KİK Kararı: 2015/UY.I-3168

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/069
Gündem No : 56
Karar Tarihi : 25.11.2015
Karar No : 2015/UY.I-3168 Mahkeme Kararını Göster
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Dr. Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Feb Yatırım Mad. İnş. Enj. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

Yıldızevler Mah. R.Tagore Cad. No: 26/7 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı,

Karayolları Genel Müdürlüğü İsmet İnönü Bulvarı No: 14 06100 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/65705İhale Kayıt Numaralı “Kahta - Narince - Siverek Yolu (Nissibi Köprüsü - Siverek Arası, Siverek Şehir Geçişi Dahil) Km: 2+785 - 44+291.64 Kesiminin Yapım” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü Program ve İzleme Dairesi Başkanlığı tarafından 03.07.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kahta - Narince - Siverek Yolu (Nissibi Köprüsü - Siverek Arası, Siverek Şehir Geçişi Dahil) Km: 2+785 - 44+291.64 Kesiminin Yapım” ihalesine ilişkin olarak Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Feb Yatırım Mad. İnş. Enj. San. ve Tic. A.Ş.nin 28.09.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.10.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.10.2015 tarih ve 83422 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.10.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/2686 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdareye yaptıkları şikâyet başvurusu üzerine alınan kararda, başvurularının ilk 9 iddiasına ilişkin ehliyetlerinin olmadığı gerekçesiyle reddedildiği, ancak itirazen şikâyete konu ihaleye istekli sıfatıyla katıldıkları ve şikâyete konu edilen tüm iddialar yönünden ehliyetlerinin bulunduğu,

2. İhaleye teklif veren diğer istekliler tarafından idareye yapılan şikâyet başvuruları üzerine alınan kararların tüm isteklilere gönderilmediği, usulsüz tebligat yapıldığı,

3. İdare tarafından aşırı düşük teklif sorgulama kapsamında alt analizlerden arındırılmış rayiç bazında girdilerin gösterildiği analizlerin verilmesi gerektiği, bu şekilde verilmeyen analizlerde açıklama istenilmeyen iş kalemlerinde %3’e eşit ve altında olan analiz girdilerinin sağlıklı bir biçimde tespit edilmesinin mümkün olmadığı, dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata aykırılık teşkil edeceği,

4. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan

- Proforma faturaların YMM ya da SMMM imzasını taşımadığı, sunulan proforma fatura ve eki satış tutanaklarını imzalayan meslek mensubunun imza beyanının ilgili maliyet ve satış tutanakları ekinde sunulmuş olması gerektiği, proforma fatura ile imza beyanının karşılaştırılması neticesinde bu belgelerde yer alan imzaların mevzuatta yer alan şartları taşımadığı,

- Proforma faturalara dayanak teşkil eden maliyet tespit tutanağında yer alan paçal fiyat analizlerinin mevzuata aykırı olduğu,

- Proforma faturaların son veya bir önceki beyanname dönemine ait olmadığı, özellikle KNS/47, KNS/48, KNS/49 nolu imalat kalemlerinde analiz girdisi olarak belirtilen çaplanmış kırma taşlar ile bu girdilere ait nakliye bedelleri ile ilgili maliyet tespit ve satış tespit tutanaklarında geçici beyanname dönemine uygun bir biçimde yer verilmediği, ilgili meslek mensubundan maliyet ve satış tutarı tespit tutanağı istenilerek yapılacak inceleme ile piyasa fiyatlarının oldukça altında; gerçek değerlere aykırı bir biçimde teklif düzenlenmiş olduğunun görüleceği,

- Proforma faturalarda yer alan birimler ile proforma faturalara esas teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarındaki birimlerin birbiriyle uyumsuz olduğu, özellikle KNS/47, KNS/48, KNS/49 nolu imalat kalemlerinde çaplanmış kırma taş analiz girdilerinin imalat kalemlerinde kullanılan ve proforma faturalarda yer verilen birimlerin birbirinden farklı olduğu, söz konusu farklığın ihale konusu işin, proje, mahal listesi ve Teknik Şartname’ye uygun bir biçimde yapılabilirliğini etkileyecek nitelikte olduğu,

5. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında yer alan işçilik maliyetinin yürürlükte olan asgari ücretin altında olduğu,

6. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan analizlerin idare tarafından verilen analizler ile uyumsuz olduğu, analiz girdi miktarlarında idarece belirlenenden daha düşük miktarların kullanıldığı, özellikle alt analizlerde yer alan nakliye giderine ait girdilerin daha düşük gösterilerek teklifin oluşturulduğu,

7. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında imalat kalemlerinin yapımı için gerekli olan makinelere ait giderlere sıfır olarak açıklama yapıldığı, söz konusu makinelere ait yapılması gereken hiçbir gider yokmuş gibi aşırı düşük teklif açıklaması sunulmasının mevzuata aykırı olduğu, çünkü makinelerin bakım, onarım, işletme ve finansman vb. açıdan pek çok giderinin bulunduğu, bu nedenle bu giderlerin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında gösterilmesi gerektiği, ayrıca makineler amortisman defterine kayıtlı olsa dahi; amortisman bedellerinin belirlendiği YMM veya SMMM onaylı bir raporun aşırı düşük teklif açıklaması ile birlikte sunulması ve üzerine bakım, onarım, işletme ve finansman vb. giderlerin eklenerek aşırı düşük teklif açıklamasında bulunulması gerektiği,

8. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında analiz girdilerinde yer alan mazot ve nakliye giderleri için teklif edilen fiyatın piyasa değerinin oldukça altında ticari yaşantının olağan akışına aykırı olduğu, ilgili meslek mensubundan maliyet ve satış tutarı tespit tutanağı istenilerek yapılacak inceleme ile söz konusu imalat kalemleri için piyasa değerinin oldukça altında açıklama yapıldığının görüleceği, bu itibarla tutulan maliyet ve satış tutarı tespit tutanaklarının da mevzuata aykırı bir biçimde düzenlendiği,

9. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında analizlerdeki kâr oranlarının çok düşük alındığı, bu kâr oranlarının sözleşme giderlerini karşılamadığı, toplam kâr oranı incelendiğinde bu durumun daha net görüleceği,

10. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından teklif dosyasında sunulan ortaklık durum belgesinin, vekâletnamenin ve imza sirkülerlerinin teyit edilmesi gerektiği, bu yönde yapılacak incelemede anılan isteklilerin tekliflerinin gerekli yeterliliğe sahip olmadığının görüleceği,

11. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan iş deneyim belgelerinin ihale konusu iş ve benzer iş kapsamındaki tanımları karşılamadığı, ayrıca sunulan iş deneyim belgesi tutarlarının asgari iş deneyim tutarını da karşılamadığı,

12. İhale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan teminat mektupları sürelerinin, ihale konusu işin süresini kapsamadığı,

13. Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan teklif zarfının iş ortaklığını oluşturan ortaklardan biri tarafından kaşelendiği ancak imzalanmadığı, dış zarfta yer alan mevzuata aykırılıklar nedeniyle usulüne uygun bir biçimde sunulmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkındaki Yönetmelik’in “Şikâyet ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

…

c) İstekliler yeterlik başvurularının veya tekliflerinin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir.” hükmü yer almaktadır.

İncelemeye konu ihaleye başvuru sahibi Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Feb Yatırım Mad. İnş. Enj. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından ihale dokümanı satın alınarak 03.07.2015 tarihinde teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca 03.07.2015 tarihi itibariyle istekli sıfatını kazanıldığı, 18.09.2015 tarihli ihale komisyonu kararı ile anılan isteklinin teklifinin üçüncü en avantajlı teklif olarak belirlendiği, bu çerçevede ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin tekliflerin geçerliliğine yönelik şikâyetinde hukuki menfaat olduğu, dolayısıyla şikâyet ehliyetinin bulunduğu, idarece başvuru sahibinin ehliyetinin olmadığı değerlendirmesinin mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin bu iddiasına idareye yapılan şikâyet başvurusunda yer verilmediği görülmüştür.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında, “İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez.” hükmü yer almakta olup anılan hüküm uyarınca söz konusu iddiaların 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca şekil yönünden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3, 4, 5, 6, 7, 8 ve 9’uncu iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde; “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

Örnek:

Yaklaşık maliyeti 100.000 TL olan bir ihalede; ihale komisyonu, (38.1) maddesine göre idarece oluşturulan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ni kullanarak yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 den küçük olan (0,6888) 8, 9 ve 10 nolu iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan 4 nolu iş kalemi/grubunu açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları olarak belirleyecektir.

Sıralı iş kalemleri/grupları listesi

İş kalemi/grubu No

İş kalemi/grubu adı

Tutarı

Tutar/YM

Kümülatif toplam

8

….

32.000

0,3200

0,3200

9

….

20.000

0,2000

0,520

10

….

16.880

0,1688

0,6888

4

….

15.000

0,1500

0,8388

6

….

9.600

0,0960

0,9348

7

….

2.400

0,0240

0,9588

3

….

2.250

0,0225

0,9813

5

….

1.000

0,0100

0,9913

2

….

750

0,0075

0,9988

1

….

120

0,0012

1,0000

TOPLAM

100.000

100,0000

Sorgulama yapılacak olan “4” nolu iş kalemi/grubunun kar ve genel gider hariç birim fiyatının18,49 TL olduğu varsayıldığında, ihale komisyonu tarafından, tutarı 18,49 TL’nin % 3’ü olan (18,49x0,03=0,55) 0,55 TL’ye eşit veya altında kalan analiz girdileri “vida ve plastik dupel, agraf 12 cm, agraf vidası, derz bandı, ses yalıtım bandı, borazan vida, derz dolgu alçısı harcı” olarak tespit edilecektir.

Ancak söz konusu girdilerin tutarları toplamı olan 2,81 TL’nin, 4 nolu iş kaleminin kar ve genel gider hariç analiz toplamının (birim fiyatının) % 15’i olan (18,49x0,15=2,77) 2,77 TL’den fazla olması nedeniyle sıralı analiz girdileri tablosuna göre 2,77 TL’lik tutarın aşılmasına neden olan “vida ve plastik dubel” açıklama yapılması gerekli olmayan analiz girdileri içinden çıkarılacak ve “agraf 12 cm, agraf vidası, derz bandı, ses yalıtım bandı, borazan vida, derz dolgu alçısı harcı” açıklama yapılmasına gerek olmayan analiz girdileri olarak ihale komisyonunca tespit edilecektir.

İş kalemi / grubu analizi

İş kalemi / grubu

No : 4

Yangına dayanıklı alçı duvar levhaları ile metal iskeletli giydirme duvar yapılması (………… Duvar Levhası ile)

Ölçü Birimi

m2

Poz No

Girdiler

ÖBr.

Miktarı

Fiyatı

Tutarı*

……

Vida ve plastik dubel

Ad

XXX

XXX

0,54

…..

Levha xx mm (yangına dayanıklı)

m2

XXX

XXX

5,00

…..

Tc 60 Profilli-0,6mm

m

XXX

XXX

3,50

…..

TU 28 Profilli-0,5 mm

m

XXX

XXX

0,80

…..

Agraf 12 cm

Ad

XXX

XXX

0,51

…..

Agraf vidası

Kt

XXX

XXX

0,31

…..

Derz Bandı (Cam el.)

m

XXX

XXX

0,34

Ses yalıtım bandı 5 cm

m

XXX

XXX

0,33

…..

Borazan vida

Kt

XXX

XXX

0,35

…..

Derz dolgu alçısı harcı

m3

XXX

XXX

0,43

…..

Düz İşçi(taş.)

Sa

XXX

XXX

0,68

…..

Alçı levha ustası

Sa

XXX

XXX

3,25

…..

Alçı levha usta yar.

Sa

XXX

XXX

2,45

Kar ve genel giderler hariç toplam

18,49

Kar ve genel giderler (% 25)

4,62

TOPLAM TUTAR

23,11

Sıralı analiz girdileri tablosu

Girdiler

Ö.B.

Miktarı

B.Fiyatı

Tutarı

Kümülatif Toplam

Agraf vidası

Kt

XXX

XXX

0,31

0,31

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Ses yalıtım bandı 5 cm

m

XXX

XXX

0,33

0,64

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Derz Bandı (Cam el.)

m

XXX

XXX

0,34

0,98

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Borazan vida

Kt

XXX

XXX

0,35

1,33

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Derz dolgu alçısı harcı

m3

XXX

XXX

0,43

1,76

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Agraf 12 cm

Ad

XXX

XXX

0,51

2,27

Açıklama yapılması istenilmeyecektir

Vida ve plastik dubel

Ad

XXX

XXX

0,54

2,81

Düz İşçi(taş.)

Sa

XXX

XXX

0,68

TU 28 Profilli-0,5 mm

m

XXX

XXX

0,80

Alçı levha usta yar.

Sa

XXX

XXX

2,45

Alçı levha ustası

Sa

XXX

XXX

3,25

Tc 60 Profilli-0,6mm

m

XXX

XXX

3,50

Levha xx mm (yangına dayanıklı)

m2

XXX

XXX

5,00

(NOT = Örnekteki iş kalemine ait analizdeki girdiler ve tutarları gerçek verileri yansıtmamaktadır, (45.1.2.1) ve (45.1.2.2) maddesi için oluşturulmuş sayısal örnektir.).

…

45.1.4. (Değişik: 07/06/2014-29023 R.G./ 23. md.) İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Kahta - Narince - Siverek Yolu (Nissibi Köprüsü - Siverek Arası, Siverek Şehir Geçişi Dahil) Km: 2+785 - 44+291.64 Kesiminin Yapım İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:2013E040840

c) Miktarı (fiziki) ve türü:

Birim Fiyat Teklif Cetvelinde nev'i ve miktarları belirtilen 41.506 km'lik yoldaki "Toprak işleri, sanat yapıları, köprü, plentmiks alttemel, plentmiks temel, bitümlü sıcak karışım kaplama vs. işleri" nin yapımıdır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında olan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.2 nci maddede yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen başvuru konusu ihaleye 15 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca 10 teklifin geçerli olduğu tespit edilerek hesaplanan aşırı düşük teklif sorgulamasına esas sınır değerin 131.659.378,41 TL olarak belirlendiği, bu değerin altında teklif veren Teyda İnşaat Taahhüt Elektromekanik San. ve Tic. A.Ş.den aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunarak 18.09.2015 tarihli ihale komisyonu kararı ile anılan isteklinin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.nin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

İdarece Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük tespit edilen Teyda İnş. Taah. Elek. San. ve Tic. A.Ş.’ye 26.08.2015 ve 01.09.2015 tarihlerinde EKAP üzerinden “Aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısı” gönderildiği, yazı ekinde KNS/01, KNS/02, KNS/11, KNS/47, KNS/48, KNS/49, KNS/55 nolu iş kalemlerine ilişkin analizlerin yer aldığı, analizlerde açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerinin belirtildiği görülmüştür.

Örneğin, idarece KNS/47 poz nolu Plent-miks alttemel yapılması (Kırılmış ve elenmiş ocak taşı ile) paçal iş kalemine ilişkin verilen analiz aşağıdaki gibidir.

Açıklama Durumu

Cinsi

Ölçü Birimi

Açıklama istenecek

Ocak taşından konkasörle kırılmış ve elenmiş 50 mm. (2") lik alttemel malzemesi temini (Figüre hariç)

Ton

Açıklama istenecek

Plent-miks alttemel ve temel karışımı hazırlanması

Ton

Açıklama istenmeyecek

Malzemenin kantar ile tartılması

Ton

Açıklama istenecek

Plent-miks alttemel ve temel karışımlarının elektronik duyargalı finişerle serilmesi, silindirle sıkıştırılması

Ton

Açıklama istenmeyecek

Arazöz ile sulama

Ton

Açıklama istenmeyecek

PM alttemel için gerekli suyun plente nakli (M= 10 km)

Ton

Açıklama istenecek

PM alttemel karışımın plentten serim yerine nakli (M= 17 300 m)

Ton

Açıklama istenmeyecek

PM alttemel için gerekli suyun serim yerine nakli (M= 10 km)

Ton

Açıklama istenmeyecek

Trafik işaretleme malzemelerinin temini, işaretlemenin yapılması ve emniyet tedbirlerinin alınması

Km

Diğer paçal nitelikteki iş kalemlerine ilişkin olarakta yukarıda yer alan tabloya benzer analizler “Aşırı düşük teklif açıklama talebi yazısı” ekinde teklif fiyatı aşırı düşük tespit edilen istekliye gönderilmiştir.

Ancak idare tarafından bahse konu paçal iş kalemleri için açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin paçal fiyatı oluşturan iş kalemleri arasından belirlediği, bu belirlemenin Tebliğ’in 45.1.2.2’nci maddesinde yer alan “iş kalemi analizindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.” açıklamasına uygun olmadığı, bu itibarla idarece açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin iş kalemi bazında belirlenmesinin mevzuata uygun olmadığı, bir diğer ifadeyle idarece açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin mevzuata uygun tespit edilmediği,

Bu bağlamda, idarece açıklama istenilen iş kalemleri birden fazla iş kalemini ihtiva eden paçal iş kalemi niteliğinde olup Tebliğ’in 45.1.4’üncü maddesi uyarınca ihale dokümanı kapsamında paçal iş kaleminin altında yer alan iş kalemlerine ilişkin analizlerin girdi ve miktarları ile açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin gösterildiği analiz formatlarının verilmesi gerekmektedir. Ancak, idarece ne ihale dokümanı kapsamında ne de açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin oluşturduğu analiz formatlarında bu bilgilere yer verilmediği görülmüştür.

Dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklaması istenilen isteklilerin, girdileri belirli olmayan analizlere göre açıklama yapabilmesinin mümkün olmadığı, ayrıca iş kalemlerinin detaylı analizinin idarece belirlenmemesi nedeniyle yapılacak aşırı düşük teklif açıklamalarının da belirsiz nitelikte olacağı anlaşılmış olup bu nedenle idare tarafından yapılan işlemlerin mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmediği sonucuna varılmıştır.

Bu nedenle idare tarafından açıklama istenilen her bir iş grubu birden fazla sayıda iş kaleminden oluştuğundan, her bir iş grubunu oluşturan her bir iş kalemine ilişkin girdilerin ve bu girdilere ilişkin miktarların ve birim fiyatların dikkate alınmak suretiyle yeni bir analiz oluşturulması ve bu analiz formatı üzerinden Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 45.1.2.2 ve 45.1.2.3’üncü maddesinde yer alan açıklamalara uygun olarak açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerinin belirlenmesi ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesi de gönderilmek suretiyle isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde görülmüştür.

4. Başvuru sahibinin 10’uncu iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

b) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren imza beyannamesi veya imza sirküleri;

1. Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesi,

2. Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirküleri,

…

e) Vekaleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi

…

h) Tüzel kişi tarafından iş deneyimi göstermek üzere sunulan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belge.

ı) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere, en az beş yıldır % 51 veya daha fazla hissesine sahip mimar veya mühendis ortağının mezuniyet belgesinin sunulması durumunda; ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicil memurlukları veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından, ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son beş yıldır kesintisiz olarak bu şartın korunduğunu gösteren belge” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyasında yer alan belgeler incelendiğinde ihaleye teklif veren isteklilerinin birim fiyat teklif mektubu ile teklif cetvellerinin yer almadığı tespit edilmiştir. Bu çerçevede 12.11.2015 tarih ve 2295 sayılı Kurum yazısı ile idareden anılan belgelerin aslı gibidir onaylı örneği istenilmiş olup idare tarafından 16.11.2015 tarih ve 2264 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan yazı ekinde istenilen belgeler gönderilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Teyda İnşaat Taahhüt Elektromekanik San. ve Tic. A.Ş.nin anılan düzenleme çerçevesinde teklifi kapsamında sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde, teklif mektubunun vekil sıfatıyla İskender Doğan tarafından imzalandığı, vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin teklif dosyası kapsamında sunulduğu, vekil adına düzenlenmiş, şirketi temsilen ihalelere katılma yetkisini içeren Ankara 24. Noterliğince onaylı vekaletnamenin yönetim kurulu üyesi Tarık Demirelli tarafından verildiği, 16 Haziran 2014 tarih ve 8591 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi ile noter tasdikli imza sirkülerine göre 3 yıl süreyle Tarık Demirelli’nin yönetim kurulu üyeliğine seçildiği ve Tarık Demirelli’nin yetkileri arasında şirket adına başkalarını vekil ve Avukat tayin etmek yetkisinin bulunduğu görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.nin teklifi kapsamında sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde, teklif mektubunun vekil sıfatıyla Cemali Soysal tarafından imzalandığı, vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin teklif dosyası kapsamında sunulduğu, vekil adına düzenlenmiş, şirketi temsilen ihalelere katılma yetkisini içeren Ankara 41. Noterliğince onaylı vekaletnamenin yönetim kurulu üyesi Şahin Ceylan tarafından verildiği, 26 Mart 2015 tarih ve 8787 sayılı Ticaret Sicili Gazetesi ile noter tasdikli imza sirkülerine göre 3 yıl süreyle Şahin Ceylan’in yönetim kurulu üyeliğine seçildiği ve Şahin Ceylan’in yetkileri arasında şirket adına Avukat ve üçüncü şahıslara vekil tayin etme ve azletme yetkisinin bulunduğu görülmüş olup incelenen belgelerde mevzuata aykırılık tespit edilmemiştir.

Diğer taraftan, ihale üzerinde bırakılan Teyda İnşaat Taahhüt Elektromekanik San. ve Tic. A.Ş.nin iş deneyimini tevsik etmek üzere şirketin %51 hissesine sahip ortağı Bülent Ali Yıldırım’a ait iş yönetme belgesini sunduğu, söz konusu isteklinin anılan kişinin 15.06.2015 tarihinden önceki bir yıl boyunca şirketin kesintisiz olarak %50’den fazla ortağı olduğu hususunu ilan tarihinden sonra düzenlenmiş, SMMM onaylı ve TÜRMOB kaşeli ortaklık durum belgesi ile tevsik ettiği, söz konusu ortaklık durum belgesinin mevzuata uygun olarak sunulduğu tespit edilmiştir.

Sonuç olarak, ihale üzerinde bırakılan Teyda İnşaat Taahhüt Elektromekanik San. ve Tic. A.Ş. ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.ne ait teklif mektuplarının imza yetkisi bulunan kişiler tarafından imzalandığı, sunulan imza sirkülerleri ile ortaklık durum belgesinde de mevzuata aykırılık tespit edilmemiş olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 11’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “b) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri,” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde ”…(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) (Değişik:RG-24/9/2013-28775; Değişik:RG-7/6/2014-29023) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde;ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) (Değişik:RG-3/7/2009-27277)Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.

…

(6) (Değişik:RG-16/7/2011-27996; Değişik:RG-24/9/2013-28775; Değişik:RG-7/6/2014-29023; Değişik:RG-7/6/2014-29023,Yürürlük:19/8/2014)İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,

b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında,

dikkate alınır.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyim tutarının güncellenmesi” başlıklı 49’uncu maddesinin birinci fıkrasında “(1) İş deneyimini gösteren belgelerde yazılı tutarlar aşağıdaki şekilde güncellenir:

…

b) Anahtar teslimi götürü bedel veya teklif birim fiyat ya da karma teklif üzerinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyim belgeleri; sözleşmenin yapıldığı aydan bir önceki aya ait(Değişik:RG-7/6/2014-29023, Geçerlilik:1/2/2014) endeksin, ilk ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aydan bir önceki aya ait endekse oranlanması suretiyle bulunan katsayı üzerinden güncellenir.

…

(3) (Değişik:RG-7/6/2014-29023, Geçerlilik:1/2/2014) Türk Lirası üzerinden teklif verilen ihalelerde, yabancı para birimi cinsinden sözleşmeye bağlanan işlere ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin tutarları, belgeye konu işin sözleşme tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilir. Bulunan bu tutar, birinci fıkranın (b) bendine göre güncellenir.” Hükmü yer almaktadır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

n tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

…

7.6. Bu ihalede benzer iş olarak kabul edilecek işler:

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İş Grupları Tebliğinde yer alan A/V Grubu işler benzer iş olarak kabul edilecektir.

7.6.1. Mezuniyet belgeleri/diplomalar: İnşaat mühendisliği, ihale konusu iş veya benzer işlere denk sayılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Diğer taraftan, Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’nin (A) Alt Yapı İşleri başlığının V’inci grubunda,

“V. GRUP: KARAYOLU İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı)

1. Otoyollar

2. Devlet, il ve köy yolları

3. Cadde ve sokak yapım işleri” düzenlenmiştir.

İncelemeye konu ihalede ihale konusu işin kapsamında, toprak işleri, sanat yapıları, köprü, plentmiks alttemel, plentmiks temel, bitümlü sıcak karışım kaplama işleri, otoyol, devlet, il ve köy yolları ile cadde ve sokak yapım işlerinin yer aldığı anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Teyda İnşaat Tahhüt Elektromekanik San. Tic. A.Ş. tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere; şirketin % 51 hissesine sahip ortağı (s.110) Bülent Ali Yıldırım adına Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş 12.06.2013 tarih ve 1384 sayılı iş yönetme belgesinin sunulduğu, “Toprakkale-İskenderun Otoyolu” işine ilişkin olarak düzenlenen belgede uygulanan yapı tekniğinin “Toprak ve Tesviye İşleri, Büyük ve Küçük Sanat Yapıları, Viyadük, Üstyapı, Güvenlik ve Trafik İşaretlemeleri, Aydınlatma, Peyzaj İşleri ve İkincil İşler” olduğu, ilgilinin görev unvanı ile ilgili olarak hissesine düşen belge tutarının 466.234.379,57 USD olduğu görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş. tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere; “Kolin – Güneş- Ceylan Adi Ortaklığı” adına Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş 04.02.2015 tarih ve 1 sayılı iş bitirme belgesinin sunulduğu, “Ankara - Pozantı Otoyolu Gölcük - Kemerhisar (Kemerhisar ve Niğde Bağlantı Yolları Dahil) Kesimi” işine ilişkin olarak düzenlenen belgede uygulanan yapı tekniğinin “41 Km 2x3 Otoyol + 3,5 Km 2x3 Bağlantı Yolu + 17,7 Km 2x2 Bağlantı Yolu” olduğu, belge tutarının 209.064.752,00 USD, Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.nin hissesine düşen belge tutarının 52.266.188 USD (209.064.752,00 USD x %25) olduğu görülmüştür.

İhale işlem dosyasında ihaleye teklif veren isteklilerin iş deneyim belgelerinde yer alan işin kısımlarını ve parasal tutarlarını gösteren tabloların yer aldığı, bu çerçevede ihale komisyonunca;

Bülent Ali Yıldırıma ait 12.06.2013 tarih ve 13884 sayılı iş yönetme belgesinin kapsadığı alt işleri ve tutarlarının gösterildiği tablo ile Kolin - M.Güneş - Ceylan Adi Ortaklığına ait 04.02.2015 tarih ve 1 sayılı iş bitirme belgesinin kapsadığı alt işleri ve tutarlarının gösterildiği tabloda, “Toprak İşleri, Küçük Sanat Yapıları, Büyük Sanat Yapıları ve Üstyapı İşleri”nin ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen işler olarak belirlendiği görülmüştür.

Bu itibarla ihale dokümanı düzenlemeleri çerçevesinde bahse konu iş deneyim belgelerinde yer alan iş kısımlarından idarece belirlenen “toprak işleri, küçük sanat yapıları, büyük sanat yapıları ve üstyapı işleri”nin ihale konusu iş ve benzer iş tanımına uygun olduğu değerlendirmesinin mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan Bülent Ali Yıldırıma ait iş yönetme belgesinde ihale konusu iş ve benzer işe uygun olduğu tespit edilen anılan iş kısımlarının toplam tutarının 397.027.800,18 USD, güncellenmiş tutarının 1.960.950.416,98 TL olduğu, anılan belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 48’inci maddesi çerçevesinde 1/5’i oranında değerlendirilmesi gerektiği, bu tutarın 392.190.083,40 TL’ye tekabül ettiği ve bu tutarın isteklinin teklif bedelinin %80’ine karşılık gelen 95.063.440,80 TL’lik (118.829.301,00 TL x %80) asgari iş deneyimi şartını karşıladığı anlaşılmıştır.

Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.’ne ait iş bitirme belgesinde ihale konusu iş ve benzer işe uygun olduğu tespit edilen anılan iş kısımlarının toplam tutarının 169.893.053,15 USD, Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.nin hissesine düşen belge tutarının 42.473.263,2875 USD, güncellenmiş tutarının 190.612.847,74 TL’ye tekabül ettiği ve bu tutarın isteklinin teklif bedelinin %80’ine karşılık gelen 106.424.898,856 TL TL’lik (133.031.123,57 TL x %80) asgari iş deneyimi şartını karşıladığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan iş deneyim belgelerinin hem benzer işi hem de asgari iş deneyim tutarını karşıladığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 12’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 32’nci maddesinde; “Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir. İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” ve “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde; “Bu Kanun kapsamında verilecek teminat mektuplarının kapsam ve şeklini tespite Kamu İhale Kurumu yetkilidir. 32 nci maddeye göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir. Teklif geçerlilik süresinin uzatılması halinde, geçici teminat mektuplarının süresi de aynı süre ile uzatılır.” hükümleri yer almaktadır.

İdari Şartname’nin Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 24’üncü maddesinde “24.1. Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 180 (Yüzseksen) takvim günüdür. Bu süreden daha kısa süreli teklif mektupları değerlendirmeye alınmayacaktır…” düzenlemesi,

“Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde (s.67-68) “…26.3. Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 28.01.2016 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Teyda İnşaat Taahhüt Elektromekanik San. ve Tic. A.Ş.nin sunmuş olduğu geçici teminat mektuplarının süresinin 26.02.2016 tarihi olduğu ve İdari Şartname’de istenen süreyi kapsadığı,

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.nin sunmuş olduğu geçici teminat mektubunun süresinin 30.06.2016 tarihi olduğu ve İdari Şartname’de istenen süreyi kapsadığı görülmüş olup başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 13’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinin birinci fıkrasında “Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinin birinci fıkrasında “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tekliflerin alınmasına ilişkin işlemler” başlıklı 16.1’inci maddesinde “4734 sayılı Kanunun 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan “zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir” hükmünün, zarfın yapıştırılan yerinin ihaleye katılan aday veya istekli tarafından imzalanıp, kaşesinin veya mührünün basılması şeklinde uygulanması gerekmektedir. Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde zarfın yapıştırılan yerinin ortaklardan herhangi biri tarafından imzalanarak kaşelenmesi veya mühürlenmesi yeterlidir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak bu Şartnamede istenilen bütün belgeler bir zarfa veya pakete konulur. Zarfın veya paketin üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan İdarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanarak, mühürlenir veya kaşelenir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Öncelikle başvuru sahibi istekli tarafından şikâyet ve itirazen şikâyet dilekçesinde ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin iş ortaklığı olduğunun ifade edildiği, ancak idarece 18.09.2015 tarihli ihale komisyonu kararı ile en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.nin teklif dosyasında yer alan belgelerden ihaleye iş ortaklığı olarak teklif vermedikleri tespit edilmiştir.

Bununla birlikte, başvuru sahibi istekli tarafından iddia edilen hususa ilişkin olarak sağlıklı tespitler yapabilmek amacıyla teklif zarflarının idareye sunulan asılları istenilmiş olup idare tarafından 06.11.2015 tarih ve 2293 sayılı ile Kurum kayıtlarına alınan yazı ekinde yer alan teklif zarfları üzerinden tespit ve değerlendirmeler yapılmıştır.

Bu itibarla Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan teklif zarfı incelendiğinde;

Teklif zarfının üzerinde idarenin adı ve adresi, ihale kayıt numarası, işin adı, ihale tarih ve saati, isteklinin ticaret unvanı (Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.), tebligat adresi, telefon ve faks numarası ile e-posta adresi bilgilerinin yer aldığı, ayrıca Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.’ne ait iki adet imza ve kaşe ile Ceka İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi’ne ait iki adet kaşenin yer aldığı,

Zarfın kapatılan ön kısmında Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.’ne ait bir adet kaşe ve kaşenin üzerinde birim fiyat teklif cetveli ile teklif mektubunu imzalayan Cemali Soysal’ın imzanın bulunduğu, zarfın kapatılan diğer kısmında ise toplam 2 adet Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.’ne ait adet kaşe ve kaşelerin üzerinde de birim fiyat teklif cetveli ile teklif mektubunu imzalayan Cemali Soysal’ın imzanın bulunduğu görülmüştür.

Ayrıca, ihale komisyonunca anılan istekli tarafından yukarıda aktarılan şekilde sunulan teklif zarfının mevzuata uygun olduğu değerlendirilmesi yapılarak açılmış olduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemelerinden zarfın üzerinde yer alması gereken bilgiler ile zarfın yapıştırılan yerinin istekli tarafından imzalanıp, mühürlenmesi gerektiği Kanunla hüküm altına alınmıştır. Bu bağlamda teklif zarfının üzerinde de idareyi ve ihaleye teklif veren isteklileri tereddütte düşürmeyecek şekilde ihaleye teklif veren istekli veya adaylara ait imza ve kaşelerinin yer alabileceği değerlendirilmiştir.

Bu çerçevede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan teklif zarfının açılan kısımlarının mevzuata uygun şekilde kaşelenip imzalanarak yapıştırıldığı, ihale komisyonu tarafından ilk oturumda açılan teklif zarfının içindeki belgelerden ihaleye tek başına teklif verdiğinin anlaşıldığı, teklif zarfı üzerindeki imzalar ile birim fiyat teklif mektubu üzerindeki imzaların aynı olduğu, zarf üzerinde mevzuatta öngörülen bilgilerin de yer aldığı ve ihale komisyonu tarafından da herhangi bir tereddüt yaşanmadan zarfın açıldığı dikkate alındığında, üzerinde imza bulunmayan başka bir firmaya ait kaşenin, adres ve ihale bilgilerinin bulunduğu ön yüzünde bulunmasının esasa etkili bir aykırılık olmadığı sonucuna varıldığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından açıklama istenilen her bir iş grubunu oluşturan her bir iş kalemine ilişkin girdilerin ve bu girdilere ilişkin miktarların ve birim fiyatların dikkate alınmak suretiyle yeni bir analiz oluşturulması ve bu analiz formatı üzerinden Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 45.1.2.2 ve 45.1.2.3’üncü maddesinde yer alan açıklamalara uygun olarak açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerinin belirlenmesi ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesi de gönderilmek suretiyle isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Dr. Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

İncelenen ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesi neticesinde, idare tarafından açıklama istenilen her bir iş grubunu oluşturan her bir iş kalemine ilişkin girdilerin ve bu girdilere ilişkin miktarların ve birim fiyatların dikkate alınmak suretiyle yeni bir analiz oluşturulması ve bu analiz formatı üzerinden Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 45.1.2.2 ve 45.1.2.3’üncü maddesinde yer alan açıklamalara uygun olarak açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerinin belirlenmesi ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesi de gönderilmek suretiyle isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği gerekçesi ile Kurul çoğunluğunca “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Ancak, anılan kararın diğer kısımlarına katılmakla birlikte, başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 13’üncü maddesinde yer alan “Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından sunulan teklif zarfının iş ortaklığını oluşturan ortaklardan biri tarafından kaşelendiği ancak imzalanmadığı, dış zarfta yer alan mevzuata aykırılıklar nedeniyle usulüne uygun bir biçimde sunulmadığı” şeklindeki iddiaya ilişkin olarak Kurul çoğunluğunca verilen iddianın yerinde olmadığı yönündeki karara katılmıyorum.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinin birinci fıkrasında “Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.” hükmü bulunmaktadır.

Yukarıda yer alan Kanun hükmü çerçevesinde, Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan teklif zarfı incelendiğinde, teklif zarfının üzerinde idarenin adı ve adresi, ihale kayıt numarası, işin adı, ihale tarih ve saati, isteklinin ticaret unvanı (Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.), tebligat adresi, telefon ve faks numarası ile e-posta adresi bilgilerinin yer aldığı, ayrıca Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.’ne ait iki adet imza ve kaşe ile Ceka İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi’ne ait iki adet kaşenin yer aldığı, zarfın kapatılan ön kısmında Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.’ne ait bir adet kaşe ve kaşenin üzerinde birim fiyat teklif cetveli ile teklif mektubunu imzalayan Cemali Soysal’ın imzanın bulunduğu, zarfın kapatılan diğer kısmında ise toplam 2 adet Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.’ne ait adet kaşe ve kaşelerin üzerinde de birim fiyat teklif cetveli ile teklif mektubunu imzalayan Cemali Soysal’ın imzanın bulunduğu görülmüştür.

Bu çerçevede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan teklif zarfının üzerinde hem kendi kaşe ve imzası hem de anılan isteklinin teklif dosyasında yer alan belgelerden herhangi bir ilgisi olmadığı anlaşılan Ceka İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketinin kaşenin yer almasının ihaleye teklif veren diğer isteklileri ve idareyi tereddütte düşüreceği, kaldı ki başvuru sahibini tereddüte düşürdüğü ve şikâyet ile itirazen şikâyet dilekçesinde ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin iş ortaklığı olarak ifade edildiği anlaşılmıştır.

Öte yandan teklif zarflarının sunuluşu özelinde değerlendirildiğinde şekil unsurlarının esastan daha önemli olduğu, aksi halde teklif zarfının üzerinde ihaleye katılan istekli dışında, ihaleye katılan istekli ile ilgisi olmayan farklı firmalara ait birden fazla kaşenin yer aldığı teklif zarflarının sunulabileceği sonucunun çıkabileceği, bu durumun hem isteklileri hem de idareleri tereddüte düşüreceği değerlendirildiğinden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu ve Ceylan İnşaat ve Tic. A.Ş.’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 13’üncü maddesinde yer alan iddiasına ilişkin olarak, “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunca verilen “ düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki kararın bu kısmına katılmıyorum.

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi