KİK Kararı: 2015/UH.III-1426 (21 Mayıs 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/032
Gündem No : 5
Karar Tarihi : 21.05.2015
Karar No : 2015/UH.III-1426 Mahkeme Kararını Göster
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Mavi Deniz Çevre Hizmetlei A.Ş.,

Bağdat Cad. Yeni Türkü Sokak No: 12 Güzelyalı Pendik/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğü,

Hakkı Turayliç Cad. No: 5 06570 Çankaya/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/8926İhale Kayıt Numaralı “26 Adet Deniz Vasıtasının Bakım Onarım, Havuzlama, Kızağa Çekilme İşleri” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğü tarafından 05.03.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “26 Adet Deniz Vasıtasının Bakım Onarım, Havuzlama, Kızağa Çekilme İşleri” ihalesine ilişkin olarak Mavi Deniz Çevre Hizmetlei A.Ş. nin 07.04.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 14.04.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.04.2015 tarih ve 36991 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.04.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/1114 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teklif dosyaları kapsamında SİBA-1 ve SİBA-2 isimli iki adet atık toplama gemisi işi için 02.12.2014 tarihli sözleşme ile 3 adet deniz vasıtasının kara bakım ve onarımı ve teslimi işi ile ilgili 1 adet sözleşme ve sözleşme konusu işin bitirildiğini gösteren 23.02.2015 tarihli fatura sunulduğu, bakım ve onarıma ilişkin sunulan sözleşme ve faturanın geçerliğine ilişkin olarak idarece bir değerlendirme yapılmadığı, bunun sonucu olarak ihale konusu işin yapılabilmesine ilişkin kriterin yerine getirildiğinin kabul edildiği, dolayısıyla sadece SİBA-1 ve SİBA-2 isimli gemilerin inşası ile ilgili değerlendirme yapılarak söz konusu işin benzer iş tanımına uygun olmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı,

2. Teklif zarfı içerisinde sundukları iş listelerindeki iş kalemlerinin toplam tutarında aritmetik hataların bulunduğu yönünde gösterilen değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin yerinde olmadığı, zira 11.163.460,00 TL olan teklifte idare lehine oluşan 31.750,00 TL’lik farkın esasa etkili olmadığı, hesaplama hatalarının ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilerek teklifin geçerli olup olmadığı konusunda taraflarına ek süre verilmeksizin ya da taraflarından bu konuda açıklama talep edilmeksizin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının hakkaniyete aykırı olduğu,

3. Teklif zarfının yapıştırılan kısmında imza ve mühür bulundurulmasındaki amacın teklif zarfının ihale makamına sunulmasından sonra açılmasının önüne geçmek olduğu, kendilerinin böyle bir iddiası olmadığına göre hedeflenen amacın yerine gelmiş olduğu, kaldı ki zarfın yapıştırılan kısmına paraf atıldığı, bu itibarla teklif zarfının yapıştırılan yerindeki imzanın şirket yetkililerine ait olmadığı yönündeki değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinin yerinde olmadığı,

4. 6 isteklinin katıldığı ihalede 5 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin en yüksek teklif veren istekli üzerinde bırakıldığı, ihalenin uhdelerinde kalmaması halinde rekabet koşullarının sağlanamamış olması sebebiyle ihalenin iptaline karar verilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

c) Yapımla ilgili hizmet işleri dahil hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilecek danışmanlık hizmetlerinde, Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 38 inci maddesinde düzenlenen iş deneyimini gösteren belgelerin,

İstenilmesi zorunludur…“ hükmü,

“İş deneyim belgesi düzenlenemeyen hallerde iş deneyimini gösteren diğer belgeler ve bu belgelerde aranacak kriterler” başlıklı 47’nci maddesinde “(1) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan her türlü kurum ve kuruluşa bedel içeren tek bir sözleşmeye dayalı olarak gerçekleştirilen işlerde, iş deneyim belgesi düzenlenemez. Bu durumda, bitirilen işlere ilişkin iş deneyiminin belgelendirilmesinde aşağıdaki esaslar uygulanır:

(a) Yurtdışında gerçekleştirilen işler hariç bu madde kapsamında yer alan işlerde; sözleşme ve bu sözleşmenin uygulanmasına ilişkin olarak 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri çerçevesinde düzenlenen; fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri veya serbest meslek makbuzu nüshaları ya da bu nüshaların noter, yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya vergi dairesi onaylı suretleri, personel çalıştırılan işlerde ise bu belgelere ek olarak o işe ait sözleşme kapsamında personel çalıştırıldığını gösteren Sosyal Güvenlik Kurumu internet sayfası üzerinden düzenlenmiş ve idarece teyidi yapılabilen belgeler, iş deneyimini gösteren belgelerdir. Aday veya istekli, iş deneyimini gösteren bu belgeleri başvuru veya teklifi kapsamında sunar. Bu maddede belirtilen işler için iş deneyim belgesi düzenlenmiş olsa bile, ihale komisyonunca dikkate alınamaz.

…

(c) Gerçek kişilere veya iş deneyim belgesi düzenlemeye yetkili olmayan kurum ve kuruluşlara gerçekleştirilen işlere ilişkin iş deneyim tutarının tespitinde, diğer belgelerin de bu tutarı doğrulaması şartıyla işin sözleşmesinde yazılı bedeli aşmamak üzere fiilen yapılan iş tutarı dikkate alınır. Sözleşmede iş artışına ilişkin hüküm bulunması durumunda, ayrıca sözleşme tutarının % 10’unu aşmamak üzere tamamlanan iş tutarı da dikkate alınır.

…

(d) İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesinde ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabulü gerçekleştirilen işlerde, iş deneyimini gösteren belge tutarı tam olarak dikkate alınır. Kabulü, ihale ve son başvuru tarihi ile ilk ilan veya davet tarihi arasında yapılmış olan işler de bu kapsamda değerlendirilir. Sözleşmede kabul tarihine ilişkin bir düzenleme bulunmuyor ise, iş deneyimini gösteren belgeler kapsamında sunulan faturalardan en son düzenlenen faturanın tarihi kabul tarihi olarak dikkate alınır.

(e) Birim fiyat üzerinden bağıtlanan ve toplam sözleşme tutarı bulunmayan süresi belirli bir sözleşmeye dayalı olarak ve sözleşme süresi içinde gerçekleştirilen işin tutarını gösteren faturalardaki tutarların toplamı, toplam sözleşme tutarı olarak kabul edilir.” hükmü yer almaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 26 adet Deniz Vasıtasının Bakım Onarım, Havuzlama, Kızağa Çekilme İşleri

b) Miktarı ve türü:

26 adet Deniz Vasıtasının Bakım Onarım, Havuzlama, Kızağa Çekilme İşleri- Hizmet Alımı Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İdare ve Yüklenici tarafından sözleşmeye konu iş için hazırlanan planlama doğrultusunda deniz vasıtaları İstanbul Tuzla Tersaneler Bölgesi veya Yalova Altınova Tersaneler Bölgesinde bakım, onarımı ve havuzlama, kızağa çekilme işleri yapılacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

...

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Bu ihalede benzer iş olarak gemi, duba, römorkör, konteynır, kuru yük, tanker gibi deniz vasıtalarına ait bakım-onarım işleri benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından iş deneyiminin tevsiki amacıyla Sea Horizon General Trading Ltd. Co. ile imzalanan 25.07.2014 tarihli sözleşmenin yeminli tercüman tarafından çevirisi ile sözleşmenin İngilizce aslının ve anılan sözleşmeye konu “SİBA-1 ve SİBA-2 isminde yeni inşa edilen iki adet atık toplama gemisi” işine ilişkin 10.04.2014 tarihli 5.000.000,00 ABD doları tutarında faturanın sunulduğu, sözleşmenin konusunun “1.1. Tedarikçi kendi tersanesinde müşterinin sipariş etmiş olduğu ve almayı kabul etmiş olduğu bir tekne inşa edecek olup söz konusu bu tekneyi başarılı denemeleri müteakip müşteriye verecektir.

İşbu sözleşmenin hüküm ve şartları doğrultusunda ve 01/01 evrak numaralı her iki taraf tarafından imzalanmış bulunan ve işbu sözleşmenin ayrılmaz parçasını teşkil eden ORV4M-01 plan numaralı ilgili spesifikasyon ve temel genel sözleşme doğrultusunda iki adet denizin yüzeyine yayılan petrolü toplayan gemi. Gemi sadece tanımlama amaçları doğrultusunda, BV No 22602U ve 22604W olarak anılacaktır…” olarak belirtildiği, sözleşme bedelinin 5.000.000,00 ABD doları olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından teklif dosyası kapsamında yukarıda belirtilen sözleşmeye ek olarak Başaran Gemi Onarım Müh. Ltd. Şti. ile imzalanan 02.11.2014 tarihli “Deniz Vasıtalarının Bakım ve Onarım Sözleşmesi”nin sunulduğu, sözleşmede “4- Genel İşler: Açıklanan iş kapsamında İzmir-İstanbul’da bulunan 3 (üç) adet deniz vasıtalarının bakımı, onarımı ve teslimi işidir.

5- İşin süresi: Sözleşme tarihinden itibaren 26 Şubat 2015 tarihine kadar teknik listede belirtilen deniz vasıtalarının bakımı, onarımı ve teslimi işidir.

6- Ödeme İşlerin yapılıp tesliminden sonra 2 (iki) ay içinde ödemeler belirtilen tarihlere göre ödenecektir. ”düzenlemelerinin bulunduğu, sözleşmenin ekinde birim fiyat ve iş listesinin yer aldığı, iş listelerinin toplam tutarının 1.403.760,00 ABD doları olduğu, ayrıca tutarı 1.403.760,00 ABD doları olan ve üzerinde “Aslı idarece görülmüştür.” şerhi bulunan 23.02.2015 tarihli fatura sunulduğu tespit edilmiştir.

27.03.2015 tarihli ihale komisyonu kararında ve uygun olmayan belgelerin uygun sayılmama gerekçelerine ilişkin tutanakta Mavi Deniz Çevre Hizm. A.Ş.nin Sea Horizon General Trading lia. Co. ile Mavi Deniz Çevre Hizmetleri Anonim Şirketi arasında imzalanan sözleşmenin sunulduğu, sözleşmede “Sözleşme konusu: 1.1. Tedarikçi kendi tersanesinde müşterinin sipariş etmiş olduğu ve almayı kabul etmiş olduğu bir tekne inşa edecek olup söz konusu bu tekneyi başarılı denemeleri müteakip müşteriye verecektir.” düzenlemesinin bulunduğu, sözleşme konusu “SİBA-1 ve SİBA-2 isminde yeni inşa edilen iki adet atık toplama gemisi” için düzenlenen faturanın sunulduğu, söz konusu belgelerin benzer iş tanımına uygun olmaması sebebiyle geçerli kabul edilmediği hususlarının belirtildiği görülmüştür.

Şikâyet başvurusu üzerine idarece alınan kararda başvuru sahibinin sunduğu Sea Horizon General Trading lia. Co. ile Mavi Deniz Çevre Hizmetleri Anonim Şirketi arasında imzalanan sözleşme ve faturasının İdari Şartnamenin 7.6’ncı maddesinde belirtilen benzer iş tanımına uygun olmaması sebebiyle geçerli kabul edilmediği, diğer taraftan ihale komisyonunca Mavi Deniz Çevre Hizmetleri A.Ş. ile aynı şirketin hissedarı Başaran Gemi Onarım Müh. Ltd. Şirketi arasında 02.04.2014 tarihinde imzalanan sözleşmenin ve 23/02/2015 tarihli ve 029440 no’lu 1.656.436,80 Dolar tutarında 3 adet deniz vasıtasının (Başaran 28, Başaran II, Sea Cleaner III) karabakım onarım ve teslimi şeklinde açıklaması bulunan faturanın geçerli olmadığına yönelik bir değerlendirmenin ise yapılmadığı hususları belirtilmiştir.

Yapılan incelemede, Sea Horizon General Trading Ltd. Co. ile imzalanan 25.07.2014 tarihli sözleşmeye konu denizin yüzeyine yayılan petrolü toplayan 2 adet (SİBA-1 ve SİBA-2) gemi inşası işinin geminin tüm ekipmanlarını temin ederek kendi imal ettiği gemiye ait iş deneyiminin, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri kapsadığının evleviyetle kabulü gerektiğinden benzer iş tanımına uymadığı gerekçesiyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uygunluk bulunmamaktadır.

Öte yandan Başaran Gemi Onarım Müh. Ltd. Şti. ile imzalanan sözleşmeye konu “İzmir-İstanbul’da bulunan 3 (üç) adet deniz vasıtalarının bakımı, onarımı ve teslimi” işinin ise benzer iş tanımına uygun olduğu, bu belge ile iş deneyiminin ihale dokümanına ve kamu ihale mevzuatına uygun olarak tevsik edildiği anlaşılmıştır. Nitekim idare tarafından da şikâyete cevap yazısında söz konusu belgenin ihale dokümanına aykırı olduğuna yönelik bir değerlendirme yapılmadığının ifade edildiği dikkate alındığında, ihale komisyonu kararındaki Sea Horizon General Trading Ltd. Co. ile imzalanan 25.07.2014 tarihli sözleşmeye yönelik değerlendirmenin sadece bu belgenin aykırılığına ilişkin bir tespit niteliğinde olduğu, dolayısıyla idarece Başaran Gemi Onarım Müh. Ltd. Şti. ile imzalanan sözleşmenin geçerli olduğunun kabul edildiği, buna göre başvuru sahibinin teklifinin iş deneyim belgesi yönünden değerlendirme dışı bırakılmamış olduğu sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterleri ve istenecek belgeler, rekabeti engelleyecek şekilde belirlenemez.

(2) Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 56’ncı maddesinde “(4) Başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler idarelerce tamamlatılamaz.

(5) Başvuru ve teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, sunulan belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Bu çerçevede, tamamlatılması istenen bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak, idare tarafından iki iş gününden az olmamak üzere makul bir tamamlama süresi verilir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayanların başvuru veya teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir.

…

(7) Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunduğu tespit edilen isteklilere ait teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “ Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “ 31.4. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir.

31.5. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif alınan ihalede, birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen teklifler ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

“Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğü Deniz Vasıtalarının Havuzlama, Bakım ve Onarım Teknik Şartnamesi”nin ekinde “Deniz Vasıtalarındaki İş Listeleri” cetvellerinin yer aldığı görülmüştür.

27.03.2015 tarihli ihale komisyonu kararında bu iddiaya yönelik olarak “Teklif zarfı içerisinde sunulan deniz vasıtalarındaki iş listelerindeki is kalemlerinin toplam tutarında aritmetik hatalar mevcuttur. Örneğin Çamur IX Hizmet Gemisinin Kara Bakımı Esnasında yapılacak işler Listesinde is kalemlerinin doğru toplam fiyatı 687.400,00 TL olması gerekirken 657.400,00 TL olarak eksik fiyatlandırma yapılmıştır.

Çamur IV Hizmet Gemisinin Kara Bakımı Esnasında Yapılacak isler Listesinde belirtilen “Bordanın üç kat boyanması işçiliği (boya ve boya malzemeleri dahil)” olması gerekirken istekli tarafından “Bordanın 3 (üç) kat boyanması isçiliği” olarak boya ve boyama malzemeleri dahil edilmeksizin fiyatlandırılmıştır.

Yine Çamur IV Hizmet Gemisinin Kara Bakımı Esnasında Yapılacak isler Listesinde belirtilen başaltı girişlerinin tamiri, boya ve raspası (kapak, lastik, kelebekler, menteşeler) ve sızdırmazların sağlanması adet 4100=400 olması gerekirken, istekli tarafından başaltı girişlerinin tamiri, boya ve raspası (kapak, lastik, kelebekler, menteşeler) ve sızdırmazlığın sağlanması adet 4100= 4.000 şeklinde hatalı fiyatlandırma yapılmıştır. İsteklinin birim fiyat teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetvelinde teklif edilen fiyat 11.163.430,00 TL olarak belirtilmiştir. İsteklinin sunmuş olduğu birim fiyat teklif mektubu ve birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen deniz vasıtalarında ait yapılacak işler listelerinde, soldan sağa ve yukarıdan aşağıya yapılan toplama sonucunda 11.195.180,00 TL fiyat teklif etmiş olup, 31.750 TL fark meydana gelmiştir…” değerlendirmesinin yapıldığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin teklif dosyası kapsamında sunmuş olduğu “Deniz Vasıtalarındaki İş Listeleri”nin incelenmesi sonucunda, ihale komisyonu kararında belirtildiği şekilde çarpım ve toplamlarda aritmetik hataların yapıldığı, buna göre başvuru sahibi tarafından teklif edilen birim fiyatlar üzerinden teklif edilmesi gereken tutarın 11.174.680,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından ise 11.163.430,00 TL olarak hesaplandığı ve bu fiyattan teklif verildiği, ayrıca başvuru sahibi tarafından sunulan iş listelerinde ihale dokümanında öngörülen bazı kalemlerin birimlerinin, bazı kalemlerin de adının yanlış veya eksik aktarıldığı tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından teklif dosyası kapsamında sunulan “Deniz Vasıtalarındaki İş Listeleri”nde yukarıda belirtilen aykırılıkların bulunduğu anlaşılmış olmakla birlikte, İdari Şartname ve İhale İlanı’nda Teknik Şartname’nin eki olan söz konusu belgelerin teklif dosyası kapsamında sunulması gerektiğine dair bir düzenlemenin bulunmadığı, “Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağı”nda da bu belgeye ilişkin ayrı bir sütun açılmadığı görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 28’inci maddesi uyarınca ihaleye katılabilmek için gereken yeterlik belgelerinin İdari Şartname’de ve İhale İlanı’nda düzenlenmesi ve tekliflerin bu belgelere göre değerlendirilmesi, ayrıca 4734 sayılı Kanun’un 37’nci maddesine göre tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aritmetik hataya yönelik incelemenin de birim fiyat teklif cetveli ile sınırlı olarak yapılması gerekmektedir. Bu çerçevede, başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’de yer verilmeyen, dolayısıyla yeterlik belgesi niteliğini haiz olmadığı anlaşılan söz konusu belgeler üzerinden yeterlik değerlendirilmesinin yapılamayacağı anlaşıldığından, başvuru sahibi tarafından sunulan “Deniz Vasıtalarındaki İş Listeleri”nde aritmetik hata bulunduğu ve bazı kalemlerin ihale dokümanındaki listeye uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasının kamu ihale mevzuatına uygunluk bulunmamaktadır.

3)Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır. “ hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’de “Madde 22- Tekliflerin sunulma şekli

22.1. Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak bu Şartnamede istenilen bütün belgeler bir zarfa veya pakete konulur. Zarfın veya paketin üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan İdarenin açık adresi yazılır. Zarfın veya paketin yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanarak, mühürlenir veya kaşelenir.

…

Madde 30 - Tekliflerin alınması ve açılması

30.1. Teklifler, bu Şartnamede belirtilen ihale saatine kadar İdareye (tekliflerin sunulacağı yere) verilecektir.

30.2. İhale komisyonunca, tekliflerin alınması ve açılmasında aşağıda yer alan usul uygulanır:

30.2.1. İhale komisyonunca bu Şartnamede belirtilen ihale saatinde ihaleye başlanır ve bu saate kadar kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur.

30.2.2. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. Bu incelemede, zarfın üzerinde isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu, ihaleyi yapan İdarenin açık adresi ve zarfın yapıştırılan yerinin istekli tarafından imzalanıp kaşelenmesi veya mühürlenmesi hususlarına bakılır. Bu hususlara uygun olmayan zarflar bir tutanakla belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. “ düzenlemeleri yer almaktadır.

27.03.2015 tarihli ihale komisyonu kararında bu iddiaya yönelik olarak başvuru sahibine ait teklif zarfı, birim fiyat teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetveli ile diğer belgelerdeki imzaların kontrolü sonucunda teklif zarfının yapıştırılan yerini imzalayan kişinin imzasını tevsik eden vekâletname ve imza sirkülerinin bulunmadığı, dolayısıyla İdari Şartnamenin 22’nci maddesinde yer alan “Teklif mektubu ve geçici teminat da dâhil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak bu şartnamede istenilen bütün belgeler bir zarfa veya pakete konulur. Zarfa veya paketin üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfa veya paketin yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanarak, mühürlenir veya kaşelenir'" hüküm doğrultusunda başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı hususunun belirtildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından teklif dosyası kapsamında Mavi Deniz Çevre Hizm. A.Ş.yi temsile yetkili Ali Altuntop’a ve Havva Altuntop’a ait imza sirkülerinin sunulduğu, birim fiyat teklif mektubunun ve eki birim fiyat teklif cetvelinin Ali Altuntop tarafından imzalandığı tespit edilmiştir. Teklif zarfının üzerindeki imzanın ise teklif dosyası içerisinde sunulan imza beyannamesindeki imzalar ile uyumlu olmadığı anlaşılmıştır.İmzası inkâr olunmayan belgenin geçerli olduğunun kabul edilmesi gerekmekle birlikte, başvuru sahibi tarafından zarfın yapıştırılan kısmına paraf atıldığının ifade edildiği, ancak bu parafın şirketi temsile yetkili kişilere ait olduğunun iddia edilmediği göz önünde bulundurulduğunda, başvuru sahibinin teklif zarfının yapıştırılan yerindeki imzayı tevsik eden vekâletname ve imza sirkülerinin bulunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasında kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5'’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalede (6) adet ihale dokümanı satın alındığı, 05.03.2015 tarihinde yapılan ihaleye (5) isteklinin katıldığı, Tersan Tersanecilik Taşımacılık Sanayi ve Tic. Anonim Şirketine ait teklif zarfının yapıştırılan yerinin imzalanmaması sebebiyle zarfın açılmadan iade edildiği, Çeksan Gemi İnşa Çelik Konstrüksiyon San. ve Tic. A.Ş.nin deniz vasıtalarında yapılacak işler listesinde ve birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hataların olduğu ve iş deneyim belgesinin benzer iş tanımına uygun olmadığı, Snr Gemi İnşa Sanayi A.Ş.nin sunmuş olduğu teklif bedelinin rakam ve yazı ile birbirine uygun olmadığı ve iş deneyiminin tevsiki amacıyla sunulan belgeler arasında özel sektöre gerçekleştirilen işlere ilişkin sözleşmenin bulunmadığı, başvuru sahibi Mavi Deniz Çevre Hizm. A.Ş.nin iş deneyiminin tevsiki amacıyla sunmuş olduğu Sea Horizon General Trading lia. Co. ile imzalanan sözleşme ve faturaların benzer iş tanımına uygun olmadığı, teklif dosyası kapsamında sunulan yapılacak işler listesinde hesaplama hatalarının ve ihale dokümanına aykırılıkların bulunduğu ve teklif zarfının yapıştırılan yerini imzalayan kişinin imzasını tevsik eden vekâletnamesi ve imza sirkülerinin bulunmadığı, Çalışanlar Denizcilik İnş ve Taah. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihaledeki tek geçerli teklifin Yütek Makina Gemi İnşa İnsan Kaynakları Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. olduğu ve ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İncelenen ihalede yaklaşık maliyetin piyasa araştırması yapılmak suretiyle toplam 19.341.848,08 TL olarak belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin 18.847.690,00 TL olduğu ve 5 isteklinin katıldığı ihalede rekabet ortamının oluştuğu tespit edilmiş olup, idarece 4734 sayılı Kanun’un 37 ve 38’inci maddeleri çerçevesinde yapılan değerlendirme sonucunda ihalenin teklifi geçerli ve yaklaşık maliyetin altında olan istekli üzerinde bırakılarak sonuçlandırılmasında kamu ihale mevzuatına aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Başvuruya konu ihale kapsamında teklif veren Çeksan Gemi İnşa Çelik Konstrüksiyon San. ve Tic. A.Ş. nin teklifinin deniz vasıtalarındaki iş listelerinde aritmetik hata yaptığı ve iş deneyimini tevsik edici belgelerin benzer iş tanımına uygun olmaması gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

İş deneyimini tevsik etmek amacıyla anılan istekli tarafından BOTAŞ Boru Hatları İle Petrol Taşıma A.Ş idaresinin “2 Adet 55 Ton Çekme Kapasiteli Römorkör İnşası İşi” ne ait sözleşme tarihinin 28.06.2011 ve toplam sözleşme tutarının 14.700.000 Avro olduğu iş bitirme belgesinin sunduğu,

Ayrıca bu iş bitirme belgesine ek olarak TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi idaresinin “TÜBİTAK Mam Araştırma Gemisi Alımı 2011/50419” işine ait sözleşme tarihinin 11.07.2011, belge tutarının 13.980.000,00 TL olduğu iş bitirme belgesini sunduğu anlaşılmıştır. Römorkör İnşası İşi nin ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri kapsadığının evleviyetle kabulü gerektiğinden iş deneyimini tevsik edici belgelerin benzer iş tanımına uymadığı gerekçesiyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuat uygunluk bulunmamaktadır.

Öte yandan ikinci iddia kapsamında yapılan değerlendirmelerle birlikte, başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’de yer verilmeyen, dolayısıyla yeterlik belgesi niteliğini haiz olmadığı anlaşılan söz konusu iş listeler üzerinden yeterlik değerlendirilmesinin yapılamayacağından, Çeksan Gemi İnşa Çelik Konstrüksiyon San. ve Tic. A.Ş nin deniz vasıtalarına ait iş listelerinde aritmetik hata yaptığı gerekçesiyle teklifin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uygunluk bulunmamaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Çeksan Gemi İnşa Çelik Konstrüksiyon San. ve Tic. A.Ş. nin teklifinin tekrardan değerlendirmeye alınarak ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi