KİK Kararı: 2015/UH.II-3474

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/074
Gündem No : 29
Karar Tarihi : 23.12.2015
Karar No : 2015/UH.II-3474
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan V. II. Başkan: Kazım ÖZKAN,

Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ

BAŞVURU SAHİBİ:

Ser-Bal Elektrik İnşaat Gıda Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

Zübeyde Hanım Cad. Erciş Minibüs Durağı Karşısı Balkan İş Merkezi VAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü 11. Bölge Müdürlüğü,

Selimbey Mahallesi İskele Caddesi 65090 VAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/127176 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 11’inci Bölge Müdürlüğü'nün İhtiyacı Olan 30 Adet Pikap İle Personel ve Malzeme Taşınması Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 11. Bölge Müdürlüğü tarafından 02.11.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 11’inci Bölge Müdürlüğü'nün İhtiyacı Olan 30 Adet Pikap İle Personel ve Malzeme Taşınması Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Ser-Bal Elektrik İnşaat Gıda Taşımacılık İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 23.11.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.11.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.11.2015 tarih ve 93075 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.11.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusundabulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/3119 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Karayolları 11’inci Bölge Müdürlüğünün ihtiyacı olan 30 adet pikap ile personel ve malzeme taşınması hizmet alım işi ihalesine teklif verildiği, 18.11.2015 tarihinde kendilerine tebliğ edilen ihale komisyon kararında ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması kabul edilen İsmet Uygun üzerinde bırakıldığı, kendi tekliflerinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının aşağıda belirtilen nedenlerden dolayı kabul edilmemesi gerektiği,

-İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını taşıt kira sözleşmesine dayandırdığı, yapılan kira sözleşmesinin tek başına aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulmasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.3’üncü maddesine ve emsal Kurul kararlarına aykırılık teşkil ettiği, yapılan kira sözleşmesinin tek başına teklif edilen fiyatı tevsik edici bir belge olarak aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılmasının mümkün olmadığı,

-Anılan isteklinin söz konusu ihalenin Teknik Şartname’sinde teknik özellikleri belirtilen araçların kendi demirbaş ve amortisman defterine kayıtlı olması gerektiği, bu defterlerin mali müşavirler ya da yeminli mali müşavirler tarafından onaylanması halinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının geçerli olacağı aksi takdirde aşırı düşük teklif açıklamasının geçerli olmayacağı,

-Anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında proforma faturaların, değerlerinden %20 oranında indirim yapılmadan gider olarak dikkate alındığı, her bir araç için tüm belgelerin ayrı ayrı sunulması gerekirken buna uygun şekilde açıklama yapılmadığı,

-Anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasındaki fiyat tekliflerini verenlerin bu işi bizzat yapmış olması, bu işin yapıldığına dair kesilen faturaların bir önceki beyannamelerinde belirtilmiş olması, fiyat tekliflerinde anılan Tebliğ’in 79’uncu maddesinde belirtilen ibarelerin yer alması, mali müşavir veya yeminli mali müşavir tarafından Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 formlarının doldurulması, formu imzalayan mali müşavir veya yeminli mali müşavir tarafından iletişim bilgilerinin yazılıp kaşelenmesi, araç teklifi sunan isteklinin noter onaylı imza sirkülerinin ve mali müşavir veya yeminli mali müşavir faaliyet belgesinin sunulması gerektiği, aksi halde aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilmeyeceği,

-Anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında, ihale konusu araçlarla ilgili, tepe lambası, uzun ve geniş araç levhası, K1 taşıt kartı, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eğitim sertifikası, araçların periyodik bakımları, yazlık ve kışlık lastikleri, jant ve patinaj zincirleri, taşıt takip ve GSM ücretleri, zorunlu koltuk sigortası, mali mesuliyet koltuk sigortası, trafik sigortası ve kasko sigortası ile ilgili fiyat tekliflerinin alınmadığı, fiyat teklifinin altına Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi gereği gerekli açıklamanın yazılmadığı, Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 formlarının düzenlenmediği, verilen teklifin ilgili sigorta şirketinin bölge veya genel müdürlüğünden alınmamış olduğu, genel müdürlük veya bölge müdürlük teyitlerinin alınmadığı, işin süresini kapsayacak şekilde tarihlerin yazılmadığı ve mali müşavir veya yeminli mali müşavir tarafından tevsik edilmediği,

-Anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında, ihale konusu araçlara ait motorlu taşıtlar vergisi açıklamalarının Teknik Şartname’deki araçlara göre hesaplanmadığı ve belgelendirilmediği, egzoz muayenesi ve fenni muayene ile ilgili açıklama yapılmadığı ve ilgili makamlar tarafından belge sunulmadığı, işçilik ücretleriyle ilgili yapılan açıklamanın işçilik hesaplama modülüne uygun yapılmadığı, sözleşme ve genel giderlerle ilgili açıklamaya icmalde yer verilmediği, kendi malı olan araçlarla ilgili amortisman giderleri öngörülmesine rağmen buna ilişkin yapılan açıklamanın uygun olmadığı,

Söz konusu ihalede yapılacak aşırı düşük teklif açıklamasında, yukarıda belirtilen belgelerle 30 adet pikap aracın her biri için ayrı ayrı açıklama yapılması gerektiği ancak anılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında sadece 1 araç üzerinden açıklama yapıldığı, bu şekilde açıklama yapılmasının mevzuata aykırı olduğu, 30 adet pikap aracın anılan isteklinin öz malı olmadığı, aşırı düşük teklif açıklamasında sunulan araç ruhsat fotokopilerinde araçların 2012 model ve üstü araçlar olmadığının anlaşıldığı, bu çerçevede ihale üzerinde bırakılan isteklinin yaptığı aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmesinin mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdare tarafından ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen belgelerin incelenmesi neticesinde, itirazen şikâyete konu ihaleye 11 istekli tarafından teklif sunulduğu, sunulan tekliflerin tamamının geçerli teklif olarak belirlendiği, teklifi aşırı düşük teklif sınırının altında olduğu belirlenen İsmet Uygun’dan aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, anılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının idarece uygun bulunduğu, ihalenin 13.11.2015 tarihli ihale komisyon kararı ile aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülen ve ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen İsmet Uygun üzerine bırakıldığı, başvuru sahibi isteklinin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Ek-O.5, Ek-O.6 ve Ek-O.7 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü'nün ihtiyacı olan 30 adet pikap ile personel ve malzeme taşınması hizmet alım işi

b) Miktarı ve türü: 15 Pikap 330’ar gün, 15 Pikap 240’ar gün çalıştırılması

c) Yapılacağı yer: Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü hudutları (yol ağı) içi, idarenin uygun oluru ile diğer karayolları bölge müdürlükleri hudutları içi” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderlerinin tamamı isteklilerce teklif edilecek fiyata dahil olacaktır

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Özel 1 pozundaki bütün giderler teklif fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Özel Teknik Şartname’nin “İşin adı ve kapsamı” başlıklı 1’inci maddesinde “1.1. İşin Adı: Karayolları 11. Bölge Müdürlüğünün ihtiyacı olan 30 adet pikap ile personel ve malzeme taşınması hizmet alımı işi.

1.2. İşin Kapsamı: Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü hizmetlerinde kullanılmak üzere 30 adet pikap kiralanacaktır. Kiralanacak olan pikapların işe başlama tarihleri aşağıdaki gibi olacaktır.

15 adet pikap işe başlama ve bitiş tarihleri: 01.01.2016 – 31.12.2016

15 adet pikap işe başlama ve bitiş tarihleri: 01.04.2016 – 30.11.2016” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Taşıtların teknik özellikleri” başlıklı 3.1’inci maddesinde“3.1.1. Taşıtların tamamı motorin (dizel) yakıtlı olacaktır.

3.1.2. 30 adet pikap: 2012 model ve üstü olacaktır. Pikapların en az 3 adedi arazi pikap (4X4) olacaktır. Pikapların en az 3 adedi idarenin resmi araçlarına öncülük yapabilecek özelliklere sahip olacaktır (tepe lambası, “uzun ve geniş araç” ibaresi bulunan levha vb.). Bu özellikler için ayrı bir ödeme yapılmayacaktır. Genel fiyata dahildir.

3.1.3. Taşıtlar aşağıda belirtilen şartlara uygun olacaktır;

3.1.3.1. 237 Sayılı Taşıt Kanunu, 2006/10193 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliği ile 4925 Sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ve Yönetmeliğine uygun olacaktır.

3.1.3.2. Taşıtlar AİTM ile tanımlanan şartlara uygun olarak imal edilmiş olacaktır.

3.1.3.3. Taşıtlar, Karayolları Trafik Yönetmeliği’nde belirtilen standartlara uygun nitelikte ve sayıda kullanılabilir durumda araç, gereç, malzeme ile donatılmış olacaktır.

3.1.3.4. Taşıtlarda klima, kalorifer sistemi ve esaslara uygun olarak koltuklarında emniyet kemeri bulunacaktır.

3.1.3.5. Taşıtlarda, Karayolları Trafik Kanununda ve Yönetmeliğinde öngörülen hükümler çerçevesinde, özellikle kış şartlarında zincir, çekme halatı, takoz bulundurulacak ve belirtilen tarihler arasında kış (kar) lastiği kullanılacaktır.

3.1.3.6. Taşıtlar, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Yönetmeliği’ne göre insan taşımasında kullanılacak taşıtlar için öngörülen bütün vasıflara haiz olacaktır. Taşıtların eksik, arızalı veya yetersiz herhangi bir aksamı bulunmayacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Teklif fiyatına dahil olan giderler” başlıklı 4.4’üncü maddesinde “4.4.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında mevzuat gereğince yapılacak her türlü ulaşım, vergi, resim, harç giderleri, taşıtların bakım, onarım ve yedek parça giderleri dahil taşıt ve şoförün tüm giderleri teklif fiyata dahildir.

4.4.2. Yukarıdaki maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

4.4.3. Hizmet süresince şoför ve taşıtların yakıt hariç diğer giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir. Taşıtların yakıtları İdare tarafından karşılanacaktır. Şoförler için yemek bedeli veya yol gideri adı altında herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanındaki düzenlemeler incelendiğinde, ihale konusu işin Karayolları Genel Müdürlüğü 11.Bölge Müdürlüğünün ihtiyacı olan 30 adet pikap ile personel ve malzeme taşınması hizmet alım işi olduğu, anılan iş kapsamında 15 adet pikap aracın 330’ar gün, 15 adet pikap aracın ise 240’ar gün Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü hudutları içerisinde veya uygun görülmesi halinde diğer karayolları bölge müdürlükleri hudutları içerisinde çalıştırılmasının öngörüldüğü, çalıştırılması öngörülen 30 adet pikap aracın tamamının yakıtının dizel, modellerinin 2012 model veya üstü olması ve araçlardan en az 3 tanesinin 4x4 olması gerektiği, taşıtların her türlü ulaşım, vergi, resim, harç giderleri, taşıtların bakım, onarım ve yedek parça giderleri dâhil taşıt ve şoförün tüm giderlerinin teklif fiyata dâhil edileceğinin taşıtların yakıtlarının ise idare tarafından karşılanacağının düzenlendiği görülmüştür.

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede, idare tarafından itirazen şikâyete konu ihalede teklifleri sınır değerin altında kalan İsmet Uygun’a gönderilen aşırı düşük teklif açıklama yazısında ihale konusu işin önemli bileşenlerinin “amortisman giderleri, sürücü ücretleri, lastik giderleri, periyodik bakım giderleri, servis giderleri, genel giderler (motorlu taşıtlar vergisi, trafik sigortası, fenni muayene giderleri)” olarak belirlendiği ve teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerden bu bileşenler dikkate alınarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi ve alt numaralı maddelerinde belirtilen esaslar doğrultusunda yazılı açıklama yapılması istenildiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, araç sürücü giderleri, amortisman giderleri, lastik giderleri, periyodik bakım giderleri, motorlu taşıtlar vergisi giderleri, fenni muayene giderleri, takip cihazı giderleri, sigorta giderleri ve kira sözleşmeleri giderlerine ilişkin açıklama yapıldığı görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu toplam maliyet cetvelinin;

Toplam Maliyet Cetveli

Sıra No

Açıklama İstenilen İş Kalemleri

Miktarı

(Gün)

Birim Fiyat (TL)

Toplam Tutar (TL)

1

Sürücü Giderleri

8.550

54,08

462.384,00

2

Amortisman Giderler (2850 günün gideri kira sözleşmesi yapılan firmaya aittir.)

5.700

24,31

138.567,00

3

Lastik Giderleri (2850 günün gideri kira sözleşmesi yapılan firmaya aittir.)

5.700

3,51

20.007,00

4

Periyodik Bakım Giderleri (2850 günün gideri kira sözleşmesi yapılan firmaya aittir.)

5.700

0,57

3.249,00

5

Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) (2850 günün gideri kira sözleşmesi yapılan firmaya aittir.)

5.700

10,80

61.560,00

6

Fenni Muayene Giderleri (2850 günün gideri kira sözleşmesi yapılan firmaya aittir.)

5.700

0,61

3.477,00

7

Takip Cihazı giderleri

8.550

1,40

11.970,00

8

Sigorta Giderleri (2850 günün gideri kira sözleşmesi yapılan firmaya aittir.)

5.700

1,42

8.094,00

9

Kira sözleşmeleri

2.850

1,67

4.759,50

Sözleşme giderleri

19.330,47

Toplam giderler

733.397,97

Kar

36.102,03

Teklif Tutarı

769.500,00

şeklinde sunulduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında,

-10 adet pikap aracın kiralanmasına ilişkin, ihale üzerinde bırakılan istekli ile İsa Akar Taş. Akar. İnş. Gıd. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. arasında düzenlenen ve Van 2. Noterliği tarafından 04.11.2015 tarih ve 13902 yevmiye numarası ile onaylanan taşıt kiralama sözleşmesinin 04.11.2015 tarihinden itibaren 14 ay geçerli olduğu ve sözleşmenin toplam kira bedelinin 7.000,00 TL olduğu, sözleşmeye göre kiralanan araçların amortisman, araç bakım onarım, motorlu taşıtlar vergisi, trafik sigortası, fenni muayene ve lastik giderlerinin kiraya veren tarafından karşılanacağının düzenlendiği, İsa Akar Taş. Akar. İnş. Gıd. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından İsa Uygun adına düzenlenen 06.11.2015 tarih ve 17135 sayılı KDV dahil 7.000,00 TL tutarında araç kiralama faturasının ve kiralanan araçlara ilişkin ruhsat fotokopilerinin sunulduğu görülmüştür.

Kiralanan 10 tane araç için yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında amortisman giderleri, lastik giderleri, periyodik bakım giderleri, motorlu taşıt vergileri, fenni muayene giderleri ve sigorta giderlerinin açıklanmasına ilişkin tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı, yapılan sözleşme gereği bu tür giderlerin tamamının taşıtları kiralayan firmaya ait olduğunun ifade edildiği, aşırı düşük teklif açıklamalarında 30 araç için toplam 8.550 gün olarak belirlenen çalışma süresinde kiralanan 10 aracın 2.850 gün (8.550x10/30=2.850) çalışacağından bahisle birim fiyatı 1,67 TL olarak hesaplanan 10 tane aracın kiralama bedelinin toplam 4.759,50 TL olarak açıklandığı,

- Amortisman giderlerine ilişkin olarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin sahip olduğu araçlara ilişkin 01.10.2015 tarih ve 2015/35 sayılı demirbaş tespitine ilişkin serbest muhasebeci mali müşavirlik raporu düzenlendiği, bu raporda muhtelif tür ve modellerde 35 tane araç bulunduğu, 2012 model ve üstünde sadece 6 adet kamyonetin olduğu, araçların alındığı tarih ve tutarlarının belirtildiği görülmüştür. İhale üzerinde bırakılan isteklinin 20 adet pikap aracın amortisman giderlerine ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında, demirbaş listesine ilişkin düzenlenen SMMM raporunda Özel Teknik Şartname’de belirlenen şartlara uygun 6 adet aracın olduğu, bu 6 araçtan alış fiyatı en yüksek tutarda olan 35.000,00 TL alış bedelli 47 DS 328 plakalı aracın baz alınarak günlük amortisman tutarının 24,31 TL olarak hesaplandığı, 10 tane aracın kiralanmasından dolayı bu araçlara ilişkin amortisman hesaplamasının yapılmadığı dolayısıyla 20 araca ilişkin amortisman giderinin 5.700 gün (8.550x20/30=5.700) üzerinden toplam 138.567,00 TL hesaplandığı,

- Periyodik bakım onarım giderlerine ilişkin olarak Gençler Oto - Orhan Sinir tarafından ihale üzerinde bırakılan istekli adına fiyat teklifi düzenlendiği, söz konusu fiyat teklifinde 1 aracın 1 yıllık bakım onarım giderlerinin 205,00 TL olarak hesaplandığı, bununla birlikte istekli tarafından sunulan meslek mensubu onaylı fiyat teklifinde “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 07.11.2015 tarih ve … sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yer aldığı, söz konusu ibarede satış tespit tutanağının sayısının belirtilmediği, bu nedenle fiyat teklifinde bulunan ibarelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine aykırı olduğu tespit edilmiştir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin 20 adet pikap aracın periyodik bakım onarım giderlerine ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında, günlük bakım onarım tutarının 1 araç için 0,57 TL olarak hesaplandığı, 10 tane aracın kiralanmasından dolayı bu araçlara ilişkin bakım onarım gideri hesaplanmadığı, dolayısıyla 20 tane araca ilişkin bakım onarım giderinin 5.700 gün (8.550x20/30=5.700) üzerinden toplam 3.249,00 TL hesaplandığı,

- Trafik sigortası giderlerine ilişkin olarak Çakı Sigorta tarafından ihale üzerinde bırakılan istekli adına fiyat teklifi düzenlendiği, söz konusu fiyat teklifinde 1 aracın 1 yıllık trafik sigortası giderlerinin 520,00 TL olarak hesaplandığı ancak sunulan fiyat teklifine ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğü veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmediği, sunulan fiyat teklifinin ekinde yer verilen araç sigorta bedeli cetvelinde 520,00 TL değerinde herhangi bir araç bulunmadığı ayrıca sigorta poliçeleri ile araç ruhsat fotokopilerinde yer alan araçların hepsinin 2012 model ve üstü olmadığı tespit edilmiştir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin 20 adet pikap aracın trafik sigortası giderlerine ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında günlük trafik sigortası tutarının 1 araç için 1,42 TL olarak hesaplandığı, 10 tane aracın kiralanmasından dolayı bu araçlara ilişkin trafik sigortası gideri hesaplanmadığı, dolayısıyla 20 araca ilişkin trafik sigortası giderinin 5.700 gün (8.550x20/30=5.700) üzerinden toplam 8.094,00 TL hesaplandığı,

- Lastik giderlerine ilişkin olarak Yılmaz Buğday Ltd. Şti. tarafından ihale üzerinde bırakılan istekli adına fiyat teklifi düzenlendiği, söz konusu fiyat teklifinde 1 aracın 1 yıllık lastik giderlerinin 2.560,00 TL olarak hesaplandığı, fiyat teklifinin Tebliğ’de yer alan beyanlara yer verilerek ilgili meslek mensubu tarafından imzalandığı ve kaşelendiği ancak söz konusu fiyat teklifi 03.11.2015 tarihinde düzenlenmişken fiyat teklifine dayanak olan ve meslek mensubu tarafından fiyat teklifinde beyan edilen maliyet tespit tutanağının tarihinin 20.05.2015 olduğu, bu tarihte düzenlenen maliyet tespit tutanağının son veya bir önceki geçici vergi beyannamesinin Ocak-Şubat-Mart 2015 veya Ekim-Kasım-Aralık 2014 dönemine ilişkin olması gerektiği, dolayısıyla son veya bir önceki geçici vergi beyannamesinin tespitinde ihale tarihinin esas alınmadığı tespit edilmiştir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin 20 adet pikap aracın lastik giderlerine ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında günlük lastik giderinin 1 araç için 3,51 TL olarak hesaplandığı, 10 tane aracın kiralanmasından dolayı bu araçlara ilişkin lastik gideri hesaplanmadığı, dolayısıyla 20 araca ilişkin lastik giderinin 5.700 gün (8.550x20/30=5.700) üzerinden toplam 20.007,00 TL hesaplandığı,

- Takip cihazı giderlerine ilişkin olarak Ereltes Ltd. Şti. tarafından ihale üzerinde bırakılan istekli adına fiyat teklifi düzenlendiği, söz konusu fiyat teklifinde 1 aracın 1 yıllık takip cihazı giderlerinin hat dâhil 512,00 TL olarak hesaplandığı, fiyat teklifinin Tebliğ’de yer alan beyanlara yer verilerek ilgili meslek mensubu tarafından TÜRMOB kaşesiyle kaşelendiği ve imzalandığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 30 adet pikap aracın takip cihazı giderlerine ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında günlük takip cihazı giderinin 1,40 TL olarak hesaplandığı, dolayısıyla 30 araca ilişkin takip cihazı giderinin 8.550 gün üzerinden toplam 11.970,00 TL hesaplandığı, ancak idare tarafından istenilen aşırı düşük teklif açıklamasında araç takip cihazının önemli teklif bileşeni olarak belirtilmediği,

- Motorlu taşıtlar vergisi giderlerine ilişkin olarak Özel Teknik Şartname’de belirlenen kriterlere göre 1 aracın 1 yıllık vergisinin 3.939,00 olarak hesaplandığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 20 adet pikap aracın motorlu taşıtlar vergisi giderlerine ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında günlük motorlu taşıtlar vergisi giderinin 10,80 TL olarak hesaplandığı, 10 tane aracın kiralanmasından dolayı bu araçlara ilişkin motorlu taşıtlar vergisi gideri hesaplanmadığı, dolayısıyla 20 araca ilişkin motorlu taşıtlar vergisi giderinin 5.700 gün (8.550x20/30=5.700) üzerinden toplam 61.560,00 TL hesaplandığı,

- Fenni muayene giderlerine ilişkin olarak Tüvtürk araç muayene fiyat listesine göre 1 aracın 1 yıllık fenni muayene toplam giderinin 222,72 TL olarak hesaplandığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 20 adet pikap aracın fenni muayene giderlerine ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında günlük fenni muayene giderinin 0,61 TL olarak hesaplandığı, 10 tane aracın kiralanmasından dolayı bu araçlara ilişkin fenni muayene gideri hesaplanmadığı, dolayısıyla 20 araca ilişkin fenni muayene giderinin 5.700 gün (8.550x20/30=5.700) üzerinden toplam 3.477,00 TL hesaplandığı,

- Araç sürücü giderlerine ilişkin olarak, işçilik hesaplama modülüne göre 1 sürücünün 1 aylık ücretinin 1.622,44 TL olarak hesaplandığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 30 adet pikap araca ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında günlük asgari ücret tutarının 54,08 TL olarak hesaplandığı, dolayısıyla 30 aracın sürücüsüne ilişkin ücret giderinin 8.550 gün üzerinden toplam 462.384,00 TL hesaplandığı tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme neticesinde, ihale üzerinde bırakılan isteklinin 10 adet pikap araca ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarını taşıt kiralama sözleşmesine dayandırdığı, bu sözleşmede öngörülen bütün giderlerin taşıtları kiraya veren tarafından karşılanacağının belirtildiği, bu çerçevede istekli tarafından idarenin önemli gördüğü ve açıklanmasını istediği önemli teklif bileşenlerinden amortisman giderleri, lastik giderleri, periyodik bakım giderleri, motorlu taşıt vergileri, fenni muayene giderleri ve sigorta giderleri için açıklama yapılmadığı, açıklama yapılmayan bu giderlerin yapılan sözleşme gereği kiraya verene ait olduğunun ifade edildiği ancak bu giderlerin açıklanmasına ilişkin hiçbir tevsik edici belgenin sunulmadığı,

Anılan isteklinin 20 adet pikap araca ilişkin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamalarında önemli görülen maliyet bileşenlerinin araçlar için her birinin ayrı ayrı açıklanmayıp sadece 1 araç üzerinden maliyet bileşenlerinin açıklandığı, istekli tarafından Özel Teknik Şartname’de belirlenen kriterlere uygun ve yeterli araca malik olunduğuna ilişkin herhangi bir belge sunulmadığı, aşırı düşük teklif açıklaması talep edilen isteklilerin kural olarak teklif fiyatları kapsamına giren tüm bileşenlere ilişkin açıklama yapmaları gerektiği, teklif fiyatının bir kısmına ilişkin yapılan açıklamanın yeterli olmadığı, aşırı düşük teklif açıklamalarında her araca ilişkin maliyet bileşenlerinin farklılık gösterebileceği, bu nedenle çalıştırılması öngörülen araçlara ilişkin her bir aracın maliyetinin ayrı ayrı hesaplanması gerektiği anlaşıldığından söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının ihale mevzuatına uygun olmadığı neticesine varılmıştır.

Sonuç olarak ihale üzerinde bırakılan istekli olan İsmet Uygun’un aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı ve idarenin anılan isteklinin teklifinin geçerli kabul etmesi yönündeki işleminde mevzuata aykırılık bulunduğu anlaşıldığından, başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde ayrıca ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında tepe lambası, uzun ve geniş araç levhası, K1 taşıt kartı, iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili eğitim sertifikası, jant ve patinaj zincirleri, zorunlu koltuk sigortası, mali mesuliyet koltuk sigortası ve kasko bedellerine ilişkin yapılan açıklamaların uygun olmadığı iddialarına da yer verilmiştir. Yukarıda yer alan mevzuat hüküm ve açıklamaları gereği, aşırı düşük teklif sorgulamalarında açıklanması istenecek önemli teklif bileşenlerini belirleme yetkisinin ihaleyi yapan idareye ait olduğu, idarenin anılan giderleri maliyet unsuru olarak belirlediği ancak bu giderlerin önemli teklif bileşeni olarak değerlendirmeyerek açıklama yapılmasının istenilmediği, ihale üzerinde bırakılan isteklinin de bu hususlarda bir açıklama sunmadığı tespit edildiğinden, başvuru sahibi isteklinin anılan maliyet kalemlerine ilişkin iddialarının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, İsmet Uygun’un teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi