KİK Kararı: 2015/UY.I-1644 (10 Haziran 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/037
Gündem No : 67
Karar Tarihi : 10.06.2015
Karar No : 2015/UY.I-1644
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Sezginler İnşaat Taah. Tic.,

Y.Öveçler Mah. Lizbon Cad. 30/7 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Uşak Valiliği Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğü,

Kurtuluş Mahallesi Atatürk Bulvarı No: 20 64100 UŞAK

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/8396İhale Kayıt Numaralı “Ulubey İlçesi Sentetik Çim Sahası Soyunma Odası ve Tribün Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Uşak Valiliği Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğü tarafından 24.02.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ulubey İlçesi Sentetik Çim Sahası Soyunma Odası ve Tribün Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Sezginler İnşaat Taah. Tic. nin 24.04.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.04.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.05.2015 tarih ve 39205 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.05.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/1181 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına vermiş olduğu savunmada;

a) Açıklamaya tabi tutulan iş kalemleri/grupları için kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanmış cari yıl birim fiyatlarının kullanıldığı belirtilmiş ise söz konusu bu fiyatların, kamu kurum veya kuruluşunun resmi şekilde ilan etmiş olduğu karsız birim fiyatlara eşit veyahut bunun üzerinde olması gerektiği, buna ilişkin bir değerlendirmenin yapılması gerektiği

b) Analiz sunulması suretiyle açıklama yapılmış ise bu analizlerin eksiksiz olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği,

c) Analiz veya alt analizlerde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenmiş olan rayiçler kullanılmış ise bu rayiçlere ilişkin olarak ayrıca fiyat teklifi sunulmasının mümkün olmadığı, bunun yanında inşaat iş kalemleri / iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılıp yapılmadığının incelenmesi gerektiği,

ç) Açıklama kapsamında sunulan analizlerin, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına uyumlu olup olmadığı, birim fiyat tariflerini karşılayıp karşılamadığı,idarece tanımlanan yapım şartlarına ve Teknik Şartname'ye uygun olup olmadığının incelenmesi gerektiği,

d) Analizlerde aritmetik hata olup olmadığının incelenmesi gerektiği,

e) İhale komisyonu tarafından teklifin önemli bileşenleriyle ilgili değerlendirme yapılırken, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar ve teklif edilen yapım işinin özgünlüğü gibi hususların gözetilip gözetilmediğinin incelenmesi gerektiği,

f) Sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden fiyat teklifleri, çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri, kamu kurum veya kuruluşu tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri, kamu kurum veya kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar, ürettiği aldığı sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları gibi bilgi ve belgelerin açıklama kapsamında sunulup sunulmadığının incelenmesi gerektiği,

g) Açıklama istenecek iş kalemleri/gruplarına ilişkin metrajın idarenin metrajı ile uyumlu olup olmadığının irdelenmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhale Konusu İşe İlişkin Bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde

“a) Adı:Ulubey İlçesi Sentetik Çim Sahası Soyunma Odası ve Tribün Yapım İşi

…

c) Miktarı ve türü: 1 Adet Soyunma Odası ve Tribün Yapım İşi

ç) Yapılacağı yer: Ulubey İlçesi Gençlik Hizmetleri ve Spor İl Müdürlüğü Tesisleri” şeklinde düzenleme yapılmıştır.

24.02.2015 tarihinde yapılan ihaleye 12 istekli tarafından teklif verildiği, ihale komisyonunca yapılan değerlendirmeye göre 9 isteklinin teklifinin geçerli kabul edildiği, geçerli teklif bedelleri ile idarece belirlenen yaklaşık maliyete göre sınır değerin 329.500,00 TL olarak belirlendiği, sınır değerin altında kalan 2 istekliye aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, 1 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına süresi içerisinde idareye açıklama sunmadığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından idareye açıklama sunulduğu, bu açıklamanın idarece uygun bulunarak geçerli 9 adet tekliften ihale kararının ekonomik açıdan en avantajlı istekli olan Pertur Tur İnş. Tem. Hizm. ve İhtiyaç Maddeleri Kuyum. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde alındığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. İhale ilanında ve dokümanında belirtilmesi kaydıyla, idareler sınır değerin altında olan tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olarak aşağıdaki seçenekleri uygulayabilirler.

a) İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtildiği ihalelerde, sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu isteklilerden (45.1.2 - 45.2) maddelerinde belirtilen esaslara göre açıklama istenir.

…

Bu çerçevede; sınır değerin altında olan tekliflere ilişkin (a), (b) ve (c) bentlerinde yer alan açıklamalar doğrultusunda tesis edilecek işlemler, idari şartnamenin “sınır değer” başlıklı maddesinin ilgili dipnotunda belirtilen seçeneklerden uygun olanı esas alınarak düzenlenir.

İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtildiği ihalelerde, idarelerce sorgulama ve isteklilerce açıklama yapılması işlemleri (45.1.2 - 45.2) maddelerinde belirtilen esaslar uyarınca yürütülecektir.

…

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

…

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

…

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.”

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.” açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat açıklamalarından; idare tarafından yaklaşık maliyetin hazırlanması aşamasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibariyle küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu”nun hazırlanacağı, aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazı ekinde de, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin liste ile “açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin” de isteklilere verileceği, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının da idarece düzenlenmiş ise ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, idare tarafından sıralı iş kalemleri/ grupları listesi, sıralı analiz girdileri listesi ve açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesine yer verilmediği ancak açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları listesinin oluşturulduğu anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, idarece sınır değerin altında teklif verdiği tespit edilmiş olan isteklilere aşırı düşük tekliflerine açıklama getirmeleri hususunda bilgilendirme yapıldığı, bu yazı ekinde ise; 25 adet inşaat iş kalemi, 4 adet makine ve sıhhi tesisat iş kalemi ve 3 adet elektrik tesisatı iş kalemi olmak üzere toplamda 32 adet iş kaleminin yer aldığı, bu 32 adet iş kalemi içerisinde 2 adet özel poz niteliğinde olan ÖZEL-1 poz no’lu “PVC aralıklı tribün oturağı yapılması”, ve ÖZEL-2 poz no’lu “40.000 Kcal/H-45 kw sıcak su üretici, çelik malz.(kaynaklı) kalorif. Kazanı: katı yakıtlı otomatik yüklemesi (stokerli)” iş kalemlerinin yer aldığı, bu 2 poza ilişkin idarece özel analiz formatının düzenlenmediği anlaşılmıştır.

İsteklilerce sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğunun incelenebilmesi için öncelikle, Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan açıklamalarında da belirtilmiş olduğu üzere idare tarafından sıralı iş kalemleri/ grupları listesi, ve sıralı analiz girdileri listesinin oluşturulması, oluşturulan bu listelere göre de açıklama istenilecek iş kalemleri/ grupları listesi ile birlikte açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin sorgulamaya tâbi tutulan isteklilere verilmiş olması gerekmektedir. Başvuruya konu ihalede, idare tarafından sıralı iş kalemleri/ grupları listesi ve sıralı analiz girdileri listesinin düzenlenmesi ve düzenlenen bu listelere göre belirlenecek olan açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları listesi ile birlikte açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin belirlenmesi, bu belirleme yapıldıktan sonra sorgulamaya tâbi tutulan isteklilere açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları listesi ve açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin verilmesi suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, yukarıda belirtilen sıralı iş kalemleri/ grupları listesi, sıralı analiz girdileri listesinin idarece düzenlenmesi, buna göre açıklama istenecek iş kalemleri/grupları listesinin ile açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin düzenlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulan isteklilere verilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca idarece sıralı iş kalemleri/ grupları listesi, sıralı analiz girdileri listesi ve açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulan isteklilere verilerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası kapsamında yapılan incelemeye göre;

Başvuruya konu ihale Ulubey İlçesi Sentetik Çim Sahası Soyunma Odası ve Tribün Yapım İşi olup, 24.02.2015 tarihinde yapılan ihaleye 11 isteklinin katıldığı, yapılan değerlendirmeye göre ihale komisyonunca 9 isteklinin teklifinin geçerli kabul edildiği, geçerli teklif bedelleri ile idarece belirlenen yaklaşık maliyete göre sınır değerin 329.500,00 TL olarak belirlendiği, teklifi sınır değerin altında kalan 2 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 1 isteklinin süresi içerisinde açıklamada bulunmadığı, ihalenin açıklaması uygun bulunan Pertur Tur İnş. Tem. Hizm. ve İhtiyaç Maddeleri Kuyum. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibinin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde aşırı düşük teklifin nasıl belirleneceği, açıklama istenilip istenilmeyeceği, istenilmesi halinde açıklamanın nasıl nasıl yapılacağı ve yapılan açıklamanın nasıl değerlendirileceği ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.

Kararda da yer verildiği üzere bu düzenlemelerden, idare tarafından yaklaşık maliyetin hazırlanması aşamasında aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibariyle küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu”nun hazırlanacağı, aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazı ekinde de, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin liste ile “açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin” de isteklilere verileceği, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının da ihale dokümanı kapsamında istekli olabileceklere verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale işlem dosyası incelendiğinde, idare tarafından sıralı iş kalemleri/ grupları listesi, sıralı analiz girdileri listesi ve açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesine yer verilmediği ancak açıklama istenilecek iş kalemleri/grupları listesinin oluşturulduğu anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, idarece sınır değerin altında teklif verdiği tespit edilmiş olan isteklilere aşırı düşük tekliflerine açıklama getirmeleri hususunda bilgilendirme yapıldığı, bu yazı ekinde ise; 25 adet inşaat iş kalemi, 4 adet makine ve sıhhi tesisat iş kalemi ve 3 adet elektrik tesisatı iş kalemi olmak üzere toplamda 32 adet iş kaleminin yer aldığı, bu 32 adet iş kalemi içerisinde 2 adet özel poz niteliğinde olan ÖZEL-1 poz no’lu “PVC aralıklı tribün oturağı yapılması”, ve ÖZEL-2 poz no’lu “40.000 Kcal/H-45 kw sıcak su üretici, çelik malz.(kaynaklı) kalorif. Kazanı: katı yakıtlı otomatik yüklemesi (stokerli)” iş kalemlerinin yer aldığı, bu 2 poza ilişkin idarece özel analiz formatının düzenlenmediği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyet dilekçesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olup olmadığının değerlendirilmesi gerektiği iddia edilmişse de aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygunluğunun incelenebilmesi için öncelikle, aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin idarece yapılacak işlemlerin mevzuata uygun şekilde gerçekleştirilmiş olması gerekmektedir. Ancak iddia konusu husus ile sınırlı inceleme yapılması ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu kapsamlı açıklama nedeniyle inceleme yapılması gerekliliği ortaya çıkmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Pertur Tur İnş. Tem. Hizm. ve İhtiyaç Maddeleri Kuyum. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 09.03.2015 tarihli yazı ve ekindeki belgelerle açıklamada bulunulmuş, bu kapsamda hesap cetveli, kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatları, analizlerde kullanılan rayiçler tablosu, 4 adet iş kalemine ilişkin analizler (26.008/029A, 26.008/029C, 26.252/C1, 18.211/2), ile fiyat teklifleri sunulmuştur.

Açıklama istenilen 32 iş kaleminden 25 iş kalemi için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatlarının kar hariç tutarlarının %1 üzerinde olacak şekilde fiyat öngörülerek açıklama yapıldığı,

26.008/029A, 26.008/029C, 26.252/C1, 18.211/2 poz no’lu 4 adet iş kalemine ilişkin olarak 2014 tarihi itibarıyla bu pozların yayımdan kaldırılmış olması nedeniyle bu pozlara ilişkin 2013 yılı ve öncesinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından düzenlenmiş olan analiz formatında yer alan analiz girdileri esas alınarak bu analiz girdilerinin cari yıl birim fiyatları ile hesaplama yapılmış olduğu, bu analizlerde yer alan analiz girdilerinin miktarları ve birim fiyatları ile Çevre Şehircilik Bakanlığı’nın yayınlamış olduğu analiz girdi miktarlarının ve cari yıl birim fiyatlarının birbirine uyumlu olduğu, 26.008/029A poz no’lu “30x30 cm ebad. Mat yüz. Her renk desende, sırsız pors. Granit seramik karo ile fug. Döşeme kaplam” ve 26.008/029C poz no’lu “30x30 cm ebadında Mat yüzeyli, her renk ve desende, sırsız porselen karolar (granit seramik karo) ile fugalı duvar ve cephe kaplaması yapılması (fayans ve sermik yapıştırıcısı ile)” iş kalemlerinin ikisinin de analiz girdisi olan “fayans ve seramik yapıştırıcısı”na ilişkin fiyat teklifi sunulduğu, 18.211/2 poz no’lu “Renkli beton ve kiremit çatı örtüsü” iş kaleminin analiz girdisi olan “beton kiremit (renkli)” şeklindeki girdiye yönelik olarak da fiyat teklifi sunulduğu, analiz sunulan bu 4 poza ilişkin olarak yapılan hesapta bu analizlere ilişkin herhangi bir aritmetik hata yapılmadığı,

Özel-2 poz no’lu “40.000 kcal/h-45 kw sıcak su üretici, çelik malz.(kaynaklı)kalorif. kazanı: katı yakıtlı otomatik yüklemesi (stokerli)” ve 18wledetanj poz no’lu “18 w led etanj armatürü” olmak üzere 2 iş kalemine yönelik olarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan 45.1.7.’nci maddesi uyarınca malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmiş olduğu fiyat teklifi ile açıklama yapılmış olmasının mevzuata uygun olduğu, Özel-1 poz no’lu “ PVC aralıklı tribün oturağı yapılması” iş kalemine yönelik olarak ise idarece özel analiz formatı hazırlanmayan bu iş kalemi için ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından anılan Tebliğ’in 45.1.5’inci maddesinde yer alan açıklama uyarınca; 45.1.13’üncü maddede belirtilen belgelendirme yöntemlerinden fiyat teklifi ile açıklama yapılmış olduğu, bu açıklamalarında mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Açıklama kapsamında sunulan analizlerin, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına uyumlu olup olmadığı, birim fiyat tariflerini karşılayıp karşılamadığı, idarece tanımlanan yapım şartlarına ve Teknik Şartname'ye uygun olup olmadığının incelenmesi gerektiği yönündeki iddiaya ilişkin olarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin analizlerini cari yılda yürürlükten kaldırılmış olan ancak idarece bu poz numaraları adının altında açıklama istenmiş olması nedeniyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın 2013 yılı ve öncesinde yayımlamış olduğu analiz formatına ve analiz girdilerinin miktarlarına uyumlu olacak şekilde düzenlendiği, Teknik Şartname’de yer alan birim fiyat tarifleri ile kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyat tariflerinin birbirleriyle uyumlu olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından da mevcut kamu kurum ve kuruluşlarının yayınlamış olduğu analizler üzerinden açıklama yapmış olması nedeniyle bu analizler kapsamında kullanılan girdilerin Teknik Şartname ve birim fiyat tariflerine uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının açıklama kapsamında sunulup sunulmadığının incelenmesi gerektiğine yönelik iddiaya ilişkin olarak; Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde yer alan “45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.” şeklindeki açıklama uyarınca bu tutanakların idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde istenebileceği, bu tutanakların açıklama kapsamında istekliler tarafından fiyat teklifinin ekinde sunulamayacağı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu konudaki iddiası yerinde görülmemiştir.

Ancak; başvuru sahibinin metraj farkları ile ilgili iddiasının değerlendirilebilmesi için idarece yaklaşık maliyete esas olmak üzere hesaplanan miktarlar ile ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından hesap cetvelinde belirtilen miktarlara göre metraj farkını gösteren tablo aşağıdaki gibidir.

Poz No

İdarenin miktarı

Pertur(Miktar)

% S-Fark

25.048/1A (Y.25.003/14)

365,54

336,5

-7,94

26.008/029A

263,44

242,79

-7,84

26 008/029C

766,18

815

6,37

26.252/C1

42,3

39,1

-7,57

105-605

1

1

0,00

107-631

1

1

0,00

117-304/1

6

6

0,00

ÖZEL-2

1

1

0,00

791-423

90

82,9

-7,89

27.535/1 (Y.27.501/03)

365,54

337,1

-7,78

MSB.852/1

98,2

91

-7,33

Y. 16.050/03

98,85

252,12

155,05

18.233/5A

221

204,32

-7,55

ÖZEL-1

480

480

0,00

Y. 16.050/05

179,89

42,75

-76,24

Y.23.014

1,33

1,23

-7,52

Y.23.071

17,85

16,43

-7,96

Y. 19.061/003

365,54

337,15

-7,77

Y.21.050/C01

979,65

903,12

-7,81

Y.23.152

792,17

729,12

-7,96

Y.23.241

540

497

-7,96

21.210(Y.21.101/01)

463,74

427,1

-7,90

25.016/1(Y.25.002/02)

404

277

-31,44

21.011

902,05

830,2

-7,97

833.301

1

1

0,00

Y.18.001/C01(Y.18.001/C11)

231,93

308

32,80

Y.18.001/C05(Y.18.001/C15)

322,91

392

21,40

Y.18.461/006

515,84

475,27

-7,86

27.508/MK(Y.27.501/08)

766,18

830,2

8,36

18wledetanj

37

37

0,00

Y.23.015

8,358

12,76

52,67

18.211/2

463,74

427,15

-7,89

Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde mevzuat uyarınca ihale konusu işe ilişkin uygulama projelerinin idarece hazırlanarak isteklilere verilmesi, isteklilerin de bu uygulama projeleri üzerinden imalat kalemlerine ilişkin metrajları kendilerinin hesaplaması ve tekliflerini oluşturması, imalat aşamasında da işi uygulama projesindeki şekliyle bitirmesi esastır. Yine anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde idarenin metrajları ile isteklilerin metrajlarının bire bir örtüşmesi beklenmemekle birlikte aradaki metraj farkının makul düzeyde olması gerekmektedir. Şikayete konu ihalenin de anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle yapıldığı dikkate alındığında, imalat miktarlarının ihale dokumanı içerisinde isteklilere verilememesi dolayısıyla isteklilerce miktar tespitinin proje, pursantaj listeleri ve mahal listeleri üzerinden hesaplanması gerektiğinden ve isteklilerce belirlenen miktarların idarenin belirlediği miktarlarla birebir örtüşmesi beklenemeyeceğinden söz konusu farklılıkların istikrar kazanmış kurul kararları doğrultusunda %10’a kadar makul kabul edilebilecek bir oranda olması gerekmektedir.

Yukarıda yer alan tabloya göre altı iş kaleminde başvuru sahibi tarafından hesaplanan miktarların idarece belirlenen miktarlara göre makul kabul edilebilecek sınırlar içerisinde olmadığı anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yaptığı açıklamanın mevzuata uygun olmadığı, bu nedenle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda ihale üzerinde bırakılan başvuru sahibi Pertur Tur İnş. Tem. Hizm. ve İhtiyaç Maddeleri Kuyum. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyorum.

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi