KİK Kararı: 2015/UH.III-1604 (10 Haziran 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/037
Gündem No : 20
Karar Tarihi : 10.06.2015
Karar No : 2015/UH.III-1604
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Simge Temizlik İnş. Bil. Gıda Hizm. Taah San. Tic. Ltd. Şti.,

Barbaros Mah. 332. Sok. No: 1 İskele Apt. Kat:2 Konak/İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Batman Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü,

Şirinevler Mah. Atatürk Bulv. No: 2 BATMAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/177428 İhale Kayıt Numaralı “Binaiçi, Bahçe ve Alan Temizliği İle Bakımı İşleri Hizmeti Alımı İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Batman Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 03.02.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Binaiçi, Bahçe ve Alan Temizliği İle Bakımı İşleri Hizmeti Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Simge Temizlik İnş. Bil. Gıda Hizm. Taah San. Tic. Ltd. Şti. tarafından 25.05.2015 tarih ve 44470 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.05.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/1361 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; idare tarafından ihalede rekabet ve eşit muamelenin oluşmaması gerekçesiyle ihalenin iptal edilmesinde mevzuata uyarlık bulunmadığı iddia edilmektedir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin teklifinin asgari işçilik maliyetinin altında olması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması üzerine anılan istekli tarafından daha önce Kuruma yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine, “…çalıştırılması zorunlu engelli işçi sayısı ve engelli işçiler için Hazinece karşılanacak prim tutarları dikkate alınarak sözleşme gideri ve genel giderler dahil toplam 5.697.532,30 TL olarak hesaplanan asgari işçilik maliyetinin üzerinde teklif sunduğu anlaşılan ve teklifleri engelli işçi istihdamından kaynaklanan fiyat avantajı nedeniyle idarenin hesapladığı asgari işçilik maliyetinin altında kalıp değerlendirme dışı bırakılan isteklilerin tekliflerinin değerlendirmeye alınması...” yönünde 01.04.2015 tarihli ve 2015/UH.III-965 sayılı Kurul kararı alınmıştır.

Bahsi geçen kararın tebliği sonrasında, idarece; ihale dokümanından engelli işçi çalıştırılmasına dair düzenleme yapılmamış olması nedeniyle isteklilerin tekliflerini hazırlarken tereddüde düşmüş olmaları, isteklilerden bazısının engelli işçi çalıştırılmasından kaynaklanan fiyat avantajlarını tekliflerine yansıtırken diğerler bazılarının ise ihale dokümanına göre teklif sunarak dezavantajlı konuma düşmüş olmaları, buna ilaveten ihale işlemlerine devam edilmesi halinde eşit teklif sunan istekliler arasından ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi için değerlendirmeye alınacak “vergi matrahı/net satışlar” oranının tespitine esas olan bilançolardan hangilerinin düzeltme beyanı ile düzeltildiğinin tespit edilmesinde güçlüklerle karşılaşılacağı, ayrıca söz konusu işin miktarının değişmesinin muhtemel olması gerekçeleriyle ve ihale konusu işin mevcut dokümandaki hatalar giderilerek ve 5018 sayılı Kanunun 28’inci maddesinin son fıkrası hükmüne uygun olacak şekilde 36 süreyle yeniden ihale edilebilmesi amacıyla 14.05.2015 tarihinde ihalenin iptaline karar verilmiştir.

Kamu ihale Genel Tebliği’nin 78.22’nci maddesinde “… ilişkin ücretler ile engelli işçi ücreti gibi ayrı ayrı hesaplanması gereken her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması, … zorunludur.” açıklaması ile, aynı Tebliğin 78.28’inci maddesinde, “İsteklilerin aynı il sınırları içerisinde birden fazla iş yerinin bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, ihale dokümanında aynı il bazında elli veya daha fazla işçi çalıştırılmasının öngörüldüğü ihalelerde 4857 sayılı İş Kanununda belirtilen asgari orana uyulmak kaydıyla idarece tespit edilen engelli işçi sayısı ile bu işçilerin tabi olacağı ücret grubu idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilecek ve bu işçiler için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılacaktır. İdareler tarafından İş Kanununda belirtilen asgari oranının üzerinde engelli işçi çalıştırılmasını öngören düzenleme yapılması da mümkündür. İstekliler tarafından ihale dokümanında öngörülen engelli işçi sayısı ve bu işçiler için Hazinece karşılanacak prim teşvik tutarları dikkate alınarak teklif bedelleri oluşturulacaktır. İlgili mevzuatında engelli işçi çalıştırılmasını kısıtlayan hükümler saklıdır.” açıklaması yer almakta olup, ihalenin iptaline ilişkin ihale komisyonu kararında engelli işçi çalıştırılmamasına ilişkin ihale dokümanında düzenleme yapılmamış olması nedeniyle bazı isteklilerin bu hususu dikkate alarak bazılarının ise dikkate almayarak teklif vermiş olmalarından dolayı rekabet ve eşit muamele ilkelerinin zedelendiği tespitinin de yapıldığı dikkate alındığında netice itibarı ile idare tarafından şikâyet konusu ihalenin iptali ile söz konusu hususların da giderilebilmesinin amaçlandığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, ihalenin iptali işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından itirazen şikayet başvurusunun reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin ihalenin iptaline ilişkin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca ihalenin iptal gerekçelerinin yerinde olduğuna ilişkin “İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin ihalenin iptaline ilişkin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde iptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

Başvuru sahibinin teklifinin asgari işçilik maliyetinin altında olması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması üzerine anılan istekli tarafından daha önce Kuruma yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine “…çalıştırılması zorunlu engelli işçi sayısı ve engelli işçiler için Hazinece karşılanacak prim tutarları dikkate alınarak sözleşme gideri ve genel giderler dahil toplam 5.697.532,30 TL olarak hesaplanan asgari işçilik maliyetinin üzerinde teklif sunduğu anlaşılan ve teklifleri engelli işçi istihdamından kaynaklanan fiyat avantajı nedeniyle idarenin hesapladığı asgari işçilik maliyetinin altında kalıp değerlendirme dışı bırakılan isteklilerin tekliflerinin değerlendirmeye alınması…” yönünde 01.04.2015 tarih ve 2015/UH.III-965 sayılı Kurul kararı alınmıştır.

Bahsi geçen kararın tebliği sonrasında, idarece; ihale dokümanında engelli işçi çalıştırılmasına dair düzenleme yapılmamış olması nedeniyle isteklilerin tekliflerini hazırlarken tereddüde düşmüş olmaları, isteklilerden bazısının engelli işçi çalıştırılmasından kaynaklanan fiyat avantajlarını tekliflerine yansıtırken diğer bazılarının ise, ihale dokümanına göre teklif sunarak dezavantajlı konuma düşmüş olmaları, buna ilaveten ihale işlemlerine devam edilmesi halinde eşit teklif sunan istekliler arasından ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi için değerlendirmeye alınacak “vergi matrah/net satışlar” oranının tespitine esas olan bilançolardan hangilerinin düzeltme beyanı ile düzeltildiğinin tespit edilmesinde güçlüklerle karşılaşılacağı, ayrıca söz konusu işin miktarının değişmesinin muhtemel olması gerekçeleriyle ve ihale konusu işin mevcut dokümanındaki hatalar giderilerek ve 5018 sayılı Kanunun 28’inci maddesinin son fıkrası hükmüne uygun olacak şekilde 36 ay süre ile yeniden ihale edilebilmesi amacıyla 14.05.2015 tarihinde ihalenin iptaline karar verilmiştir.

23.02.2015 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 2015/DK.D-31 sayılı Düzenleyici Kurul Kararında;

“…..

İsteklilerin vergi matrahının/mali zararın net satışlar tutarına oranının büyüklüğü kriterinde öne geçmek amacıyla ilgili takvim yılı/hesap dönemine ait vergi matrahı tutarı ile net satışlar tutarında birden fazla kez tutar değişiklikleri yaptığı, özellikle kanuni süresinden sonra verilen düzeltme beyannameleri ile yaygın olarak aynı takvim yılı/hesap dönemine ait net satış tutarlarının giderek düşürüldüğü, net satış tutarlarının çoğunlukla 0,01 TL’ye kadar düşürülmesi yöntemine başvurularak oranın aşırı derecede yüksek hesaplanmasına yol açıldığı, tutar değişikliği yapılması neticesinde aynı istekliler tarafından birçok ihalenin yüklenildiği, ilgili takvim yılı/hesap dönemine ait tutarlarda birden fazla kez tutar değişiklikleri yapılmasının, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler göz önünde bulundurulduğunda haksız rekabete yol açtığı anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin eşit olması” başlıklı 70.1.1’inci maddesi metninde “son gelir/kurumlar vergisi beyannamesi” ifadesine yer verildiği, mükelleflerin ilgili takvim yılı/hesap dönemine ait olarak kanuni süresi içerisinde bir beyanname sunmaları halinde bu beyannamenin, kanuni süresi içerisinde düzeltme beyannamesi dâhil birden fazla beyanname sunmaları halinde ise bu beyannamelerden sonuncusunun “son gelir/kurumlar vergisi beyannamesi” olarak anlaşılması gerektiği, eşit teklif sahibi istekliler arasından ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi isteklinin belirlenmesi amacıyla isteklilerin ilgili takvim yılı/hesap dönemine ait olarak kanuni süresi içerisinde vermiş oldukları “son gelir/kurumlar vergisi beyanname” lerindeki vergi matrahı tutarı ile bu beyanname eki gelir tablosunda yer alan net satışlar tutarının “dikkate alınması gereken değerler” olarak kabul edilmesi, dolayısıyla kanuni süresi dolduktan sonra düzeltme beyannamesi adı altında verilen beyannamelerin ve eklerinin dikkate alınmaması gerektiği değerlendirilmektedir.

Yukarıda yer alan tespit ve değerlendirmeler çerçevesinde, eşit teklif sahibi istekliler arasından ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi isteklinin belirlenmesi amacıyla;

1. İsteklilerin ilgili takvim yılı/hesap dönemine ait olarak kanuni süresi içerisindeki “son gelir/kurumlar vergisi beyanname” lerindeki vergi matrahı tutarı ile bu beyanname eki gelir tablosunda yer alan net satışlar tutarının “dikkate alınması gereken değerler” olarak kabul edilmesi, dolayısıyla kanuni süresi dolduktan sonra düzeltme beyannamesi adı altında verilen beyannamelerin ve eklerinin dikkate alınmaması gerektiğine,

2. Bu kapsamda EKAP üzerinden işlem yapılabilmesi için gerekli düzenlemelerin yapılması aşamasına kadar idareler tarafından isteklilerin bağlı bulunduğu vergi dairesi müdürlüğünden ilgili takvim yılı/hesap dönemine ait kanuni süresi içerisindeki “son gelir/kurumlar vergisi beyannamesi” nde belirlenmiş olan vergi matrahı/mali zarar tutarları ile beyanname ekindeki gelir tablosunda yer verilen net satış tutarlarının istenilmesi ve bu tutarlar dikkate alınılarak vergi matrahı/mali zararların net satış tutarlarına oranının belirlenmesi gerektiğine,” karar verilmiştir.

26.03.2015 tarihinde EKAP üzerinde;

“Bu doğrultuda, Elektronik Kamu Alımları Platformunda (EKAP) yer alan “Vergi Matrahı Sorgulama” menüsünde anılan Kurul Kararı çerçevesinde gerekli güncellemeler yapılmış olup, 22/02/2015 tarihi itibarıyla idareler tarafından EKAP üzerinden yapılan sorgulamaların sonucunda isteklilerin ilgili takvim yılı/hesap dönemine ait olarak kanuni süresi içerisindeki son gelir/kurumlar vergisi beyannamelerindeki vergi matrahı tutarı ile bu beyanname eki gelir tablosunda yer alan net satışlar tutarları gösterilmeye başlanmıştır.

Bununla birlikte, Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan 25/03/2014 ve 24/04/2014 tarihli sirkülerler ile gelir ve kurumlar vergisi beyanname verilme süreleri uzatıldığından, EKAP’ta yer alan “Vergi Matrahı Sorgulama” menüsünde yapılan sorgulamalarda uzatılan süreler esas alınarak sonuçların gösterilmesi şeklindeki uygulama devreye alınmıştır.

Uzatılan süreler de dahil olmak üzere kanuni süresi içerisinde beyannamenin verilmediği hallerde, isteklilerin ilgili takvim yılı/hesap dönemine ait olarak kanuni süresi dolduktan sonra vermiş oldukları ilk beyannamelerindeki vergi matrahı tutarı ile bu beyanname eki gelir tablosunda yer alan net satışlar tutarları dikkate alınması gereken değerler olarak kabul edilerek buna ilişkin bilgiler gösterilmektedir.

Mücbir sebep halinden yararlandığını belirten isteklilere ilişkin bilgilerin ise ilgili vergi dairesinden temin edilmesi/kontrol edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.” hususları duyurulmuştur.

Buna göre, EKAP verilerinin kanuni süresi içerisinde yapılan düzeltmelere göre güncellenmiş olduğu dikkate alındığında ihalenin Hizmet alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 63’üncü maddesi hükmüne göre sonuçlandırılması önünde herhangi bir güçlük bulunmamaktadır.

Bunun haricinde, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Gelecek yıllara yaygın yüklemeler” başlıklı 28’inci maddesinin son fıkrasında “Genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinin, 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında olan işlerden sürekli nitelikte olanlara ilişkin hizmet alımlarında, yüklenme süresi üç yıl olup, işin niteliğinden veya süresinden kaynaklanan zorunlu hâllerde bu süre gerekçesi gösterilmek şartıyla üst yöneticinin onayıyla kısaltılabilir.” şeklinde yer alan hükmüne atıf yapılan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62’inci maddesinin (e) bendinin, 11.09.2014 tarih ve 29116 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 6552 sayılı Kanunun 10 ve 11’inci maddeleri ile değiştirildiği ve bu maddelerin Kanunun yayım tarihinden 4 ay sonra yürürlüğe gireceği hüküm altına alınmıştır. Buna göre, ihalenin 29.12.2014 tarihinde, diğer bir ifadeyle 4734 sayılı Kanunun 62’inci maddesinin (e) bendinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları için geçerli olan üç yıl süre ile yükleme zorunluğunun söz konusu ihaleyi kapsamadığı, dolayısıyla ihalenin iptal edilmesi için haklı ve zorunlu bir gerekçe teşkil etmeyeceği değerlendirildiğinden, ihalenin iptal kararının iptal edilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır..

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin ihalenin iptal gerekçelerinin mevzuata uygun olmadığı, bu nedenle idarenin 14.05.2015 tarihli iptal kararının iptal edilerek ihale işlemlerine devam edilmesine ilişkin “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurul çoğunluğu kararına katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi