KİK Kararı: 2015/UH.III-2312

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/050
Gündem No : 3
Karar Tarihi : 26.08.2015
Karar No : 2015/UH.III-2312
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Kazım ÖZKAN

Üyeler:, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Tunaylar Baskül Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi.,

Akçaburgaz Mah. 88. Sok. No:7 Esenyurt/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı I. Bölge Müdürlüğü,

Atatürk Havalimani B Kapısı Karşısı 34149 Bakırköy/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/58653İhale Kayıt Numaralı “Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı I Bölge Müdürlüğü Yol Kenarı Denetim İstasyonları Kantar Bakım Onarım Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı I. Bölge Müdürlüğü tarafından 02.07.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı I Bölge Müdürlüğü Yol Kenarı Denetim İstasyonları Kantar Bakım Onarım Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Tunaylar Baskül Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin 21.07.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 10.08.2015 tarih ve 68055 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.08.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/2056 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale konusu işe ait Teknik Şartnamenin açıklayıcı olmadığı, ihale konusu işin 2 adet şoför ve 2 adet teknik personelle yapılması gerektiği hususunda idareyi sözlü olarak uyardıkları, işin yapılmasında 4 işçinin çalıştırılması gerektiği dikkate alındığında asgari işçilik maliyetinin 75.608,86 TL olduğu, bu işin 2 adet araçsız yapılamayacağının idare tarafından bilindiği ve ihale üzerinde bırakılan firmanın aşırı düşük açıklamasının mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Şikâyete konu ihalenin Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı I. Bölge Müdürlüğü’nün “Yol Kenarı Denetim İstasyonları Kantar Bakım Onarım Hizmet Alım İşi” olduğu, işin açık ihale usulü ile ihale edilen ve isteklilerin götürü bedel üzerinden teklif verebilecekleri bir iş olduğu görülmüştür.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ıncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinde “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda anılan mevzuat hükümleri ve ihalenin açık ihale usulü ile ihale edildiği bir arada değerlendirildiğinde idareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmayacağı, idareye şikayet süresinin ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren on gün olduğu ancak ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabileceği açıktır.

Başvuru sahibinin işe ait Teknik Şartneme’nin açıklayıcı olmadığı ve idarenin ihale konusu işe ilişkin kullanılacak asgari araç, asgari personel sayısı hususunda uyardıkları yönündeki iddiaların idareye yapılan şikayete konu edilmediği görülmüştür. Anılan Yönetmelik hükmü gereği söz konusu iddialar inceleme kapsamında dikkate alınmamıştır. Ayrıca başvuru sahibinin ihale dokümanını 02.07.2015 tarihinde aldığı, ihale tarihinin 02.07.2015 olduğu görüldüğünden başvuru sahibinin söz konusu iddialarına yönelik şikayet başvurusunu anılan Tebliğ açıklamalarında belirtilen sürede yapmadığı görülmüştür.

Öte yandan şikâyete konu işe ait İdari Şartname’nin “sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 inci maddede yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35 ‘inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.

35.1.1. Bu madde boş bırakılmıştır

35.2. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 63 üncü maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen kriterler sırasıyla dikkate alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenir. Buna göre, üst sırada belirtilen kritere göre eşitliğin bozulmaması durumunda sonraki kritere başvurulur.

35.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

35.4. Yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanması:

35.4.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesine göre ihale komisyonunun verilen teklifleri anılan Kanun’un 37’nci maddesine göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, komisyonun; verilen hizmetin ekonomik olması, teklif sahibinin hizmetin temini işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen hizmet işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, ihale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük tekliflerin geçerli teklif olarak dikkate alınacağı hükme bağlanmıştır.

Ayrıca bu hususa Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesinde de yer verilmiş ve aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemiş ise ihale komisyonunun bu düzenlemeyi esas alması gerektiği hüküm altına alınmıştır.

Diğer taraftan, hizmet alımı ihalelerinde teklif bedelinin aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerin 4734 sayılı Kanun’un 38’inci ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesi uyarınca yapacakları açıklamada uyacakları usul ve esaslar Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesinde açıklanmıştır.

Şikâyete konu ihalenin ilan tarihi olan 04.06.2015 tarihinde yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta (Ek-O.7) tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

…

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.” açıklaması,

İşe ait İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Ödenecek vergi KDV hariç, resim, harçlar, ulaşım ve nakliye giderleri ve her türlü sigorta giderleri.

25.2. 25.1.maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Ödenecek vergi KDV hariç, resim, harçlar, ulaşım ve nakliye giderleri ve her türlü sigorta giderleri.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Şikâyete konu ihaleye 2 isteklinin katıldığı her iki isteklinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak tespit edildiği ve her iki istekliden 03.07.2015 ve tarihli yazılarla aşırı düşük teklif açıklama istenildiği, ancak aşırı düşük teklif açıklama yazısında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilmediği görülmüştür.

Diğer taraftan Esit Elektronik Sist. İmalat ve Tic. Ltd. Şti. ve Tunaylar Baskül San. ve Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulduğu ve her iki isteklinin aşırı düşük açıklamalarının Kamu İhale Tebliği’ne uygun olduğunun değerlendirildiği ve ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olan Esit Elektronik Sist. İmalat ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı ihale komisyon kararından anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan Esit Elektronik Sist. İmalat ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifine ilişkin olarak idareye sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesinde ihale konusu iş kapsamında sunduğu servis hizmetlerine ilişkin fiyat listesi sunduğu, başvuru sahibi Tunaylar Baskül San. ve Tic. A.Ş.nin teklifine ilişkin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında teklife esas teşkil eden bileşenlere ilişkin maliyetlerin bulunduğu genel icmal sunduğu, işçilik maliyet tespit tablosu, ihale konusu iş kapsamında kullanılacak kalibrasyon aracı, kantar kuyu platformları periyodik temizliği drenaj pompa temizliği aracı ve bakım aracına ilişkin yakıt icmalleri ve 100 km de yaktığı ortalama yakıt hesabı, ihaleye konu kantarların bulunduğu yerlerin şirket adresine olan uzaklıklarını gösteren “google maps” verileri, işte kullanılacak araçlar için amortisman giderlerini gösteren hesap cetveli, söz konusu araçların ruhsatları ve satın alındığı fiyatları gösteren faturalar, araçların bakım onarım ve sigorta giderlerini gösteren hesap tablosu, araçlar bakım onarım giderlerine ilişkin fatura, araçların sigorta giderlerine ilişkin fatura, araçların teknik özelliklerini gösteren katalog bölümleri ve sözleşme giderleri hesap tablosu sunduğu görülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olup olmadığı yönündeki iddia üzerine yapılacak incelemenin sağlıklı bir şekilde yapılabilmesi için aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesinin gerekli olduğu değerlendirilmiştir.

Öte yandan aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmemesinin anılan Tebliğ açıklamalarına uygun olarak aşırı düşük teklif açıklama sunulmasına engel olduğu kanaatine varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalede sınır değerin altında teklif veren isteklilerin, aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilerek yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiaları kapsamında Kurulca çoğunluğunca, ihalede sınır değerin altında teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilerek yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı I. Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı I Bölge Müdürlüğü Yol Kenarı Denetim İstasyonları Kantar Bakım Onarım Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin hesaplanması için, Ergunlar İnşaat ve Makinaları A.Ş., Küçük Osman Baskül San. Tic. AŞ., Esit Elektronik Sist. İmalat ve Tic. Ltd. Şti. ve başvuru sahibi Tunaylar Baskül San. ve Tic. A.Ş.’den fiyat teklifi istenilmesine rağmen, bunlardan ikisi tarafından yaklaşık maliyet çalışmasına fiyat teklifi verildiği, Esit Elektronik Sist. İmalat ve Tic. Ltd. Şti. ve Tunaylar Baskül San. ve Tic. A.Ş.’nin verdiği fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınarak yaklaşık maliyetin toplam 232.775,00 TL olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.

İhalede sınır değerin altında teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısında teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere yer verilerek yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin Kurulca verilen karar yerinde bulunmakla birlikte, ihale dokümanı incelendiğinde; yaklaşık maliyetin içinde, ihale konusu işin kapsamında 2 adet şoför ve bunların kullanacağı iki adet araç girdisi ile araçlara ilişkin katedilecek mesafeye göre akaryakıt girdisinin bulunduğu hususları göz önüne alındığında 75.808,86 TL asgari işçilik maliyetinin bulunduğu, işin tamamının bu bedel ile araç maliyeti ve yakıt gideri ile yapılacak olduğu göz önüne alındığında, iki istekli tarafından ihaleye verilen teklif bedellerinin makul seviyede olduğu hususları ile,

Yaklaşık maliyet bileşenleri birlikte incelendiğinde, ihaleye teklif veren iki istekliden biri olan Esit Elektronik Sist. İmalat ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale konusu işe ilişkin yaklaşım maliyet çalışması için 186.550,00 TL fiyat teklifi verilmesine rağmen, bahse konu ihaleye aynı istekli tarafından 87.900,00 TL teklif verildiği; ihaleye teklif veren iki istekliden diğeri olan Tunaylar Baskül San. ve Tic. A.Ş. tarafından ihale konusu işe ilişkin yaklaşım maliyet çalışması için 279.000,00 TL fiyat teklifi verilmesine rağmen, bahse konu ihaleye aynı istekli tarafından 132.000,00 TL teklif verildiği; iki istekli tarafından ihalenin yaklaşık maliyet çalışmasına verilen teklif fiyatlarının ihaleye verilen teklif bedellerine olan oranların sırası ile % 52,88 ve % 52,68 olduğu, idarenin yaklaşık maliyet çalışması için isteklilere gönderdiği yazı ekindeki teknik şartnamenin önemli bileşenler bazında detaylandırılmadığından yaklaşık maliyete verilen fiyat tekliflerinin yüksek olduğu, isteklilerin basiretli tüccar mantığı ile hareket ederek tekliflerini rasyonel olarak hesaplamaları gerektiği düşüncesinden yola çıkıldığında, iki istekli tarafından ihaleye verilen teklif bedellerinin ihale konusu işin yapımı için uygun fiyatlar olduğu, bu durumda da aynı dokümana yaklaşık maliyet çalışması için aynı zaman diliminde verilen fiyatlar üzerinden ve teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenleri açısından detaylı hazırlanmadan hesaplanan yaklaşık maliyetin de bu teklif bedellerine göre yaklaşık % 50 oranında fazla hesaplandığı, bu durumun da yaklaşık maliyet çalışmasının sıhhatli yapılmadığını ortaya koyduğu değerlendirildiğinden bu gerekçeler üzerinden “ihalenin iptaline” karar verilmesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin ihale dokümanına ilişkin iddiaları kapsamında “ihalenin iptaline” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurul kararına katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi