KİK Kararı: 2015/UY.I-633

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/015
Gündem No : 11
Karar Tarihi : 25.02.2015
Karar No : 2015/UY.I-633 Mahkeme Kararını Göster
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ahmet ÖZBAKIR, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Mase Yapı ve Mühendislik Tic. Ltd. Şti.,

Ata Mah. Kabil Cad. No:90/16 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı,

Karaalioğlu Parkı İçi Muratpaşa/ANTALYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/128461İhale Kayıt Numaralı “Hizmet Binası Revizyon ve İkmal İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 17.11.2014 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Hizmet Binası Revizyon ve İkmal İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Mase Yapı ve Mühendislik Tic. Ltd. Şti.’nin 14.01.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.01.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.02.2015 tarih ve 9266 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.02.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/379 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından yapılan ihalede, ihalenin Ardem İth. İhrc. ve İnş. Malz. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. & Konayaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı, anılan iş ortaklığının pilot ortağı ve özel ortağı tarafından sunulan bilanço değerlerinin idarece istenilen yeterlik kriterlerini sağlamadığı, iş hacmine ilişkin belgelerin tutarlarının ise ortakların hisseleri oranında sağlanması gereken asgari tutarları sağlamadığı,

2. İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde benzer iş olarak B/II grubu iş deneyim belgesi istenmesine rağmen anılan iş ortaklığı tarafından idareye B/III iş grubunda tanımlanan işe ilişkin iş deneyim belgelerinin verildiği, iş ortaklığının iş deneyimini tevsik etmek üzere sunulan belgelerde yer alan inşaat büyüklüğünün yeterli olmadığı gibi belge tutarlarının da idarece istenilen asgari belge tutarını karşılamadığı,

3. İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın teklifinin, aşırı düşük teklif olması nedeniyle idarece anılan istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, ancak ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından yapılan açıklamanın mevzuata uygun olmadığı, idareye verilen ve esaslı işçilik gerektiren iş kalemlerinin birim fiyat açıklamasına dayanak gösterilen fiyat tekliflerinde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği,

Açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin idareye sunulan bazı analizlerde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan birim fiyatlar kullanıldığı, bazı iş kalemi analizlerinde ise anılan istekli tarafından alınan fiyat tekliflerinde bulunan fiyatların kullanıldığı, ancak bu nitelikte bulunan iş kalemlerinin analizlerinde nakliye giderlerine yer verilmediği, idareye verilen fiyat cetvelinde nakliye giderlerine ilişkin ayrı bir maliyetin de öngörülmediği, yardımcı analiz ile alt analizlerdeki birim fiyatların belgeye dayalı olarak açıklanmadığı, nakliye hesaplanan iş kalemleri için nakliye mesafeleri ile malzeme yoğunluğunun düşürüldüğü, 2014 yılı “K” katsayısı değerinin kullanılmadığı,

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye sunulan analizlerde yer alan kar ve genel gider içermeyen fiyatların üzerine istekli tarafından öngörülecek belli oranda kar ve genel gider tutarının ilave edilmesi gerektiği ancak, uygun oranda kar ve genel giderin analiz fiyatına dahil edilmediği, isteklinin idareye sunduğu teklif tutarı dikkate alındığında kar hariç olmak üzere en az %5,32’si kadar sözleşme ve diğer giderler payının teklif fiyatına eklenmesi gerektiği,

İdareye verilen 23.243/5A/A, 26.210/MK/A, 26.210/MK, 27.506/MK, 27.528/3, 27.581/MK, 27.586/MK, Y.16.050/04, Y.18.461/005, Y.19.055/003, Y.25.005/04, Y.26.005/402, Y.26.007/408/A, 25.116/A4, Y.23.071, Y.25.002/03, Y.23.003/16, Y. 25.004/09 poz numarası ile tanımlanan iş kalemlerine ait analizlerin, idarece tanımlanan yapım şartlarına, birim fiyat tariflerine ve teknik şartnameye uygun olmadığı,

Teknik şartnamede 26.210/MK poz numarası ile tanımlanan iş kalemi esaslı işçilik gerektiren bir imalat olması nedeniyle, bu iş kalemine ilişkin idareye verilen analiz ile analiz fiyatına dayanak gösterilen fiyat teklifinin mevzuata uygun olmadığı,

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye verilen fiyat dayanağı olan belgelerin üzerinde meslek personeli bilgileri ile olması gereken beyanların bulunmadığı gibi bu belgelerin serbest muhasebeci tarafından düzenlenerek onaylanmasının mevzuata aykırı olduğu anlaşıldığından ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun yapılmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 17.11.2014 tarihinde yapılan söz konusu ihaleye 23 isteklinin teklif sunduğu, 9 isteklinin teklifinin geçerli olmadığı gerekçesi ile, teklifleri idarece hesaplanan sınır değerin altında kalan ve aşırı düşük teklif açıklaması istenilen 3 istekliden Leda Yapı ve Proje Taah. Ltd. Şti.& Dağdemir İnş. Tic.ve San. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın aşırı düşük teklif açıklamasında bulunmadığı gerekçesi ile tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak ihalenin, aşırı düşük teklif açıklaması idarece uygun görülen Ardem İth. İhrc. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti &Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık konusu, teklifi sınır değerin altında kalan istekli tarafından idareye verilen aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, bilanço, iş hacmi ve iş deneyim belgelerinde yer alan değerlerin idarece istenilen yeterlik kriterlerini sağlamadığına ilişkindir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde yer alan “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin, her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması, ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur.

…

(9) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” hükmü gereğince, ekonomik ve mali yeterlik kriterlerini karşılamak üzere vergi dairesince veya meslek mensubu tarafından standart forma uygun olarak ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait düzenlenerek onaylanan yıl sonu bilançolarının veya eşdeğer belgelerinin sunulması gerektiği,

İsteklilerce sunulan bilançolarda;

Cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması,

Öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması,

Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması gerektiği,

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanların, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabileceği, ancak bu durumda belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bu kriterlerin sağlanması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın pilot ortağı tarafından idareye sunulan ve meslek mensubu tarafından 22.10.2014 tarihinde düzenlenerek onaylanan bilanço bilgileri tablosunda; cari oranın 1,319, öz kaynak oranının 0,177 ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,027 olduğu, özel ortak tarafından sunulan ve meslek mensubu tarafından 30.04.2014 tarihinde düzenlenerek onaylanan söz konusu belgede ise cari oranın 1,10, öz kaynak oranının 0,32 ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının ise 0,34 olduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından idareye sunulan bilanço bilgileri tablosunda yer alan rasyoların anılan Yönetmeliğin 35’inci maddesinin üçüncü fıkrasında hüküm altına alınan yeterlik kriterlerini karşıladığı anlaşılmıştır.

Aynı Yönetmeliğin “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde yer alan “(1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını gösteren faturalardır.

(2) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde belirtilen her iki belgenin idarece istenilmesi zorunludur. Bu durumda aday veya isteklinin ise üçüncü fıkradaki yeterlik kriterini sağladığını göstermek üzere ihaleden önceki yıla ait bu iki belgeden birini sunması yeterlidir.

(3) Birinci fıkrada sayılan belgelerin istenildiği durumlarda;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin cirosunun, teklif ettiği bedelin % 25’inden, taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarının ise teklif ettiği bedelin % 15’inden az olmaması, … gerekir.

Yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir.

(4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) (İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar bakımından iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilir. Bu gelir tablosu itibariyle yeterlik şartının sağlanamaması halinde ise, iki önceki yıl, ihalenin yapıldığı yıldan bir önceki yıl olarak kabul edilmek üzere son altı yıla kadarki gelir tabloları sunulabilir ve bu durumda gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) Taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını tevsik etmek üzere; fatura örnekleri ya da bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı suretleri sunulur.

(7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(8) Taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen yapım işi faaliyetlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

(9) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.

(10) Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

(11) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

(12) Konsorsiyum olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından kendi kısmı için sağlanması zorunludur.

(13) Aday veya isteklinin, ortak girişimin ortağı olarak taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirdiği yapım işlerinin parasal tutarı, iş ortaklığındaki hissesi oranında, konsorsiyumda ise taahhüt edilen iş kısmı üzerinden hesaplanır.” hükmü gereğince, iş ortaklığı olarak ihaleye teklif verilmesi halinde iş ortaklığındaki ortakların, idarece istenilen parasal tutarların idareye sunulan iş hacmini gösteren belgeler üzerinden iş ortaklığındaki hisseleri oranında sağlanması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Ardem İth.t İhrc. İnş.Tur. San.Tic. Ltd. Şti.& Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Tic. Ltd. Şti İş Ortaklığı tarafından idareye verilen iş ortaklığı beyannamesinde her iki ortağın da %50’şer hisseye sahip olduğu, Ardem İth.t İhrc. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin pilot ortak, Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Tic. Ltd. Şti.’nin ise özel ortak olduğu belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın pilot ortağı tarafından ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait (2013) taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarını gösteren ve meslek mensubu tarafından onaylanan hakediş faturaları ile birlikte hakkediş raporları özet tablosunun sunulduğu,

Anılan Yönetmeliğin 36’ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan hükme göre pilot ortak tarafından sağlanması gereken asgari tutarın 18.792.441,82 0,500,15=1.409.433.14 TL olması gerektiği, idareye sunulan pilot ortağın taahhüdü altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen yapım işlerinin parasal tutarının 5.269.761,70 TL olduğu, pilot ortağın iş hacmine ilişkin sunulan belge tutarının, İş Ortaklığı’ndaki hissesi oranında istenilen yeterlik kriterini sağladığı,

Özel ortak tarafından ise ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait meslek mensubu tarafından düzenlenerek onaylanan ayrıntılı gelir tablosunun sunulduğu, sunulan belgede özel ortak tarafından sağlanması gereken asgari tutarın 18.792.441,82 0,500,25 = 2.349.055.23 TL olması gerektiği, idareye sunulan gelir tablosunda 2013 yılı net satışlar tutarı dikkate alındığında özel ortağın iş hacmine ilişkin sunulan belge tutarının da İş Ortaklığı’ndaki hissesi oranında istenilen yeterlik kriterini sağladığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından iş hacmine ilişkin olarak idareye sunulan belgelerin tutarlarının Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 36’ncı maddesinde hüküm altına alınan yeterlik kriterlerini sağladığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu işin adı İdari Şartnamenin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2 nci maddesinde Antalya ili 13078 Ada 01 Parsel (Eski 370 Ada 228 Parsel) üzerinde bulunan ve 41.980,00 m² inşaat alanlı hizmet binasında revizyon ve ikmal inşaatı yapım işi olarak tanımlanmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 uncu maddesinde;

“(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

…

(6) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

(7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler. Bu durumda; yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri, kısa listenin oluşturulmasında yapılan puanlamada dikkate alınmaz.” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Yönetmeliğin 39’uncu maddesinde yer alan hüküm gereğince, İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde; “…

7.5. … İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 70'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. …

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler: Yapım İşlerinde İş Deneyiminde değerlendirilecek Benzer İşler Tebliğinde yer alan B/II grubu işler kabul edilecektir.

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İnşaat Mühendisliği/Mimarlık diploması” düzenlemesi yapılmıştır.

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşler Tebliği’nin “B-Üst Yapı (Bina) Grubu” başlıklı II. Grup bina işlerinde,

“II. GRUP: BİNA İŞLERİ

1. Askeri tesis ve binalar (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

2. Hastaneler (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

3. Havaalanı terminal binaları (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

4. İbadethaneler (5.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

5. İdari binalar (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

6. Kapalı spor salonları (5.000 ve üstü seyirci kapasiteli)

7. Kültür ve kongre merkezleri (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

8. Müze ve konser salonları (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

9. Stadyum, hipodrom ve veledromlar (en az 20.000’i kapalı olmak üzere toplam 25.000 ve üstü seyirci kapasiteli)

10. Ticaret ve alışveriş merkez ve kompleksleri (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

11. Toplu konut işleri (sosyal donatısı ile birlikte 50.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

12. Tren gar ve istasyonları ile liman binaları (20.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

13. Uluslararası fuar merkez ve kompleksleri (en az 20.000 m2 si kapalı sergileme alanı olmak üzere toplam yapı inşaat alanı 25.000 m2 ve üstü)

14. Üniversite ve eğitim binaları (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı

15. Yüksek yapılar (30 kat üzeri ve 25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)

16. (5) ve üzeri yıldızlı oteller ve 1. sınıf tatil köyleri (25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanı)” açıklaması bulunmaktadır.

İhale dokümanında yapılan düzenleme ile ihaleye konu işin, yapı inşaat alanı 41.980,00 m² olan hizmet binasının revizyon ve ikmal inşaatına ilişkin yapım işi olduğu, benzer iş olarak B/II grubu işlerin benzer iş olarak kabul edildiği, istekliler tarafından teklif edilen bedelin % 70'inden az olmamak üzere ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerektiği, teklifin iş ortaklığı teklifi olması durumunda, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması gerektiği düzenlenmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 39’uncu maddesinde yer alan hükme göre pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortakların istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin iş deneyim belgesini sunabileceği anlaşılmaktadır.

Söz konusu İş Ortaklığı’nda Ardem İth.t İhrc. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’nin pilot ortak, Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Tic. Ltd. Şti.’nin ise özel ortak olduğu, idareye sunulan iş ortaklığı beyannamesinde belirtilmiştir.

Pilot ortak tarafından teklif dosyasında iş deneyiminin tevsiki amacıyla, iş ortaklığı çerçevesinde gerçekleştirilen işe ilişkin olmak üzere Muğla Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 29.07.2011 tarih ve 6634 sayı ile düzenlenen yüklenici iş bitirme belgesinin sunulduğu, söz konusu belgenin Fen Edebiyat Fakültesi İnşaatı yapımından edinilen belge olduğu, belgeye konu işin sözleşme tarihinin 28.12.1993, ilk sözleşme bedelinin 43.724,40 TL olduğu, belge konusu işin bu işin gerçekleştiren iş ortaklığı ortaklarından Ardem İth. İhrc. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’ne 31.10.1997 tarihinde devir edildiği, devir tarihinden sonra yapılan işin tutarının 40.501,65 TL, işin geçici kabul tarihinin ise 02.03.2000 olduğu görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39 maddesinin ikinci fıkrasının (d) bendinde yer alan “Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan, işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.” hükmü gereğince sunulan iş deneyim belgesinin devir alınan iş kapsamında düzenlenen bir belge olması nedeniyle belge tutarının, belgeye konu işin ilk sözleşme bedelinin %80’ini sağlaması gerektiği, (devir işleminin ortaklardan herhangi birin üzerine yapılması durumunda; toplam tutar devir tarihinden sonra gerçekleştirilen tutar ile devir tarihinden önce hissesi oranında gerçekleştirilen tutarın toplamı üzerinden bu şartın sağlanması gerektiği, belgeye konu işin ilk sözleşme bedeli ile işin devir alınmasından sonra geçici kabule kadar gerçekleştirilen iş tutarı olan 40.501,65 TL dikkate alındığında (devir tarihinden önce hissesi oranında bitirilen iş tutarı hesaplanmaksızın) ilk sözleşme bedeline göre işin (40.501,65/ 43.724,40)*100=%92,63’lük kısmının işin devir alınmasından sonra tamamlandığı ve bu oranın ilk sözleşme bedelinin %80’lik oranını karşıladığı görülmüştür.

İş ortaklıklarında pilot ortağın, istenen asgari iş deneyim tutarının teklif edilen bedelin en az % 80’ini sağlamasının yeterlik kriteri olarak arandığı, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı teklifinin 18.792.441,82 TL olduğu göz önüne alındığında pilot ortağın sağlaması gereken asgari tutarın 18.792.441,820,700,80=10.523.767,42 TL olması gerektiği anlaşılmaktadır. Pilot ortağın iş deneyim belgesinin güncel tutarının 33.320.264,08 TL olarak hesaplandığı, dolayısı ile belge tutarı bakımından pilot ortak tarafından sağlanması gereken asgari koşulun sağlandığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, pilot ortak iş deneyimini tevsik etmek üzere idareye sunulan iş deneyimine konu işin adının “Fen Edebiyat Fakültesi İnşaatı” olarak, uygulanan yapı tekniğinin; B/II grubu işler olarak tanımlandığı görülmüştür.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2’nci maddesinde; “ … 2.8. Birden fazla gruptan işleri içeren iş deneyim belgelerinde, ihale konusu işe benzer nitelikteki işler değerlendirmeye alınır. Örneğin; bir rekreasyon alanı yapım işinde, iş kapsamında BIII grubuna giren bir bina inşasının da gerçekleştirilmesi durumunda; iş deneyim belgesi sahibi, BIII grubu işleri ayrıştırılmak suretiyle BIII grubu iş deneyimi istenen bir ihaleye katılabilecektir.

2.9. BII grubu bina işlerinde belirtilen yapı inşaat alanları; yapı kullanma izin belgesi alınan binalarda “yapı kullanma izin belgesi”nde belirtilen yapı inşaat alanı, henüz yapı kullanma izin belgesi alınmayan binalarda ise “yapı ruhsatı”nda belirtilen yapı inşaat alanıdır.

2.10. BII grubu bina işleri listesinde belirtilen yapı inşaat alanlarından daha küçük bina işlerinin ihalelerinde, tek başına BII grubu işler, benzer iş olarak belirlenemez.

2.11. BII grubu işlerin benzer iş olarak belirlendiği ihalelerde, sunulacak iş deneyim belgesinden yapım işinin BII grubunda belirtilen fiziki kriterleri sağlayıp sağlamadığının anlaşılamaması durumunda, bu hususa ilişkin tevsik edici belgenin teklif kapsamında sunulması zorunludur. Bu kapsamda yapı inşaat alanını tevsik etmek üzere, yapı kullanma izin belgesi veya yapı ruhsatının başvuru veya teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin B/II iş grubundaki Üniversite ve eğitim binaları yapımı işinin B/II iş grubuna girebilmesi için en az 25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanına sahip olması gerektiği belirtilmektedir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin geçici 2’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan “15/7/2011 tarihinden önce, Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşler Tebliğinin “B-Üst Yapı (Bina) Grubu” işlere (B.I grubu işler hariç) ilişkin olarak düzenlenmiş olan iş deneyim belgeleri ile 11/6/2011 tarihli ve 27961 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan B.II grubu işlerin benzer iş grubu olarak belirlendiği ihalelere girilmesi ve iş deneyim belgesinde ilgisine göre yapı inşaat alanı, seyirci kapasitesi, kapalı sergileme alanı ve kat sayısı bilgilerinin yer almaması durumunda bu hususlara ilişkin tevsik edici belgenin başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.” hükmü gereğince, B/II grubu işlerin benzer iş grubu olarak belirlendiği ihalelerde, istekliler tarafından idareye sunulan iş deneyim belgelerinde yapı inşaat alınana ilişkin bilgilerin yer almadığı durumlarda, yapı inşaat alanı büyüklüğünü gösteren belgelerin teklif ile birlikte sunulması zorunludur.

İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından pilot ortağının iş deneyimini tevsik etmek üzere idareye sunulan iş bitirme belgesinin, Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin B/II grubu işlerin 14’üncü sırasında yer alan Üniversite ve eğitim binaları yapımı iş grubu içerisinde tanımlandığı ancak belgede, belge konusu işin inşaat alanına ilişkin bilgilerin yer almadığı, söz konusu yapım işine ait Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2’nci maddesinde belirtilen yapı ruhsatı veya yapı kullanma izin belgelerinin de bulunmadığı, dolayısı ile anılan belgede tanımlanan işin ihale konusu işin fiziki kriterlerini sağlayıp sağlamadığına ilişkin tevsik edici belgelerin teklif ile birlikte sunulmadığı anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın pilot ortağına ait iş deneyim belgesinin idarece belirlenen ihale konusu işin benzeri olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

İş Ortaklığı’nın özel ortağı olan Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Tic. Ltd. Şti.’nin iş deneyiminin tevsiki amacıyla, Aksu Belediye Başkanlığı tarafından 15.03.2012 tarih ve 552-1350 sayı ile düzenlenen yüklenici iş bitirme belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede işin adının; “11.159 m2 Alışveriş Merkezi İnşaatı Yapım İşi” olarak tanımlandığı, inşaat yapı tekniğinin, betonarme karkas iskele çerçeveli sistem olarak belirtildiği, sözleşme tarihinin 10.11.2009, belge tutarının 6.103.596,62 TL, güncellenmiş belge tutarının ise 9.023.992,58 TL olduğu, bu tutarın özel ortak tarafından sağlanması gereken asgari tutarı (18.792.441,82 0,700.20= 2.630.941,85 TL) karşıladığı görülmüştür.

Diğer taraftan, özel ortak tarafından idareye sunulan iş deneyim belgesinin alış veriş merkezi yapım işinden edinilen iş deneyim belgesi olduğu, belge konusu işin Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin B/II grubu işlerin 10’uncu sırasında yer alan iş grubu içerisinde tanımlandığı, ancak iş deneyimine esas iş, B/II grup işler içerisinde tanımlanan işlerin benzeri olmakla birlikte anılan Tebliğde yapılan tanımlamaya göre işin büyüklük bakımından da benzerlik göstermesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin B/II iş grubundaki Ticaret ve alışveriş merkez ve kompleksleri yapımı işinin B/II iş grubuna girebilmesi için en az 25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanına sahip olması gerektiği, İş Ortaklığı’nın özel ortağının iş deneyimini tevsik etmek üzere idareye sunulan iş deneyim belgesine konu işin yapı inşaat alanın 11.159 m2 olduğu, belgede bulunan yapı inşaat alanının, söz konusu Tebliğde belirtilen inşaat alanı büyüklüğünü karşılamadığı görüldüğünden ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı’nın özel ortağına ait iş deneyim belgesinin idarece belirlenen ihale konusu işin benzeri olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde yer alan “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü gereğince, teklif tutarları idarece hesaplanan aşırı düşük sınır değerin (19.678.085,88TL)altında kalan üç istekliden, 04.12.2014 tarihinde liste halinde belirlenen iş kalemleri/iş grupları ve sıralı analiz girdilerine ilişkin olarak 69 tanesi inşaat iş kalemi ve 67 tanesi de tesisat iş kalemine ait olmak üzere toplam 136 iş kalemine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, idarece öngörülen sürede açıklamada bulunmayan bir isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, verilen süre içerisinde aşırı düşük teklif açıklamasında bulunan diğer isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının ise uygun görülerek ihalenin, Ardem İth. İhrc. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti & Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer alan “… 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklaması uyarınca, aşırı düşük teklif açıklaması istenilecek ihalelerde teklifleri idarece hesaplanan sınır değerin altında kalan isteklilerden, en az beş iş günü süre verilerek kümülatif toplamı yaklaşık maliyetin % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları için açıklama isteneceği, idarelerce sorgulama ve isteklilerce açıklama yapılması işlemlerinin bu Tebliğin aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin maddelerinde belirtilen esaslar çerçevesinde yürütülerek aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceği anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliğinin 45.1.5. inci maddesinde; “İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.” açıklamasına yer verilmiştir.

Bu durumda, isteklilerce analiz verilmesine gerek olmadığı, isteklilerce sunulacak listede yer alan iş kalemlerinin fiyatlarının, hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatı olduğunun ve kullanılan iş kalemlerinin birim fiyat poz numarası ile tutarının da yazılmak suretiyle belirtilmesinin veya bu pozların kar ve genel giderler hariç fiyatına isteklilerce ön görülen bir oranda kar ilave edilmek suretiyle açıklanmasının yeterli olduğu, ancak isteklilerce kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış iş kalemlerine/gruplarına ilişkin birim fiyatlar teklif edilmekle birlikte, bunların tutarlarının yayımlanmış birim fiyat tutarlarından düşük olması, maliyet bileşenlerinde veya tutarlarında farklılık olması durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analizlerin sunulmasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.

Aynı Tebliğin 45.1.7’nci maddesinde yer alan “İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.” açıklaması gereğince anılan iş kalemlerine ilişkin analiz sunulmasına gerek bulunmadığı ancak bu iş kalemlerine ait malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilecek şekilde açıklama yapılmasının yeterli olduğu,

45.1.8’inci maddesinde bulunan “Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.” açıklaması ile analizler üzerinde yapılacak inceleme ile çarpım ve toplamlarda hesaplama hatasının bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatasının ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği ve bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatının, teklif fiyatının üzerinde olması halinde bu isteklilerin tekliflerinin reddedileceği anlaşılmaktadır.

45.1.9’uncu maddesinde yer alan “ İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.” açıklaması uyarınca istekliler tarafından açıklanan iş kalemlerinin maliyet bileşenleri arasında işçilik iş kalemlerinin bulunması halinde saatlik asgari işçilik ücretinin ihale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücreti karşılayacak bir ücret olarak öngörülmesi gerekmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.14’üncü maddesinde, Tebliğ’in 45.1.3-45.1.13 maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin tekliflerinin gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedileceği açıklamasına yer verilmiştir.

Birim fiyat teklif alınan söz konusu ihalede, teklif tutarı idarece hesaplanan aşırı düşük sınır değerin altında kalan Ardem İth. İhrc. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti & Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından 15.12.2014 tarihinde, idarece açıklama istenilen 136 adet iş kalemi ve bunların dayanağı olan sıralı analiz girdileri listesinde yer alan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak idareye sunulan yazılı açıklama ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında birim fiyatlarına dayanak gösterilmek üzere meslek mensubu tarafından onaylanan 13 adet fiyat teklifinin idareye sunulduğu, açıklama istenilen 136 iş kaleminden 18 iş kaleminin (14 inşaat iş kalemi 4 tesisat iş kalemi) fiyatının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5’inci maddesine göre açıklandığı, kalan diğer iş kalemlerinin fiyatlarının ise analiz yapılmak suretiyle açıklandığı,

İdareye sunulan birim fiyat listesinde, 18 iş kalemi için 2014 yılı Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nca yayımlanan firma karından arındırılmış fiyatlar poz fiyatlarının kullanıldığı, bu fiyatların üzerine istekli tarafından öngörülen bir oranda “kar ve genel gider” ilave edilerek oluşturulan fiyatların, istekli teklifine esas birim fiyat teklif cetvelinde kullanıldığı, bu itibarla 18 iş kalemine ilişkin analiz yapılmasına gerek bulunmadığı bu nitelikte düzenlenen liste ile yapılan fiyat açıklamasının yeterli olduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde yer alan “Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” açıklaması uyarınca birim fiyatlara dayanak gösterilen ve meslek mensubu tarafından onaylanan fiyat tekliflerinin kullanıldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.10’uncu maddesinde “Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.” açıklamasına yer verilmiştir.

Kamu ihale mevzuatı gereği, aşırı düşük teklif açıklamalarında, teklif edilen fiyatları tevsik etmek amacıyla hazırlanan fiyat tekliflerinin üzerinde bulanan beyanlar ile düzenlenen belgelerin onay işlemlerinin, mükellefin yasal defter ve belgelerini tanzim eden, meslek mensubu tarafından yürütülmesi gerektiği, meslek mensubu olmayanlar tarafından düzenlenen ve onaylanan belgelerin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan fiyatlara dayanak gösterilmesinin mümkün olmadığı, meslek mensubu ibaresinden Tebliğin 45.1.13.10’uncu maddesinde yer alan açıklama gereğince Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin meslek mensubu olduğu, serbest muhasebecilerin bu tanımın dışında tutulduğu anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında teklif edilen özel poz fiyatlarına dayanak gösterilen toplam 13 adet fiyat teklifinin idareye sunulduğu, özel pozların birim fiyatlarına, fiyat tekliflerinde yer alan fiyatların dayanak gösterildiği ve fiyat tekliflerinin anılan Tebliğin 45.1.13.10’uncu maddesinde tanımlanan meslek mensubu tarafından düzenlenerek onaylandığı, anılan belgede yer alan beyanların ve onayların, anılan Tebliğin 45.1.13.1’inci maddesinde yer alan açıklamaya uygun olduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesinde bulunan “İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.” açıklaması gereğince, standart forma uygun düzenlenerek idareye verilen 22.037/A poz numarası ile tanımlanan “Kayın kereste ile masif çift kat tablalı dış kapı kanadı yapılması” iş kaleminin analizinde yer alan işçilik ücretlerinin ihale tarihinde yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin (5.04 TL/saat) altında olmadığı görülmüştür.

Aynı Tebliğin 45.1.4’üncü maddesinde yer alan “ Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği, … (Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.” açıklaması gereğince, ihale kapsamında yaptırılması öngörülen iş kalemlerinin, birim fiyat tariflerine, içeriğine ve inşaat mahallindeki yapım şartlarına göre olması gereken maliyet bileşenlerinin (malzeme, işçilik, makine ekipman vb.) analizlerde gösterilmesi gerektiği ve birim fiyatlarının, analize dayalı olarak açıklanması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu nitelikte iş kalemi maliyet bileşeni birim fiyatlarının, bir kısmı veya niteliği gereğince ayrı ayrı olmak üzere tamamı için fiyat teklifi alınmak suretiyle analiz yapılabileceği gibi, maliyet bileşenlerinden bir kısmının fiyatı, fiyat teklifi ile diğerlerinin fiyatı ise kardan arındırılmış resmi fiyatlar üzerine belli oranda kar ve genel gider ilave edilmek koşulu ile açıklanabileceği gibi karsız hesaplanan teklif fiyata esas tutara belli oranda kar ve genel gider ilave edilerek de açıklama yapılması mümkündür.

Başka ifade ile; malzeme, makine, işçilik gideri vb bileşenlerden oluşan iş kaleminin fiyatı bu bileşenlerin her birine ayrı ayrı fiyat verilmek yerine tamamına tek fiyat verilerek açıklanması anılan Tebliğin 45.1.4’üncü maddesinde yapılan açıklamaya göre mümkün değildir.

Anılan istekli tarafından, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama getirilen esaslı işçilik gerektiren iş kalemi analizlerinin, Tebliğin 45.1.4’üncü maddesi gereğince isteklilere verilen analiz formatına uygun olmadığı, iş kalemi maliyet bileşenlerinden olan malzeme, makine işçilik gibi giderlere ilişkin fiyatların analizde ayrı ayrı gösterilmediği gibi, alınan fiyat tekliflerinde de anılan bileşenlerin ayrıştırılmadığı, anılan istekli tarafından 22.037/A poz numarası ile tanımlanan iş kalemi hariç fiyat tekliflerinde ayrıştırılmış maliyet bileşenleri birim fiyatlarının bulunmaması nedeniyle diğer iş kalemlerinin (54 inşaat iş kalemi) analizlerinin maliyet bileşenlerine verilen fiyatların da bilinmediği,

Diğer taraftan, sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı dahil özel pozlar ile diğer iş kalemlerinin fiyatlarının tamamına, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde bulunan fiyatların dayanak gösterildiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.7’inci maddesinde yer alan “İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.” açıklaması gereğince; sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatına ilişkin iş kalemlerinin fiyatlarına dayanak gösterilen 63 fiyat teklifinde malzeme ve montaj bedelinin ayrı ayrı gösterilmediği,

İnşaat mahallinde esaslı işçilik gerektiren ve iş mahalli dışına nakledilmesi ve montaj edilmesi mümkün olmayan ancak iş mahallinde gerçekleştirilebilen iş kalemleri için analiz sunulması gerektiği, sunulacak analiz bileşenleri arasında yer alan ve işin gerçekleştirilmesinde kullanılabilecek malzemelerin fiyatlarına alınacak fiyat tekliflerinin dayanak gösterilebileceği, bu tür iş kalemleri için malzeme, nakliye, işçilik ilgisine göre montaj dahil olmak üzere fiyat teklifinde bulunan tek fiyat ile açıklanamayacağı, açıklama istenilen 136 iş kalemi arasında yer alan, şikayete konu edilen ve esaslı işçilik gerektiren farklı maliyet bileşenlerinden oluşan iş kalemlerinin fiyatlarına, fiyat tekliflerinde bulunan tek fiyatın dayanak gösterilerek açıklanmasının mümkün olmadığı, ihale üzerine bırakılan İş Ortaklığı tarafından idareye sunulan 13 ayrı fiyat teklifinin “ malzeme, nakliye montaj ve genel giderler dahil” olarak alındığı açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin verilen analizlerde ve/veya fiyat tekliflerinde bahse konu fiyatların ayrı ayrı gösterilmediği bu itibarla bu iş kalemlerine ilişkin yapılan fiyat açıklamasının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, ihale üzerinde bırakılan İş Ortaklığı tarafından idareye sunulan iş deneyim belgelerinin tutarları idarece istenilen yeterlik kriterini sağladığı görülmekle birlikte, hem pilot ortak hem de özel ortak tarafından idareye sunulan iş deneyim belgelerine konu işlerin büyüklükleri, yukarıda yapılan tespitler bakımından idarece benzer iş olarak belirlenen Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan B/II grubu işlerin benzeri olmadığı, aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45‘inci maddesinde yer alan açıklamalara uygun yapılmadığı gerekçesi ile ihale üzerinde bırakılan Ardem İtht. İhrc. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. & Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

İdarece ihale dokümanında yapılan düzenleme ile isteklilerce teklif edilecek bedelin % 70'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşme kapsamında tamamlanan işe kapsamında düzenlenen belgelerin sunulacağı, isteklinin iş ortaklığı olması durumunda pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması gerektiği, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortakların, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin iş deneyim belgesini sunabilecektir.

Söz konusu ihalede benzer iş olarak, Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşler Tebliğinde yer alan B/II grubu işlerin, mezuniyet belgelerinin sunulması durumunda ise İnşaat Mühendisliği veya Mimarlık diplomasının benzer iş olarak kabul edileceği belirtilmiştir.

B/II grubu işlerin benzer iş olarak değerlendirilebilmesi için iş deneyim belgesinde ilgisine göre yapı inşaat alanı bilgilerinin yer alması gerektiği, ya da bu hususları tevsik edici belgenin teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin geçici 2’nci maddesinin beşinci fıkrasında yer alan hüküm gereğince, Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan B/II grubu işlerin benzer iş grubu olarak belirlendiği ihalelerde iş deneyim belgesinde ilgisine göre yapı inşaat alanı bilgilerinin yer alması veya bu durumu tevsik edici belgenin başvuru veya teklif ile birlikte sunulmasının zorunlu olduğu, isteklilerce iş deneyimini tevsik etmek üzere idareye sunulan iş deneyim belgelerinde ilgisine göre olması gereken asgari yapı inşaat alanına sahip olmayan veya bu hususu tevsik eden belgelerin teklifler ile birlikte sunulmaması durumunda bu nitelikte sunulan iş deneyim belgelerin B/II grubu işlerin benzeri olarak kabul edilmesi mümkün değildir.

İhale üzerinde bırakılan istekli dışında idarece tekliflerinin geçerliği olduğuna karar verilen isteklilerin iş deneyimini tevsik etmek üzere İdari Şartname’nin 7.6’ıncı maddesi kapsamında idareye sunulan iş deneyim belgelerine ilişkin yapılan inceleme sonucunda;

1. Başvuru sahibi Mase Yapı ve Mühendislik Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla Kahramanmaraş İl Özel İdaresi Genel Sekreterliği tarafından 15.07.2013 tarihinde 6817 sayı ile Selahattin Kanat adına düzenlenen iş denetleme belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede işin adının; “Kahramanmaraş 400 yataklı Devlet Hastanesi (Eğitim ve Araştırma) Ek Bina İnşaatı” olarak tanımlandığı, uygulanan yapı tekniğinin “Betonarme, ve çevre düzenlenmesi olduğu, belgeye konu işin sözleşme tarihinin 17.04.2008 ve geçici kabul tarihinin 02.08.2011, ilgilinin mesleği ile ilgili olarak hissesine düşen belge tutarının tüzel kişilikte kullanılabilecek tutarının 16.176.942,60 TL olduğu görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinin altıncı fıkrasında yer alan “İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,

b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında, dikkate alınır.” hükmü ve Aynı Yönetmeliğin 47’nci maddesinin altıncı fıkrasında yer alan “İş bitirme, iş durum, iş denetleme ve iş yönetme belgeleri, belge sahibi gerçek veya tüzel kişiler dışındaki aday ve istekli tarafından kullanılamaz, devredilemez, kiraya verilemez ve satılamaz. Bu belge sahiplerinin kuracakları veya ortak olacakları tüzel kişiliklerin ihaleye girebilmesinde; en az bir yıldır tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip olmaları ve teminat süresince (kesin kabule kadar) bu oranın muhafaza edilmesi zorunludur.” hükümleri gereğince, iş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde iş denetleme belgelerinin beşte bir oranında kullanılacağı, bu kişilerin sahip oldukları iş deneyim belgelerinin kuracakları veya ortak olacakları tüzel kişiliklerin ihaleye girebilmesinde kullanılması durumunda bu kişilerin en az bir yıldır tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip olması gerektiği anlaşılmaktadır.

İdareye sunulan ortaklık durum belgesinin 14.11.2014 tarihinde meslek mensubu tarafından düzenlenerek onaylandığı, Selahattin Kanat’ın ortaklık durum belgesinin düzenlendiği tarihten önceki bir yıl boyunca kesintisiz olarak anılan tüzel kişiliğin %51’inden fazla hissesine sahip olduğu görülmüştür.

Anılan istekli tarafından ihaleye 19.587.000,00 TL teklif verildiği, tüzel kişi tarafından sunulan iş deneyim belgesinin güncel tutarının 19.587.000,00*0,70=13.710.900,00 TL’yi karşılaması gerektiği, sunulan iş deneyim belgesinin güncellenmiş tutarının 25.280.992,90 TL olduğu, bu tutarın ihale dokümanında istenen asgari iş deneyim oranını karşıladığı, ancak söz konusu iş deneyim belgesinin değerlendirmeye alınabilmesi için ayrıca belgeye konu işin ihale konusu işe veya benzer işe de uygun olduğunun tespit edilmesi gerekmektedir.

İdareye sunulan söz konusu iş denetleme belgesinde yapı inşaat alanı bilgilerinin yer almadığı, ancak bu durumu tevsik eden belgelerin de teklif kapsamında idareye sunulmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibi tarafından idareye sunulan iş deneyim belgesinin, yapılan tespitler bakımından idarece benzer iş olarak belirlenen Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan B/II grubu işlerin benzeri olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan,idarece açıklama istenilen 136 adet iş kalemi ve bunların dayanağı olan sıralı analiz girdileri listesinde yer alan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak Mase Yapı ve Mühendislik Tic. Ltd. Şti. tarafından 15.12.2014 tarihinde idareye verilen yazılı açıklama ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

İstekli tarafından inşaat iş kalemlerinin fiyatlarının analize dayalı olarak açıklandığı, tesisat iş kalemlerinin fiyatlarının ise malzeme ve işçilik ayrı ayrı gösterilmek suretiyle açıklandığı, analizlerde yer alan birim fiyatlara dayanak gösterilmek üzere meslek mensubu tarafından onaylanan fiyat tekliflerinin idareye sunulduğu,

İnşaat iş kalemi fiyatlarına dayanak gösterilen analizlerin maliyet bileşenlerinin bir kısmının birim fiyatı yayımlanmış resmi fiyatlar ile, bir kısmının da ilgili iş kalemine konu alanda faaliyet gösteren üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde bulunan fiyatlar esas alınarak açıklandığı görülmüştür.

Maliyet bileşenleri arasında işçilik bulanan iş kalemlerinin işçilik ücretlerinin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesinde bulunan “İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.” açıklaması gereğince, ihale tarihinde yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin (5.04 TL/saat) altında olmadığı,

18.353/A/MK poz numarası ile tanımlanan “Bina içinde, duvar ve tavanlarda alüminyum kapaklı dilatasyon madeni fugası yapılması (Alüminyum kapaklı)” iş kaleminin 2014 yılı birim fiyatının 73,08 TL/m olmasına mukabil anılan istekli tarafından söz konusu iş kalemi birim fiyatının analize dayalı olarak 29,50 TL/m olarak hesaplandığı,

18.353/A/MK iş kaleminin analiz birim fiyatına 11.12.2014 tarihinde 5 Boyut inş. Dek. Ltd. Şti’inden alınan fiyat teklifinin dayanak gösterildiği, fiyat teklifinde kullanılacak malzeme için 15,00 TL ve işçilik için 11,00 TL fiyat teklif verildiği görülmüştür. Anılan belgede malzeme ve işçiliğin ayrı ayrı gösterildiği ve meslek mensubu tarafından yapılan onay ve beyan bakımından belgenin bu haliyle mevzuata aykırılık taşımadığı görülmüştür. Analiz fiyatının, mevzuata uygunluğunun kabulü için ayrıca istekli tarafından öngörülen miktarların analizde yer alan maliyet bileşenlerinin miktarlarını da karşılaması gerekmektedir.

Söz konusu iş kaleminin analizi incelendiğinde birim imalata yer alan toplam işçilik miktarının 5,00 saat/m olması gerekmektedir.

Tanımı

Bina içinde, duvar ve tavanlarda alüminyum kapaklı dilatasyon madeni fugası yapılması

Poz No

Açıklama

Miktar

Birim

18.353/A/MK

Malzeme:

(m)

04.256/2

Köşebent(2 Adet, zayiatıyla)

4.410

Kg

04.255

Lama(Zayiatıyla)

1.147

Kg

08.010

Demirden basit imalat yapılması(4 adet kenet demiri lama, zayiatıyla)

0.393

Kg

10.006/MK

300 dozlu ince harç

0.001

m3

04.714

Alüminyum profil(Alüminyum kapak)

2.025

Kg

İşçilik Yapılması

01.018

Sıcak demirci ustası

3.500

Sa

01.501

Düz işçi

1.250

Sa

01.501

Düz işçi (İnşaat yerindeki yükleme, yatay ve düşey taşıma ve boşaltma karşılığı)

0.250

Sa

Ancak istekli tarafından idareye verilen analizde, işçilik fiyatına üçüncü kişiden alınan fiyat teklifinde bulunan 11,00 TL’nin dayanak gösterildiği, söz konusu analiz incelendiğinde; birim imalat için hesaplanması gereken asgari işçilik giderinin 5,00*5,04=25,20 TL olması gerekmektedir.

Yine açıklama istenilen diğer bir inşaat iş kalemi olan ve 18.354/A/MK poz numarası ile tanımlanan “Döşemelerde alüminyum kapaklı madeni dilatasyon fugası yapılması” iş kaleminin 2014 yılı birim fiyatının 104.20 TL/m olmasına mukabil anılan istekli tarafından söz konusu iş kalemi için 29,50 TL/m birim fiyat hesaplandığı,

Tanımı :

Döşemelerde alüminyum kapaklı madeni dilatasyon fugası yapılması.

Poz No

Açıklama

Miktar

Birim

18.354/A/MK

Malzeme:

04.265

Bakırdan levha(Zayiatıyla)

0.945

Kg

04.256/2

Köşebent(2 Adet, zayiatıyla)

6.237

Kg

04.255

Lama(Zayiatıyla)

1.649

Kg

08.010

Demirden basit imalat yapılması

0.393

Kg

04.610/A

Asfalt-Tip1

0.300

Kg

04.714

Alüminyum profil

2.025

Kg

10.006/MK

300 dozlu ince harç

0.001

m3

İşçilik Yapılması

01.018

Sıcak demirci ustası

3.500

Sa

01.026

Tenekeci ustası

1.500

Sa

01.501

Düz işçi

1.250

Sa

01.501

Düz işçi(İnşaat yerindeki yükleme, yatay ve düşey taşıma ve boşaltma)

0.250

Sa

Söz konusu iş kaleminin analizi incelendiğinde birim imalata yer alan toplam işçilik miktarının 6,50 saat/m olması gerektiği, ancak istekli tarafından idareye verilen analizde, işçilik fiyatına, fiyat teklifinde bulunan 13,00 TL’nin dayanak gösterildiği, söz konusu analiz incelendiğinde; birim imalat için hesaplanması gereken asgari işçilik giderinin 6,50*5,04=32,76 TL olması gerekmektedir. Yani bu iş kalemi için öngörülen fiyatın, yukarıda yer alan iş kalemi analizine göre işçilik giderini dahi karşılamadığı görülmüştür.

İdarece fiyatı sorgulanan ve içeriğinde işçilik bulunan diğer iş kalemlerinin de benzer usuller ile birim fiyatların açıklandığı, anılan istekli tarafından yapılan fiyat açıklamasında, her ne kadar işçilik ücretleri ihale tarihinde yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin altında olmadığı görülse de iş kalemlerinde işçilik miktarlarının düşürülerek birim fiyatların hesaplandığı, dolayısı ile yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer alan kriterlere uygun açıklanmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla Mase Yapı ve Mühendislik Tic. Ltd. Şti. tarafından idareye sunulan iş deneyim belgesinin, idarece benzer iş olarak belirlenen Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nde yer alan B/II grubu işlerin benzeri olmadığı ve aşırı düşük teklif açıklamasının da mevzuata uygun yapılmadığı anlaşıldığından anılan isteklinin teklifinin belirtilen gerekçeler ile değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

2. Dağsan İnş. Tic. Ltd. Şti. & Aydın İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından idareye verilen iş ortaklığı beyannamesinde; pilot ortak Dağsan İnş. Tic. Ltd. Şti.’nin %51 hisseye sahip olduğu, özel ortak Aydın İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin ise %49 hisseye sahip olduğu, İş Ortaklığı’nın iş deneyiminin tevsiki amacıyla Bayındırlık Bakanlığı Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından 19.06.2003 tarih ve 3106 sayı ile pilot ortak adına düzenlenen iş bitirme belgesi ile Akdeniz Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 13.06.2013 tarih ve 313 sayı ile özle ortak adına düzenlenen iş bitirme belgesinin sunulduğu,

Pilot ortak adına düzenlenen iş deneyim belgesinde işin adının; “Yalova Çınarcık 2. Bölge 492 Adet Kalıcı Konut İnşaatı” olarak tanımlandığı, uygulanan yapı tekniğinin “Betonarme karkas” olduğu, belgeye konu işin sözleşme tarihinin 16.06.2000 ve geçici kabul tarihinin 21.08.2001, belge tutarının 4.959.360,00 TL olduğu,

Özel ortak adına düzenlenen iş deneyim belgesinde işin adının; “Akdeniz Üniversitesi Hastane Ek Bina İnşaatı (16.300 m²)” olarak tanımlandığı, uygulanan yapı tekniğinin “Betonarme karkas (16.300 m² kapalı alan, toplam 13 Kat)” olduğu, belgeye konu işin sözleşme tarihinin 25.08.2011 ve geçici kabul tarihinin 11.12.2012, belge tutarının 18.408.000,00 TL olduğu, belgeye konu iş, iş ortaklığı tarafından ikmal edilmiş olması nedeniyle Aydın İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin payına düşen tutarın 9.019.920,00 TL olduğu görülmüştür.

Anılan İş Ortaklığı tarafından ihaleye 20.842.000,00 TL teklif verildiği, pilot ortağın sağlaması gereken asgari tutarın 20.842.000,00 0,700.80=11.671.520,00 TL olması gerektiği, Özel ortağın sağlaması gereken asgari tutarın ise 20.842.000,000,700.20 =2.917.880,00 TL olması gerektiği anlaşılmaktadır.

Pilot ortağın iş deneyim belgesinin güncel tutarının 70.389.997,02 TL olarak hesaplandığı, dolayısı ile belge tutarı bakımından pilot ortak tarafından sağlanması gereken asgari koşulun sağlandığı anlaşılmıştır.

Ancak söz konusu iş deneyim belgesinin değerlendirmeye alınabilmesi için ayrıca belgeye konu işin ihale konusu işe veya benzer işe de uygun olduğunun tespit edilmesi gerekmektedir. Pilot ortak Dağsan İnş. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan söz konusu iş denetleme belgesinde yapı inşaat alanı bilgilerinin yer almadığı, bu durumu tevsik eden belgelerin de teklif kapsamında idareye sunulmadığı anlaşıldığından, pilot ortak tarafından idareye sunulan iş deneyim belgesinin, yapılan tespitler bakımından idarece benzer iş olarak belirlenen Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan B/II grubu işlerin benzeri olmadığı anlaşılmıştır.

Özel ortağın iş deneyim belgesinin güncel tutarının 11.314.331,17 TL olarak hesaplandığı, dolayısı ile belge tutarı bakımından özel ortak tarafından sağlanması gereken asgari koşulun sağlandığı anlaşılmıştır.

Bahse konu iş deneyim belgesinin değerlendirmeye alınabilmesi için ayrıca belgeye konu işin ihale konusu işe veya benzer işe de uygun olduğunun tespit edilmesi gerekmektedir. Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin B/II iş grubundaki Üniversite ve eğitim binalarının B/II iş grubuna girebilmesi için en az 25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanına sahip olması gerektiği, İş Ortaklığı’nın özel ortağı Aydın İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere idareye sunulan iş deneyim belgesine konu işin yapı inşaat alanın 16.300 m² olduğu, belgede bulunan yapı inşaat alanının söz konusu Tebliğde belirtilen inşaat alanı büyüklüğünü karşılamadığı, dolayısı ile anılan iş deneyim belgesinin idarece benzer iş olarak belirlenen Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan B/II grubu işlerin benzeri olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, Dağsan İnş. Tic. Ltd. Şti. & Aydın İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından idareye sunulan iş deneyim belgelerinin tutarları idarece istenilen yeterlik kriterini sağladığı görülmekle birlikte, hem pilot ortak hem de özel ortak tarafından idareye sunulan iş deneyim belgelerine konu işlerin büyüklükleri, yukarıda yapılan tespitler bakımından idarece benzer iş olarak belirlenen Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan B/II grubu işlerin benzeri olmadığı gerekçesi ile Dağsan İnş. Tic. Ltd. Şti. & Aydın İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

3. Uluyıl İnş. Tur.ve Tic. Ltd. Şti.& DBH Global İnşaat Taah. Ltd. Şti.& Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından idareye verilen iş ortaklığı beyannamesinde; pilot Uluyıl İnş. Tur.ve Tic. Ltd. Şti.’nin %51 hisseye, özel ortak DBH Global İnşaat Taah. Ltd. Şti.’nin %29 hisseye ve diğer özel ortak Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti.’nin %20 hisseye sahip olduğu,

İş Ortaklığı’nın iş deneyiminin tevsiki amacıyla Harran Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 08.02.2012 tarih ve 344 sayı ile pilot ortak adına düzenlenen iş bitirme belgesinin, özel ortak DBH Global İnşaat Taah. Ltd. Şti’nin anılan tüzel kişiliğin %54 hissesine sahip Mustafa Kemal Kırdağ adına Toplu Konut İdaresi tarafından düzenlenen iş denetleme belgesinin, diğer özel ortak Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti. adına ise Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü tarafından düzenlenen 11.08.2014 tarih ve 138052 sayılı iş durum belgesinin sunulduğu,

Pilot ortak adına düzenlenen iş deneyim belgesinde işin adının; “Harran Üniversitesi 600 Yataklı Uygulama ve Araştırma Hastanesi Yapım İşi (101.889 m²)” olarak tanımlandığı, uygulanan yapı tekniğinin “Kayar kalıp sistemi ile betonarme yapı tekniği” olduğu, belgeye konu işin sözleşme tarihinin 12.12.1997 ve geçici kabul tarihinin 06.05.2010, belge tutarının 3.005.026,63 TL olduğu,

Anılan İş Ortaklığı tarafından ihaleye 22.777.880,50 TL teklif verildiği, pilot ortağın sağlaması gereken asgari tutarın 22.777.880,500,700,80=12.755.613,08 TL olması gerektiği, özel ortakların sağlaması gereken asgari tutarın ise 22.777.880,50*0,70 0,20= 3.188.903,27 TL, pilot ortağın iş deneyim belgesinin idarece istenen oranının tamamını sağlaması durumunda benzer işe uygun olmayan iş deneyim belgeleri bakımından özel ortakların sağlaması gereken asgari tutarın ise 22.777.880,500,70 *0,40= 6.377.806,54 TL olması gerektiği anlaşılmaktadır.

Pilot ortağın iş deneyim belgesinin güncel tutarının 232.298.329,91 TL olarak hesaplandığı, belge tutarı bakımından pilot ortak tarafından sağlanması gereken asgari koşulun sağlandığı gibi idarece istenilen oranın tamamının da sağlandığı anlaşılmıştır.

Pilot ortak tarafından sunulan söz konusu iş denetleme belgesinde yapı inşaat alanının 101.889 m² olduğu, iş deneyim belgesinde bulunan yapı inşaat alanının Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin B/II iş grubunda yer alan Üniversite ve eğitim binaları için öngörülen 25.000 m2’nin üstü yapı inşaat alanına sahip olduğu anlaşıldığından, söz konusu belgeye konu işin Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan B/II grubu işlerin benzeri olduğu anlaşılmıştır.

Özel ortak DBH Global İnşaat Taah. Ltd. Şti’nin gerçek kişi Mustafa Kemal Kırdağ adına düzenlenen iş deneyim belgesinin sunulduğu, anılan tüzel kişiliğin %54 hissesine sahip Mustafa Kemal Kırdağ adına düzenlenen belgede işin adının; “Karaman 720, Ayrancı 64 adet Konut ve Ticaret Merkezi Yapım İşi (133.818 m²)” olarak tanımlandığı, uygulanan yapı tekniğinin “Tunel Kalıp Sistemi ile betonarme yapı tekniği” olduğu, belgeye konu işin sözleşme tarihinin 08.03.2005 ve geçici kabul tarihinin 02.12.2005, belge tutarının 4.311.198,94 TL güncel belge tutarının ise 8.929.564,99 TL olduğu, anılan özel ortak tarafından sunulan iş deneyim belgesinin hem tutar hem de benzer iş bakımından istenen asgari kriterleri sağladığı anlaşılmıştır.

Özel ortak Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenen iş deneyim belgesinde işin adının; “ Mut 3. Bölge Yolu Heyelan Islahı Toprak İşleri Sanat Yapıları ve Üst Yapı” olarak tanımlandığı, uygulanan yapı tekniğinin “Toprak İşleri Sanat Yapıları ve Üst Yapı” olduğu, belgeye konu işin ilk sözleşme bedelinin 7.332.520,00 TL, sözleşme tarihinin 23.08.2011 ve İş durum belgesinin düzenlendiği tarihin 11.08.2014, belge tutarının 6.334.115,61 TL olduğu görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belge düzenleme koşulları” başlıklı 44’üncü maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak taahhüt edilen;

a) Geçici kabulü yapılmış işlerde, “yüklenici iş bitirme belgesi”,

b) Devam eden işlerde; işin, ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi halinde, “yüklenici iş durum belgesi”,

…

(5) Devam eden işlerde iş durum belgesi düzenlenebilmesi için; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, toplam sözleşme bedelinin en az % 80’lik kısmının gerçekleştirilmiş olması ve yapılan işlerin kusursuz olarak gerçekleştirilerek, bedelinin ödenmiş ya da tahakkuka bağlanmış olması … olarak düzenlenir.” hükmüne,

Aynı Yönetmeliğin “İş deneyim belgelerinin verilmesi” başlıklı 47’nci maddesinin ikinci fıkrasında “…işin ilk sözleşme bedelinin tamamlanması ve gerçekleşme oranının toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşarak kusursuz olarak gerçekleştirilmesi durumunda “iş durum belgesi, sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından düzenlenir ve verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan İş Ortaklığı’nın özel ortağı Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan belgede, belgeye konu yürütülen işte, iş durum belgesinin düzenlenebilmesi, ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla toplam sözleşme bedelinin en az % 80’lik kısmının gerçekleştirilmiş olması ve yapılan işlerin kusursuz olarak gerçekleştirilerek bedelinin ödenmiş ya da tahakkuka bağlanmış olması koşuluna bağlandığı, başka ifade ile iş durum belgesinin iş artışı yapılan işlerde belirtilen koşulları sağlaması durumunda düzenlenmesinin mümkün olduğu, ancak belgeye konu işte iş artışının olmadığı, ilk sözleşme bedelinin (7.332.520,00 TL) tamamlanmadığı, ilk sözleşme bedeli üzerinden ancak 6.334.115,61 TL tutarında iş yapıldığı, dolayısı iş durum belgesi düzenleme koşulları oluşmadan düzenlenen söz konusu belgenin iptal edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla Uluyıl İnş. Tur.ve Tic. Ltd. Şti.& DBH Global İnşaat Taah. Ltd. Şti.& Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının özel ortağı Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan belgenin iş deneyimini tevsik için kullanılamayacağı anlaşıldığından, anılan İş Ortaklığının teklifinin belirtilen gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

4. Rit İnş. Taah. Doğalgaz Tıbbi Cih. San.ve Tic. A.Ş.& Erol Karakurt İş Ortaklığı tarafından idareye verilen iş ortaklığı beyannamesinde; pilot ortak Rit İnş. Taah. Doğalgaz Tıbbi Cih. San.ve Tic. A.Ş.’nin %51 hisseye sahip olduğu, özel ortak Erol Karakurt’un ise %49 hisseye sahip olduğu, İş Ortaklığı’nın iş deneyiminin tevsiki amacıyla Rit İnş. Taah. Doğalgaz Tıbbi Cih. San.ve Tic. A.Ş.’nin %72 hissesine sahip Tansu Alper adına Ege Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 05.03.2010 tarih ve 384 sayı ile düzenlenen iş bitirme belgesinin sunulduğu,

Pilot ortak tarafından sunulan iş deneyim belgesinde işin adının; “E.Ü. Çocuk Sağlığı Araştırma ve Uygulama Hastanesi İkmal İnşaatı” olarak tanımlandığı, uygulanan yapı tekniğinin “Betonarme” olduğu, yüklenicinin Ak-Fırat Yol Yapı Tic. A.Ş (%7) & Tansu Alper (%93) olduğu, belgeye konu işin ilk sözleşme bedelinin 1.492.456,68 TL, sözleşme tarihinin 27.11.1996 ve geçici kabul tarihinin ise 19.07.2006 olduğu, ancak işin 18.03.2004 tarihinde Tansu Alper’e devredildiği, devir tarihi itibarı ile 856.864,87 TL tutarında iş gerçekleştirilmiş olup, devir tarihinden sonra gerçekleştirilen iş tutarının ise 571.096,43 TL olduğu, her ne kadar belgede, belge tutarı 1.427.961,30 TL yazılmış olsa da belge tutarının; (856.864,87*0,93)+571.096,43=1.376.980,76 TL olması gerektiği ve tüzel kişilikte kullanılabilecek belge tutarının da hesaplanan bu tutarın olması gerektiği anlaşılmıştır.

Anılan İş Ortaklığı tarafından ihaleye 22.800.000,50 TL teklif verildiği, pilot ortağın sağlaması gereken asgari tutarın 22.800,000,00*0,70 *0,80= 12.812.800,00 TL olması gerektiği, pilot ortağın iş deneyim belgesinin tutarı olan 1.376.980,76 TL’nin güncellenmiş tutarının 175.495.204,82 TL olarak hesaplandığı, belge tutarı bakımından pilot ortak tarafından sağlanması gereken asgari koşulun sağlandığı gibi idarece istenilen oranın tamamının da sağlandığı anlaşılmıştır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2’nci maddesinde; “ … 2.11. BII grubu işlerin benzer iş olarak belirlendiği ihalelerde, sunulacak iş deneyim belgesinden yapım işinin BII grubunda belirtilen fiziki kriterleri sağlayıp sağlamadığının anlaşılamaması durumunda, bu hususa ilişkin tevsik edici belgenin teklif kapsamında sunulması zorunludur. Bu kapsamda yapı inşaat alanını tevsik etmek üzere, yapı kullanma izin belgesi veya yapı ruhsatının başvuru veya teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin B/II iş grubundaki Üniversite ve eğitim binaları yapımı işinin B/II iş grubuna girebilmesi için en az 25.000 m2 ve üstü yapı inşaat alanına sahip olması gerektiği belirtilmektedir. Anılan belge sahibinin iş deneyim belgesinde bitirilen işin yapı inşaat alanına ilişkin bilginin yer almadığı, bu durumda en az 25.000 m2‘nin altında olamayacak şekilde yapı inşaat alanını tevsik etmek üzere, yapı kullanma izin belgesi veya yapı ruhsatının teklifi kapsamında sunulmasının zorunlu olduğu,

Ancak anılan belge sahibinin, inşaat alanını tevsik etmek üzere İş Ortaklığı teklifi ile birlikte E.Ü. Rektörlüğü Yapı İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 17.01.2013 tarihinde düzenlenen bilgilendirme belgesinin verildiği, belgede anılan inşaat alanının 30.000 m² olduğu, ancak bu belgenin Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2’nci maddesinde tanımlanan belgeler arasında yer almadığı, diğer taraftan söz konusu belgede yer alan tutar (1.094.000,00 TL) ile iş deneyim belgesinde yer alan belge tutarının da uyumlu olmadığı dikkate alındığında, iş deneyim belgesinin yapı inşaat alanını tevsik etmek üzere pilot ortak tarafından sunulan bilgilendirme belgesinin inşaat alanını tevsik etmek üzere sunulamayacağı anlaşılmıştır.

Bu itibarla Rit İnş. Taah. Doğalgaz Tıbbi Cih. San.ve Tic. A.Ş.& Erol Karakurt İş Ortaklığının pilot ortağı Rit İnş. Taah. Doğalgaz Tıbbi Cih. San.ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin idarece belirlenen ihale konusu işin benzeri olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmış olup, anılan İş Ortaklığının teklifinin belirtilen gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

5. Ulu İnşaat Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla Gülnar Belediye Başkanlığı tarafından 21.08.2014 tarihinde 1602 sayı ile düzenlenen iş bitirme belgesinin sunulduğu, söz konusu belgede iş sahibinin ve işin yüklenicisinin de Ulu İnşaat Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğu, yani işveren ile yüklenicinin aynı kişi olduğu görülmüştür.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “İş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili kurum ve kuruluşlar” başlıklı 43’üncü maddesinde “(1) İş deneyim belgeleri; yapılan iş karşılığı bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak;

Kanun kapsamındaki idareler ile Kanun kapsamı dışındaki diğer kamu kurum ve kuruluşlarına (kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve vakıf yükseköğretim kurumları hariç) gerçekleştirilen işler için, iş sahibi tarafından düzenlenir ve sözleşmeyi yapan yetkili makam tarafından onaylanır.

(2) Gerçek kişilere veya yukarıda belirtilenler dışındaki tüzel kişilere gerçekleştirilen işler için, belediye sınırları veya mücavir alan içinde ilgili belediye tarafından, belediye sınırları veya mücavir alan dışında ilgili bayındırlık ve iskan il müdürlüğü tarafından, ilgili mevzuatı uyarınca yapı denetimi veya kabulü bunların dışındaki kuruluşlar tarafından yapılan işlerde ise bu mevzuat uyarınca yetkilendirilmiş kurumlar tarafından düzenlenir. Belediyenin ilgili birimi tarafından düzenlenen iş deneyim belgeleri belediye başkanı veya yetkili birim amiri tarafından, bayındırlık ve iskan il müdürlüğünce düzenlenenler ise, valilik tarafından onaylanır.” hükmüne,

Aynı Yönetmeliğin “İş deneyim tutarının tespiti” başlıklı 46’ncı maddesinin altıncı fıkrasında “Kat ve/veya arsa karşılığı inşaat işlerine ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, yapı ruhsatında belirtilen inşaatın yüzölçümü ile sözleşmenin imzalandığı yıla ait Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Mimarlık ve Mühendislik Hizmet Bedellerinin Hesabında Kullanılacak Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğde inşaatın sınıfına ve grubuna göre belirlenen yapı birim maliyetinin çarpılması suretiyle hesaplanan bedelin % 60’ı esas alınır.” hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükmü gereğince iş deneyim belgeleri bedel içeren tek bir sözleşme veya kat ve/veya arsa karşılığı yapılan inşaat işlerine ait bir sözleşme kapsamında tamamlana işler için düzenlenebilir.

Sözleşme, Borçlar Kanunu’nun 1’inci maddesinde “Sözleşme, tarafların iradelerini karşılıklı ve birbirine uygun olarak açıklamalarıyla kurulur.” şeklinde tanımlanmıştır. Doktrinde, sözleşmeye ilişkin yapılmış farklı tanımlar da vardır. Yapılan diğer bir tanım “Genellikle birbirinden farklı menfaat ve amaçlarla hareket eden kişiler arasında hukuki bir sonuç doğurmak ve özellikle bir borç ilişkisi kurmak, mevcut borçta değişiklik yapmak, ya da onu büsbütün ortadan kaldırmak için yapılan anlaşma” olarak, yine başka bir tanımda ise “Karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanlarıyla (icap ve kabulle) oluşan çok yanlı bir hukuki işlem” olarak tanımlanmıştır.

Yani iş deneyim belgelerinin düzenlenmesi, belge düzenlenebilmesi için gerekli olan diğer kriterlerin yanında ayrıca yukarıda aktarılan tanımlarda da görüldüğü üzere yüklenici ile işveren arasında imzalanmış ve tarafların hak ve sorumluklarına ilişkin hükümlerin yer verildiği bir sözleşmenin varlığına bağlanmıştır.

Anılan istekli tarafından idareye sunulan iş deneyim belgesinde hem işverenin hem de yüklenicinin aynı kişi olması nedeniyle, iş deneyim belgesinin tarafları olmayan bir sözleşme kapsamında düzenlendiği, bu nitelikte düzenlenen belgenin bir sözleşme olmadığı, dolayısı ile belgeye dayalı olarak iş deneyim belgesinin de düzenlenmesinin mümkün olmadığı görülmektedir. Bu itibarla Ulu İnşaat Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin, iş deneyim belgesine konu işin yapılan bir sözleşme kapsamında gerçekleşmediği gerekçesi değerlendirme dışı bırakılması ve anılan istekli adına düzenlenen iş deneyim belgesine, belgeyi düzenleyen idarece, 4734 sayılı Kanun kapsamında yapılan ihalelerde kullanılamayacağına ilişkin şerh düşülmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden;

1. Ardem İth.t İhrc. İnş.Tur. San.Tic. Ltd. Şti. &Konyaaltı İnş. Haf. ve Altyapı Hiz.Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

2. Mase Yapı ve Mühendislik Tic. Ltd. Şti.,

3. Dağsan İnş Tic Ltd Şti, & Aydın İnş.Taah San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

4. Uluyıl İnş. Tur. ve Tic. Ltd. Şti.& Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti.& DBH Global İnşaat Taah. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

5. Rit İnş. Taah. Doğalgaz Tıbbi Cih. San.ve Tic. A.Ş.& Erol Karakurt İş Ortaklığı,

6. Ulu İnşaat Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.

tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılarak, bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Uluyıl İnş. Tur.ve Tic. Ltd. Şti.& DBH Global İnşaat Taah. Ltd. Şti.& Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın özel ortağı Alpyol Petrol Asf. Taş. İnş. Tur. Tem. İth. İhrac. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan 11.08.2014 tarih ve 138052 sayılı iş durum belgesinin iptal edilmesi gerektiği hususunun belgeyi düzenleyen Karayolları 5. Bölge Müdürlüğü’ne bildirilmesine,

3. Gülnar Belediye Başkanlığı tarafından Ulu İnşaat Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına 21.08.2014 tarih ve 1602 sayı ile düzenlenen iş bitirme belgesine, bu belgenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yapılan ihalelerde kullanılamayacağına ilişkin şerh düşülmesi gerektiği hususunun belgeyi düzenleyen idareye bildirilmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi