüm malzemesinin idare tarafından değil yüklenici tarafından karşılanacak olmasının da maliyetleri ve teklif fiyatı arttırdığı hususları göz önünde bulundurulduğunda benzer başka ihalelerdeki indirimlerin referans alınamayacağı, ayrıca açık ihale usulüyle çıkılan bir ihalede asgari teklif sayısına ilişkin bir kuralın bulunmadığı, kaldı ki tek geçerli teklife dahi ihalenin bırakılabilmesi söz konusuyken şikâyete konu ihaleye 16 isteklinin teklif vermesiyle yeterli katılım ve rekabet koşullarının gerçekleştiği, dolayısıyla ihalenin iptaline ilişkin gerekçenin mevzuata uygun olmadığı ve bu yönde verilmiş emsal kurul kararlarının da bulunduğu iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhale konusu iş “Kırıkkale-Kırşehir-Himmetdede Devlet Yolu (Akpınar-İsahocalı Ayr- 4 Bölge Sınırı) Km:15+100-38+500 Arası Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Hamit Kavşak Köprüsü, Bitümlü Sıcak Karışım ve Çeşitli İşler Yapılması İkmal Yapım İşi ” olup, söz konusu ihale açık ihale usulüyle ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmiştir.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasının incelenmesi sonucunda, söz konusu ihalede 45 adet ihale dokümanının satın alındığı ve ihaleye 16 isteklinin teklif sunduğu, 13 isteklinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu, yaklaşık maliyetin altında teklif veren diğer 3 istekliye ait tekliflerin ise yaklaşık maliyete yakın ve tenzilat oranlarının düşük olması, ayrıca idare tarafından daha önce gerçekleştirilen benzer nitelikteki ihalelere göre verilen tekliflerin yüksek olması nedeniyle idarece gerekli rekabet koşullarının sağlanmadığı kanaatine varıldığı ve bu gerekçeler doğrultusunda idare tarafından 31.03.2015 tarihli ihale komisyonu kararı ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde ihalede yeterli rekabet koşullarının sağlanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin gözetilerek bütün tekliflerin reddedilmesine ve ihalenin iptal edilmesine karar verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.

… Bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel usullerdir. Diğer ihale usulleri Kanunda belirtilen özel hallerde kullanılabilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “… İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar…

İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır…” hükmü yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun yukarıda yer verilen hükümlerinden ihalenin iptal edilmesi hususunda idarelere takdir yetkisinin tanındığı, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmayıp kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı olduğu, dolayısıyla idarelerin ihalenin iptaline dair aldığı kararların dayandığı gerekçelerin makul ve geçerli olması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede ihalede rekabet ortamının sağlanmadığına ve kaynakların verimli kullanılmasına yönelik olarak idarenin iptal gerekçeleri incelendiğinde,

Rekabetin ve kaynakların verimlik kullanılması ilkelerinin sağlanıp sağlanmadığının değerlendirilmesinde, ihale dokümanı alanlar ile gerçekleşen teklif sayısının, ihaleye verilen tekliflerin yaklaşık maliyete oranı ile aynı veya benzer işler için, aynı veya benzer şekilde yaklaşık maliyeti hesaplanarak gerçekleştirilen alımlarda ortaya çıkan sözleşme bedellerinin yaklaşık maliyete oranının dikkate alınabileceği,

Bu kapsamda söz konusu ihalenin açık ihale usulü ile yapıldığı, ihalede 45 adet ihale dokümanın satın alındığı, ihaleye 16 isteklinin teklif sunduğu, ihaleye ait yaklaşık maliyetin 57.157.556,67 TL, kullanılabilir ödenek tutarının ise 74.190.508,56 TL olarak belirlendiği, yaklaşık maliyetin üzerinde teklif veren 13, altında ise teklif veren 3 isteklinin bulunduğu,

Yaklaşık maliyetin altında teklif veren söz konusu isteklilerden Bergiz İnşaat Taahhüt Turizm Petrol Enerji ve Nakliyat A.Ş.nin 52.276.250,00 TL değerindeki teklifinin yaklaşık maliyetin %92,40’ına tekabül ettiği, Emiroğlu İnşaat Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 52.868.300,00 TL değerindeki teklifinin yaklaşık maliyetin %92,5’ine tekabül ettiği ve YSE Yapı Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin 56.217.200,00 TL değerindeki teklifinin yaklaşık maliyetin %98,35’ine tekabül ettiği görülmüş olup bahse konu tekliflerin sırasıyla yaklaşık maliyetin %8,54 ve %7,5 ve %1,65 oranlarında altında olduğu hususları dikkate alındığında idarece alınan iptal kararı ile kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanılması ilkesine aykırı hareket edilmesinin önlenmek istenildiği anlaşılmıştır. Dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde ihalede yeterli rekabet koşullarının sağlanması ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin gözetilerek bütün tekliflerin reddedilmek suretiyle idarece tesis edilen iptal işleminin anılan Kanun’un 39’uncu maddesi uyarınca idarenin takdir yetkisi kapsamında olduğu ve iptal gerekçesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi