KİK Kararı: 2015/UY.I-1019

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/023
Gündem No : 49
Karar Tarihi : 08.04.2015
Karar No : 2015/UY.I-1019 Mahkeme Kararını Göster
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Özaltın İnşaat Tic. ve San. A.Ş. - Özka İnşaat A.Ş. - Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı & Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş. Konsorsiyumu,

Arjantin Cad. No: 9 G.O.P./ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü,

06280 Altındağ/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/68030İhale Kayıt Numaralı “Karaman - Ulukışla Arası 135 Km 2. Hat Altyapı ve Üstyapı Yapım” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi Genel Müdürlüğü tarafından 24.07.2014 tarihinde belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karaman - Ulukışla Arası 135 Km 2. Hat Altyapı ve Üstyapı Yapım” ihalesine ilişkin olarak Özaltın İnşaat Tic. ve San. A.Ş. - Özka İnşaat A.Ş. - Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı & Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş. Konsorsiyumu’nun 25.12.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin bila tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.01.2015 tarih ve 3286 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.01.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/213 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Aga Enerji İnş. ve Tic. A.Ş.nin alt yapı kısmı için sunduğu iş deneyim belgesinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31’inci maddesine uygun olmadığı sebebiyle yeterlik alamadıklarının taraflarına bildirildiği, ihale komisyonunca atıf yapılan 2014/UY.I-3255 sayılı Kurul kararında “…iş deneyim belgelerindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damgasının aslı ile aynı olduğunun teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan isteklinin sunduğu belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.” denildiği ve işin üst yapı kısmı için Aga Enerji İnş. ve Tic. A.Ş.nin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin ise asıl olmadığı ya da “aslına uygundur” şerhini taşıyan noter onaylı örneği olmadığından tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Aga Enerji İnş. ve Tic. A.Ş. adına sunulan iş deneyim belgesinin daha önce Beyoğlu 1’inci noterliğinin 22 Kasım 2013 tarih ve 16156 yevmiye nolu işlemi ile yeminli tercüman tarafından Türkçe tercümesinin yapıldığı, apostil tasdik şerhi belgesinin altına yeminli tercüman tarafından “Tercüme edilmek üzere bana verilen İngilizce/Azerice dilindeki asıl belgeyi Türkçe diline tam ve doğru olarak çevirdiğimi beyan ederim” şerhinin düşüldüğü, tercümenin ekine noterin aynı tarih ve yevmiye numaralı işlemi ile belgenin aslından çoğaltılan bir suretinin eklendiği, bir başka ifade ile belgenin tercümesi ile birlikte aslının da noter tarafından onaylandığı ve tercümenin ekine eklendiği, bu işlem ile asıl belgenin noter tarafından görüldüğü ve bu asıldan Türkçe’ye tercümesinin yapıldığının tespit ve tasdik edildiği, ikinci aşamada ise ihaleye katılmadan önce söz konusu belge ve eklerinin Ankara 57’nci noterliğine götürülerek Noterliğin 05 Şubat 2014 tarih ve 05319 yevmiye nolu işlemi ile “Aslına Uygundur” kaşesiyle imzalanarak mühür altına alındığı, noter tarafından belgenin sadece ilk sayfasına “Aslına Uygundur” kaşesi basılırken, sonraki sayfalara sadece tarih ve yevmiye no’sunun basıldığı, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin 3’üncü ve 5’inci fıkralarında ilgili hükümlerin yer aldığı, Bakanlar Kurulunun 2004/6988 karar sayısı ile kabul ettiği “Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında İmzalanan Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması’nın Onaylanması Hakkında Karar”ın 12’nci maddesinde “1. Akit Taraflardan birinin ülkesinde düzenlenmiş veya onaylanmış ve resmi mühür taşıyan belgeler diğer Akit Tarafın bir adli makamı önündeki işlemlerde tasdikten muaf tutulacaktır. 2. Akit taraflardan birinin resmi makamlarınca düzenlenen belgeler, diğer Akit Taraf ülkesindeki resmi belgelerle aynı ispat gücüne sahip olacaktır.” hükmünün yer aldığı, söz konusu Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren ikili anlaşmaya göre Azerbaycan’da düzenlenmiş resmi mühür taşıyan belgelerin tasdik işleminden muaf olup, Türkiye’deki herhangi bir kamu idaresi tarafından düzenlenen resmi belgelerle aynı ispat gücüne sahip olduğu, iki ülke arasındaki anlaşma ve Yönetmelik’in 31’inci maddesinin 3’üncü ve 5’inci fıkrası hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, Aga Enerji İnş. ve Tic. A.Ş. adına sunulan iş deneyim belgesinin sadece tercümesinin sunulmasının yeterli olduğu ve belge ekindeki tasdik işlemine ilişkin belgelerin fazladan sunulan belgeler olduğu, ihale komisyonunca atıf yapılan 2014/UY.I-3255 sayılı Kurul kararında ikili anlaşmanın varlığının tartışılmadığı, ikili anlaşma gereği belgenin sadece tercümesinin sunulmasının yeterli olduğu, konunun bu çerçevede tartışılmasının haklılıklarını ortaya koyacağı,

-Sunulan belgelerin mevcut haliyle de mevzuata uygun olarak sunulduğu, iş deneyim belgelerinin mevzuata aykırı sunulduğu tespitinin gerçeği yansıtmadığı, sorunu çözebilmek için belgenin ilk sayfasına basılan 05 Şubat 2014 tarih ve 05319 yevmiye nolu “Aslına Uygundur” kaşesinin, daha sonraki sayfalara basılan “aslına uygundur” kaşesini kapsayıp kapsamadığının tespit edilmesi gerektiği, bu konuya benzer bir sorun nedeniyle daha önce Kamu İhale Kurumu tarafından Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı’ndan görüş talep edildiği, Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı’nın 09.08.2011 tarih ve Hukuk-2521-16887 sayılı cevabi yazısında “…Bu şerh, çıkarılan örneğin ibraz edilen Aydın 2. Noterliğine ait imza sirküleri ile eki dayanak belgelerle uygun olduğuna ilişkin olup, 1. Noterin mühür ve imzasının bulunduğu tüm sayfaları kapsamaktadır. Örnek çıkarma işlemlerinde tüm sayfalarda notere ait imza ve mührün bulunmasının zorunlu olmasına karşın, tasdik şerhlerinin tüm sayfalarda bulunması gerekmemekte, işlemin sonuna konulması yeterli bulunmaktadır…” şeklinde görüş belirtildiği, bu görüşe istinaden 15.08.2011 tarih ve 2011/UM.I-2790 sayılı Kurul kararı ile başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğuna karar verildiği, benzer durumların 2012/UY.III-2592, 2012/MK-60 nolu kurul kararlarında da bulunduğu,

- Aga Enerji İnş. ve Tic. A.Ş. adına sunulan diğer belgenin Azerbaycan Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı “Azeryol Servis” idaresince düzenlenmiş iş deneyim belgesi olduğu, bu belgenin önce Bakü Şehri 1. Noterinde Türkçe’ye tercüme edildiği, daha sonra noterin bağlı bulunduğu Azerbaycan Adalet Bakanlığı tarafından belgeye “Apostil Tasdik Şerhi” konularak Türkiye’ye getirildiği, söz konusu belgenin daha sonra Ankara 57. Noterliğine götürülerek Noterliğin 22 Kasım 2013 tarih ve 46780 ve 46790 yevmiye nolu işlemi ile “Aslına Uygundur” kaşesi ile imzalanarak mühür altına alındığı, noter tarafından belgenin sadece tercümenin bulunduğu ilk sayfasına “Aslına Uygundur” kaşesi basılırken, sonraki sayfalara sadece “tarih” ve “yevmiye no”su basıldığı, Ankara 57. Noteliği’nde çoğaltılarak tercümenin üzerine “aslına uygundur” kaşesi basıldıktan sonra diğer sayfalara sadece tarih ve yevmiye numarasının basıldığı,

Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında İmzalanan Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması’nın Onaylanması Hakkında Karar’ın 12’nci maddesi gereğince herhangi bir tasdik işlemine gerek kalmaksızın iş deneyim belgesinin, Türkiye’de düzenlenen iş deneyim belgeleriyle aynı resmi hüviyete sahip bir belge olduğu, ihale komisyonunca atıf yapılan 2014/UY.I-3255 sayılı Kurul kararında iş deneyim belgelerinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 31’inci maddesinin 3 numaralı fıkrasının (c) bendi kapsamında ikili anlaşmanın varlığının dikkate alınmadığı, konu ikili anlaşma çerçevesinde değerlendirildiğinde herhangi bir tasdik işlemine gerek olmadığı gibi apostil tasdik işlemine de gerek olmadığının görüleceği,

İş deneyim belgesinin tasdik işlemine tabi olduğu kabul edilse bile Ankara 57’nci Noterliği tarafından 22 Kasım 2013 tarih ve 46780 ve 46790 yevmiye nolu işlem ile ilk sayfasına basılan “Aslına Uygundur” kaşesi ve her sayfasına basılan tarih ve yevmiye numarası ile belgenin aslına uygunluğunun noter işlemi ile teyit edildiği, Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı’nın 09.08.2011 tarih ve Hukuk-2521-16887 sayılı görüşü doğrultusunda iş deneyim belgesinin kabul edilmesi gerektiği, bu gerekçelerle başvurularının değerlendirmeye alınması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Belli istekliler arasında ihale usulü ile gerçekleştirilen başvuru konusu ihaleye ait Ön Yeterlik Şartnamesi’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Karaman - Ulukışla Arası 135 km 2. Hat Altyapı ve Üstyapı

b) Yatırım proje no'su / kodu:2012.E010060.06.15

c) Miktarı (fiziki) ve türü: Karaman-Ulukışla istasyonları arası yaklaşık 135 km demiryolu altyapı ve üstyapı işleri kapsamında, yaklaşık 80 km mevcut hattın yenilenmesi ile birlikte yanına 2. Hattın yapılması ve yaklaşık 55 km yeni çift hat yapılması

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

ç) Yapılacağı yer: Karaman - Ulukışla Arası

d) İşin uzmanlık gerektiren kısımlarına ilişkin bilgiler:

Konsorsiyumlar için:
Güzergâh Altyapı İşleri
Güzergâh Üstyapı İşleri” düzenlemesi yer almaktadır.

Ön Yeterlik Şartnamesi’nin “Ön yeterlik başvurusu için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinin 7.5’inci alt maddesinde“7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. Adayın, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. Aday tarafından 668.000.000 TRY (Türk Lirası)'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

Konsorsiyumlar için :

Alt yapı kısmı için: 501.000.000,00 TL'den az olmaması gerekir.
Üst yapı kısmı için: 167.000.000,00 TL'den az olmaması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

Aynı Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “İhale konusu işin tamamı için tek başına veya iş ortaklığı olarak teklif veren istekliler için, Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğde yer alan A/VI (Altyapı+Üstyapı) benzer iş olarak değerlendirilecektir. -Konsorsiyum olarak teklif verilmesi halinde işin uzmanlık gerektiren kısımları; Güzergâh Altyapı İşleri için A/V veya A/VI, Güzergâh Üstyapı İşleri için A/VI benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 7.8’nci maddesinde “7.8. Yeterlikleri tespit edilen adaylar arasında 7.9. maddesinde belirtilen kriterlere göre yapılan puanlamaya göre oluşturulan sıralama sonucunda ilk 6 sıradaki aday listeye alınacak ve teklif vermeye davet edilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Puanlama kriterleri” başlıklı 7.9’uncu maddesinde,

“7.9.1. Liste oluşturulması için gerekli belgeler: (7.9.1.1.) maddesinde belirtilen belgeler asgari yeterlik için zorunlu belge olmayıp, asgari yeterlik kriterlerini sağlayan aday sayısının listeye alınacak aday sayısını aşması durumunda listenin oluşturulması için yapılacak puanlama için sunulacaktır.

7.9.1.1. Adaylar (7.5) maddesi kapsamında sundukları iş deneyim belgesine ilave olarak varsa en fazla üç (3) adet yapım işi deneyim belgesi sunabilirler.

7.9.1.2. (7.9.1.1.) maddesi uyarınca sunulacak iş deneyim belgeleri, (en fazla 3 işe ilişkin) Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliğinin iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesine ilişkin hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek belge tutarlarının toplamı puanlamaya alınacaktır. Adayın (7.5) maddesi kapsamında yeterlik için sunduğu iş deneyim belgesinin, 7.9.4.1. maddesine göre tam puan için gereken miktardan fazla olan tutarı bu toplama ilave edilecektir.

7.9.2. Yeterlik kriterlerini sağlayan adayların, şartnamenin (7.4.), (7.5.) ve (7.9.1.1.) maddeleri uyarınca sunduğu belgeler, ekonomik ve mali kapasiteleri ile mesleki ve teknik kapasitelerine göre Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ilgili hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek, aşağıda belirtilen tam puanlar üzerinden puanlamaya tabi tutulacaktır:

…” düzenlemeleri yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7.10’uncu maddesinde “7.10. Belgelerin sunuluş şekli:

7.10.1. Adaylar, yukarıda sayılan belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır. Ancak Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesi'nin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde; Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca "aslının aynıdır" şeklinde onaylanarak adaylara verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edilecektir. Kamu kurum ve kuruşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilen ve teyidi yapılabilen ihaleye katılım ve yeterlik belgelerinin internet çıktısı sunulabilir.

7.10.2. Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile "ibraz edilenin aynıdır" veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.

7.10.3. Adaylar, istenen belgelerin aslı yerine son başvuru tarihinden önce İdare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini başvurularına ekleyebilirler.

7.10.4. Türkiye Cumhuriyetinin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgeler dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye'deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işlemi:

7.10.4.1. Tasdik işleminden, belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

7.10.4.2. Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgeler, "apostil tasdik şerhi" taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

7.10.4.3. Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında, belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, bu ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik işlemi bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

7.10.4.4. "Apostil tasdik şerhi" taşımayan veya tasdik işlemine ilişkin özel hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin üzerindeki imzanın, mührün veya damganın alındığı ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.10.4.5.Yabancı ülkenin Türkiye'deki temsilciliği tarafından düzenlenen belgeler, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.10.4.6. Fahri konsolosluklarca düzenlenen belgelere dayanılarak işlem tesis edilmez.

7.10.4.7.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.10.5. Başvuru kapsamında sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin yapılması ve tercümelerin tasdik işlemi:

7.10.5.1. Yerli istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır.

7.10.5.1.1. Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

7.10.5.2. Yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır.

7.10.5.2.1.Tercümelerin tasdik işleminden tercümeyi gerçekleştiren yeminli tercümanın imzası ve varsa belge üzerindeki mührün ya da damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

7.10.5.2.2. Belgelerin tercümelerinin verildiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümesinde "apostil tasdik şerhi" taşıması halinde bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz. Bu tercümelerin "apostil tasdik şerhi" taşımaması durumunda ise tercümelerdeki imza, ve varsa üzerindeki mührün veya damganın, bu ülkedeki ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.10.5.2.3. Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde belgelerin tercümelerinin tasdik işlemi de anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

7.10.5.2.4. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin verildiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümenin de "apostil tasdik şerhi" taşımaması durumunda ise sözkonusu tercümedeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damga sırasıyla bu ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye'deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

7.10.5.2.5. Yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye'deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması halinde ise bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Ön yeterlik başvurusunun dili” başlıklı 7.12’nci maddesinde “7.12.1. Başvuruyu oluşturan bütün belgeler ve ekleri ile diğer dokümanlar Türkçe olacaktır. Başka bir dilde sunulan belgeler, Türkçe onaylı tercümesi ile birlikte verilmesi halinde geçerli sayılacaktır. Bu durumda başvurunun veya belgenin yorumlanmasında Türkçe tercüme esas alınır. Tercümelerin yapılması ve tercümelerin onay işleminde ilgili maddedeki düzenlemeler esas alınacaktır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’inci maddesinde

(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında idareler; belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini isterler. Bu kapsamda sunulan fatura örnekleri de asıl olarak kabul edilir. Adaylar veya istekliler, istenen belgelerin aslı yerine ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretlerini başvuruları veya teklifleri kapsamında sunabilirler. Bu yönde yapılacak başvuruların, ihaleden önce idarenin ilgili birim yetkilisi veya bu hususta görevlendirilmiş personelince karşılanması zorunludur.

(2) Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile “ibraz edilenin aynıdır” veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmez. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde, Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca “aslının aynıdır” şeklinde onaylanarak verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri veya bunların noter onaylı suretleri de kabul edilir.

(3) Türkiye Cumhuriyetinin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgeler dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye’deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Tasdik işleminden, belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

b) Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgeler, “apostil tasdik şerhi” taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

c) Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında, belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, bu ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdik işlemi, bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

ç) “Apostil tasdik şerhi” taşımayan veya (c) bendi kapsamında sunulmayan yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin, o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerekir. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgeler ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

d) Yabancı ülkenin Türkiye’deki temsilciliği tarafından düzenlenen belgeler, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

e) Fahri konsolosluklarca düzenlenen belgelere dayanılarak işlem tesis edilemez.

f) İdare, tasdik işleminden muaf tuttuğu resmi niteliği bulunmayan belgeleri ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede belirtir.

(4) Başvuru veya teklif kapsamında sunulacak belgelerin tercümeleri ve bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

b) Yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ile bu tercümelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

1. Tercümelerin tasdik işleminden, tercümeyi gerçekleştiren yeminli tercümanın imzası ve varsa belge üzerindeki mührün ya da damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.

2. Belgelerin tercümelerinin, düzenlendiği ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olması ve tercümesinde “apostil tasdik şerhi” taşıması halinde, bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz. Bu tercümelerin “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise tercümelerdeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damga, bu ülkedeki ilgili Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla belgenin düzenlendiği ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmelidir.

3. Türkiye Cumhuriyeti ile diğer devlet veya devletler arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde, belgelerin tercümelerinin tasdik işlemi de anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılabilir.

4. Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, o ülkedeki yeminli tercüman tarafından yapılmış olmakla birlikte, “apostil tasdik şerhi” taşımaması durumunda ise; söz konusu tercümedeki imza ve varsa üzerindeki mühür veya damganın, sırasıyla bu ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gereklidir.

(5) Yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin, Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması halinde ise, bu tercümelerde başkaca bir tasdik şerhi aranmaz.

(6) Kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemi aşağıdaki şekilde yapılır:

a) Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından yabancı ülkede düzenlenen belgeler, Türk Akreditasyon Kurumundan alınan teyit yazısı ile birlikte sunulması durumunda tasdik işleminden muaftır. Bu belgelerden yabancı dilde düzenlenenlerin tercümelerinin, Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanması zorunludur. Bu tercümeler Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaftır.

b) Türk Akreditasyon Kurumundan bir teyit yazısı alınmadan sunulabilen ve yabancı ülkede düzenlenen kalite ve standarda ilişkin belgelerin tasdik işlemi ve tercümelerinin yapılması dördüncü ve beşinci fıkralardaki esaslara tabidir.

(7) İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin belgelerin, elektronik ortamda sunulması ya da kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilen ve teyidi yapılabilen belgelerin sunulmasına yönelik olarak Kurum tarafından belirlenen esaslar çerçevesinde ihale ve ön yeterlik dokümanında düzenleme yapılabilir.”

hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 8’inci maddesinde ise konuya ilişkin olarak,

“8.2. İhale Uygulama Yönetmeliklerinin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı maddesinde; Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1 inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgelerin, “apostil tasdik şerhi” taşıması kaydıyla Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaf olduğu belirtilmiştir.

8.2.1. 27/7/1984 tarih ve 84/8373 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla onaylanan Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi, 16/9/1984 tarih ve 18517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış olup, Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf devletler ile bu devletlerde tasdik şerhi vermeye yetkili makamların Listesi, Lahey Uluslararası Özel Hukuk Konferansı’nın internet sayfasında (http://hcch.e-vision.nl/index_en.php?act=states.listing) yer almaktadır.

8.2.2. Anılan sözleşmenin 2 nci maddesi, sözleşmeye taraf akit devletlerin, sözleşmenin 1 inci maddesinde sayılan resmi belgelerden kendi ülkesinde kullanılacak olan belgeleri tasdik işleminden bağışık tutacağını hüküm altına almıştır. Bu sözleşmenin amaçları bakımından, tasdik işleminden, yalnız belgenin kullanıldığı ülkenin diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının veya gerekirse üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyit işleminin anlaşılacağı öngörülmüştür.

8.2.3. Uygulamada yabancı ülkelerden alınan bazı belgelerin, Türkiye’deki tasdik şerhi (apostil) vermeye yetkili makamlara onaylatılarak idarelere sunulduğu görülmüş olup, yukarıda anılan sözleşmeye aykırı olarak onaylanan bu belgeler geçerli sayılmayacaktır.

8.2.4. İdareler, ön yeterlik şartnamesinin veya idari şartnamenin düzenlenmesi sırasında ihale işlemlerinin etkin bir şekilde sürdürülebilmesi ve bürokratik işlemlerin azaltılması için yurtdışından temin edilmiş teknik doküman, kişisel beyan gibi resmi makamlarca düzenlenmeyen belgelerin tasdik işleminden muaf olduğuna ilişkin düzenlemeler yapabilirler.

8.3. İdareler, ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamenin “Tekliflerin dili” başlıklı maddesini ihale konusu alımın niteliğini göz önünde bulundurmak suretiyle uygun seçeneği esas alarak düzenleyeceklerdir. İdareler, teklifi oluşturan bütün belgeler ve ekleri ile diğer dokümanların Türkçe olacağı ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin Türkçe tercümesi ile birlikte verilmesi halinde geçerli olacağına ilişkin bir düzenleme yapabilecekleri gibi, sadece belirli belgelerin yabancı dilde sunulmasına imkan verebilirler. İhale işlemlerinin etkin ve sağlıklı bir şekilde yürütülebilmesi ve hukuki sorunların yaşanmaması için yabancı dilde sunulmasına imkan verilen belgelerin teknik dokümanlar, kişisel beyanlar gibi belgelerle sınırlı tutulmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.

8.4. İhale dokümanında istenen ve serbest muhasebeci mali müşavir tarafından düzenlenerek ya da onaylanarak başvuru veya teklif kapsamında idareye sunulan belgelerde, 15/11/2002 tarihli ve 24937 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Serbest Muhasebeci ve Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlerin Kaşe Kullanma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde temin edilen özel kaşenin kullanılması gerekmektedir.” açıklamaları yer almaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 31’ inci maddesinin 1’inci ve 2’nci fıkralarında, idarelerin belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini istemesi gerektiği, noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşımasının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır. Söz konusu düzenleme, Türkiye’de ve Türkiye Cumhuriyeti’nin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri tarafından düzenlenen Türkçe belgeler için geçerli olup, yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye’deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin tasdik işleminin; ayrıca, yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin tasdik işleminin; yabancı istekliler tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümeleri ile bu tercümelerin tasdik işleminin yapılış usulüne ilişkin düzenlemeler anılan maddenin diğer fıkralarında yer almaktadır.

Aktarılan mevzuat ve ihale dokümanı düzenlemeleri uyarınca, Türkiye Cumhuriyeti’nin yabancı ülkelerde bulunan temsilcilikleri dışında yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler ile yabancı ülkelerin Türkiye’deki temsilcilikleri tarafından düzenlenen belgelerin ihaleye katılım belgeleri olarak kullanılması söz konusu olduğunda, yabancı ülkelerde düzenlenen bu belgelerin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin 3’üncü fıkrası uyarınca tasdik işlemi yapılmış şekilde ve Türkçe tercümeleri ile birlikte sunulması gerektiği, yerli istekliler ile Türk vatandaşı gerçek kişi ve/veya Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre kurulmuş tüzel kişi ortağı bulunan iş ortaklıkları veya konsorsiyumlar tarafından sunulan ve yabancı dilde düzenlenen belgelerin tercümelerinin Türkiye’deki yeminli tercümanlar tarafından yapılması ve noter tarafından onaylanmasının zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda tasdik işleminden anlaşılması gereken, “belgedeki imzanın doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi” olup, yabancı ülkelerde düzenlenen belgeler mevzuatta belirtilen usulde tasdikli olarak sunulabilecektir. Dolayısıyla yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin, tasdiksiz şekilde aslının ya da Türkiye’de ya da düzenlendiği yabancı ülkede aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerinin sunulması mümkün değildir. Ancak, bu belgelerin mevzuatın öngördüğü usulde tasdik edilmiş asılları yerine, mevzuatın öngördüğü usulde tasdik edilmiş asıllarının Türkiye’de noterce “aslı gibidir” onayı yapılmış suretleri ile ihale veya son başvuru tarihinden önce idare tarafından idare tarafından görülen tasdikli asıllarının “aslı idarece görülmüştür” veya bu anlama gelecek şerh düşülen suretleri başvurular veya teklifler kapsamında sunulabilir.

Aktarılan mevzuat düzenlemelerinden yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin tasdikine ilişkin olarak,

Yabancı ülkelerde düzenlenen belgelerin kural olarak belgeyi düzenleyen ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından veya sırasıyla o ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ile Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerektiği,

Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğunun bulunmadığı ülkelerde düzenlenen belgelerin ise sırasıyla, düzenlendiği ülkenin Dışişleri Bakanlığı, bu ülkeyle ilişkilerden sorumlu Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya bu ülkenin Türkiye’deki temsilciliği ve Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından tasdik edilmesi gerektiği,

Ancak, Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muafiyet sağlayan iki istisnanın bulunduğu;

Birinci istisnanın Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine taraf ülkelerde düzenlenen ve bu Sözleşmenin 1’inci maddesi kapsamında bulunan resmi belgelerin “apostil tasdik şerhi” taşıması olduğu,

İkinci istisnanın ise Türkiye Cumhuriyeti ile belgenin düzenlendiği devlet arasında belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme bulunduğu takdirde belgelerin tasdiki işleminin “apostil tasdik şerhi” yerine bu anlaşma veya sözleşme hükümlerine göre yaptırılması olduğu anlaşılmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda belirtilen 31’inci maddesinin 3’üncü fıkrasının (b) bendinde söz edilen “Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi”, Lahey Devletler Özel Hukuku Konferansı çerçevesinde hazırlanan ve Türkiye’nin 08.05.1962 tarihinde imzaladığı, 20.06.1984 tarih ve 3028 sayılı Kanun ile uygun bulunmuş ve 16.09.1984 tarih ve 18517 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış olan uluslararası bir sözleşme olup, anılan sözleşme Türkiye bakımından 29.09.1985 tarihinde yürürlüğe girmiştir. İncelenen itirazen şikayet başvurusunda, başvuru sahibi adayın yabancı dilde sunduğu belgelerin düzenlendiği ülke olan Azerbaycan Cumhuriyeti de Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü’nün 01.03.2008 tarih ve 68/1 sayılı Genelgesi ekindeki listede belirtildiği üzere sözleşmeye taraf devletler arasındadır. Uluslararası sözleşme metninde, bu Sözleşmeyi imzalayan Devletlerin Yabancı resmi belgelerin diplomasi veya konsolosluk temsilciliklerince tasdiki mecburiyetinin kaldırılması isteği ile bu konuda bir sözleşme yapmayı kararlaştırdıkları belirtilmiştir.

Anılan uluslararası sözleşmenin 1’inci maddesindeki “İşbu Sözleme Akit Devletlerden birinin ülkesinde düzenlenmiş olup da diğer bir Âkit Devlet ülkesinde kullanılacak olan resmi belgelere uygulanır. İşbu Sözleşmenin amaçları bakımından, aşağıdaki belgeler resmi belge sayılır:

a) Savcı, zabıt katibi veya adliye memuru tarafından erilmiş belgeler de dahi olmak üzere, Devletin bir yargı organına veya mahkemesine bağlı bir makam veya görevli memur tarafından düzenlenmiş olan belgeler

b) İdari belgeler

c) Noter senetleri

d) Kişilerce özel sıfatla imzalanmış belgeler üzerine konulmuş olup belgenin kaydının veya belirli bir tarihte mevcut olduğunun ve imzaların doğruluğunun resmi makam ve noterlerce tasdiki gibi resmi beyanlar

Bununla birlikte İşbu sözleşme

a) Diplomasi veya konsolosluk memurları tarafından

b) Ticaret veya gümrük işlemleriyle doğrudan doğruya ilgili olan idari belgelere uygulanmaz.”

hükmü uyarınca bu sözleşmeye taraf devletlerden birinin ülkesinde düzenlenmiş olup sözleşmeye taraf bir diğer devletin ülkesinde kullanılacak olan resmi belge kapsamında idari belgelerin de bulunduğu, incelenen itirazen şikayet başvurusundaki iddialara konu olan yabancı ülkede düzenlenmiş iş deneyim belgelerinin idari belge niteliğinde olması nedeniyle sözleşme kapsamında resmi belgeler olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre yabancı ülkelerdeki idarelerce düzenlenerek idari belge vasfı taşıyan ve bu anlaşma kapsamında resmi belge olarak nitelenen iş deneyim belgelerinin, “apostil tasdik şerhi” taşıması koşulu ile Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu veya Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tasdik işleminden muaf olması söz konusudur.

Anılan Sözleşme’nin 2’nci maddesinde, “Akit Devletlerden her biri bu sözleşmenin uygulama alanına giren ve kendi ülkesinde kullanılacak olan belgeleri tasdik işleminden bağışık tutacaktır. Bu sözleşmenin amaçları bakımından, tasdik işleminden yalnız belgenin kullanıldığı ülkenin diplomasi ve konsolosluk memurları tarafından belgedeki imzanın doğruluğunun belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının veya gerekirse üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi işlemi anlaşılır.” hükmü,

3’üncü maddesinde, “İmzanın doğruluğunun belgeyi imzalayan kişinin sıfatının ve gerektiğinde bu belge üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidi için zorunlu görülebilecek tek işlem 4. maddede tanımlanan tasdik şerhinin belgenin verildiği devlet yetkili makamınca bu belgeye konulmasından ibarettir. Ancak, yukarıdaki fıkrada belirtilen işleme uyulması gerek belgenin kullanıldığı ülkede yürürlükte bulunan yasa, yönetmelik veya uygulamalarla, gerekse iki veya daha çok akit devlet arasındaki bir anlaşma ile böyle bir işlemin kaldırılmış, basitleştirilmiş veya tasdikten tüm bağışık tutulmuş olması hallerinde istenemez.” hükmü yer almaktadır.

Uluslararası sözleşmenin 3’üncü maddesindeki hüküm Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin 3’üncü fıkrasının (c) bendinde de yer almaktadır.

Anılan Sözleşmenin 4’üncü maddesi uyarınca bizzat belgenin veya buna eklenecek bir kağıdın üzerine, Sözleşme ekindeki örneğe uygun şekilde konulması gereken Tasdik Şerhi Örneği (Apostil tasdikle) aşağıdaki gibidir:

— Tasdik Şerhi örneği —

(Apostille)

Tasdik Şerhi en az 9 cm. kenarlıklı kare biçiminde olacaktır.

TASDİK ŞERHİ

(5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi)

APOSTİLLE

(Convention de La Haye du 5 Octobre 1961)

1. Ülke TÜRKiYE - LA TURQUIE

İşbu resmi belge:

2. ................ tarafından imzalanmıştır

3. İmzalayanın sıfatı... ......................... dır.

4. ...................................'nin mühür/damgasını taşımaktadır.

TASDİK

5. .................... 'da

6. ...................... günü

7. ............................... tarafından

8. No..................... ile tasdik edilmiştir.

9. Mühür/Damga 10. İmza:

............................... ................................

ANNEX TO THE CONVENTION

Model of certificate

The certificate will be in the form of a square with sides at least 9 centimeters long

APOSTİLLE

(Convention de La Haye du 5 octobre 1961)

1. Country: ....................................................................

This public document

2. has been signed by .....................................................

3. acting in the capacity of ...............................................

4. bears the seal/stamp of ..............................................

Certified

5. at ........................ 6. the ..................................

7. by ..........................................................................

8. No ...........................................

9. Seal/stamp 10. Signature

.................................................... ......................................

Tasdik şerhi, bunu koyan makamın resmi dilinde yazılabilir. Bu tasdik şerhinde yer alan kayıtlar ikinci bir dilde de olabilir. Ancak, tasdik şerh inin, «Apostil tasdikle Convention de La Haye Du 5 Octobre 1961» başlığı Fransızca olarak belirtilmelidir.

Anılan Sözleşme’nin 5’inci maddesinde, “Tasdik şerhi, belgede imzası bulunan veya belgeyi getiren kişinin isteği üzerine verilir.

Usulüne uygun biçimde doldurulan tasdik şerhi imzanın doğruluğunu, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla, imzaladığını ve gerektiğinde, belge üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunu teyid eder.

Tasdik şerhi üzerindeki imza, mühür veya damga her türlü doğrulama işleminden bağışıktır.” hükmü ve 7’nci maddesinde “6 ncı madde uyarınca görevlendirilen makamlardan her biri verilen tasdik şerhlerinin kaydedileceği ve aşağıdaki bilgileri içeren bir kayıt defteri veya fiş endeksi tutmak zorundadır:

a) Tasdik şerhlerinin sıra numarası ve tarihi

b) Resmi belgeyi imzalayan kişinin adı ve ne sıfatla imzaladığı veya imzasız olan belgeler için, mühür veya damgayı koyan makamın belirtilmesi,

Tasdik şerhini vermiş olan makam, İlgililerden herhangi birinin İstemi üzerine, şerh üzerinde gösterilen bilgilerin kayıt defteri veya fiş endeksindeki kayıtlara, uygun olup olmadığını incelemekle yükümlüdür.” hükmü yer almaktadır.

Bu hükümler çerçevesinde, söz konusu apostil tasdik şerhinin, anılan Sözleşme kapsamındaki resmi belgenin düzenlendiği ülkeden başka bir ülkede kullanılacağı hallerde, belgenin düzenlendiği ülkede tasdik şerhi vermeye yetkili makama sunulması üzerine yetkili makamın, kendisine sunulan belgedeki imzanın doğruluğunu, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığını ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunu teyit etmesini sağladığı anlaşılmıştır. Tasdik şerhlerinin kaydedildiği deftere işlenmesi gereken bilgiler arasında “resmi belgeyi imzalayan kişinin adı ve ne sıfatla imzaladığı veya imzasız olan belgeler için, mühür veya damgayı koyan makamın belirtilmesi” hususu yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Sözleşme hükümleri ile Kamu İhale Mevzuatı hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, “belgedeki imzanın doğruluğu ve belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığı” ibarelerinden Kamu İhale mevzuatı uygulamasında, yabancı ülkede düzenlenen resmi belgeyi düzenleyen kişinin imzasının doğruluğunun, hangi sıfatla imzaladığınınve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyit edilmesi gerektiği değerlendirilmektedir.

Dolayısıyla Kamu İhale Mevzuatı uygulamasında ihaleye katılımda kullanılacak olup da yabancı ülkede düzenlenmiş olan iş deneyim belgesinin aslı, ilgili ülkenin apostil tasdik şerhi vermeye yetkili makamına sunulmalı, yetkili makam belgedeki belgeyi düzenleyene ait imzanın doğruluğunu, yani o şahsa ait olduğunu ve imzalayan şahsın sıfatını ve gerekli diğer hususları apostil tasdik şerhine işlemelidir.

Bu nedenle ihalede sunulacak olan belgenin aslının, düzenlendiği yabancı ülke noterinde aslına uygunluğu onaylı sureti çıkarıldıktan sonra, aslına uygunluğu noter onaylı bu suretin tasdik şerhi vermeye yetkili makama sunulması suretiyle apostil talebinde bulunulması halinde, apostil tasdik şerhi belgedeki son ıslak imzanın ait olduğu notere ilişkin olarak verilerek noterin imzasının doğruluğu ile hangi sıfatla imzaladığı ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğu teyit edilmiş olacağından Kamu İhale mevzuatı ve yerleşik Kurul kararları uyarınca kabul edilen, yabancı ülkede düzenlenmiş resmi belgeyi düzenleyenin imzasının doğruluğu ve ne sıfatla imzaladığı hususları teyit edilmiş olmamaktadır.

Resmi belgenin aslının düzenlendiği ülkeden alınan apostil tasdik şerhi ile birlikte kullanılacağı ülkeye getirilmesi halinde, kullanılacağı ülkeden elde edilmiş aslına uygunluğu noter onaylı sureti ile yine noter onaylı tercümesinin ihaleye katılımda idarelere sunulması mümkündür.

Yine Resmi belgenin aslının düzenlendiği ülkeden alınan apostil tasdik şerhi ile birlikte düzenlendiği ülkede notere sunulması ve noterden “aslı gibidir” onaylı suretinin çıkarılması ve tasdikli orijinal belgenin aslına uygunluğu onaylı suretini çıkaran noterin imzasına da apostil tasdik şerhi alınması halinde, bu yabancı belgenin Türkiye’de aslına uygunluğu noter onaylı tercümesi ile birlikte ihaleye katılımda idarelere sunulması mümkündür.

Bu tespitler çerçevesinde, itirazen şikayet başvurusundaki iddialara ilişkin değerlendirme yapılmıştır.

15.12.2014 tarihinde düzenlenen ön yeterlik değerlendirme sonucu tutanağından ön yeterlik başvurusunda bulunan 12 adaydan 5’inin ön yeterlik başvurularının değerlendirme dışı bırakıldığı, 7 adayın yeterli olduklarının belirlendiği ve yeterli görülen adayların Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.9’uncu maddesine göre puanlama yapılarak sıralandığı ve 1 adayın teklif vermeye davet edilecek ilk 6 aday arasına giremediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, diğer 6 adayın ise teklif vermeye davet edilecekler listesinde yer aldığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi aday Özaltın İnş. Tic. ve San. A.Ş. - Özka İnş. A.Ş. - Aga Enerji İnş. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı & Aga Enerji İnş. ve Tic. A.Ş. Konsorsiyumunun, Ön Yeterlik Değerlendirme Sonucu Tutanağı’nda;

“İdari Şartame’nin 7.5.1’inci maddesine istinaden, AGA Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş.nce Altyapı kısmı için verilen, şirketin %50’den fazla hissesine sahip ortağı Azercon A.Ş. adına, Azerbeycan Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı Azeryolservis A.Ş. tarafından düzenlenmiş, 25.07.2013 tarih ve A-051 sayılı iş deneyim belgesi ile ilgili olarak Kamu İhale Kurulu’nun 2014/UY.I-3255 sayılı kararında iş deneyim belgesindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidinin Apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan adayın sunduğu belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu sonucuna varıldığından,

7.5.1 maddesine istinaden, AGA Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş.nce Üstyapı kısmı için verilen, şirketin %50’den fazla hissesine sahip ortağı adına, Bakü Metropoliteni tarafından düzenlenmiş 14.11.2013 tarih, 45/51-11-13 sayılı iş deneyim belgesi ve

7.9.1.1 maddesine istinaden verilen Azerbaycan Cumhuriyeti Ulaştırma Bakanlığı Azeryolservis Açık A.Ş. tarafından düzenlenmiş 01.10.2009 tarih, 09/A/029 sayılı iş deneyim belgeleri asıl olmadığından ya da “aslına uygundur” şerhini taşıyan noter onaylı örneği olmadığından, fotokopi olduğundan, söz konusu "belgeler ile ilgili olarak yine Kamu ihale Kurulu’nun 2014/UY.I-3255 sayılı kararı doğrultusunda iş deneyim belgesindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidinin Apostil tasdik şerhi tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan adayın sunduğu belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu sonucuna varıldığından,

İdari şartnamenin 5.3 ve 19.1 maddeleri gereğince Konsorsiyumun Ön Yeterlik Başvurusunun değerlendirme dışı bırakılmasına, Ayrıca idari şartnamenin 7.5.1 maddesine istinaden;

ÖZKA İnş. A.Ş. tarafından verilen iş deneyim belgelerinde ve AGA Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş.nce Üstyapı için verilen iş deneyim belgesinde ihale konusu işe veya benzer işe ait olmayan kısımlar bulunduğu ve bu kısımlara ait parasal tutarlar belli olmadığından açıklama istenilmesi gerekmekte olup,

ÖZALTIN İnş. Tic. ve San. A.Ş.nce Çevre ve Orman Bakanlığı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü IX. Bölge Müdürlüğü’ne ait 18/05/2011 tarih, 178194 sayılı iş deneyim belgesinde, 116 no.lu hakedişin Y00000 İş kodlu “ Biten Yollar ” iş kaleminin hangi imalatları kapsadığı, Altyapı - Üst yapı imalatlarını içerip içermediği ve tutarlarının da tam olarak anlaşılamadığından detaylı açıklamaların talep edilmesi gerekmekte olup,

Ön Yeterlik Başvurusu değerlendirme dışı kaldığı için sorgulanmalarına gerek olmadığına” şeklinde belirtilen gerekçeler ile değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Bu durumda uyuşmazlık konusu iş deneyim belgelerinin aday konsorsiyumun ortağı Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.5.1. maddesine istinaden alt yapı kısmı için sunulan A-051 sayılı iş deneyim belgesi ile 7.5.1. maddesine istinaden üst yapı kısmı için sunulan 45/51-11-13 sayılı iş deneyim belgesi ve 7.9.1.1. maddesine istinaden sunulan 09/A/029 sayılı iş deneyim belgesi olduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde iddia konusu hususlarla ilgili olarak belirttiği ve idarenin de değerlendirme dışı bırakma gerekçesini dayandırdığı 26.09.2014 tarihli ve 2014/UY.I-3255 sayılı Kamu İhale Kurulu kararında, Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin karara konu ihalede sunduğu belgeler ile ilgili olarak,

“b) Aga Enerji Nak. Mad. San. ve Tic. A.Ş

3.b.1- Aga Enerji Nak. Mad. San. ve Tic. A.Ş tarafından yabancı dilde Azerbeycan Ulaştırma Bakanlığı Azeryol Servis Açık A.Ş. tarafından düzenlenmiş, yüklenicinin Azercon A.Ş. olarak belirtildiği “Padar – Kürdemir – Yevlah – Terteh yolunun rekonstrüksiyonu” işine ilişkin olarak 25.07.2013 tarih ve A-051 sayılı iş deneyim belgesinin sunulduğu,

Söz konusu yabancı dilde sunulan iş deneyim belgesinin Azerbeycan dilinden Türkçe’ye tercümesinin yapılarak Bakü 1. Noter İdaresi tarafından onaylandığı ve söz konusu belgeyi imzalayanın noter olduğu, belgenin mühür ve damgasının Bakü 1. Noterliğine ilişkin olduğuna ilişkin ilişkin Azerbeycan Adalet Bakanlığı yetkilisi tarafından apostil tasdik şerhinin düşüldüğü görülmüştür.

Ayrıca söz konusu Türkçeye çevrilmiş belge üzerinde Aktif Tercüme kaşesi ve Ankara 57. Noterinin 22.11.2013 tarih ve 46791 yevmiye nolu “aslına uygundur” ibaresini taşıyan imza ve mührü ile bu çevirinin yeminli tercüman tarafından “Azerice fotokopisinden Türkçeye çevrildiğine” ilişkin ibare bulunmaktadır.

Anılan adayın yurtdışında düzenlenen yabancı dilde sunduğu yukarıda belirtilen bahse konu iş deneyim belgesindeki imzaların doğruluğunun, belgeyi imzalayan kişinin hangi sıfatla imzaladığının ve varsa üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğunun teyidinin apostil tasdik şerhi veya o ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti Konsolosluğu tarafından yapılmadığı anlaşıldığından anılan adayın sunduğu belgenin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin üçüncü fıkrasına aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.”denildiği görülmüştür.

26.09.2014 tarihli ve 2014/UY.I-3255 sayılı Kamu İhale Kurulu kararının iptali ve yürütmesinin durdurulması talebiyle açılan davada Ankara 3. İdare Mahkemesinin 10.12.2014 tarihli ve E:2014/1904 K: 2014/1804 sayılı Kararında,

“…diğer bir davacı Aga Enerji Nak. Mad.San. ve Tic. A.Ş. tarafından yabancı dilde Azerbaycan Ulaştırma Bakanlığı tarafından düzenlenen, yüklenicinin Azercon A.Ş. olarak belirtildiği, “Padar – Kürdemir – Yevlah – Terteh yolunun rekonstrüksiyonu” işine ilişkin 25.07.2013 tarih ve A6/01-051 sayılı iş bitirme belgesinin sunulduğu, söz konusu yabancı dilde sunulan iş deneyim belgesinin Azerbaycan dilinden Türkçe’ye tercümesinin yapılarak Bakü 1. Noter Dairesi tarafından onaylandığı ve söz konusu belgenin Bakü 1. Noteri tarafından onaylandığı söz konusu belgeyi imzalayanın Noter olduğu, belgenin mühür ve damgasının Bakü 1. Noterliğine ilişkin olduğuna dair Azerbaycan Adalet Bakanlığı yetkilisi tarafından apostil tasdik şerhinin düşüldüğü görülmüştür.

Uyuşmazlıkta; yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca davacı iş ortakları tarafından idareye sunulan iş deneyim belgelerinde Ulaştırma Bakanlığı Yol Nakliyat Servis Dairesi Demiryol Servis Ltd. yetkilisinin imzasının ve mührünün bulunduğu, ancak söz konusu belgeyi imzalayan bu yetkililerin doğruluğu, belgeyi imzalayan kişinin sıfatı ve bu belge üzerindeki mühür veya damganın aslı ile aynı olduğu hususuna ilişkin apostil tasdik şerhi bulunmadığı, belgede bulunan apostil tasdik şerhinin tercümeyi yapan tercümanı onaylayan notere ilişkin olduğu hususları göz önüne alındığında söz konusu iş bitirme belgelerinin Yönetmeliğin 31. maddesi ve diğer mevzuat hükümlerine uygun olmadığı açık olup bu belgeleri sunan davacı iş ortaklığının değerlendirme dışı bırakılmasına ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Davacı vekilinin Türkiye ile Azerbaycan Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli Yardım Sözleşmesi hükümleri uyarınca belgelerin geçerli sayılması gerektiği yönündeki iddiasına ise, söz konusu Sözleşmenin hukuki, cezai, ticari suçluların iadesi ve hükümlü kişilerin nakilleri konusunda adli yardımlaşmayı kapsaması nedeniyle dava konusu uyuşmazlık sözleşmenin uygulama alanı dışında olduğundan itibar edilmemiştir.” şeklinde belirtilen gerekçe ile anılan Kurul kararının iptali istemiyle açılan davanın reddedildiği tespit edilmiştir.

Diğer taraftan, başvuru sahibi aday tarafından itirazen şikayet dilekçesinde bahsedilen, Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti arasında 14.01.2004 tarihli ve 5066 sayılı Kanunla onaylanan ve 23.03.2004 tarihli ve 25411 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması”nın ‘Genel Hükümler” başlıklı birinci kısmının 1’inci maddesinde “İşbu Anlaşmanın amacı, bir Akit Tarafın vatandaşlarının, diğer Akit Tarafın adli makamları önündeki hukuki ve ticari işlemlerinde yasal korunması, her iki Akit Tarafın, adli makamlarınca, hukuki ve ticari konularda karşılıklı adli yardım sağlamak üzere işbirliği yapılması ve hukuki ve ticari konularda mahkeme kararlarının tanınması ve tenfizi hususlarını düzenlemektir.” hükmü yer almakta olup anlaşma metninin bölüm başlıkları arasında, “Hukuki ve Ticari Konularda Adli Yardım”, “Belgeler”, “Hukuki ve Ticari Konularda Kararların Tanınması ve Tenfizi” yer almaktadır.

Başvuru sahibi aday tarafından itirazen şikayet dilekçesinde, söz konusu uluslararası anlaşma hükmünde ve Yönetmelik’in (c) fıkrasında atıf yapılan ikili anlaşmanın, T.C. ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında imzalanmış bulunan “Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması” olduğu ve iddia konusu belgelerin tasdikinin bu ikili anlaşmanın 12’nci maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği iddia edilmektedir.

Anılan Anlaşmanın “Belgeler” başlıklı ikinci kısmının 12’nci maddesinde ise “1. Akit Taraflardan birinin ülkesinde düzenlenmiş veya onaylanmış ve resmi mühür taşıyan belgeler diğer Akit Tarafın bir adli makamı önündeki işlemlerde tasdikten muaf tutulacaktır.

2. Akit Taraflardan birinin resmi makamlarınca düzenlenen belgeler, diğer Akit Taraf ülkesindeki resmi belgelerle aynı ispat gücüne sahip olacaktır.” hükümleri yer almaktadır.

Ancak, anılan ikili anlaşmanın hükümleri incelendiğinde kapsamının ile hukuki, cezai, ticari suçluların iadesi ve hükümlü kişilerin nakilleri konusunda adli yardımlaşmayı sağlamak ile sınırlı olduğu anlaşılmıştır.

Bu konuda Adalet Bakanlığı’na yazılan 11.02.2015 tarih ve 402 sayılı yazı ile “Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması”nın, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinin 3’üncü fıkrasının (c) bendi kapsamında, “belgelerdeki imza, mühür veya damganın tasdik işlemini düzenleyen hükümler içeren bir anlaşma veya sözleşme” olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği konusunda görüş talep edilmiş olup Adalet Bakanlığı’nın 26.02.2015 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan yazısında “…Bu Anlaşma kapsamında, Azerbaycan makamları tarafından düzenlenmiş veya onaylanmış ve resmi mühür taşıyan belgeler Türkiye’deki adli makamlar önündeki işlemlerde tasdikten muaf bulunmaktadır.” denilmiş ve 30.03.2015 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan yazısında ise Lahey Sözleşmesi ve Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması hakkında bilgi verilmiştir.

Dolayısıyla Türkiye Cumhuriyeti ile Azerbaycan Cumhuriyeti Arasında Hukuki ve Ticari Konularda Adli İşbirliği Anlaşması”nın ihale mevzuatında kastedilen tasdikten muafiyet sağlayan ikili anlaşma olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmış olup bu husustaki iddiaların yerinde olmadığı tespit edilmiştir.

Diğer taraftan, başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesindeki iddiaları arasında yer alan, noterin “aslı gibidir” şerhinin ilk sayfada yer alıp diğer sayfalarda bulunmaması hususunun doğrudan değerlendirme dışı bırakılma sebebi olmadığı, uyuşmazlığın sunulan yabancı dildeki belgelerin mevzuatın belgelerin sunuluş şekline ilişkin hükümlerine uygun olup olmadığıyla ilgili olduğu anlaşılmıştır.

Bu nedenle uyuşmazlık konusu yabancı ülkede düzenlenen iş deneyim belgelerinin sunuluş şeklinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’nci maddesinin 3’üncü fıkrasının (a), (b), (ç) bentleri uyarınca değerlendirilmesi gerekmekte olup yapılan inceleme kapsamında belgeler üzerinden sağlıklı tespitler yapabilmek amacıyla belgelerin idareye sunulan asılları idareden istenilmiş ve bu belgeler üzerinden tespit ve değerlendirmeler yapılmıştır.

1. Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.5.1. maddesine istinaden yeterlik için alt yapı kısmına ilişkin olarak sunulan A-051 sayılı iş deneyim belgesinin,

Yabancı dilde (Azerice) “Padar – Kürdemir – Yevlah – Terteh yolunun rekonstrüksiyonu” işine ilişkin olarak Azerbeycan Ulaştırma Bakanlığı Azeryolservis Açık A.Ş. yetkilisi Bayram Hüseynov tarafından imzalanıp mühürlenerek yüklenici Azercon A.Ş. adına düzenlenmiş 25.07.2013 tarih ve A-051 sayılı iş deneyim belgesi olduğu, belge üzerinde Bakü Şehri 1. Noterinin “aslına uygunluk” beyanının, mührünün ve imzasının bulunduğu,

Belge ekinde, Azeri Türkçesi ile yapılmış iki sayfadan oluşan belgenin çevirisi ile Azeri noterin aslına uygunluk beyanını içeren metnin çevirisinin bulunduğu, çeviri belgelerin ikinci sayfasında “Senedi Azerbaycan dilinden Türk diline tercüme etdi: Mirzayev Reşad Şaheddin oğlu” ibaresi ile tercümanın imzasının bulunduğu,

Azerbaycan’da yapılmış çevirinin 2. sayfasının arka yüzünde, Bakü 1. noterinin Azeri tercümanın imzasının gerçekliğine ilişkin beyanı, imzası ve mührü ile bunun Türkçe’ye çevirisinin yer aldığı, bu metnin alt kısmında noterin imzasına ilişkin olarak apostil tasdik şerhinin yer aldığı,

Azerbaycan Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı tarafından yapılan apostil tasdikinin belgeyi imzalayanın noter olduğu, belgenin mühür ve damgasının Bakü 1. Noterliğine ilişkin olduğu hususlarını teyit ettiği,

Sunulan belgeler arasında ayrıca bir sayfada da Apostil tasdik şerhinin Türkçe çevirisinin ve yeminli tercüman Tevfik Server’in “İşbu çeviri Azerice fotokopisinden Türkçe’ye tarafımdan ve aslına sadık kalınarak yapılmıştır.” beyanı ve imzası ile Ankara 57. Noterinin “İşbu çevirinin kimliği dairemizde saklı yeminli tercümanımız Tevfik server tarafından Azerice fotokopisinden Türkçe’ye yapılmış olduğunu onaylarım” şeklindeki beyanı, imzası ve 2 adet mührünün bulunduğu görülmüştür.

Sunulan tüm bu belgeler üzerinde, Ankara 57. Noterinin 2 adet mührünün ve imzasının bulunduğu, noterin ilk işleminin 22.11.2013 tarihli ve 46781 no’lu işlem olduğu, bu işlemin “aslına uygundur” şerhini içermediği; anılan işlemin fotokopilerden yapılan çeviriye ilişkin olduğu, ikinci işleminin 12.06.2014 tarihli ve 22043 no’lu işlem olduğu, noterin bu ikinci işleminin ıslak kaşe, mühür, imza ve “Aslına Uygundur” onayını içerdiği, buradaki aslına uygunluk şerhinin noterin ilk işlemini içeren suretler üzerinden yapıldığı,

Sunulan belgelerin incelenmesinden, asıl belgenin “aslıyla doğru olduğu” Bakü 1. Noteri onaylı suretinin, Bakü noterindeki tercümana yaptırılmış onaylı Türkçe çevirisinin ve hem aslına uygunluk onayını hem de çeviri onayını yapan Bakü 1. noterinin imzasına ilişkin Apostil tasdik şerhinin Azerice fotokopilerinin Ankara 57. Noterine ilk kez çeviri yapılmak üzere 22.11.2013 tarihinde sunulduğu, Aktif tercüme kaşesinin noterin ilk işlemi esnasında her sayfaya basıldığı, bu aşamada sunulan fotokopiler üzerinden Bakü noterinin çeviriye ilişkin beyanı ile apostil tasdik şerhinin çevirilerinin Aktif Tercüme tarafından yapıldığı, bu ilk aşamada edinilen suret üzerine 57. Noter tarafından aslına uygunluk şerhi konulmadığı,

Ankara 57. Noteri mührünü taşıyan bu suretlerin ikinci kez 12.06.2014 tarihinde aynı notere sunularak “aslı gibidir” şeklinde onaylatıldığı, ancak yabancı dildeki belgenin çevirisinin Azerbaycan’da yaptırıldığı, Aktif Tercümenin Azerbaycan’da yapılan çeviri üzerine kaşe bastığı, belgedeki Apostil tasdik şerhinin Bakü Noterinin imzasının teyidine ilişkin olarak düzenlendiği, belgenin aslı sunulmak suretiyle belgeyi düzenleyenin imzasına ilişkin alınmış bir apostil tasdik şerhinin bulunmadığı hususları tespit edilmiştir.

Bu durumda, yabancı dilde düzenlenen iş deneyim belgesindeki, belgeyi düzenleyene ait imzanın doğruluğunun ve diğer hususların apostil tasdik şerhi ile teyit edilmediği, apostil tasdik şerhinin yabancı dildeki belgenin aslına uygun suretini çıkaran ve tercümesini yaptıran Azeri noterin imzasına ilişkin düzenlendiği, Kamu İhale mevzuatı uygulamasında olması gerekenin sunulan yabancı ülkede düzenlenmiş Lahey Sözleşmesi uyarınca idari belge niteliğindeki iş deneyim belgesini düzenleyen idare yetkilisinin imzasının ve sıfatının, varsa mühür ve onayının doğruluğunun apostil tasdik şerhi ile tasdik edilmek suretiyle teyidi olduğu, diğer taraftan yerli istekli tarafından sunulan yabancı dildeki iş deneyim belgesinin çevirisinin Türkiye’de yaptırılmadığı da anlaşıldığından Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 31’inci maddesine aykırı şekilde sunulan belgenin ön yeterlik değerlendirmesinde idarece yeterli görülmemesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.5.1. maddesine istinaden yeterlik için üst yapı kısmına ilişkin olarak sunulan 45/51-11-13 sayılı iş deneyim belgesi ile ilgili olarak;

Sunulan 2 sayfa tercümenin yabancı dilde Azerbaycan Cumhuriyeti Bakü Metropoliteni tarafından düzenlenmiş, 14.11.2013 tarih ve 45/51-11-13 sayılı iş deneyim belgesi ve belge ekinde belgeyi düzenleyen Bakü Büyükşehir Şefi T. Ahmedov’un imzasını, sıfatını ve mührünü onaylayan apostil tasdik şerhine ait olduğu,

Tercümenin Beyoğlu 1. Noterliği bünyesinde yeminli tercüme hizmeti sunan Diltra Uluslararası Çeviri ve Belge Yönetimi Basın ve Yayıncılık Ltd. Şti. tarafından yapıldığı ve aynı noter tarafından 22.11.2013 tarih ve 16156 nolu tasdik ile çeviri işleminin onaylandığı, belge üzerindeki yeminli tercüman beyanında “Tercüme edilmek üzere bana verilen İngilizce/Azerice dilindeki asıl belgeyi Türkçe diline tam ve doğru olarak çevirdiğimi beyan ederim” ifadesinin, Beyoğlu 1. Noterliğinin onayında “Bu tercümenin yukarıdaki adreste bulunan noterliğimiz yeminli tercümanı Diltra Dil Hizmetleri tarafından İngilizce/Azericeden Türkçe’ye tercüme edildiğini onaylarım.” ibaresinin yer aldığı, bu aşamada noterin aslına uygunluk tasdiki yapmadığı, bir diğer ifade ile “aslına uygundur” şerhini içeren suretlerin çıkarılmadığı,

Daha sonra bu tercüme üzerine Ankara 57. Noterliğince 05.02.2014 tarihli ve 05319 sayılı işlemle “aslına uygundur” şerhi ile tasdik yapıldığı,

Bu tercümelerin ekinde yer alan Azerice iş deneyim belgesi ile apostil tasdik şerhi fotokopilerinde yine Beyoğlu 1. Noterliği ve Ankara 57. Noterliğinin imza ve mühürleri ile işlem tarih ve numaralarını gösterir kaşelerinin ve Diltra Uluslararası Çeviri ve Belge Yönetimi Basın ve Yayıncılık Ltd. Şti.ye ait kaşe ve imzanın yer aldığı görülmüştür.

Yapılan incelemede sunulan belgenin Beyoğlu 1. Noterliği tarafından tercüme işlemine yönelik tasdikini taşıyan ve Ankara 57. Noterliği tarafından sureti çıkarılan belgeden ibaret olduğu, Türkçe tercüme ekinde yer alan Azerice belge üzerindeki noter onaylarının belgenin aslının aynı olduğuna ilişkin değil, yalnızca tercüme işleminin teyidine ve bu belgenin suretinin çıkarılmasına yönelik olduğu, başvuru sahibince ihaleye katılımda Türkiye’de yeminli tercüman tarafından yapılmış noter onaylı tercümeler ile birlikte Azerice düzenlenmiş iş deneyim belgesinin, Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 31’inci maddesinde 3’üncü fıkrasında belirtilen şekilde tasdikli aslının ya da tasdikli asıl belgenin noterden “aslı gibidir onaylı” suretinin sunulmadığı, sunulan belgenin tercüme ekinde yer alan fotokopiden ibaret olduğu bu gerekçeyle anılan belgenin ön yeterlik değerlendirmesinde idarece yeterli görülmemesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Aga Enerji Nakl. Mad. İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından Ön Yeterlik Şartnamesi’nin 7.9.1.1. maddesine istinaden puanlamaya ilişkin olarak sunulan 09/A/029 sayılı iş deneyim belgesi ile ilgili olarak;

Azerbaycan Ulaştırma Bakanlığı Azeryolservis Açık A.Ş. tarafından yüklenici Azerinşaatservis Limited Şirketi adına “Zığ Dairesi – Haydar Aliyev Uluslararası Havaalanı (lot
1 ) ve Azadlıg Meydanı – Zığ Dairesi yollarının (lot
2 ) reorganizasyonu” işine ilişkin olarak düzenlenen 01.10.2009 tarih ve 09/A/029 sayılı yabancı dildeki iş deneyim belgesinin Bakü şehri 1 sayılı noterinin “bu suretinin aslı ile düzgünlüğünü tasdik ederim” ibaresiyle onaylı örneğinin Azerbaycan’da Bakü 1. Noteri bünyesindeki tercümana yaptırılan tercümesinin sunulduğu, bu tercüme üzerinde Ankara 57. Noterinin 22.11.2013 tarihli ve 46780 sayılı ve 28.04.2014 tarihli ve 15891 sayılı işlemine ilişkin kaşe, imza ve mühürlerinin bulunduğu; 28.04.2014 tarihli ıslak imzalı ikinci işlemin işlemin “Aslına uygundur” şerhini içerdiği,

Söz konusu yabancı dilde düzenlenmiş iş deneyim belgesinin Azerbaycan dilinden Türkçe’ye tercümesinin Bakü 1. Noterinde yaptırılarak onaylandığı, belgenin mühür ve damgasının Bakü 1. Noterliğine ilişkin olduğuna dair Azerbaycan Adalet Bakanlığı yetkilisi tarafından apostil tasdik şerhinin düşüldüğü, apostil tasdik şerhinin Türkçe çevirisinin de bulunduğu,

Söz konusu belgelerde Aktif Tercüme Bürosu’nun kaşesi ve imzanın bulunduğu,

Ayrıca, yeminli tercüman Tevfik Server’in “İşbu çeviri Azerice fotokopisinden Türkçe’ye tarafımdan ve aslına sadık kalınarak yapılmıştır.” beyanını içeren sayfada yine Ankara 57. Noterinin “İşbu çevirinin kimliği dairemizde saklı yeminli tercümanımız Tevfik Server tarafından Azerice fotokopisinden Türkçe’ye yapılmış olduğunu onaylarım” şeklindeki beyanı, birer tanesi ıslak olmak üzere 2 adet imzası ve mührünün bulunduğu görülmüştür.

Sunulan belgelerin incelenmesinden, asıl belgenin Bakü noterinden “aslıyla doğru olduğu onaylı” sureti ile Bakü noterindeki tercümana yaptırılmış onaylı Türkçe çevirisi ve hem aslına uygunluk onayını hem de çeviri onayını yapan Bakü noterinin imzasına ilişkin Apostil tasdik şerhinin Ankara 57. Noterine ilk kez çeviri yapılmak üzere 22.11.2013 tarihinde sunulduğu, Aktif tercüme kaşesinin noterin ilk onayı esnasında her sayfaya basıldığı, sunulan belgeler arasında 57. Noter yeminli tercümanının Azerice fotokopiden çeviri yaptığı beyanını içeren belgenin de bulunduğu, bu aşamada Bakü noterinin çeviriye ilişkin beyanı ile apostil tasdik şerhinin çevirilerinin Aktif Tercüme tarafından yapıldığı,

Bu ilk aşamada belgeye 57. Noter tarafından aslına uygunluk onayı yapılmadığı,

Bu belgelerin ikinci kez 28.04.2014 tarihinde aynı notere sunularak “aslı gibidir” onaylı suretlerinin çıkartıldığı, zira belgede sadece 1 adet aslına uygunluk şerhi bulunduğu, bunun da Azerbaycan’da yapılan çeviri sayfasının sureti üzerinde yer aldığı, Aktif Tercümenin Azerbaycan’da yapılan çeviri üzerine kaşe bastığı, belgedeki Apostil tasdik şerhinin Bakü Noterinin imzasının teyidine ilişkin olarak düzenlendiği, belgenin aslı sunulmak suretiyle belgeyi düzenleyenin imzasının doğruluğuna ilişkin alınmış bir apostil tasdik şerhinin bulunmadığı,

Bu durumda, yabancı dilde düzenlenen iş deneyim belgesindeki, belgeyi düzenleyene ait imzanın doğruluğunun ve diğer hususların apostil tasdik şerhi ile teyit edilmediği, apostil tasdik şerhinin yabancı dildeki belgenin aslına uygun suretini çıkaran ve tercümesini yaptıran Bakü noterinin imzasına ilişkin düzenlendiği, Kamu İhale Mevzuatı uygulamasında olması gerekenin sunulan yabancı ülkede düzenlenmiş Lahey Sözleşmesi uyarınca idari belge niteliğindeki iş deneyim belgesini düzenleyen idare yetkilisinin imzasının ve sıfatının, varsa mühür ve onayının doğruluğunun apostil tasdik şerhi ile tasdik edilmek suretiyle teyidi olduğu, diğer taraftan yerli istekli tarafından sunulan yabancı dildeki iş deneyim belgesinin çevirisinin Türkiye’de yaptırılmadığı da anlaşıldığından Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Belgelerin Sunuluş Şekli” başlıklı 31’inci maddesine aykırı şekilde sunulan belgenin ön yeterlik değerlendirmesinde idarece yeterli görülmemesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi