KİK Kararı: 2015/UH.II-442

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/010
Gündem No : 89
Karar Tarihi : 04.02.2015
Karar No : 2015/UH.II-442
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Mehmet Can-Ok İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Defterdar Mah. Müezzin Mehmet Bey Sok. No:16 Eyüp/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Güngören Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü,

Gençosman Mahallesi Davut paşa Caddesi Bostan Sk. No:2 34160 Güngören/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/68134İhale Kayıt Numaralı “Güngören İlçesindeki Çöplerin, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Toplanması ve Nakliyesi, Konteynerlerin Yıkanması, Pazaryerlerinin, Cadde ve Sokakların Elle Süpürülmesi, Makine İle Süpürülmesi ve Yıkanması Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Güngören Belediye Başkanlığı, Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 24.07.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Güngören İlçesindeki Çöplerin, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Toplanması Ve Nakliyesi, Konteynerlerin Yıkanması, Pazaryerlerinin, Cadde Ve Sokakların Elle Süpürülmesi, Makine İle Süpürülmesi ve Yıkanması Hizmet Alımı İşi” ihalesinin idarece iptal edilmesi üzerine, Mehmet Can-Ok İnş. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 15.12.2014 tarih ve 43519 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.12.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/3664 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;

1. Teknik Şartname'nin 28’inci ve Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddelerinde yer alan ceza miktarlarının yüzdesel oran yerine parasal tutar olarak belirlenmesinin ihalenin iptaline gerekçe olarak gösterilmesinin hukuka aykırı olduğu,

2. İhale sürecinin şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları nedeniyle uzadığı ve bu esnada 6552 sayılı Kanun ve 4857 sayılı Kanun’da değişiklikler yapıldığı, bu değişikliklerin sözleşmenin uygulanması sırasında sorunlara yol açabileceğinden bahisle ihalenin iptal edilmesinin yerinde olmadığı,

3. Bir istekli dışında ihaleye teklif veren isteklilerin teklif geçerlilik sürelerini uzatmadığı gerekçesiyle ihalenin iptal edilmesinin hukuka uygun olmadığı,

4. Başvuru sahibi isteklinin iş deneyim belgesindeki yazım hatasının ihalenin iptaline gerekçe olarak gösterilmesinin uygun olmadığı,

5. Yaklaşık maliyet hesabında akaryakıt bedelinin KDV dâhil olarak hesaplandığı ve bu durum sonucunda yaklaşık maliyetin yüzde 5 civarında fazla hesaplandığı, bu durumun ihalenin iptaline gerekçe olarak gösterilmesinin hukuka aykırı olduğu, zira yaklaşık maliyetten yüzde 5 oranında indirim yapılsa dahi ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci isteklinin teklifinin daha düşük olduğu iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede şikâyete konu ihaleye ilişkin başvuru sahibi tarafından “ İhaleye sunmuş oldukları iş deneyim belgesine esas işte, ihale konusu işe benzer nitelikteki işler bulunduğu, idarece benzer işe ilişkin kısımların ayrıştırılmadan iş deneyim belgelerinin geçersiz sayılması işleminin yerinde olmadığı” iddiasıyla 01.09.2014 tarihinde Kurum’a itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, Kurumca yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda 01.10.2014 tarihli ve 2014/UH.II-3324 sayılı Kurul kararı ile “4734 sayılı Kanunun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği, 21.11.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ihalenin başvuru sahibi Mehmet Can – Ok İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ancak ihale yetkilisinin 27.11.2014 tarihli kararı ile ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır.

İdarenin iptal kararının 11.12.2014 tarihinde şikâyetçiye bildirildiği ve şikâyetçinin 15.12.2014 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu görülmüştür.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale yetkilisinin iptal kararının gerekçesinde, Teknik Şartname'nin 28’inci ve Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddelerinde yer alan ceza miktarlarının yüzdesel oran yerine parasal tutar olarak belirlenmesi hususunun ihalenin gerçekleştirilmesi sürecinde değişik uygulama anlaşmazlıklarına ve hukuki nizalara yol açacağı, işin gereklerine uygun işlemesinin engelleyeceği hususları belirtilmiştir.

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16 ncı maddesine ait 26 numaralı dipnotta, “Bu madde aşağıda belirtilen açıklamalara uygun olarak İdare tarafından düzenlenecektir:

(1) Kısmi kabul öngörülmeyen işlerde, yüklenicinin işi süresinde bitirmemesi durumunda, İdare tarafından en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için kesilecek ceza miktarı sözleşme bedelinin % 1 ini geçmemek üzere oran olarak belirtilecektir. Ancak, gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceği, sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedelinin % 1 ini geçmemek üzere idarece bu maddede belirlenecek oranda ceza uygulanacağı hususuna maddede yer verilecektir…”açıklamalarına yer verilmiştir.

Sözleşme Tasarısı’nın “Cezalar ve Sözleşmenin Feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İdare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir:

16.1.1.

a) Çöpün düzenli olarak alınmadığı bir kısmının bırakıldığı, kurallara uyulmadığı tespit edilen her cadde, sokak, pazaryerleri ve alanlar için 750 TL,

b) Süpürmenin düzenli ve muntazam yapılmadığı ve kurallara uyulmadığı takdirde her cadde, sokak ve pazaryerleri için 400 TL,

c) Çöp araçlarına inşaat yıkıntı atığı konulduğu tespit edildiğinde 1000 TL,

d) Bu ihale kapsamında yapılan işlerle ilgili tüm araç ve ekipmanların başka işlerde kullanıldığı tespit edildiğinde 1000 TL,

e) Yıkamanın düzenli ve muntazam yapılmadığı, kurallara uyulmadığı takdirde her cadde, sokak ve pazaryerleri için 400 TL,

f) Yıkama aracının ve suyunun izinsiz olarak başka yerlerde kullanıldığı tespit edildiğinde 1000 TL,

g) İnşaat Yıkıntı Atıklarının kurallara uyulmadan ve muntazam bir şekilde alınmadığı ve izinsiz başka yerlerden inşaat yıkıntı atığı alındığı tespit edildiği her yer için 750 TL,

h) İnşaat yıkıntı Atıkları aracına inşaat yıkıntı atıkları kapsamı dışında bir şey konulduğunda 750 TL,

i) Yıkıntı atıklarının zamanında alınmadığı tespit edildiğinde 750TL,

j) Cadde, sokak, alanlar ve bunların dışındaki değişik yerlerdeki konteynerlerin içine konulan çöplerin, uzaktan bakıldığında dolu olduğu görüldüğünde, konteynere zarar verildiği,konteynerlerin gelişi güzel bırakıldığı veya konteynerlerin etrafında çöp olduğunda veya değişik yerlerdeki çöplerin zamanında alınmadığı tespit edildiğinde 700 TL,

k) İş kıyafetlerinin giyilmemesi durumunda her bir işçi için 250 TL, olmak üzere yükleniciye cezai işlem yapılır.

l) Konteyner yıkama aracının çalışmadığı her gün için 1000 TL,

m) Yol süpürme makinasının çalışmadığı her gün için 1000 TL ceza uygulanacaktır.

İdare tarafından kesilecek cezanın toplam tutarı, hiçbir durumda, sözleşme bedelinin % 30'unu geçmeyecektir.

16.2. Yukarıda belirtilen cezalar ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın yükleniciye yapılacak ödemelerden kesilir. Cezanın ödemelerden karşılanamaması halinde ceza tutarı yükleniciden ayrıca tahsil edilir.

16.3. İhtarda belirtilen sürenin bitmesine rağmen aynı durumun devam etmesi halinde, ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminat gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.

16.4. Sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 sayılı Kanunun 25 inci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi, halinde ise ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatlar gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “Ceza Hükümleri” başlıklı 28’inci maddesinde de benzer düzenlemeler yer almaktadır.

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşmenin “Cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16 ncı maddesine ait 26 numaralı dipnotta yapılan açıklamalardan, kısmi kabul öngörülmeyen işlerde, yüklenicinin işi süresinde bitirmemesi durumunda, idare tarafından en az on gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikilen her takvim günü için kesilecek ceza miktarı sözleşme bedelinin % 1 ini geçmemek üzere oran olarak belirtileceği ancak gecikmeden kaynaklanan aykırılığın işin niteliği gereği giderilmesinin mümkün olmadığı hallerde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedilebileceği, sözleşmenin feshedilmemesi halinde ise sözleşme bedelinin % 1 ini geçmemek üzere idarece bu maddede belirlenecek oranda ceza uygulanacağı hususuna maddede yer verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesi ile Teknik Şartname’nin “Ceza Hükümleri” başlıklı 28’inci maddesinde ihale konusu işin sözleşmeye uygun olarak yerine getirilmemesi halinde uygulanacak cezaların sözleşme bedelinin %1 ini geçmeyecek şekilde oran olarak değil, parasal tutar olarak belirlendiği anlaşılmakla birlikte emsal Kurul kararları çerçevesinde idarece belirlenen parasal tutarların ihaledeki teklif bedelleri dikkate alındığında, muhtemel sözleşme bedelinin %1 inin çok altında kalacağının anlaşıldığı, ayrıca söz konusu düzenlemenin teklif verme aşamasında isteklinin lehine ya da aleyhine herhangi bir durum yaratmadığı ve teklif vermeye engel olmadığı, yine sözleşmenin uygulanması aşamasında uyuşmazlık sonucu doğurmayacağı anlaşıldığından, bu iddiada yer alan hususların ihalenin iptalini gerektirecek nitelikte olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhale yetkilisinin iptal kararının gerekçesinde, şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları sürecinde 6552 sayılı Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu ve Kamu İhale mevzuatında değişiklikler yapıldığı, idarece bu değişikliklerden önce hazırlık yapılarak ihaleye çıkıldığı ve yeni durumda yıllara sâri işin sonuçlandırılıp yürütülemeyeceği, daha sağlıklı ve güvenilir yeni bir ihaleye çıkılmasının gerekli olduğu hususları belirtilmiştir.

Yapılan incelemede gerek kamu ihale mevzuatı gerekse diğer mevzuatta yapılan değişikliklerin, ihale süreci başlamış olan ihalelerde ihale süreci işlemlerine etkili olmayacağı, idarece ihaleye çıkıldıktan sonra kamu ihale mevzuatında yapılan değişikliklerin tekliflerin alınmasına, değerlendirilmesine ve ihalenin sonuçlandırılmasına etkili etmeyeceği, kamu ihale mevzuatı haricindeki diğer mevzuatta yapılan değişikliklerin ise sözleşmenin uygulanması sürecine etkili olabileceği, bu değişiklikler ile idareye getirilen mali yükümlülüklerin de (6552 sayılı Kanun’daki kıdem tazminatına ilişkin düzenlemeler vb.) ihale sürecine etkili olmayacağı, yaklaşık maliyet hesaplaması yapılırken, daha sonraki bir tarihte yapılan yasal düzenlemeler ile söz konusu maliyetlerin idareye yüklenmesinin öngörülemeyeceğinin açık olduğu, sonuç olarak iptal gerekçesi olarak belirtilen mevzuatta yapılan değişikliklerin ihale sürecine, ihale iş ve işlemlerine, tekliflerin alınması ve değerlendirilmesine etkili olmayacağı anlaşıldığından, idarece mevzuatta yapılan değişikliklerin ihalenin iptali gerekçesi olarak belirtilmesinin mevzuata uygun olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhale yetkilisinin iptal kararının gerekçesinde, ihaleye teklif veren isteklilerden yalnızca birinin teklif geçerlilik süresini uzattığı, diğerlerinin teklif geçerlilik sürelerini uzatmadığı, bu durumda rekabet ve yarışma sağlanamadığı hususları belirtilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü yer almaktadır.

Aynı Kanun’un “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 32’nci maddesinde “Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir. İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü yer almaktadır.

Yapılan incelmede geçerli teklif sahibi isteklilerden sadece başvuru sahibinin teklif geçerlilik süresini uzattığı, diğer isteklilerin ise teklif geçerlilik süresini uzatmadığı anlaşılmıştır.

İhale sürecinde, ihale dokümanının hazırlanması ve isteklilerin ihaleye teklif vermesi aşamalarında rekabet ilkesinin tesisi önemli olmakla beraber, tüm teklifler verildikten ve teklif geçerlilik süreleri sona erdikten sonra idarece teklif geçerlilik sürelerinin uzatılıp uzatılmağının isteklilerden sorulması halinde, verilen tekliflerin geçerlilik sürelerinin uzatılıp uzatılmamasına isteklilerin kendi iradeleriyle karar verdiği, idarenin isteklileri teklif geçerlilik sürelerini uzatmaya veya uzatmamaya zorlayamayacağı göz önüne alındığında, ihaleye teklif veren isteklilerin bir kısmının teklif geçerlilik sürelerinin kendi iradeleriyle uzatmamasının rekabet ilkesinin tesisi ile ilgili olmadığı, bu durumda sadece bir isteklinin teklif geçerlilik süresini uzatması nedeniyle ihalede rekabetin oluşmadığından bahisle ihalenin iptal edilmesinin yerinde olmadığı anlaşılmış, bu itibarla söz konusu iptal gerekçesinin uygun olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İhale yetkilisinin iptal kararının gerekçesinde, başvuru sahibi isteklinin iş deneyim belgesindeki sıkıştırmalı çöp kamyonu adedinin 10 adet olarak belirtilmesine rağmen, belgeyi düzenleyen idare ile yapılan yazışma sonucunda, belgeye esas işte 1 adet sıkıştırmalı çöp kamyonu kullanıldığının anlaşıldığı bu durumunun tereddütlere yol açtığı hususları belirtilmiştir.

01.10.2014 tarihli ve 2014/UH.II-3324 sayılı Kurul kararında “…Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, başvuru sahibi istekli Mehmet Can – Ok İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesine esas işin, benzer işe uygun olduğu, buna göre bu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığı anlaşılmış, isteklinin teklifinin değerlendirmeye alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır…” hususlarına yer verilmiştir.

Buna göre başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesine esas işin, ihale konusu işe benzer nitelikte olduğunun tespiti yukarıda yer verilen Kurul kararında yapıldığından, iş deneyim belgesine esas işte çalıştırılan araçların türlerine ve sayılarına ilişkin belge içeriğindeki yazım hatalarının gerçekleştirilen işin niteliğine etkili olmayacağı, belge sahibinin ihale konusu iş açısından yeterliliğine etki etmeyeceği anlaşılmış, bu itibarla idarece iş deneyim belgesindeki yazım hatalarının güvensizliğe yol açtığından bahisle ihalenin iptaline gerekçe gösterilmesinin mevzuata uygun olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale yetkilisinin iptal kararının gerekçesinde, yaklaşık maliyet hesabında akaryakıt bedelinin KDV dâhil olarak hesaplanması sonucunda yaklaşık maliyetin yüzde 5 civarında fazla hesaplandığı, bu durumda verilen tekliflerin değerlendirilmesinin mevzuata aykırı olarak gerçekleştiği hususları belirtilmiştir.

İhalenin iptali kararına karşı yapılacak itirazen şikayet başvurularının idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenmesi sonucunda, şikayete konu ihalede yaklaşık maliyetin 74.359.777,27 TL olduğu, iptal gerekçesinde belirtildiği üzere yaklaşık maliyetin %5 civarında fazla hesaplandığı varsayımında dahi hesaplanması gerekli olan yaklaşık maliyetin (74.359.777,27/1,05=) 70.818.835,50 TL olarak bulunacağı, bu durumda geçerli teklif sahibi olan başvuru sahibi Mehmet Can – Ok İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nin 63.151.576,59 TL tutarındaki teklifinin hesaplanması gerekli yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede idarece yanlış hesaplandığı belirtilen yaklaşık maliyet tutarının düzeltilmesi halinde dahi teklifi geçerli olan isteklinin teklifinin hesaplanması gerekli yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu, buna göre yaklaşık maliyet hesaplamasında yapılan hatanın tekliflerin değerlendirilmesine etkili olmayacağı anlaşıldığından, ihale iptal gerekçesinin uygun olmadığı ve başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idarenin ihalenin iptaline ilişkin kararının iptali ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

İdarenin ihalenin iptaline ilişkin kararının iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN FARKLI GEREKÇE

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “Başvuru sahibi firmanın iş deneyim belgesindeki yazım hatasının ihalenin iptaline gerekçe olarak gösterilmesinin uygun olmadığı” şeklindebelirttiği dördüncü iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesine esas işin, ihale konusu işe benzer nitelikte olduğunun tespiti 2014/UH.II-3324 sayılı Kurul kararında yapıldığından, iş deneyim belgesine esas işte çalıştırılan araçların türlerine ve sayılarına ilişkin belge içeriğindeki yazım hatalarının gerçekleştirilen işin niteliğine etkili olmayacağı, belge sahibinin ihale konusu iş açısından yeterliliğine etki etmeyeceği anlaşılmış, bu itibarla idarece iş deneyim belgesindeki yazım hatalarının güvensizliğe yol açtığından bahisle ihalenin iptaline gerekçe gösterilmesinin uygun olmadığı gerekçesiyle ihalenin bu gerekçe ile iptalini uygun bulmamıştır.

Başvuru sahibinin ihalenin iptaline ilişkin iddiasının iptal gerekçesi ile sınırlı incelenmesi sonucunda;

Kararda da açıklandığı üzere başvuruya konu ihale, Çöplerin, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Toplanması ve Nakliyesi, Konteynerlerin Yıkanması, Pazaryerlerinin, Cadde ve Sokakların Elle Süpürülmesi, Makine İle Süpürülmesi ve Yıkanması Hizmet Alımı İşi olup İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.5.inci maddesinde isteklilerden teklif edilen bedelin % 30'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması istenilmiş, 7.6.ncı maddesinde ise benzer iş tanımı olarak “Çöplerin toplanarak nakledilmesi, Pazaryerleri, cadde ve sokakların süpürülmesi işi birlikte veya kent temizliği hizmet alımları benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

07.08.2014 tarihli ihale komisyon kararı ile, başvuru sahibi istekli Mehmet Can – Ok İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş ve benzer iş tanımına uygun olmadığı, sunulan belgenin kıyı ve plaj temizliğine ilişkin daha dar kapsamlı bir işe ilişkin olduğu gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 3’üncü maddesinde benzer iş, “İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işler” olarak tanımlanmış, 48’inci maddesinin birinci fıkrasında isteklilerin iş deneyimleri ile ilgili yeterliklerinin tespitine yönelik olarak ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirmeye alınacağı, ikinci fıkrasında iş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarlarının iş deneyiminde değerlendirmeye alınamayacağı hükme bağlanmıştır.

Başvuru sahibi istekli tarafından, teklif dosyası kapsamında iş deneyiminin tevsiki amacıyla, İstanbul Çevre Yönetimi Sanayi ve Ticaret A.Ş. (İSTAÇ) tarafından düzenlenen 30.05.2013 tarih ve 33.00/03 sayılı iş bitirme belgesinin sunulduğu, belgede işin adının; “İstanbul genelinde kıyıların temizliğinin yaptırılması hizmet alım işi”olduğu, işin tanımının “İstanbul genelinde 168 personel ile kıyıların temizliğinin, 180 personel ile plajların 24 adet pikap, 10 adet çöp toplama aracı, 1 adet hidrolik sıkıştırmalı çöp kamyonu ve 2 adet binek araç ile temizliğinin yapılmasıdır.” şeklinde yapıldığı, sözleşme tarihinin 14.03.2011, kabul tarihinin 10.01.2013, belge tutarının 16.921.887,00 TL olduğu tespit edilmiştir.

Kamu ihale mevzuatı uyarınca, isteklilerin ihale konusu iş veya benzer iş ile ilgili deneyimlerinin tespiti amacıyla istenilen iş deneyim belgelerinin değerlendirilmesinde, isteklilerce sunulan iş deneyim belgelerine konu işlerin, ihale konusu işe veya idarece belirlenen benzer iş tanımına uygun olup olmadığının kontrol edilmesi gerekmektedir.

Yapılan incelemede, başvuru sahibi istekli tarafından sunulan iş bitirme belgesine konu işin içerisinde, kıyı ve plaj temizliği işlerinin yanı sıra benzer iş tanımına uygun nitelikte olan temizlik personeli çalıştırılması suretiyle çöp toplama aracı ve hidrolik sıkıştırmalı çöp kamyonu ile çöplerin toplatılması gibi hizmetlerin de yer aldığı anlaşılmaktadır. Buna göre söz konusu iş bitirme belgesine konu iş kapsamında bulunan ihale konusu işe benzer veya benzer iş tanımına uygun işlerin tutarının teklif edilen bedelin %30'unu sağlayıp sağlamadığının tespiti için söz konusu belgenin ayrıştırılması gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin dördüncü iddiası kapsamında yapılan incelemeye göre başvuru sahibi isteklinin sunduğu iş bitirme belgesi kapsamında yapılan işlerden ihale konusu işe veya benzer iş tanımına uygun kısımlarının ayrıştırılarak uyan kısımlarının tutarının teklif edilen bedelin %30'unu sağlayıp sağlamadığının tespit edilerek değerlendirmenin yapılması gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul kararına katılıyorum.

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelenen ihalede,

Başvuru sahibi isteklinin, idarenin ihalenin iptaline ilişkin kararının gerekçesinin mevzuata aykırı olduğu yönündeki iddialarının incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca, iptal gerekçesinin ve iptal işleminin mevzuata uygun olmadığı gerekçesiyle “idarenin ihalenin iptali kararının iptaline” karar verilmiştir. Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 2’nci maddesinde, “İhale sürecinin şikâyet ve itirazen şikâyet başvuruları nedeniyle uzadığı ve bu esnada 6552 sayılı Kanun ve 4857 sayılı Kanun’da değişiklikler yapıldığı, bu değişikliklerin sözleşmenin uygulanması sırasında sorunlara yol açabileceğinden bahisle ihalenin iptal edilmesinin yerinde olmadığı”, 5’inci maddesinde ise, “Yaklaşık maliyet hesabında akaryakıt bedelinin KDV dâhil olarak hesaplandığı ve bu durum sonucunda yaklaşık maliyetin yüzde 5 civarında fazla hesaplandığı, bu durumun ihalenin iptaline gerekçe olarak gösterilmesinin hukuka aykırı olduğu, zira yaklaşık maliyetten yüzde 5 oranında indirim yapılsa dahi ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci isteklinin teklifinin daha düşük olduğu” şeklindeki iddiaları yer almaktadır.

Uyuşmazlık konusu ihalede, başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 2’nci maddesinde yer alan iddiaya ilişkin olarak yapılan incelemede, ihale yetkilisinin iptal kararının gerekçesinde, şikayet ve itirazen şikayet başvuruları sürecinde 6552 sayılı Kanun, 4857 sayılı İş Kanunu ve Kamu İhale mevzuatında değişiklikler yapıldığı, idarece bu değişikliklerden önce hazırlık yapılarak ihaleye çıkıldığı ve yeni durumda yıllara sâri işin sonuçlandırılıp yürütülemeyeceği, daha sağlıklı ve güvenilir yeni bir ihaleye çıkılmasının gerekli olduğu hususları belirtilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesi ile ihalenin iptali hususunda ihale komisyonlarına ve dolayısıyla idarelere takdir yetkisi tanındığı, Kanun’un 40’ıncı maddesinin altıncı fıkrası ile, ihale komisyonu kararı üzerine ihale yetkililerine yapacakları inceleme sonucunda, gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle ihalenin iptal edilmesi hususunda takdir yetkisi verildiği anlaşılmakla birlikte, ihale komisyonları ile ihale yetkililerinin söz konusu yetkilerinin mutlak ve sınırsız olmadığı, bu yetkinin mevzuata, kamu yararına ve hizmet gereklerine uygun surette kullanılması gerektiği açıktır. Bu kapsamda, ihale süreci içerisinde gerek kamu ihale mevzuatı gerekse diğer mevzuatta yapılan değişiklikler nedeniyle işin yürütülmesi aşamasında sorun yaşanabileceği öngörüsüyle, ihale yetkilisi tarafından takdir yetkisinin ihalenin iptali yönünde kullanılmış olmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı değerlendirilmektedir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 5’inci maddesinde yer alan iddiaya ilişkin olarak yapılan incelemede ise, ihale yetkilisinin iptal kararının gerekçesinde, yaklaşık maliyet hesabında akaryakıt bedelinin KDV dâhil olarak hesaplanması sonucunda yaklaşık maliyetin yüzde 5 civarında fazla hesaplandığı, bu durumda verilen tekliflerin değerlendirilmesinin mevzuata aykırı olarak gerçekleştiği belirtilmiştir.

Yapılan incelemede, şikayete konu ihalede, yaklaşık maliyetin 74.359.777,27 TL olduğu, iptal gerekçesinde belirtildiği üzere yaklaşık maliyetin %5 civarında fazla hesaplandığı, bu durumda yaklaşık maliyetin 70.818.835,50 TL olarak bulunacağı, yaklaşık maliyetin, ihale bedeli üzerinden hesaplanan kesin teminat başta olmak üzere, ihale sürecinde yaklaşık maliyet tutarı üzerinden yapılan değerlendirmeler sonucunda belirlenen yeterlik kriterlerini ve sınır değeri etkileyen bir unsur olduğu göz önüne alındığında, ihale yetkilisi tarafından, yaklaşık maliyetin hatalı hesaplanmış olması nedeniyle verilen iptal kararının yerinde olduğu değerlendirilmektedir.

Bu durumda, ihale süreci içerisinde gerek kamu ihale mevzuatı gerekse diğer mevzuatta yapılan değişiklikler ve yaklaşık maliyetin hatalı hesaplanmış olması gerekçeleriyle idarenin ihaleyi iptal etmesinin mevzuata aykırılık teşkil etmediği ve ihalenin iptal işleminin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, “idarenin ihalenin iptaline ilişkin kararın iptaline” niteliğindeki karara katılmıyoruz.

Mahmut GÜRSES

BAŞKAN

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi