KİK Kararı: 2015/UY.I-1020

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/023
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 08.04.2015
Karar No : 2015/UY.I-1020 Mahkeme Kararını Göster
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Gülermak Ağır Sanayi İnş. ve Taah. A.Ş. - Şenbay Mad. Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. - Kolin İnş. Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı

Konya Devlet Yolu 23.Km No:111 Gölbaşı/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü,

06280 Altındağ/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/68030İhale Kayıt Numaralı “Karaman - Ulukışla Arası 135 Km 2. Hat Altyapı ve Üstyapı Yapım” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

T.C Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından 24.07.2014 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karaman - Ulukışla Arası 135 Km 2. Hat Altyapı ve Üstyapı Yapım” ihalesine ilişkin olarak Gülermak Ağır Sanayi İnş. ve Taah. A.Ş. - Şenbay Mad. Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. - Kolin İnş. Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’ nın 26.12.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.01.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.01.2015 tarih ve 912 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.01.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/84 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Başvuruya konu ihaleye iş ortaklığı olarak başvurdukları, ihale komisyonu tarafından kendilerine gönderilen Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağında 2014/UY.I-3255 sayılı Kamu İhale Kurulu kararına atıf yapılarak Şenbay Mad. Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.’nin iş deneyim belgesinin uygun olmadığı için yeterlik alamadıklarının taraflarına bildirildiği, ihale komisyonunca atıf yapılan Kurul kararında “…iş deneyim belgelerindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damgasının aslı ile aynı olduğunun teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan isteklinin sunduğu belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.” denildiği, konuya ilişkin olarak Bakanlar Kurulunun 2004/6988 karar sayısı ile kabul ettiği “Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında İmzalanan Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması’nın Onaylanması Hakkında Karar”ın 12’nci maddesinde “1. Akit Taraflardan birinin ülkesinde düzenlenmiş veya onaylanmış ve resmi mühür taşıyan belgeler diğer Akit Tarafın bir adli makamı önündeki işlemlerde tasdikten muaf tutulacaktır. 2. Akit taraflardan birinin resmi makamlarınca düzenlenen belgeler, diğer Akit Taraf ülkesindeki resmi belgelerle aynı ispat gücüne sahip olacaktır.” hükmünün yer aldığı, ihale komisyonunca atıf yapılan 2014/UY.I-3255 sayılı Kurul kararında iş deneyim belgelerinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 31’inci maddesinin 3 numaralı fıkrasının (b) ve (ç) bentleri kapsamında incelendiği, ancak iki ülke arasındaki ikili anlaşmanın varlığının dikkate alınmadığı, ayrıca buna benzer bir konuda 17.12.2014 tarihli ve 2014/UM.II-4025 sayılı Kurul Kararında Türkiye ile Rusya arasındaki ikili anlaşma gereğince yetkili makamının imza ve mührü olan belgelerin herhangi bir tasdik işlemine gerek olmadığının ifade edildiği, Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti arasındaki anlaşmanın anılan 12’nci maddesi çerçevesinde inceleme yapılması durumunda iş deneyim belgesinin Türkiye’de kamu idarelerince düzenlenen iş deneyim belgeleriyle aynı hukuki statüye sahip olacağının görüleceği, kendilerinin haksız yere değerlendirme dışı bırakıldığı,

İhale Komisyonunun Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağında atıf yaptığı 2014/UY.I-3255 sayılı Kurul kararında iş deneyim belgeleriyle ilgili olarak apostilin son işlemi yapan noter yerine ilk işlemi yapan, yani iş deneyim belgesini düzenleyen Ulaştırma Bakanlığının düzenlemiş olduğu evrak üzerine “Apostil Tasdik Şerhi” basılması gerektiği kabul edilerek, Noterin Tercüme İşlemi üzerine Azerbaycan Adalet Bakanlığı tarafından basılan “Apostil Tasdik Şerhi”nin kabul edilmediği, 2014/UY.I-3255 sayılı Kurul kararına konu olan iş deneyim belgelerinin Bakü 1. Noterliği tarafından Türkçe’ye tercüme edildiği ve Azerbaycan Adalet Bakanlığı yetkilisi tarafından apostil tasdik şerhinin düşüldüğü, belgeyi ilk düzenleyen Azerbaycan Ulaştırma Bakanlığı Azeryol Servis A.Ş., iş deneyim belgesini Azerice düzenlediği, daha sonra bu belgelerin Bakü 1. Noterliğince Türkçe’ye çevrildiği, Azerbaycan’da yapılan son işlem Noterlik işlemi olduğu için doğal olarak Azerbaycan Adalet Bakanlığı’nın noterin imza mührünü tasdik edecek şekilde “Apostil Tasdik Şerhi”ni bastığı, iş deneyim belgesinin doğruluğunun ise Bakü 1’inci Noterliği tarafından yapılan tercümenin altına düşülen notta teyit edildiği, noterin resmiyetinin ise “Apostil Tasdik Şerhi” ile Azerbaycan Adalet Bakanlığı tarafından teyit edildiği, bu nedenle noterlikçe yapılan işlemin yok sayılarak Azerbaycan Ulaştırma Bakanlığı Azeryol Servis A.Ş. tarafından düzenlenen iş deneyim belgesi üzerindeki imza ve mührün tasdikini aramanın Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılmasına Dair 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesine aykırılık oluşturduğu,

Ortak girişimlerinin özel ortağı Şenbay Mad. Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından aynı iş deneyim belgesinin daha önceki ihalelerde kullanıldığı ve belgelerin sunuluş şekli yönünden incelenerek herhangi bir mevzuata aykırılık tespit edilmediği, 03.03.2011 tarih, 2011/UY.III-877 sayılı ve 09.10.2012 tarih ve 2012/UY.III-3982 sayılı Kurul kararlarında söz konusu iş deneyim belgelerinin ikili anlaşma olsa bile Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılmasına Dair 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesine uygun olarak tasdik edildiğinin karara bağlandığı,

Türkiye’deki uygulama ile Azerbaycan’daki apostil uygulaması bire bir aynı şekilde yapıldığı, Azerbaycan Adalet Bakanlığı tarafından yapılan “apostil tasdik işlemi”nin yok sayılmasının hiçbir hukuki dayanağının bulunmadığı,

İhale komisyonu kararında, ortak girişimlerinin özel ortağı Şenbay Mad. Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.’nin iş deneyim belgesine ilişkin olarak, ihale konusu iş ve benzer işe ait olmayan kısımlar bulunduğu ve bu kısımlara ait parasal tutarların belli olmadığı tespitine yer verildiği, ancak yeterli bulunan diğer adayların iş deneyim belgelerine dair bu yönde herhangi bir tespit yapılmadığı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesine göre eşit muamele ilkesi çerçevesinde, yeterli bulunan diğer adayların iş deneyim belgelerinin de ihale konusu iş ve benzer işe ait olmayan işler bakımından ayırt edilmesi gerektiği, iş deneyim belgelerin de ihale konusu iş ve benzer işe ait olmayan kısımların çıkartılmamasının eşit muamele ilkesine aykırılık teşkil ettiği, bu itibarla yeterli bulunan adayların iş deneyim belgelerinin eşit muamele ilkesi uyarınca ihale konusu iş ve benzer iş yönünden değerlendirilmesi gerektiği,
SEZA+AÇILIM iş ortaklığının içinde bulunduğu konsorsiyumun Adapazarı-Karasu Limanları ve Sanayi Tesisleri Demiryolu Bağlantısı Alt Yapı inşaatının sözleşmesinin uygulanması sırasında 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10’uncu maddesinin 4/f bendine istinaden iş ve meslek ahlakına aykırı davranılarak kamu zararına neden olduğu ve ilgililer hakkında hem kamu davası açıldığı hem de fazla ödemeden kaynaklı sözleşmenin feshi ile alacak davası açıldığından adı geçen şirketlerin bu ihalede 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10’uncu maddesinin 4/f bendine göre değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, ayrıca idarenin yasaklılık teyidi yapılacağı yönündeki gerekçesinin hukuki dayanaktan yoksun olup, Adapazarı-Karasu Limanları ve Sanayi Tesisleri Demiryolu Bağlantısı Alt Yapı inşaatına ilişkin açılmış olan hukuk ve ceza davalarının mevcudiyetlerinin Ulaştırma Bakanlığından sorularak inceleme yapılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen başvuru konusu ihaleye ait Ön Yeterlik Şartnamesi’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Karaman - Ulukışla Arası 135 km 2. Hat Altyapı ve Üstyapı

b) Yatırım proje no'su / kodu:2012.E010060.06.15

c) Miktarı (fiziki) ve türü: Karaman-Ulukışla istasyonları arası yaklaşık 135 km demiryolu altyapı ve üstyapı işleri kapsamında, yaklaşık 80 km mevcut hattın yenilenmesi ile birlikte yanına 2. Hattın yapılması ve yaklaşık 55 km yeni çift hat yapılması

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer: Karaman - Ulukışla Arası

d) İşin uzmanlık gerektiren kısımlarına ilişkin bilgiler:

Konsorsiyumlar için:
Güzergâh Altyapı İşleri
Güzergâh Üstyapı İşleri” düzenlemesi yer almaktadır.

Ön Yeterlik Şartnamesi’nin “Ön yeterlik başvurusu için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin 7.5’inci alt maddesinde “7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. Adayın, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. Aday tarafından 668.000.000 TRY (Türk Lirası)'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

Konsorsiyumlar için :

Alt yapı kısmı için: 501.000.000,00 TL'den az olmaması gerekir.
Üst yapı kısmı için: 167.000.000,00 TL'den az olmaması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

Aynı Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “İhale konusu işin tamamı için tek başına veya iş ortaklığı olarak teklif veren istekliler için, Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan A/VI (Altyapı+Üstyapı) benzer iş olarak değerlendirilecektir. -Konsorsiyum olarak teklif verilmesi halinde işin uzmanlık gerektiren kısımları; Güzergâh Altyapı İşleri için A/V veya A/VI, Güzergâh Üstyapı İşleri için A/VI benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 7.8’nci maddesinde “7.8. Yeterlikleri tespit edilen adaylar arasında 7.9. maddesinde belirtilen kriterlere göre yapılan puanlamaya göre oluşturulan sıralama sonucunda ilk 6 sıradaki aday listeye alınacak ve teklif vermeye davet edilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Puanlama kriterleri” başlıklı 7.9’uncu maddesinde,

“7.9.1. Liste oluşturulması için gerekli belgeler: (7.9.1.1.) maddesinde belirtilen belgeler asgari yeterlik için zorunlu belge olmayıp, asgari yeterlik kriterlerini sağlayan aday sayısının listeye alınacak aday sayısını aşması durumunda listenin oluşturulması için yapılacak puanlama için sunulacaktır.

7.9.1.1. Adaylar (7.5) maddesi kapsamında sundukları iş deneyim belgesine ilave olarak varsa en fazla üç (3) adet yapım işi deneyim belgesi sunabilirler.

7.9.1.2. (7.9.1.1.) maddesi uyarınca sunulacak iş deneyim belgeleri, (en fazla 3 işe ilişkin) Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliğinin iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesine ilişkin hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek belge tutarlarının toplamı puanlamaya alınacaktır. Adayın (7.5) maddesi kapsamında yeterlik için sunduğu iş deneyim belgesinin, 7.9.4.1. maddesine göre tam puan için gereken miktardan fazla olan tutarı bu toplama ilave edilecektir.

7.9.2. Yeterlik kriterlerini sağlayan adayların, şartnamenin (7.4.), (7.5.) ve (7.9.1.1.) maddeleri uyarınca sunduğu belgeler, ekonomik ve mali kapasiteleri ile mesleki ve teknik kapasitelerine göre Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ilgili hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek, aşağıda belirtilen tam puanlar üzerinden puanlamaya tabi tutulacaktır:

…”düzenlemeleri yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7.10’uncu maddesinde “7.10. Belgelerin sunuluş şekli:

7.10.1. Adaylar, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır. Ancak Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesi'nin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde; Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca "aslının aynıdır" şeklinde onaylanarak adaylara verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edilecektir. Kamu kurum ve kuruşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilen ve teyidi yapılabilen ihaleye katılım ve yeterlik belgelerinin internet çıktısı sunulabilir.

7.10.2. Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile "ibraz edilenin aynıdır" veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.

7.10.3. Adaylar, istenen belgelerin aslı yerine son başvuru tarihinden önce İdare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini başvurularına ekleyebilirler.

7.10.4. Türkiye Cumhuriyetinin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgeler dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye'deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işlemi:

7.10.4.1. Tasdik işleminden, belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

7.10.4.2. Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgeler, "apostil tasdik şerhi" taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

7.10.4.3. Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında, belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, bu ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik işlemi bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

7.10.4.4. "Apostil tasdik şerhi" taşımayan veya tasdik işlemine ilişkin özel hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin üzerindeki imzanın, mührün veya damganın alındığı ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.10.4.5.Yabancı ülkenin Türkiye'deki temsilciliği tarafından düzenlenen belgeler, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.10.4.6. Fahri konsolosluklarca düzenlenen belgelere dayanılarak işlem tesis edilmez.

7.10.4.7.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.10.5. Başvuru kapsamında sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin yapılması ve tercümelerin tasdik işlemi:

7.10.5.1. Yerli istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır.

7.10.5.1.1. Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

7.10.5.2. Yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır.

7.10.5.2.1.Tercümelerin tasdik işleminden tercümeyi gerçekleştiren yeminli tercümanın imzası ve varsa belge üzerindeki mührün ya da damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

7.10.5.2.2. Belgelerin tercümelerinin verildiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümesinde "apostil tasdik şerhi" taşıması halinde bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz. Bu tercümelerin "apostil tasdik şerhi" taşımaması durumunda ise tercümelerdeki imza, ve varsa üzerindeki mührün veya damganın, bu ülkedeki ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.10.5.2.3. Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde belgelerin tercümelerinin tasdik işlemi de anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

7.10.5.2.4. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin verildiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümenin de "apostil tasdik şerhi" taşımaması durumunda ise sözkonusu tercümedeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damga sırasıyla bu ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.10.5.2.5. Yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması halinde ise bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Ön yeterlik başvurusunun dili” başlıklı 7.12’nci maddesinde “7.12.1. Başvuruyu oluşturan bütün belgeler ve ekleri ile diğer dokümanlar Türkçe olacaktır. Başka bir dilde sunulan belgeler, Türkçe onaylı tercümesi ile birlikte verilmesi halinde geçerli sayılacaktır. Bu durumda başvurunun veya belgenin yorumlanmasında Türkçe tercüme esas alınır. Tercümelerin yapılması ve tercümelerin onay işleminde ilgili maddedeki düzenlemeler esas alınacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde

(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir.

(3) Türkiye Cumhuriyetinin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgeler dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye’deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Tasdik işleminden, belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

b) Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgeler, “apostil tasdik şerhi” taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

c) Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında, belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, bu ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik işlemi, bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

ç) “Apostil tasdik şerhi” taşımayan veya (c) bendi kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin, o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

d) Yabancı ülkenin Türkiye’deki temsilciliği tarafından düzenlenen belgeler, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

e) Fahri konsolosluklarca düzenlenen belgelere dayanılarak işlem tesis edilemez.

f) İdare, tasdik işleminden muaf tuttuğu resmi niteliği bulunmayan belgeleri ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede belirtir.

(4) Başvuru veya teklif kapsamında sunulacak belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

b) Yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ile bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

Tercümelerin tasdik işleminden, tercümeyi gerçekleştiren yeminli tercümanın imzası ve varsa belge üzerindeki mührün ya da damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.
Belgelerin tercümelerinin, düzenlendiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümesinde “apostil tasdik şerhi” taşıması halinde, bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz. Bu tercümelerin “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise tercümelerdeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damga, bu ülkedeki ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.
Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, belgelerin tercümelerinin tasdik işlemi de anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.
Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, o ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olmakla birlikte, “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise; söz konusu tercümedeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damganın, sırasıyla bu ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gereklidir.

(5) Yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması halinde ise, bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz.

(6) Kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından yabancı ülkede düzenlenen belgeler, Türk Akreditasyon Kurumundan alınan teyit yazısı ile birlikte sunulması durumunda tasdik işleminden muaftır. Bu belgelerden yabancı dilde düzenlenenlerin tercümelerinin, Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

b) Türk Akreditasyon Kurumundan bir teyit yazısı alınmadan sunulabilen ve yabancı ülkede düzenlenen kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemi ve tercümelerinin yapılması dördüncü ve beşinci fıkralardaki esaslara tabidir.

(7) İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin belgelerin, elektronik ortamda sunulması ya da kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilen ve teyidi yapılabilen belgelerin sunulmasına yönelik olarak Kurum tarafından belirlenen esaslar çerçevesinde ihale ve ön yeterlik dokümanında düzenleme yapılabilir.”

hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 8’inci maddesinde ise konuya ilişkin olarak,

“8.2. İhale Uygulama Yönetmeliklerinin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı maddesinde; Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgelerin, “apostil tasdik şerhi” taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaf olduğu belirtilmiştir.

8.2.1. 27/7/1984 tarih ve 84/8373 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla onaylanan Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi, 16/9/1984 tarih ve 18517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış olup, Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf devletler ile bu devletlerde tasdik şerhi vermeye yetkili makamların Listesi, Lahey Uluslararası Özel Hukuk Konferansı’nın internet sayfasında (http://hcch.e-vision.nl/index_en.php?act=states.listing) yer almaktadır.

8.2.2. Anılan sözleşmenin 2 nci maddesi, sözleşmeye taraf akit devletlerin, sözleşmenin 1 inci maddesinde sayılan resmi belgelerden kendi ülkesinde kullanılacak olan belgeleri tasdik işleminden bağışık tutacağını hüküm altına almıştır. Bu sözleşmenin amaçları bakımından, tasdik işleminden, yalnız belgenin kullanıldığı ülkenin diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının veya gerekirse üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyit işleminin anlaşılacağı öngörülmüştür.

8.2.3. Uygulamada yabancı ülkelerden alınan bazı belgelerin, Türkiye’deki tasdik şerhi (apostil) vermeye yetkili makamlara onaylatılarak idarelere sunulduğu görülmüş olup, yukarıda anılan sözleşmeye aykırı olarak onaylanan bu belgeler geçerli sayılmayacaktır.

8.2.4. İdareler, ön yeterlik şartnamesinin veya idari şartnamenin düzenlenmesi sırasında ihale işlemlerinin etkin bir şekilde sürdürülebilmesi ve bürokratik işlemlerin azaltılması için yurtdışından temin edilmiş teknik doküman, kişisel beyan gibi resmi makamlarca düzenlenmeyen belgelerin tasdik işleminden muaf olduğuna ilişkin düzenlemeler yapabilirler.

8.3. İdareler, ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamenin “Tekliflerin dili” başlıklı maddesini ihale konusu alımın niteliğini göz önünde bulundurmak suretiyle uygun seçeneği esas alarak düzenleyeceklerdir. İdareler, teklifi oluşturan bütün belgeler ve ekleri ile diğer dokümanların Türkçe olacağı ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin Türkçe tercümesi ile birlikte verilmesi halinde geçerli olacağına ilişkin bir düzenleme yapabilecekleri gibi, sadece belirli belgelerin yabancı dilde sunulmasına imkan verebilirler. İhale işlemlerinin etkin ve sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi ve hukuki sorunların yaşanmaması için yabancı dilde sunulmasına imkan verilen belgelerin teknik dokümanlar, kişisel beyanlar gibi belgelerle sınırlı tutulmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.

8.4. İhale dokümanında istenen ve serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenerek ya da onaylanarak başvuru veya teklif kapsamında idareye sunulan belgelerde, 15/11/2002 tarihli ve 24937 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Serbest Muhasebeci ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin Kaşe Kullanma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde temin edilen özel kaşenin kullanılması gerekmektedir.” açıklamaları yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’ inci maddesinin 1’inci ve 2’nci fıkralarında, idarelerin belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini istemesi gerektiği, noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşımasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır. Söz konusu düzenleme, Türkiye’de ve Türkiye Cumhuriyeti’nin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen Türkçe belgeler için geçerli olup, yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye’deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işleminin; ayrıca, yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin tasdik işleminin; yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ile bu tercümelerin tasdik işleminin yapılış usulüne ilişkin düzenlemeler anılan maddenin diğer fıkralarında yer almaktadır.

Aktarılan mevzuat ve ihale dokümanı düzenlemeleri uyarınca, Türkiye Cumhuriyeti’nin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye’deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin ihaleye katılım belgeleri olarak kullanılması söz konusu olduğunda, yabancı ülkelerde düzenlenen bu belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin 3’üncü fıkrası uyarınca tasdik işlemi yapılmış şekilde ve Türkçe tercümeleri ile birlikte sunulması gerektiği, yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda tasdik işleminden anlaşılması gereken, “belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi” olup, yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler mevzuatta belirtilen usulde tasdikli olarak sunulabilecektir. Dolayısıyla yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin, tasdiksiz şekilde aslının ya da Türkiye’de ya da düzenlendiği yabancı ülkede aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerinin sunulması mümkün değildir.

Ancak, bu belgelerin mevzuatın öngördüğü usulde tasdik edilmiş asılları yerine, mevzuatın öngördüğü usulde tasdik edilmiş asıllarının Türkiye’de noterce “aslı gibidir” onayı yapılmış suretleri ile ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından görülen tasdikli asıllarının “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretleri başvurular veya teklifler kapsamında sunulabilir.

Aktarılan mevzuat düzenlemelerinden yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdikine ilişkin olarak,

Yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin kural olarak belgeyi düzenleyen ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerektiği,

Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerektiği,

Ancak, Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muafiyet sağlayan iki istisnanın bulunduğu;

Birinci istisnanın Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1’inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgelerin “apostil tasdik şerhi” taşıması olduğu,

İkinci istisnanın ise Türkiye Cumhuriyeti ile belgenin düzenlendiği devlet arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde belgelerin tasdiki işleminin “apostil tasdik şerhi” yerine bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılması olduğu anlaşılmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda belirtilen 31’inci maddesinin 3’üncü fıkrasının (b) bendinde söz edilen “Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi”, Lahey Devletler Özel Hukuku Konferansı çerçevesinde hazırlanan ve Türkiye’nin 08.05.1962 tarihinde imzaladığı, 20.06.1984 tarih ve 3028 sayılı Kanun ile uygun bulunmuş ve 16.09.1984 tarih ve 18517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış olan uluslararası bir sözleşme olup, anılan sözleşme Türkiye bakımından 29.09.1985 tarihinde yürürlüğe girmiştir. İncelenen itirazen şikayet başvurusunda, başvuru sahibi adayın yabancı dilde sunduğu belgelerin düzenlendiği ülke olan Azerbaycan Cumhuriyeti de Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü’nün 01.03.2008 tarih ve 68/1 sayılı Genelgesi ekindeki listede belirtildiği üzere sözleşmeye taraf devletler arasındadır. Uluslararası sözleşme metninde, bu Sözleşmeyi imzalayan Devletlerin Yabancı resmi belgelerin diplomasi veya konsolosluk temsilciliklerince tasdiki mecburiyetinin kaldırılması isteği ile bu konuda bir sözleşme yapmayı kararlaştırdıkları belirtilmiştir.

Anılan uluslararası sözleşmenin 1’inci maddesindeki “İşbu Sözleme Akit Devletlerden birinin ülkesinde düzenlenmiş olup da diğer bir Âkit Devlet ülkesinde kullanılacak olan resmi belgelere uygulanır. İşbu Sözleşmenin amaçları bakımından, aşağıdaki belgeler resmi belge sayılır:

a) Savcı, zabıt katibi veya adliye memuru tarafından erilmiş belgeler de dahi olmak üzere, Devletin bir yargı organına veya mahkemesine bağlı bir makam veya görevli memur tarafından düzenlenmiş olan belgeler

b) İdari belgeler

c) Noter senetleri

d) Kişilerce özel sıfatla imzalanmış belgeler üzerine konulmuş olup belgenin kaydının veya belirli bir tarihte mevcut olduğunun ve imzaların doğruluğunun resmi makam ve noterlerce tasdiki gibi resmi beyanlar

Bununla birlikte İşbu sözleşme

a) Diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından

b) Ticaret veya gümrük işlemleriyle doğrudan doğruya ilgili olan idari belgelere uygulanmaz.”

hükmü uyarınca bu sözleşmeye taraf devletlerden birinin ülkesinde düzenlenmiş olup sözleşmeye taraf bir diğer devletin ülkesinde kullanılacak olan resmi belge kapsamında idari belgelerin de bulunduğu, incelenen itirazen şikayet başvurusundaki iddialara konu olan yabancı ülkede düzenlenmiş iş deneyim belgelerinin idari belge niteliğinde olması nedeniyle sözleşme kapsamında resmi belgeler olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre yabancı ülkelerdeki idarelerce düzenlenerek idari belge vasfı taşıyan ve bu anlaşma kapsamında resmi belge olarak nitelenen iş deneyim belgelerinin, “apostil tasdik şerhi” taşıması koşulu ile Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaf olması söz konusudur.

Anılan Sözleşme’nin 2’nci maddesinde, “Akit Devletlerden her biri bu sözleşmenin uygulama alanına giren ve kendi ülkesinde kullanılacak olan belgeleri tasdik işleminden bağışık tutacaktır. Bu sözleşmenin amaçları bakımından, tasdik işleminden yalnız belgenin kullanıldığı ülkenin diplomasi ve konsolosluk memurları tarafından belgedeki imzanın doğruluğunun belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının veya gerekirse üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.” hükmü,

3’üncü maddesinde, “İmzanın doğruluğunun belgeyi imzalayan kişinin sıfatının ve gerektiğinde bu belge üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi için zorunlu görülebilecek tek işlem 4. maddede tanımlanan tasdik şerhinin belgenin verildiği devlet yetkili makamınca bu belgeye konulmasından ibarettir. Ancak, yukarıdaki fıkrada belirtilen işleme uyulması gerek belgenin kullanıldığı ülkede yürürlükte bulunan yasa, yönetmelik veya uygulamalarla, gerekse iki veya daha çok akit devlet arasındaki bir anlaşma ile böyle bir işlemin kaldırılmış, basitleştirilmiş veya tasdikten tüm bağışık tutulmuş olması hallerinde istenemez.” hükmü yer almaktadır.

Uluslararası sözleşmenin 3’üncü maddesindeki hüküm Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin 3’üncü fıkrasının (c) bendinde de yer almaktadır.

Anılan Sözleşmenin 4’üncü maddesi uyarınca bizzat belgenin veya buna eklenecek bir kağıdın üzerine, Sözleşme ekindeki örneğe uygun şekilde konulması gereken Tasdik Şerhi Örneği (Apostille) aşağıdaki gibidir:

— Tasdik Şerhi örneği —

(Apostille)

Tasdik Şerhi en az 9 cm. kenarlıklı kare biçiminde olacaktır.

TASDİK ŞERHİ

(5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi)

APOSTİLLE

(Convention de La Haye du 5 Octobre 1961)

1. Ülke TÜRKiYE - LA TURQUIE

İşbu resmi belge:

2. ................ tarafından imzalanmıştır

3. İmzalayanın sıfatı... ......................... dır.

4. ...................................'nin mühür/damgasını taşımaktadır.

TASDİK

5. .................... 'da

6. ...................... günü

7. ............................... tarafından

8. No..................... ile tasdik edilmiştir.

9. Mühür/Damga 10. İmza:

............................... ................................

ANNEX TO THE CONVENTION

Model of certificate

The certificate will be in the form of a square with sides at least 9 centimeters long

APOSTILLE

(Convention de La Haye du 5 octobre 1961)

1. Country: ....................................................................

This public document

2. has been signed by .....................................................

3. acting in the capacity of ...............................................

4. bears the seal/stamp of ..............................................

Certified

5. at ........................ 6. the ..................................

7. by ..........................................................................

8. No ...........................................

9. Seal/stamp 10. Signature

.................................................... ......................................

Tasdik şerhi, bunu koyan makamın resmi dilinde yazılabilir. Bu tasdik şerhinde yeralan kayıtlar ikinci bir dilde de olabilir. Ancak, tasdik şerhinin, «Apostille Convention de La Haye Du 5 Octobre 1961» başlığı Fransızca olarak belirtilmelidir.

Anılan Sözleşme’nin 5’inci maddesinde, “Tasdik şerhi, belgede imzası bulunan veya belgeyi getiren kişinin isteği üzerine verilir.

Usulüne uygun biçimde doldurulan tasdik şerhi imzanın doğruluğunu, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla, imzaladığını ve gerektiğinde, belge üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunu teyid eder.

Tasdik şerhi üzerindeki imza, mühür veya damga her türlü doğrulama işleminden bağışıktır.” hükmü ve 7’nci maddesinde “6 ncı madde uyarınca görevlendirilen makamlardan her biri verilen tasdik şerhlerinin kaydedileceği ve aşağıdaki bilgileri içeren bir kayıt defteri veya fiş endeksi tutmak zorundadır:

a) Tasdik şerhlerinin sıra numarası ve tarihi

b) Resmi belgeyi imzalayan kişinin adı ve ne sıfatla İmzaladığı veya imzasız olan belgeler için, mühür veya damgayı koyan makamın belirtilmesi,

Tasdik şerhini vermiş olan makam, İlgililerden herhangi birinin İstemi üzerine, şerh üzerinde gösterilen bilgilerin kayıt defteri veya fiş endeksindeki kayıtlara, uygun olup olmadığını incelemekle yükümlüdür.” hükmü yer almaktadır.

Bu hükümler çerçevesinde, söz konusu apostil tasdik şerhinin, anılan Sözleşme kapsamındaki resmi belgenin düzenlendiği ülkeden başka bir ülkede kullanılacağı hallerde, belgenin düzenlendiği ülkede tasdik şerhi vermeye yetkili makama sunulması üzerine yetkili makamın, kendisine sunulan belgedeki imzanın doğruluğunu, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığını ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunu teyit etmesini sağladığı anlaşılmıştır. Tasdik şerhlerinin kaydedildiği deftere işlenmesi gereken bilgiler arasında “resmi belgeyi imzalayan kişinin adı ve ne sıfatla imzaladığı veya imzasız olan belgeler için, mühür veya damgayı koyan makamın belirtilmesi” hususu yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Sözleşme hükümleri ile Kamu İhale Mevzuatı hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, “belgedeki imzanın doğruluğu ve belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığı” ibarelerinden Kamu İhale mevzuatı uygulamasında, yabancı ülkede düzenlenen resmi belgeyi düzenleyen kişinin imzasının doğruluğunun, hangi sıfatla imzaladığınınve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyit edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

Dolayısıyla Kamu İhale Mevzuatı uygulamasında ihaleye katılımda kullanılacak olup da yabancı ülkede düzenlenmiş olan iş deneyim belgesinin aslı, ilgili ülkenin apostil tasdik şerhi vermeye yetkili makamına sunulmalı, yetkili makam belgedeki belgeyi düzenleyene ait imzanın doğruluğunu, yani o şahsa ait olduğunu ve imzalayan şahsın sıfatını ve gerekli diğer hususları apostil tasdik şerhine işlemelidir.

Bu nedenle ihalede sunulacak olan belgenin aslının, düzenlendiği yabancı ülke noterinde aslına uygunluğu onaylı sureti çıkarıldıktan sonra, aslına uygunluğu noter onaylı bu suretin tasdik şerhi vermeye yetkili makama sunulması suretiyle apostil talebinde bulunulması halinde, apostil tasdik şerhi belgedeki son ıslak imzanın ait olduğu notere ilişkin olarak verilerek noterin imzasının doğruluğu ile hangi sıfatla imzaladığı ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğu teyit edilmiş olacağından Kamu İhale mevzuatı ve yerleşik Kurul kararları uyarınca kabul edilen, yabancı ülkede düzenlenmiş resmi belgeyi düzenleyenin imzasının doğruluğu ve ne sıfatla imzaladığı hususları teyit edilmiş olmamaktadır.

Resmi belgenin aslının düzenlendiği ülkeden alınan apostil tasdik şerhi ile birlikte kullanılacağı ülkeye getirilmesi halinde, kullanılacağı ülkeden elde edilmiş aslına uygunluğu noter onaylı sureti ile yine noter onaylı tercümesinin ihaleye katılımda idarelere sunulması mümkündür.

Yine Resmi belgenin aslının düzenlendiği ülkeden alınan apostil tasdik şerhi ile birlikte düzenlendiği ülkede notere sunulması ve noterden “aslı gibidir” onaylı suretinin çıkarılması ve tasdikli orijinal belgenin aslına uygunluğu onaylı suretini çıkaran noterin imzasına da apostil tasdik şerhi alınması halinde, bu yabancı belgenin Türkiye’de aslına uygunluğu noter onaylı tercümesi ile birlikte ihaleye katılımda idarelere sunulması mümkündür.

Bu tespitler çerçevesinde, itirazen şikayet başvurusundaki iddialara ilişkin değerlendirme yapılmıştır.

15.12.2014 tarihinde düzenlenen ön yeterlik değerlendirme sonucu tutanağından ön yeterlik başvurusunda bulunan 12 adaydan 5’inin ön yeterlik başvurularının değerlendirme dışı bırakıldığı, 7 adayın yeterli olduklarının belirlendiği ve yeterli görülen adayların Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.9’uncu maddesine göre puanlama yapılarak sıralandığı ve 1 adayın teklif vermeye davet edilecek ilk 6 aday arasına giremediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer 6 adayın ise teklif vermeye davet edilecekler listesinde yer aldığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi, Gülermak Ağır San. İnş. ve Taah. A.Ş.- Şenbay Mad. Turz. İnş. Nakl. San. ve Tic. A.Ş - Kolin İnş. Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağında (s.17-30) “İdari Şartname’nin 7.5.1 maddesine istinaden, ŞENBAY Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nce verilen, şirketin %50’den fazla hissesine sahjp ortağı Azer İnşaat Servis MMC adına, Azerbeycan Ulaştırma Bakanlığı Yol Nakliyat Servis Dairesi Demiryol Servis Ltd. tarafından düzenlenmiş, 17.01.2007 tarih ve 54-A sayılı iş deneyim belgesi ile ilgili olarak,

7.9.1.1 maddesine istinaden, ŞENBAY Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nce verilen, şirketin %50’den fazla hissesine sahip ortağı Azer İnşaat Servis MMC adına, Azerbaycan Ulaştırma Bakanlığı Azelyol Servis A.S.C. tarafından düzenlenmiş, 30.09.2009 tarih ve 09/A/027 sayılı iş deneyim belgesi ile ilgili olarak,

Kamu İhale Kurulu’nun 2014/UY.I-3255 sayılı kararında belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidinin Apostil tasdik şerhi tarafından yapılmadığı anlaşıldığından, belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu sonucuna varıldığından ve ŞENBAY Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nce başkaca uygun iş deneyim belgesi sunulmadığından idari şartnamenin 5.3 ve 19.1 maddeleri gereğince İş Ortaklığınızca verilen Ön Yeterlik Başvurusu değerlendirme dışı bırakılmasına,

Ayrıca İdari Şartname’nin 7.5.1 maddesine istinaden ŞENBAY Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından verilen iş deneyim belgesinde ihale konusu işe veya benzer işe ait olmayan kısımlar bulunduğu ve bu kısımlara ait parasal tutarlar belli olmadığından açıklama istenilmesi gerekmekte olup, Ön Yeterlik Başvurusu değerlendirme dışı kaldığı için sorgulanmasına gerek olmadığına“ gerekçesiyle yeterli olmadığının belirtildiği tespit edilmiştir.

İdarece şikayet üzere verilen cevap yazısında da yeterli görülmeme gerekçesine ilişkin olarak, “İdari Şartname’nin 7.5.1 maddesine istinaden, ŞENBAY Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nce verilen, şirketin %50’den fazla hissesine sahjp ortağı Azer İnşaat Servis MMC adına, Azerbeycan Ulaştırma Bakanlığı Yol Nakliyat Servis Dairesi Demiryol Servis Ltd. tarafından düzenlenmiş, 17.01.2007 tarih ve 54-A sayılı iş deneyim belgesi ile ilgili olarak,

Bu durumda uyuşmazlık konusu iş deneyim belgelerinin Şenbay Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.5.1. maddesine istinaden yeterlik için sunulan 54-A sayılı iş deneyim belgesi ile 7.9.1.1. maddesine istinaden puanlama için sunulan 09/A-027 sayılı iş deneyim belgesi olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi adayın itirazen şikayet dilekçesinde iddia konusu hususlarla ilgili olarak belirttiği ve idarenin de değerlendirme dışı bırakma gerekçesini dayandırdığı 26.09.2014 tarihli ve 2014/UY.I-3255 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının (B) bölümünde yapılan tespitler kısmında; Şenbay Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan 4 adet iş deneyim belgesi incelenmiş olup bu belgelerden “30.09.2009 tarih ve 09/A-027 sayılı iş bitirme belgesi” ile “17.01.2007 tarih ve 54-A sayılı iş bitirme belgesi”nin başvuru konusu ihalede Şenbay Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş tarafından iş deneyimini tevsik etmek için sunulan belgeler ile aynı olduğu anlaşılmıştır.

Anılan Kurul kararı incelendiğinde; “a) Şenbay Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş.

3.a.1- Şenbay Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından yabancı dilde Azerbaycan Ulaştırma Bakanlığı Azeryol Servis A.Ş. tarafından düzenlenmiş, yüklenicinin Azer İnşaat Servis MMC belirtildiği, “Bakü – Guba – Rusya Federasyonu ile devlet sınırı otomobil yolunun 16-134 km kısmının asfalt kaplama ile yapımı” işine ilişkin olarak 30.09.2009 tarih ve 09/A-027 sayılı iş bitirme belgesinin sunulduğu,

Söz konusu yabancı dilde sunulan iş deneyim belgesinin Azerbaycan dilinden Türkçe’ye tercümesinin yapılarak Bakü 1. Noter Dairesi tarafından onaylandığı ve söz konusu belgeyi imzalayanın noter olduğu, belgenin mühür ve damgasının Bakü 1. Noterliğine ilişkin olduğuna ilişkin Azerbaycan Adalet Bakanlığı yetkilisi tarafından apostil tasdik şerhinin düşüldüğü görülmüştür.

Ayrıca söz konusu yabancı dilde ve Türkçe belge üzerinde Aktif Tercüme kaşesi ve Ankara 57. Noterinin 15.01.2014 tarih ve 2046 yevmiye numaralı “aslına uygundur” ibaresi ile aynı noterin çevirinin yeminli tercüman tarafından “Azerice aslından Türkçeye çevrildiğine” ilişkin 11.03.2011 tarih ve 10745 yevmiye nolu ibaresi ve mührünün yer aldığı ek bir sayfa bulunmaktadır.

…

3.a.4- Şenbay Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından yabancı dilde Azerbeycan Ulaştırma Bakanlığı Yol Nakliyat Servis Dairesi Demiryol Servis Ltd. tarafından düzenlenmiş, yüklenicinin Azer İnşaat Servis MMC olarak belirtildiği, “Bakü-Gürcistan sınırı demiryolunun büyük onarımı” işine ilişkin olarak 17.01.2007 tarih ve 54-A sayılı iş bitirme belgesinin sunulduğu,

Söz konusu yabancı dilde iş deneyim belgesinin Azerbaycan dilinden Türkçe’ye tercümesinin yapılarak Bakü 1. Noter İdaresi tarafından onaylandığı ve söz konusu belgeyi imzalayanın noter olduğu, belgenin mühür ve damgasının Bakü 1. Noterliğine ilişkin olduğuna ilişkin Azerbaycan Adalet Bakanlığı yetkilisi tarafından apostil tasdik şerhinin düşüldüğü görülmüştür.

Ayrıca söz konusu yabancı dilde belge üzerinde Aktif Tercüme kaşesi ve Ankara 57. Noterinin 15.01.2014 tarih ve 2045 yevmiye nolu “aslına uygundur” ibaresini imza ve mührü ile aynı noterin çevirinin yeminli tercüman tarafından “Azerice aslından Türkçeye çevrildiğine” ilişkin bila tarihli ibaresi ve mührünün yer aldığı ek bir sayfa bulunmaktadır.

Anılan adayın yurtdışında düzenlenen ve yabancı dilde sunduğu yukarıda belirtilen bahse konu iş deneyim belgelerindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan isteklinin sunduğu belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.”şeklinde karar verildiği görülmüştür.

26.09.2014 tarihli ve 2014/UY.I-3255 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması talebiyle davacı Şenbay Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından açılan davada Ankara 3. İdare Mahkemesinin 10.12.2014 tarihli ve E:2014/1904 K: 2014/1804 sayılı Kararında “ … davacı iş ortakları tarafından idareye sunulan iş deneyim belgelerinde Ulaştırma Bakanlığı Azeryol Servis A.Ş. yetkilisi, Azerbeycan Bakü Metropoliteni yetkilisi, Azerbeycan Ulaştırma Bakanlığı Yol Nakliyat Servis Dairesi Demiryol Servis Ltd. yetkilisinin imzasının ve mührünün bulunduğu, ancak söz konusu belgeyi imzalayan bu yetkililerin doğruluğu, belgeyi imzalayan kişinin sıfatı ve bu belge üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğu hususuna ilişkin apostil tasdik şerhi bulunmadığı, belgede bulunan apostil şerhinin tercümeyi yapan tercümanı onaylayan notere ilişkin olduğu hususları göz önüne alındığında söz konusu iş bitirme belgelerinin Yönetmeliğin 31. Maddesi ve diğer mevzuat hükümlerine uygun olmadığı açık olup bu belgeleri sunan davacı iş ortaklığının değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Davacı vekilinin Türkiye ile Azerbaycan Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli Yardım Sözleşmesi hükümleri uyarınca belgelerin geçerli sayılması gerektiği yönündeki iddiasına ise, söz konusu Sözleşmenin hukuki, cezai, ticari suçluların iadesi ve hükümlü kişilerin nakilleri konusunda adli yardımlaşmayı kapsaması nedeniyle dava konusu uyuşmazlık Sözleşmenin uygulama alanı dışında olduğundan itibar edilmemiştir” şeklinde belirtilen gerekçe ile anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davanın reddedildiği tespit edilmiştir.

Diğer taraftan, başvuru sahibi aday tarafından itirazen şikayet dilekçesinde bahsedilen, Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti arasında 14.01.2004 tarihli ve 5066 sayılı Kanunla onaylanan ve 23.03.2004 tarihli ve 25411 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması'nın” “Genel Hükümler” başlıklı birinci kısmının 1’inci maddesinde “İşbu Anlaşmanın amacı, bir Akit Tarafın vatandaşlarının, diğer Akit Tarafın adli makamları önündeki hukuki ve ticari işlemlerinde yasal korunması, her iki Akit Tarafın, adli makamlarınca, hukuki ve ticari konularda karşılıklı adli yardım sağlamak üzere işbirliği yapılması ve hukuki ve ticari konularda mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi hususlarını düzenlemektir.” hükmü yer almakta olup anlaşma metninin bölüm başlıkları arasında, “Hukuki ve Ticari Konularda Adli Yardım”, “Belgeler”, “Hukuki ve Ticari Konularda Kararların Tanınması ve Tenfizi” yer almaktadır.

Başvuru sahibi aday tarafından itirazen şikayet dilekçesinde ve Kurumumuza sunulan 06.02.2015 tarihli ek dilekçesinde, söz konusu uluslararası anlaşma hükmünde ve Yönetmelik’in (c) fıkrasında atıf yapılan ikili anlaşmanın, T.C. ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında imzalanmış bulunan “Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması” olduğu ve iddia konusu belgelerin tasdikinin bu ikili anlaşmanın 12’nci maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği iddia edilmektedir.

Anılan Anlaşmanın “Belgeler” başlıklı ikinci kısmının 12’nci maddesinde ise “1. Akit Taraflardan birinin ülkesinde düzenlenmiş veya onaylanmış ve resmi mühür taşıyan belgeler diğer Akit Tarafın bir adli makamı önündeki işlemlerde tasdikten muaf tutulacaktır.

2. Akit Taraflardan birinin resmi makamlarınca düzenlenen belgeler, diğer Akit Taraf ülkesindeki resmi belgelerle aynı ispat gücüne sahip olacaktır.” hükümleri yer almaktadır.

Ancak, anılan ikili anlaşmanın hükümleri incelendiğinde kapsamının ile hukuki, cezai, ticari suçluların iadesi ve hükümlü kişilerin nakilleri konusunda adli yardımlaşmayı sağlamak ile sınırlı olduğu anlaşılmıştır.

Bu konuda Adalet Bakanlığı’na yazılan 11.02.2015 tarih ve 402 sayılı yazı ile “Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması”nın, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin 3’üncü fıkrasının (c) bendi kapsamında, “belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme” olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği konusunda görüş talep edilmiş olup Adalet Bakanlığı’nın 26.02.2015 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan yazısında “…Bu Anlaşma kapsamında, Azerbaycan makamları tarafından düzenlenmiş veya onaylanmış ve resmi mühür taşıyan belgeler Türkiye’deki adli makamlar önündeki işlemlerde tasdikten muaf bulunmaktadır.” denilmiş ve 30.03.2015 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan yazısında ise Lahey Sözleşmesi ve Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması hakkında bilgi verilmiştir.

Dolayısıyla Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması”nın ihale mevzuatında kastedilen tasdikten muafiyet sağlayan ikili anlaşma olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmış olup bu husustaki iddiaların yerinde olmadığı tespit edilmiştir.

Bu nedenle uyuşmazlık konusu yabancı ülkede düzenlenen iş deneyim belgelerinin sunuluş şeklinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’nci maddesinin 3’üncü fıkrasının (a), (b), (ç) bentleri uyarınca değerlendirilmesi gerekmekte olup yapılan inceleme kapsamında belgeler üzerinden sağlıklı tespitler yapabilmek amacıyla belgelerin idareye sunulan asılları idareden istenilmiş ve bu belgeler üzerinden tespit ve değerlendirmeler yapılmıştır.

Başvuru sahibi Gülermak Ağır San. İnş. ve Taah. A.Ş.- Şenbay Mad. Turz. İnş. Nakl. San. ve Tic. A.Ş. - Kolin İnş. Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın özel ortağı Şenbay Mad. Turz. İnş. Nakl. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.5.1. maddesine istinaden yeterlik için sunulan iş deneyim belgesinin,

Yabancı dilde Azerbaycan Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı Yol Nakliyat Servis Dairesi Demiryol Servis Ltd. tarafından düzenlenmiş, yüklenicinin Azer İnşaat Servis MMC olarak belirtildiği, “Bakü-Gürcistan sınırı demiryolunun büyük onarımı” işine ilişkin olarak 17.01.2007 tarih ve 54-A sayılı iş bitirme belgesi olduğu,

Belgenin Azeri dilinde düzenlenmiş ve altında Azerbaycan noterinin aslına uygunluk beyanını ve mührünü içeren suretinin üzerinde Ankara 57. Noterliğine ait iki adet mühür ve imzanın bulunduğu, bunlardan ilkinin Ankara 57’nci Noterliği’ne ait 11 Mart 2011 tarih ve 10654 yevmiye numaralı işleme, ikincisinin yine Ankara 57’nci noterliğinin 15.01.2014 tarihli ve 02045 yevmiye numaralı “aslına uygundur” ibareli işlemine ait olduğu, anılan noter onaylarından sadece 15.01.2014 tarihli onay işleminin ıslak mühür ve imzalı olduğu ve “aslına uygundur” ibaresini içerdiği, belge üzerinde Aktif Tercüme Hizmetleri’nin kaşesinin ve kaşe üzerinde imzanın bulunduğu, ancak bunun da ıslak mühür ve imza şeklinde olmadığı,

Belgenin arka yüzünde iş bitirme belgesi metninin ve altındaki Bakü 1. Noterine ait aslına uygunluk beyanının Azerbaycan dilinden Türkçe’ye Azeri tercüman tarafından yapılmış tercümesinin ve “Senedi Azerbaycan dilinden Türk diline tercüme etti. Baxiyev Eldar Cerulla oğlu” ibaresinin yer aldığı, bu yüzde de 57. Notere ait biri ıslak olmak üzere 2 adet mühür ve imza ile Aktif Tercüme Hizmetleri’ne ait ıslak olmayan kaşe ve imzanın bulunduğu,

Sunulan diğer evrakın Bakü 1. Noterinin Azeri tercümanın imzasının gerçekliğine ilişkin Azerice beyanı, imzası ve onayını içerdiği, bu metnin altında beyanın Türkçe çevirisinin yer aldığı; aynı sayfada söz konusu belgeyi imzalayanın noter olduğu, belgenin mühür ve damgasının Bakü 1. Noterliğine ait olduğunailişkin Azerbaycan Adalet Bakanlığı yetkilisi tarafından yapılmış Azerice Apostil şerhinin bulunduğu, belgenin arka yüzünde Apostil şerhinin Türkçe tercümesinin yer aldığı, bu sayfa üzerinde Aktif Tercüme Hizmetleri’nin kaşesi ve imza ile Ankara 57. Noterinin mühürlerinin ve imzalarının bulunduğu, diğer taraftan belgeler üzerinde Aktif Tercüme bürosu ıslak olmayan kaşesinin de bulunduğu görülmekle birlikte Türkiye’de yeminli tercüman tarafından yapılmış Türkçe tercüme metinlerinin bulunmadığı,

Ayrıca aynı noterin belgenin yeminli tercüman tarafından “Azerice aslından Türkçeye çevrildiğine” ilişkin tarihsiz ve numarasız beyanını içeren ıslak mühür ve imzasının yer aldığı ek bir sayfanın bulunduğu tespit edilmiştir.

Sunulan belgeler incelendiğinde, yabancı ülkede düzenlenmiş incelenen iş bitirme belgesinin öncelikle Bakü noterinden aslına uygunluğu onaylı suretinin çıkarıldığı, sonra noterin imzasının doğruluğu, hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğuna ilişkin apostil şerhi alındığı, sonrasında söz konusu belgelerin ilk olarak Ankara 57.noterine 11.03.2011 tarihinde sunulduğu, bu aşamada Bakü noterinin tercümana ilişkin beyanı ile apostil şerhinin çevirilerinin yapıldığının anlaşıldığı, 57. Noterin 15 Ocak 2014 tarihli “aslına uygunluk” şerhini içeren suretinin ise 57. Noterin 11.03.2011 tarihinde çeviri için onayladığı belgeler üzerinden yapıldığı, yabancı dildeki belgenin çevirisinin Azerbaycan’da yaptırıldığı, Aktif Tercümenin Azerbaycan’da yapılan çeviri üzerine kaşe bastığı, belgedeki Apostil şerhinin Bakü Noterinin imzasının teyidine ilişkin olarak düzenlendiği, belgenin aslı sunulmak suretiyle belgeyi düzenleyenin imzasına ilişkin alınmış bir apostil şerhinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu durumda, yabancı dilde düzenlenen iş deneyim belgesindeki, belgeyi düzenleyene ait imzanın doğruluğunun ve diğer hususların apostil tasdik şerhi ile teyit edilmediği, apostil tasdik şerhinin yabancı dildeki belgenin aslına uygun suretini çıkaran ve tercümesini yaptıran Bakü noterinin imzasına ilişkin olarak düzenlendiği, Kamu İhale Mevzuatı uygulamasında olması gerekenin yabancı ülkede düzenlenmiş Lahey Sözleşmesi uyarınca idari belge niteliğindeki iş deneyim belgesini düzenleyen idare yetkilisinin imzasının ve sıfatının, varsa mühür ve onayının doğruluğunun apostil tasdik şerhi ile tasdik edilmek suretiyle teyidi olduğu, diğer taraftan yerli istekli tarafından sunulan yabancı dildeki iş deneyim belgesinin çevirisinin Türkiye’de yaptırılmadığı da anlaşıldığından Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 31’inci maddesine aykırı şekilde sunulan belgenin ön yeterlik değerlendirmesinde idarece yeterli görülmemesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibi Gülermak Ağır San. İnş. ve Taah. A.Ş. - Şenbay Mad. Turz. İnş. Nakl. San. ve Tic. A.Ş. - Kolin İnş. Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın özel ortağı Şenbay Mad. Turz. İnş. Nakl. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.9.1.1’inci maddesine istinaden puanlama için sunulan iş deneyim belgesinin,

Yabancı dilde Azerbaycan Ulaştırma Bakanlığı Azeryol Servis A.Ş. tarafından yüklenici Azer İnşaat Servis MMC adına, “Bakü – Guba – Rusya Federasyonu İle Devlet Sınırı Otomobil Yolunun 16-134 Km Kısmının Asfalt Kaplama İle Yapımı” işine ilişkin olarak düzenlenmiş 30.09.2009 tarih ve 09/A-027 sayılı iş bitirme belgesi olduğu,

Yabancı dilde düzenlenen iş deneyim belgesinin Bakü 1. Noterinden aslına uygunluğu onaylı örneğinin Azerbaycan dilinden Türkçe’ye tercümesinin yapılarak Bakü 1. Noter Dairesi tarafından onaylandığı ve söz konusu belgeyi imzalayanın noter olduğu, belgenin mühür ve damgasının Bakü 1. Noterliğine ilişkin olduğuna ilişkin Azerbaycan Adalet Bakanlığı yetkilisi tarafından apostil tasdik şerhinin düşüldüğü,

Söz konusu belgelerin Ankara 57. Noterine ilk olarak 11 Mart 2011 tarihinde sunulduğu, 10653 yevmiye numarası ile çeviri işlemi yapıldığı, belgeler üzerinde Aktif Tercüme kaşesi bulunduğu, çevirinin yeminli tercüman tarafından “Azerice aslından Türkçeye çevrildiğine” ilişkin noter beyanını ve mührünü içeren sayfanın bulunduğu, bu aşamada noterin tercümana ilişkin beyanı ile apostil şerhinin çevirilerinin yapıldığının ve “aslına uygunluk” tasdiki yapılmadığının anlaşıldığı; ikinci kez aynı notere söz konusu belgelerin 14 Mart 2011 tarihinde sunulduğu ve 10745 yevmiye numarası ile işlem yapıldığı, bu aşamada “aslına uygundur” kaşesinin yabancı dildeki belgenin 11 Mart 2011 tarihli noter mührünü taşıyan örneğine basıldığı; üçüncü aşamada, aynı noterin 15.01.2014 tarih ve 02046 sayılı “aslına uygundur” tasdikini içeren işleminin yapıldığı,

Anılan adayın yurtdışında düzenlenen ve yabancı dilde sunduğu yukarıda belirtilen bahse konu iş deneyim belgesindeki apostil tasdik şerhinin, belgeyi düzenleyene ait imzanın doğruluğunu, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığını ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunu teyid etmediği, apostil tasdik şerhinin yabancı dildeki belgenin aslına uygun suretini çıkaran ve tercümesini yaptıran Bakü noterinin imzasına ilişkin olarak düzenlendiği, ayrıca yabancı dildeki belgenin çevirisinin Türkiye’de yapılmadığı anlaşıldığından Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 31’inci maddesine aykırı şekilde sunulan belgenin ön yeterlik değerlendirmesinde idarece yeterli görülmemesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere Yönelik Başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday, istekli ve istekli olabileceklerin anılan Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hüküm altına alınmış, şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusu, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu bir idari başvuru yolu olarak öngörülmüştür.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

a) İstekli olabilecekler; ön yeterlik ve/veya ihale dokümanının verilmesi, ön yeterlik ve/veya ihale ilanında veya ön yeterlik ve/veya ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

b) Adaylar; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihalelerde ön yeterlik başvurularının sunulması, değerlendirmesi ve sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem ve eylemler; belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ise kısa listeye alınmış olmaları kaydıyla ayrıca ihale daveti ve/veya ihale dokümanının gönderilmesi, ihale dokümanında yer verilen düzenlemeler ve/veya bu düzenlemeler ile idari uygulamalar arasındaki uyumsuzluklar,

c) İstekliler; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir.

(2) Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerde oluşturulan şartları netleştirilmiş teknik şartname, birinci fıkranın (c) bendi kapsamında idari işlem veya eylem sayılır.” hükmü yer almaktadır.

Anılan Kanun ve Yönetmelik hükümlerinde idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurularının, ihale süreci içerisindeki idari işlem veya eylemlerle hakkı muhtel olan aday, istekli ve istekli olabileceklerle sınırlı biçimde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Bu haliyle idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilmesi için öncelikle;

Aday, istekli veya istekli olabilecek sıfatını haiz olunması,
Başvuru sahibinin idarenin hukuka aykırı bir işlem veya eyleminden dolayı bir hak kaybına veya zarara uğraması veya zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir.

15.12.2014 tarihli ön yeterlik değerlendirme sonucu tutanağında, başvuru sahibi Gülermak Ağır San. İnş. ve Taah. A.Ş. - Şenbay Mad. Turz. İnş. Nakl. San. ve Tic. A.Ş. - Kolin İnş. Turz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın özel ortaklarından olan Şenbay Mad. Turz. İnş. Nakl. San. ve Tic. A.Ş.nin iş deneyimini tevsik etmek üzere sunduğu 17.01.2007 tarih ve 54-A sayılı iş deneyim belgesi ile 30.09.2009 tarih ve 09/A/027 sayılı iş deneyim belgesinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesine uygun görülmemesi nedeniyle ön yeterlik değerlendirmesinde idarece değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği, ayrıca İdari Şartname’nin 7.5.1 maddesine istinaden ŞENBAY Madencilik Turz. İnş. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından verilen iş deneyim belgesinde ihale konusu işe veya benzer işe ait olmayan kısımlar bulunduğu ve bu kısımlara ait parasal tutarlar belli olmadığından açıklama istenilmesi gerekmekte olduğu, Ön Yeterlik Başvurusu değerlendirme dışı kalması nedeniyle sorgulanmasına gerek olmadığı belirtilmiştir.

Yukarıda 1. iddia kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmede ise, başvuru sahibi adayın ön yeterlik değerlendirmesinde idarece yeterli görülmemesi işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç itibariyle, idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için aday, istekli ve istekli olabileceklerin, hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerektiği, başvuru sahibi adayın idare tarafından değerlendirme dışı bırakılmasının 1. iddiası kapsamında yapılan inceleme neticesinde mevzuata aykırı olmadığı tespit edildiğinden, diğer adaylara ilişkin iddiası yönünden herhangi bir hak kaybı ya da zarar görme ihtimali bulunmadığından 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince, başvurunun ehliyet yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2015/UY.I-1020

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin