KİK Kararı: 2015/UH.II-2923

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/065
Gündem No : 30
Karar Tarihi : 05.11.2015
Karar No : 2015/UH.II-2923
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Dr. Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Emre Özcan Mühendislik Müşavirlik Ltd. Şti.,

Ufuk Üniversitesi Cad. Ambrosia İş Merkezi No: 18/53 Çukurambar/ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 3. Bölge Müdürlüğü,

Kırmızıtoprak Mahallesi Taşköprü Caddesi Dsi Sok. No: 2 26020 Odunpazarı/ESKİŞEHİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/90662 İhale Kayıt Numaralı “Kütahya-Simav Barajı Proje Yapımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 3. Bölge Müdürlüğü tarafından 18.08.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kütahya-Simav Barajı Proje Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Emre Özcan Mühendislik Müşavirlik Ltd. Şti.nin 28.09.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 07.10.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.10.2015 tarih ve 82795 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.10.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/2643 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.1’inci maddesine aykırı olarak aşırı düşük teklif sorgulama yazısında, açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin belirtilmediği, bu sebeple aşırı düşük teklif açıklamalarının idarenin tespit ettiği bileşenler çerçevesinde değil, bir bütün olarak ya da firmalarca tespit edilen bileşenlerle yapıldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesi çerçevesinde açıklama yapılması durumunda kullanılabilir tek alt maddenin anılan Tebliğ’in, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerine ilişkin 79.2.2.1’inci maddesi olduğu, idarece önemli teklif bileşenleri belirtilmediğinden bu kapsamda Tebliğ gereğince düzenlenmesi istenilen ancak sunulması gerekmeyen Ek-O.5 ve Ek-O.6 formlarının söz konusu Tebliğ’de açıklandığı şekilde düzenlenmesinin hizmetin doğası gereği mümkün olmadığı, zira açıklanması istenilen muhtemel bileşenlerden “proje işleri” ele alındığında, harita ve sondaj işlerinde olduğu gibi işin herhangi bir biriminin bulunmadığı, bu nedenle söz konusu formların oluşturulamayacağı ya da hatalı oluşturulacağı ve yapılan açıklamaların geçerli olmasının mümkün olmayacağı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adı “Kütahya-Simav Barajı Proje Yapımı İşi” olarak; türü ve miktarı “Sulama amacıyla yapılacak olan talvegten 77.90 m, temelden 83.90 m yüksekliğinde olması planlanan Simav Barajına ait kati proje yapımı, kamulaştırma planları ve teknik şartnamelerin hazırlanmasıdır.” şeklinde tanımlanmıştır.

Aynı Şartname’nin “ Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, götürü bedel üzerinden vereceklerdir. İhale sonucu, ihale üzerinde bırakılan istekli ile toplam bedel üzerinden götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi, “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde de “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta vergi, resim ve harç giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İnceleme konusu ihaleye ait Özel Teknik Şartname’nin muhtelif maddelerinde “Madde 2-Danışmanın Yapacağı İşler

2.1 - Genel

Bu iş kapsamı içinde yapılacak hizmetler, en az aşağıdaki hususları içerecektir. İşlerin mümkün olduğu kadar sıralı bir şekilde ve sözleşme hükümlerine uygun olarak Danışman tarafından yapılması esastır.

2.2 - Ön Rapor

Danışman, İdare tarafından kendisine verilen Simav Barajı Planlama Raporunu inceleyecek ve bu raporda verilen hidrolojik (taşkın hidrolojisi, su temini, su ihtiyacı, işletme, buharlaşma, sediment miktarı çalışmaları), topoğrafik, jeolojik, doğal yapı gereçleri, su kalitesi ve benzeri doneleri değerlendirecektir. Planlama Raporunun tasdik edilme tarihine bakılmaksızın hidrolojik veriler ve malzeme sahalarındaki bilgiler güncelleştirilecektir. Bu güncelleştirme sonucunda bulunan değer ve bilgiler tasarım çalışmalarında kullanılacaktır. Aynı şekilde proje sahasında daha önce açılmış olan temel sondaj verileri değerlendirilecek ve raporla uyumu kontrol edilecektir.

Danışman mevcut etüt ve donelerin yeterli olup olmadığı yapılmasının gerekip gerekmediği şeklindeki bilgileri bir ön rapor halinde İdare’ye sunacaktır. Danışman tarafından yapılacak ön rapor takdimi sonucunda, proje çalışmalarına esas olacak ek etütlerin yapılmasına ve kapsamına Danışmanla görüşülerek İdare’ce karar verilecektir.

...

2.3 – Jeoteknik Rapor ve Ek Etütler

Madde 2.2’de belirtilen koşullara uygun ek etüt yapılması halinde bu etütlerin sonuçları değerlendirilerek bir rapor haline getirilecektir. Bu kapsamda hazırlanan “Mühendislik Jeolojisi Raporu”,“Doğal Yapı Gereçleri Raporu”, ve “Tasarım Kriterleri Raporu” ayrı birer cilt olarak hazırlanacak, basılı ve elektronik ortamda onay için İdareye sunulacaktır.

...

2.4 – Jeofizik Rapor

Jeofizik Özel Teknik Şartnamesinde istenenlere göre düzenlenecektir. Bu kapsamda hazırlanan “Jeofizik Raporu” basılı ve elektronik ortamda onay için İdareye sunulacaktır.

...

2.5 - Ara Rapor

Madde 2.3 te hazırlanan raporlar onaylandıktan sonra Danışman daha önce hazırladığı ve İdare ile mutabık kaldığı “Tasarım Kriterleri Raporu” doğrultusunda hesaplara başlar ve aşağıda bahsedilen hesapları İdareye sunar. Hazırlanacak bu raporlarda yollar ile ilgili jeolojik rapor da yer alacaktır.

Ara Rapor, Madde 2.3 te hazırlanan raporların İdare’ce onayından sonra sözleşme ve tasdikli iş programında öngörülen süre içerisinde İdare’ye verilecektir.

...

2.6. Birinci İş İlerleme Raporu

Danışman Madde 2.4’de tariflenen Ara Raporun İdare tarafından kabulünden itibaren sözleşme ve tasdikli iş programında öngörülen süre içinde Birinci İş İlerleme Raporunu İdareye verecektir.

...

2.7. İkinci İş İlerleme Raporu

Madde 2.5’de tariflenen Birinci İş İlerleme Raporunun İdare tarafından kabulünden itibaren sözleşme ve tasdikli iş programında öngörülen süre içinde İkinci İş İlerleme Raporunu İdareye verecektir.

...

2.8 - Proje

Danışman, İdare tarafından kendisine verilen Simav Barajı Planlama Raporunu inceleyecek ve yapılması uygun görülen yapılar (sulama tesisleri hariç) projelendirilecektir.

...

2.8.3.1.1 - Jeoteknik Etütler

Danışman, Planlama Raporu’nu inceleyerek mevcut jeolojik bilgilerin, tünelin projelendirilmesi ile ilgili “Uygulama Aşaması Mühendislik Jeolojisi Raporu’’nu hazırlayacaktır. Danışman tarafından hazırlanacak bu rapor, aşağıda belirtilen konuları kapsayacaktır.

...

2.8.3.1.2 - Harita ve Plankote Çalışmaları

Danışman tünel güzergahının 1/1000 ölçekli şeritvari haritasını çıkaracaktır.

...

2.8.3.1.3 - Yaklaşım Tüneli Etütleri

Danışman, tünel uzunluğunu, topoğrafik şartları ve işin ekonomisini (tünel uzunluk zammı miktarını) dikkate alarak, tünele bir veya birden fazla yaklaşım tüneli açılıp açılmayacağı konusunda gerekli inceleme ve araştırmaları yapacaktır.

...

2.8.8 - Jeoteknik Etütler Ve Laboratuar Çalışmaları

Baraj yerinde (gövde, dolusavak, tünel veya kondüvi, yollar vb.) temel biriminin düşey ve yatay yöndeki dağılımını, jeolojik ve jeoteknik özelliklerini (taşıma gücü, oturma, sıvılaşma vb.) şartlarını tahkik etmek ve doğal yapı gereçlerinin nicelik ve niteliği hakkında ek bilgi edinebilmek amacıyla ek sondajlı arazi etütleri yapılacaktır.

Bu aşamada temel zemini ile doğal yapı gereçlerinin özelliklerini doğru bir şekilde tayin etmek amacıyla arazi ve laboratuar deneyleri yapılacaktır.

...

2.8.10 - Danışman Tarafından Yapılacak Diğer İşler

Proje sahasında kalan her türlü boru hattı, PTT hattı, ENH vs için relokasyon gerekmesi ve/veya iş kapsamında projelendirilen yapılar ile kesişmeleri halinde her türlü proje çalışması Danışman tarafından yapılacaktır.

Proje sahası içerisinde relokasyonu gereken yapıların durumu ilgili kurumlardan yazı ile teyid edilecektir.

Stok sahaları ve kazı fazlası depo sahalarının yerleri Danışman tarafından belirlenecek ve depo sahası ulaşım yol projeleri de bu kapsamda hazırlanacaktır.

Baraj inşaatı çalışmalarında kullanılmak üzere baraj aksının iki yakasında C3 ayarında Pilye noktası tesis edilecektir.

Danışman, yapmış olduğu bu projelerin inşası için gerekli bulduğu makine parkının bir listesini hazırlayacaktır.

Danışman, inşaatın başarılı bir şekilde yürütülmesini sağlayacak bir iş programını hazırlayacaktır.

Kullanılacak programlarla ilgili eğitimler Danışman tarafından ücretsiz olarak İdaredeki teknik personele verilecektir.

...

Madde 3 - Danışmanın Hazırlayacağı Dökümanlar

Danışman sözleşme ve şartnamelerde süreleri ve içeriği tarif edilen aşağıdaki dokümanları hazırlayıp belirlenen sayıda İdare’ye sunacaktır.

Ön Rapor

5 takım rapor ve CD

Jeoteknik Rapor ve Ek Etütler

Jeofizik Rapor ve Ek Etütler

6’şar takım rapor ve CD

6’şar takım rapor ve CD

Ara Rapor

5 takım rapor ve CD

Proje Raporu ve Paftaları

1 takım orijinal, 3 takım ozalit, 7 takım rapor ayrıca baskıya hazır şekilde CD ortamında (3 takım keşif hesapları raporu olacak); ve onaylanmış 1 takım ön rapor, 1 takım jeoteknik rapor ve ek etütler raporu,1 takım ara rapor ve 3 adet CBS CD’si.

Proje Albümü

7 takım (İdare’nin orijinal paftaları

tasdikini müteakip) ayrıca baskıya hazır şekilde CD (*.dwg/dxf, .pdf) ortamında

Proje albümü 297x450 mm boyutuna küçültülerek basılacak ve vidalı ciltli albüm halinde tertiplenecektir.” düzenlemeleri yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalede 16 adet ihale dokümanı satın alındığı ya da indirildiği, 18.08.2015 tarihinde yapılan ihaleye 12 isteklinin katıldığı, verilen 9 teklifin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.1’nci maddesindeki “personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.” açıklaması gereğince hesaplanan sınır değerin altında olduğu, söz konusu tekliflere yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının sonucunda 2 isteklinin açıklamalarının uygun bulunduğu, 14.09.2015 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Ekasu Müh. Müş. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, yine açıklaması uygun bulunan Erges Müh. Müş. İnş. Turz. ve Tic. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, başvuru sahibinin teklifinin sınır değerin hemen üzerindeki ilk geçerli teklif olduğu görülmüştür.

İdarece teklifi aşırı düşük olarak belirlenen 9 istekliye gönderilen 21.08.2015 tarihli ve 551409 sayılı aşırı düşük teklif sorgulama yazılarında, verilen tekliflerin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesi uyarınca “Aşırı düşük teklif” kapsamında değerlendirildiği, verilen hizmetin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar ve teklif edilen hizmetin özgünlüğü hususlarında gerekli bilgi ve belgelerin, ilan tarihinde yürürlükte olan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği ve Kamu İhale Genel Tebliği çerçevesinde hazırlanması ve yazının tebliğinden itibaren beş gün içinde ihale komisyonuna yazılı olarak verilmesi istenilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir. Bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler geçerli teklif olarak belirlenir…” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir…” açıklamalarına yer verilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuatın ilgili maddelerinde açık bir ifadeyle aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenilmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu hüküm altına alınmasına karşın idare tarafından teklifi aşırı düşük olarak belirlenen 9 istekliye gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesine ilişkin yazıda genel olarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesine atıfta bulunulduğu görülmüş olup, söz konusu yazıda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmediği tespit edilmiştir.

Bu itibarla idarenin önemli teklif bileşenlerine ilişkin olarak hiçbir belirleme yapmaksızın teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilerden açıklama istemesi işleminin yerinde olmadığı, bu nedenle idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının anılan mevzuat hükmüne uygun olarak önemli teklif bileşenleri belirtilmek suretiyle yeniden yapılması gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından açıklama istenilen önemli teklif bileşenlerinin teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilere gönderilen yazıda açıkça belirtilmesi suretiyle yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Dr. Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, idare tarafından açıklama istenilen önemli teklif bileşenlerinin teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilere gönderilen yazıda açıkça belirtilmesi suretiyle yeniden aşırı düşük teklif sorgulamasının yapılması yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında yapılan incelemeye göre;

Başvuruya konu ihale Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 3. Bölge Müdürlüğünce yapılan Kütahya-Simav Barajı Proje Yapımı İşi olup, yaklaşık maliyetin birim fiyatlar esas alınarak 760.482,10 TL olarak belirlendiği, ihale konusu işin nitelik itibarı ile danışmanlık hizmet alımı işi olduğu, ihalede 16 adet ihale dokümanı satın alındığı, 18.08.2015 tarihinde yapılan ihaleye 12 isteklinin katıldığı, yaklaşık maliyete göre sınır değerin 584.986,23 TL olarak hesaplandığı, bir isteklinin teklifinin banka referans mektubu uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifi sınır değerin altında kalan 9 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 4 isteklinin teklifinin açıklamada bulunmadığı, 3 isteklinin teklifinin açıklaması uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, açıklaması uygun bulunan Ekasu Müh. Müş. Ltd. Şti.nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak, Erges Müh. Müş. Ltd. Şti.nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, başvuru sahibinin teklifinin ise sınır değerin üzerindeki en düşük teklif olduğu anlaşılmıştır.

Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Danışmanlık hizmetlerinin kapsamı” başlıklı 6’ncı maddesinin birinci fıkrasında; “etüt ve proje” işlerinin danışmanlık hizmeti olduğu belirtilmiş, anılan Yönetmelik’in “Temel ilkeler” başlıklı 4’üncü maddesinde; danışmanlık hizmet alımı ihalelerinin belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılacağı ifade edilmiş, ancak yaklaşık maliyeti 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 13’üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde hizmet alımları için öngörülen üst limit tutarının dört katının altında kalan danışmanlık hizmetlerinin, hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilebileceği düzenlenmiştir. İhale konusu işin anılan hüküm çerçevesinde hizmet alımı ihalesi yoluyla gerçekleştirildiği anlaşılmıştır. Ancak, ihalenin söz konusu limitin altında kalması danışmanlık hizmeti niteliğini ortadan kaldırmamaktadır.

İtirazen şikâyete konu ihalede söz konusu alımın niteliği itibari ile danışmanlık hizmeti olduğu dikkate alındığında, aşırı düşük teklif açıklaması ve değerlendirmesinin hangi kriterlere göre yapılacağı hususlarının tespit edilmesi gerekmektedir.

Bu kapsamda, ihale konusu işe ait ihale dokümanının incelenmesinden ihale konusu işin etüt, proje ve rapor hazırlanması gibi danışmanlık hizmeti niteliğinde işler olduğu, bu tip işlerin niteliği gereği sermaye birikiminden daha çok mesleki tecrübeye ve bilgi birikimine dayalı işler olduğu anlaşılmaktadır. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78’inci maddesinde, “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.” şeklinde tanımlanmıştır. İhale konusu hizmetin anılan Tebliğ açıklamasında yer verildiği şekliyle personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Tebliğinin 79’uncu maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarının, personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutarın sınır değer olarak kabul edileceği ve ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinin nasıl yapılacağı ayrıntılı bir şekilde açıklanmış olmakla birlikte, danışmanlık hizmet alımı niteliğindeki bu tür ihalelerde, teklif edilen fiyatlarla işin gerçekleştirilmesinin değerlendirilmesi ve eşit muamelenin yapılabilmesi açısından aşırı düşük tekliflerin incelenmesinde hangi kriterlerin esas alınacağı belirli değildir.

Ayrıca diğer hizmet alımlarından farklı olarak söz konusu hizmet alımında çalışacak personelin sayısı ve çalışma süresinden çok etüd, proje ve mühendislik çalışmalarını yapacak personelin niteliğinin önemli olduğu ve söz konusu işlerin niteliği gereği sermaye birikiminden daha çok mesleki tecrübeye ve bilgi birikimine dayalı işler olduğu, verilen hizmetin nesnel ve standart bir biçimde maliyete dökülmesinin mümkün olmadığı, götürü bedel usulde teklif alındığı da dikkate alındığında, aşırı düşük teklif açıklamalarının sağlıklı şekilde sunulması ve bunlara ilişkin değerlendirmenin sağlıklı bir şekilde yapılmasının mümkün olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle ihalenin, aşırı düşük teklif sorgulaması gerçekleştirilmeden sonuçlandırılmasının yerinde olacağı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiaları kapsamında, yukarıda belirtilen gerekçeler doğrultusunda aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı ve açıklaması uygun olmadığı gerekçesi ile teklifleri değerlendirme dışı bırakılan Gölsu-HES Müh. Mim. ve Müş. Ltd. Şti., Hidromark Müh. Müş. A.Ş., Plansu Mim Müh. Ltd. Şti., Diga Müh. Müş. Ltd. Şti., Erte Proje Mim. Müh. Ltd. Şti., MEV Proje ve Müh. A.Ş. ve GF Proje Müh. Müş. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alınması yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyoruz.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Dr. Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi