KİK Kararı: 2015/UH.III-704

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/017
Gündem No : 25
Karar Tarihi : 04.03.2015
Karar No : 2015/UH.III-704
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Erk Eğitim Organizasyon Danışmanlık Turizm ve Destek Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.

Bulgurlu Mah. Bulgurlu Cad. Market Sok. No: 1 D: 1 Üsküdar/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Bozüyük Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü,

Çarşı Mahallesi Ürgenpaşa Caddesi No: 1 11300 Bozüyük/BİLECİK

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/52853İhale Kayıt Numaralı “İlçemiz Muhtelif Cadde ve Sokaklarda Parke Taş ve Bordür Döşeme İşçiliği” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bozüyük Belediye Başkanlığı Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 05.06.2014 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İlçemiz Muhtelif Cadde ve Sokaklarda Parke Taş ve Bordür Döşeme İşçiliği” ihalesine ilişkin olarak Erk Eğitim Organizasyon Danışmanlık Turizm ve Destek Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin 23.06.2014 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin 24.06.2014 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı, idarenin kararının 24.06.2014 tarihinde başvuru sahibine bildirildiği ve başvuru sahibi tarafından 02.07.2014 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması üzerine alınan 09.07.2014 tarihli ve 2014/UH.IV-2592 sayılı kurul karar ile “4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddine” karar verildiği ve anılan Kurul kararına karşı başvuru sahibi tarafından dava açıldığı ve Ankara 6. İdari Mahkemesince verilen 11.12.2014 tarihli ve E.2014/1570, K2014/1506 sayılı kararla “dava konusu işlemin iptaline” karar verildiği anlaşılmış, mahkemece verilen söz konusu karar üzerine de Kurulun 04.02.2015 tarihli ve 2015/MK-50 sayılı kararıyla esasın incelenmesine geçilmesine karar verilmiştir.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2048-01 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi sunan isteklinin ihale zarfı içeresinde sunmuş oldukları iş bitirme belgelerinde yer alan iş konularının, idarece belirlenmiş bulunan benzer iş tanımına uygun olmadığı,

2. İdari Şartname’nin ”Teklif Fiyata Dâhil Giderler” başlıklı 25’inci maddesi ile Teknik Şartname’de belirtilen gider kalemlerine atıfta bulunulduğu, her ne kadar anılan bu gider kalemlerinin İdari Şartname’de yer alması gerekse de, ihale dokümanının bir bütün olduğundan hareketle söz konusu bu gider kalemlerinin İdari Şartname veya Teknik Şartname’de yer verilmiş olunmasına bakılmaksızın teklif fiyata dâhil giderler içerisinde değerlendirilmesi gerektiği, dolayısıyla idarenin yaklaşık maliyeti hesaplarken bu gider kalemlerini de dikkate alması, bu çerçevede bahsi geçen giderleri dikkate almayan ihale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi sunan isteklinin tekliflerinin çok düşük tutarlı teklifler olduğunun görüleceği,

3. İhale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi sunan isteklinin tekliflerinin çok düşük tutarlı teklifler olduğu, zira aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan gider kalemlerine ilişkin proforma fatura ve fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uyum sağlamadığı, anılan belgelerin usulüne uygun düzenlenmediği, ikincil mevzuat kapsamında yer alan onaylamanın yapılmadığı, dolayısıyla anılan isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmemesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin (a) bendinde “Benzer İş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş Deneyimini Gösteren Belgelerin Değerlendirilmesi” konulu 6’ncı bölümünün “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz.” hükmü,

Başvuruya konu İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin; a) Adı: İlçemiz muhtelif cadde ve sokaklarda parke taş ve bordür döşeme işçiliği

b) Miktarı ve türü: 27000 m² deniz dalgası taşı, 1350 m² kilit parke taşı, 16000 mtül bordür döşenmesi işçiliği hizmet alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: Belediye mücavir alan sınırları içindeki cadde ve sokaklar

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.5’inci maddesinde “…İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Yol, Kaldırım ve parklarda her türlü parke taşı ve bordür döşenmesi işleri ile bu işlere ait işçilik hizmetleri” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin ekinde,

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

6 cm'lik deniz dalgası model beton parke taş döşenmesi

m2

27.000

2

8 cm'lik kilitli beton parke taşı döşenmesi

m2

1.350

3

122250 cm, 153070 cm ebatlarında bordür döşenmesi

metretül

16.000

düzenlemesi,

Başvuruya konu Teknik Şartname’de “1. Yüklenici ihaleye konu malzemelerin imalat yerinde yatay, düşey taşımalarından sorumludur, malzemeler idare tarafından işyerine nakledilecektir.

2. İşçilik yapılan alanlarda iş bitiminde mutlaka mahal temizliği yapılacaktır, çalışılan yerler kesinlikle temiz tutulacaktır.

3. Yüklenici idarenin temin ettiği malzemelerin korunmasından sorumludur.

4. Çalışılan alandaki kazı çalışmaları idareye, kazı yapılan zeminde tesviye çalışmaları yükleniciye aittir.

5. İdare tarafından getirilen malzeme paletleri boşaldıktan sonra düzgün olarak istif edilip idare yetkilisine teslim edilecektir.

6. Yüklenici idarenin isteğine bağlı olarak aynı anda en az 2 ayrı bölgede çalışılabilecek ekip kuracaktır. Her ekip en az 4 personelden oluşacaktır.

7. Yüklenici işe başlanmasına müteakip ekiplerden sorumlu 1 personeli idareye bildirecektir. Bu personel idareyle koordinasyonu ve işin sorunsuz bir şekilde sürdürülmesini sağlayacaktır. Sorumlu personel Yüklenici adına imza atma, telimatları alma yetkisine sahip olduğuna dair noterden onaylı yetki belgesini idareye ibraz edecektir.

8. İş süresince 1 adet Teknik Personel (İnşaat Mühendisi, Mimar, İnşaat, Harita, Beton Teknolojileri Teknikeri olan personellerden herhangibirisi) iş başında bulundurulacaktır.

9. Yüklenici çalıştıracağı personelin, SGK, ulaşım, yemek, ikameti, imalat için gerekli tüm alet ve edevat ( mala, kürek, tokmak v.b. )gibi tüm giderden sorumludur.

10. Çalışması biten alanlardaki artan malzemenin başka bir çalışma alanına nakli için gerekli işçilik çalışmaları da yükleniciye aittir.

11. İdare kaldırımların sökülmesi, yolların varsa kaplamalarının sökülmesi, kullanılacak parke taşların ve bordürlerin işyerine nakli, imalatın yapılabilmesi için gerekli olan kum, temel malzeme, çimento ve su temininden sorumludur.

12. Deniz dalgası ve kilit parke taşlar sıkıştırılmış ve tesviyesi yapılmış temel malzemenin üzerine serilecek kum veya taş tozu üzerine imal edilecek, mikronlu malzemelerde kum ve taş tozu üzerine imal edilmekle birlikte bina bulunan kaldırımlarda gerek görüldüğü durumlarda bina kenarlarına 250 dz. harçla 40-60 cm arasında ve yerine göre 5-10 cm kalınlığında su sızmasını önleme amaçlı harçlı imalat yapılacaktır.” düzenlemesi yer almakta olup anılan Şartname’de kilitli beton parke taş şekil ve ebatları resimleri ile gösterilmiştir.

Başvuruya konu ihaleye ait ihale dokümanı incelendiğinde, ihale konusu işin, muhtelif cadde ve sokaklarda parke taşı ve bordür döşeme işçiliği olduğu, ihalede teklif sunacak isteklilerden, teklif edilen bedelin % 50’sinden az olmamak üzere ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulmasının istenildiği, “Yol, kaldırım ve parklarda her türlü parke taşı ve bordür döşenmesi işleri ile bu işlere ait işçilik hizmetleri”nin benzer iş olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İtirazen şikâyete konu olan ihaleye ekonomik açıdan en avantajlı teklifi sunan Has-Er-Yak. İnşaat Temizlik Turizm Taşımacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş bitirme belgesinin incelenmesi neticesinde söz konusu belgenin Alaattin Belediye Başkanlığı tarafından düzenlendiği, işin adının “Yaya Yolu Düzenlemesi ve Hazır Beton ile Dere Islahı İçin Beton Dökümü”, işin türünün “Hizmet Alımı”, sözleşme tarihinin 06.05.2013, belge tutarının ise 80.613,48 TL olduğu tespit edilmiştir.

Söz konusu iş bitirme belgesine konu işe ilişkin ihale dokümanının incelenmesinden, anılan işin “Muhtelif Cadde ve Sokaklarda Kaldırım İnşaatı” olduğu, birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihalede iş kalemlerinin,

Sıra No

İş Kalemi No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

1

6 cm beton parke taş döşenmesi işçiliği

m2

21.168

2

2

C20/25 Hazır Beton döküm İşçiliği

m3

300

3

3

50 cm beton bordür döşeme işçiliği

m

1.150

Şeklinde olduğu,

İş bitirme belgesine konu işe ait Teknik Şartname’de ise “…2-Yol yapımında kullanılacak, beton parke taşı, imalat için gerekli yapı ve bordür derzi yapım kumu ve kullanılacak çimento idare tarafından temin edilecek olup yükleniciye Alaattin Beldesi sınırları içinde teslim edilecektir.

3- Belediye taban malzemesini temin edecek yüklenici taban malzemesin serilmesi makine ile tesviyesini yaparak kompaktör ile sıkıştırmasını yapacaktır. Yüklenici belirtilen eğime göre uygulama yapmaya mecburdur ve itiraz edemez.

4- Yüklenici, parke kaplamasını Kompaktör ile sıkıştırılacak olup, bu işler yapılmadan işin devamına izin verilmeyecektir.

5- Yüklenici işyerindeki trafik önlemlerini ve emniyet tedbirlerini almak zorundadır. Herhangi bir kaza durumunda suç unsurlarındaki tüm masraflar ve ödemeler yükleniciye aittir.

6- Yükleniciye avans veya erken bitirme primi ödenmeyecektir. İşin süresi yer tesliminden itibaren 150 gün (takvim günü) olup, süre uzatımı gerektiren hallerde idare süre uzatımı vermeye yetkilidir.

7- Bu şartnamede belirtilmeyen hususlarda Yapım İşleri Genel Şartnamesi ve Kontrol Yönetmeliği geçerlidir.

8- Bu şartname ve eklerine aykırı olarak iş yapılması halinde idare tebligat yapmadan işi durdurmaya ve gerekli hallerde sözleşmeyi feshetmeye yetkili olup, yüklenicinin buna itiraz etmeye hakkı yoktur.

9- Cadde ve sokaklarda bulunan rögar, kanalizasyon, PTT kapakları parke taşı seviyesine göre yeniden yapılması yükleniciye aittir.

10- Belediye ihzarı iş programındaki işlerin sırasını ve kapsamını değiştirebilir veya işin tamamlanmasına yönelik ilave işler isteyebilir.

11- Döşeme usulü "Yapım İşleri Genel Şartnamesine" uygun yapılacak ve aşağıdaki gibi olacaktır.

Döşeme usulü İller Bankası ve Karayolları Genel Müdürlüğü yollar Fenni şartnamesi ile Yapım İşleri Genel Şartnamesine uygun yapılacaktır.

Harçlı yapılan imalatların sulaması korunması v.s. işlemlerde Yüklenici gerekli hassasiyeti gösterecektir.

Döşeme sonrası Kompaktör kullanılarak sıkıştırma işlemi yapılacaktır. Meydana gelecek arızaların onarımı yapılarak iş İdareye teslim edilecektir.

Döşeme işlemi biten yollardaki malzemeler Yüklenici tarafından en kısa süre içinde kaldırılacaktır.

İdarenin onayı alınmadıkça döşenen taşların üzeri kapatılmayacaktır. Kontrolün günlük olarak onayı alındıktan sonra döşenen yerler 0 mm mille kapatılacaktır.

Parke taşları arasındaki derz aralığı 2mm'yi geçmeyecektir. Bordür derzleri 2 cm yi geçmeyecektir.

Dere ıslahı için beton dökümü sırasında usulüne uygun olarak 5x10 dilme veya profil demir ile kalıp yapılarak beton düzgün bir şekilde dökülerek sıkıştırılacaktır.

Beton dökümü sırasında çakılacak kalıp ve elle yapılan yer düzeltme ve düzenlemeler için ayrıca ücret ödenmeyecektir.

Beton dökümü işi derenin fiziki durumuna göre belediye ve yüklenici tarafından iş birliği sağlanarak yapılacaktır…” düzenlemelerinin yer aldığı görülmüştür.

İtirazen şikâyete konu olan ihaleye ekonomik açıdan en avantajlı teklifi sunan Has-Er-Yak. İnşaat Temizlik Turizm Taşımacılık San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan “Yaya Yolu Düzenlemesi ve Hazır Beton ile Dere Islahı İçin Beton Dökümü”ne ilişkin iş bitirme belgesinin ve söz konusu belgenin düzenlenmesine esas olan işe ait ihale dokümanın incelenmesinden, anılan belgeye konu iş kapsamında gerçekleştirilen işlerin itirazen şikâyete konu olan ihalenin benzer iş tanımına uygun olduğu tespit edilmiştir.

Başvuruya konu olan ihaleye ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi sunan Çelik İnşaat Malz. Gıda Day. Tük. Mal. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş bitirme belgesinin incelenmesi neticesinde ise söz konusu belgenin Kütahya Belediyesi Başkanlığı tarafından düzenlendiği, işin adının “Muhtelif Mahalle ve Sokaklarda Beton Parke Taşı, Beton Bordür, Kumlamalı Parke Taşı ve Yağmur Oluğu Döşenmesi Yapım İşi”, uygulanan yapı tekniğinin “Beton Parke Taşı ve Bordür Döşeme Yapım İşi”, sözleşme tarihinin 29.06.2010, belge tutarının ise 757.690,24 TL olduğu tespit edilmiştir.

İtirazen şikâyete konu olan ihaleye ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi sunan Çelik İnşaat Malz. Gıda Day. Tük. Mal. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş bitirme belgesinde işin adının “Muhtelif Mahalle ve Sokaklarda Beton Parke Taşı, Beton Bordür, Kumlamalı Parke Taşı ve Yağmur Oluğu Döşenmesi Yapım İşi” olduğu, itirazen şikâyete konu olan ihaledeki işin adının ise “Muhtelif Cadde ve Sokaklarda Parke Taş ve Bordür Döşeme İşçiliği Hizmet Alımı” olduğu, benzer iş tanımının ise “Yol, kaldırım ve parklarda her türlü parke taşı ve bordür döşenmesi işleri ile bu işlere ait işçilik hizmetleri” olarak düzenlendiği görüldüğünden Çelik İnşaat Malz. Gıda Day. Tük. Mal. Tic. Ltd. Şti.ninsöz konusu iş bitirme belgesini mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler kapsamında idareye sunmasında mevzuata aykırılık tespit edilmemiştir.

Yukarıda yer verilen tespitler ve mevzuat hükümleri bir arada değerlendirildiğinde, ihale üzerinde kalan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi sunan istekli tarafından sunulan iş bitirme belgelerinin itirazen şikayete konu olan ihaleye ait İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde belirtilen benzer iş kapsamında olduğu görülmüştür.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin ikinci iddiası yönünden şikâyet ve itirazen şikâyet dilekçeleri karşılaştırıldığında, ikinci iddiasına idareye sunduğu şikâyet dilekçesinde yer vermediği tespit edilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez.” hükmüne,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “…İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklamasına yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemeleri uyarınca, şikâyet başvurusuna konu edilmeyen iddialar itirazen şikâyet başvurusu kapsamında incelenemeyeceğinden, başvuru sahibinin yukarıda anılan iddiasının 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince şekil yönünden reddi gerekmektedir.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37’nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, komisyonun; verilen hizmetin ekonomik olması, teklif sahibinin hizmetin temini işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen hizmet işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, ihale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük tekliflerin geçerli teklif olarak dikkate alınacağı hükme bağlanmıştır.

Ayrıca bu hususa Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesinde de yer verilmiş ve aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemiş ise ihale komisyonunun bu düzenlemeyi esas alması gerektiği hüküm altına alınmıştır.

Diğer taraftan hizmet alımı ihalelerinde teklif bedelinin aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerin 4734 sayılı Kanun’un 38’inci ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesi uyarınca yapacakları açıklamada uyacakları usul ve esaslar Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde düzenlenmiştir.

Şikâyete konu ihalenin ilan tarihi olan 13.05.2014 tarihinde yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde ”79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

…

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.4.2.5. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.4.2.12. İsteklinin açıklamalarını kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara dayandırması durumunda ihale konusu işte kullanılması öngörülen mala ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunulacaktır. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar,

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamaz.

İsteklinin satışlar üzerinden açıklama yapabilmesi için malın ticareti ile iştigal ediyor olması; maliyete dayalı açıklama yapabilmesi için ise, son geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alış yapmış olması gerekmektedir.

İsteklinin son geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) sunmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

…

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

…

79.4.2.19. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 3 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verilecek ve teklifler değerlendirilecektir.

79.4.2.20. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

79.4.2.21. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, sadece aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olduğundan, bu sözleşme giderleri ve genel giderler idarece hazırlanan teklif mektubu eki cetvelde ayrı bir birim fiyat kalemi olarak öngörülmeyecektir. İhale sonuçlandırıldıktan sonra ihale üzerinde kalan isteklinin ödeyeceği ihale kararı damga vergisi, sözleşme damga vergisi ile diğer sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanacaktır…” açıklaması yer almaktadır.

Yapılan incelemede, itirazen şikâyete konu olan “Muhtelif Cadde ve Sokaklarda Parke Taşı ve Bordür Döşeme İşçiliği” konulu ihalede 10 isteklinin geçerli teklif verdiği, idarenin yaklaşık maliyeti 271.344,38 TL olarak belirlediği, sınır değerin altında teklif veren 8 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 4 isteklinin açıklamada bulunduğu ve açıklamada bulunan 4 istekliden 2’sinin aşırı düşük teklif açıklamasının idare tarafından uygun bulunmadığı, başvuru sahibinin ise sınır değerin üzerinde teklif verdiği tespit edilmiştir.

İdare birim fiyat teklif cetvelinde yer alan “6 cm'lik deniz dalgası model beton parke taşı”, “8 cm'lik kilitli beton parke taşı” ve “122250 cm, 153070 cm ebatlarında bordür döşenmesi” kalemleri için aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısında “açıklama istenecek iş kalemleri” başlığı altında “a) İşçilik ücretleri, b) Ekip sorumlusu ve teknik personel çalıştırılması, şantiye giderleri (çekiç, tokmak, süpürge, mala, kürek, iş eldiveni), c) Yeme içme ve servis hizmetleri giderleri, d) %3 sözleşme giderleri ve genel giderler” kalemlerine yer vermiştir.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “Sözleşme için gereken damga vergisi, karar pulu, kik payı, her türlü harç giderleri, çalıştıracağı personelin, SGK, ulaşım, yemek, ikameti, imalat için gerekli tüm alet ve edevat (mala, kürek, tokmak vb.) gibi giderleri teklif fiyata dâhildir.“ düzenlemesinin yer aldığı ve ihale konusu işte kullanılması gereken malzemelere ilişkin herhangi bir miktarın belirtilmediği ihalede anılan düzenlemeye istinaden ihale üzerinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında birim fiyatı 14,00 TL olan 24 adet kürek için 336,00 TL, birim fiyatı 27,00 TL olan 10 adet kazma için 270,00 TL, birim fiyatı 120,00 TL olan 20 adet el arabası için 2.400,00 TL, birim fiyatı 2,00 TL olan 300 adet eldiven için 600,00 TL, birim fiyatı 25,00 TL olan mastar gelberi için 250,00 TL maliyet belirlediği, ayrıca 5 aylık konaklama bedeli için 2.500,00 TL, personelin ulaşım bedeli için ise 5.000,00 TL maliyet öngördüğü tespit edilmiştir. Ayrıca yukarıda anılan Tebliğ’in 79.4.2.19.’uncu maddesinde çalıştırılacak her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden hesaplanan % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderlerin ihale konusu işte kullanılacak giyim giderini de kapsadığı açıklanmış olmasına rağmen anılan istekli tarafından % 3 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler kapsamında asgari işçilik maliyeti içerisinde yer alan giyim giderleri için ayrıca 1.200,00 TL fiyat öngörüldüğü dolayısıyla giyim giderleri için mükerrer teklif verildiği tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki yukarıda anılan gider kalemlerine ilişkin olarak ihale üzerinde kalan istekli tarafından herhangi bir proforma fatura veya fiyat teklifinin sunulmadığı, dolayısıyla açıklamanın bu haliyle uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca istekli tarafından Günyüzü Belediye Başkanlığı adına konusu “parke, yağmur oluğu ve bordür taşı döşeme işçiliği” ve “kilit parke döşeme işçiliği” olan 2 adet sırasıyla 26.02.2014 ve 12.03.2014 tarihli fatura düzenlendiği, anılan faturaların aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında başvuruya konu ihalede idareye sunulduğu görülmüştür. Ancak isteklinin kendisi tarafından düzenlenen satış faturası ile açıklamada bulunmasının geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyeceği, zira Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerin hangi yöntemler kullanarak açıklanabileceğinin belirlendiği ve satış faturası ile açıklama yapılmasının anılan yöntemler arasında olmadığı görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi sunan Çelik İnşaat Malz. Gıda Day. Tük. Mal. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, “Toplam Gider Kalemleri” başlığı altında sunduğu tabloda işçilik maliyetini 86.300,00 TL, teknik personel maliyetini 9.757,00 TL, şantiye giderlerini 8.870,00 TL, Sgk giderini 52.590,00 TL, genel giderlerini 5.322,00 TL olarak belirlediği ve firma kârını ise 12.461,00 TL tutarında tespit ederek bu çerçevede toplam teklif bedelinin 175.300,00 TL olduğunu beyan etmiştir.

Yapılan incelemede Çelik İnşaat Malz. Gıda Day. Tük. Mal. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında idareye yukarıda anılan “Toplam Gider Kalemleri” başlıklı tablonun yanı sıra Ayazlar Sanayi ve Yapı Malzemeleri Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 09.06.2014 tarihli bir adet proforma fatura sunulduğu, söz konusu faturada max. safety eldiven, yakar tesviyeci çekici, SGS lastik çekiç ve pars çelik burunlu ayakkabı için öngörülen birim fiyatların sırası ile 1,389 TL, 7,00 TL, 4.752 TL ve 31,238 TL olduğu görülmüş olup fiyat teklifi mahiyetindeki proforma fatura üzerinde mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubunun imzasının ve kaşesinin olmadığı, ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.5. maddesine yer alan “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin de yer almadığı tespit edilmiş, dolayısıyla anılan belgenin mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca anılan isteklinin yemek bedelini tevsik amacıyla kendi adına Yemek Üretim Gıda Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 26.04.2014 tarihli alış faturasını sunduğu tespit edilmiş olup, istekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki kalemlere ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulmasının geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyeceği, dolayısıyla anılan bu belgenin de mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren Has-Er-Yak İnşaat Temizlik Turizm Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifi veren Çelik İnşaat Malz. Gıda Day. Tük. Mal. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirilme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi