KİK Kararı: 2015/UH.II-2385

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/052
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 02.09.2015
Karar No : 2015/UH.II-2385
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ

BAŞVURU SAHİBİ:

Habitat Gıda Temizlik Medikal Hayvancılık İnşaat Taahhüt İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi.,

Organize Sanayi Bölgesi 2. Cad. 123/3 No: 15 Yerköy/YOZGAT

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Akpınar Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü,

Yenidoğan Mahallesi 4.Sokak 1 40320 Akpınar/KIRŞEHİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/86543 İhale Kayıt Numaralı “Kırşehir İli Akpınar İlçesi Taşımalı İlkokul Ve Ortaokul Öğrencilerine Sıcak Öğle Yemeği Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Akpınar Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 24.07.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kırşehir İli Akpınar İlçesi Taşımalı İlkokul Ve Ortaokul Öğrencilerine Sıcak Öğle Yemeği Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Habitat Gıda Temizlik Medikal Hayvancılık İnşaat Taahhüt İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin 10.08.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 11.08.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.08.2015 tarih ve 69569 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.08.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/2102 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale uhdesinde kalan Uğurlu Otomotiv İth. ve İhr. Tic. ve San. Ltd. Şti. ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olan Rukiye Yarar'ın sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79'uncu maddesinde belirtilen şekil ve şartları taşımadığı, anılan isteklilerin işçilik hesaplamalarını 9 aylık çalışma üzerinden hesaplaması gerekirken 180 iş günü üzerinden hesapladığı, açıklamalar kapsamında sunulan (Ek-H4) belgelerinde belirtilen oranların anılan Tebliğ'e uygun olmadığı, ana çiğ girdi fiyatlarını tevsik eden belgelerde sayfa ve sıra numarası belirtilmediği, çiğ girdi fiyatları ve malzeme miktarları üzerinden yapılan hesaplamalarda aritmetik hata yapıldığı, çiğ girdi fiyatlarını tevsik eden belgelerdeki tarihlerin Tebliğ'e uygun olmadığı, anılan belgelerdeki malzemelerin fiyatlarının ilan ile ihale tarihi arasında olması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Kırşehir İli Akpınar İlçesi Taşımalı İlkokul ve Ortaokul Öğrencilerine Sıcak Öğle Yemeği Alımı İşi”, miktarı ve türünün “Kırşehir İli Akpınar İlçesi 258 Taşımalı İlkokul ve Ortaokul Öğrencilerine 180 İş Günü Sıcak Öğle Yemeği Alım İşi” olarak belirtildiği, ayrıca işin miktarı ve türüne Şartname ekinde,

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Kırşehir İli Akpınar İlçesi Taşımalı İlkokul ve Ortaokul Öğrencilerine Sıcak Öğle Yemeği Alımı İşi

gün

180

şeklinde yer verildiği, anılan Şartname’nin 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.”düzenlemesinin bulunduğu,

Teknik Şartname’nin 1’inci maddesinde hizmet işinin konusunun “Müdürlüğümüze bağlı aşağıda listede gösterilen Taşıma Merkezi İlk/Ortaokullarında eğitim görmekte olan, taşımalı 258 öğrenciye 14/09/2015 tarihinden 10/06/2016 tarihine kadar 180 eğitim günü, taşımalı okul merkezlerinde tabldot usulü sıcak öğle yemeği verilmesi” şeklinde belirtildiği, yemek hizmetinin verileceği okullara ve öğrenci sayılarına ise anılan Şartname’nin 3’üncü maddesinde

SIRA NO

TAŞIMA MERKEZİ OKULUN ADI

ÖĞRENCİ SAYISI

OKULUN BULUNDUĞU YER

1

AKPINAR ORTAOKULU

130

Akpınar Merkez

2

DR. BEKTAŞ TÜRKKANI İLKOKULU

55

Akpınar Merkez

3

B.ABDİUŞAĞI Ş.ER A.ERDAŞ İ.O.

46

B.Abdiuşağı Köyü

4

KÖŞKER Ş.ÜSTĞ.O.KILIÇ İ.O.

27

Köşker Köyü

TOPLAM

258

” şeklinde yer verildiği, anılan Şartname’de 4 haftalık (20 günlük) örnek yemek menüsünün bulunduğu,

Sözleşme Tasarısı’nın 9’uncu maddesinde, işe başlama tarihinin 14.09.2015, işin bitiş tarihinin 10.06.2016 olarak belirtildiği görülmüştür.

Yapılan incelemede, idarece ihalenin yaklaşık maliyetinin, Milli Eğitim Bakanlığı
tarafından taşıma yolu ile eğitim için belirlenen fiyat esas alınarak toplam 141.177,60 TL olarak belirlendiği, 24.07.2015 tarihinde yapılan ihaleye 6 isteklinin katıldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.1’inci maddesi doğrultusunda ihaleye ait aşırı düşük teklif sınır değerinin (141.177,60 / 1,3=) 108.598,15 TL olduğu ve bu tutarın altında teklif vermiş olan aşağıdaki isteklilere ait tekliflerin İdari Şartname’nin 33’üncü maddesi gereğince aşırı düşük olarak belirlenerek anılan tekliflerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

1. Uğurlu Otomotiv İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

91.951,20

2. Peyda İnşaat Medikal Yemek Temizlik İşleri Gıda Ltd. Şti.

92.880,00

3. Rukiye Yarar

104.490,00

Anılan isteklilerden Peyda İnşaat Medikal Yemek Temizlik İşleri Gıda Ltd. Şti.nin süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamasını idareye sunmadığı, diğer iki isteklinin ise süresi içerisinde açıklamalarını idareye verdikleri ve idarece yapılan değerlendirme neticesinde açıklama sunmayan Peyda İnşaat Medikal Yemek Temizlik İşleri Gıda Ltd. Şti.nin teklifinin reddine, diğer iki isteklinin açıklamalarının kabulüne karar verildiği ve ihalenin Uğurlu Otomotiv İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin uhdesinde bırakıldığı, Rukiye Yarar’ın ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, başvuru sahibi Habitat Gıda Temizlik Medikal Hayvancılık İnşaat Taahhüt İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin ise ihalede geçerli en düşük üçüncü teklifin sahibi olduğu görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü bulunmaktadır.

4734 sayılı Kanun’un anılan maddesinden, ihale komisyonunca, yapılan değerlendirme neticesinde, ihalede verilen diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklilerin tespit edileceği ve tespit edilen bu tekliflerin reddedilmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlere ilişkin olarak sorgulamaya tabi tutulacağı, sorgulama sonrasında açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlenmesi, ihalenin anılan maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesi, ayrıca yaklaşık maliyeti eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin açıklama istenilmeksizin reddedilmesi konularında Kurumca hazırlanacak ikincil mevzuatın esas alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde de sınır değer hesaplanması ve aşırı düşük tekliflerin sorgulanmasına ilişkin olarak “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1. Verilen hizmetin ekonomik olması,

2. Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3. Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” şeklindeki hüküm bulunmaktadır.

Öte yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

…

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdiler anlaşılır. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

…” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan Kanun ve Yönetmelik hükümlerine istinaden aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulup, süresi içerisinde sundukları açıklamaları idarece uygun bulunan isteklilerin açıklamaları, söz konusu Tebliğ açıklamaları çerçevesinde incelendiğinde aşağıda belirtilen sonuçlara varılmıştır.

1. İhale uhdesinde kalan Uğurlu Otomotiv İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi aşırı düşük teklif açıklamasında, malzemeli yemek sunumu hesap cetvelini, ana maliyet bileşenlerini (ana çiğ girdi, ekmek ve işçilik) gösterir hesap cetvelini, 2 haftalık (10 günlük) örnek yemek menüsü üzerinden yapılan çiğ girdi maliyet hesaplamalarını ve diğer belgeleri (tapu, oda kayıt sicil sureti, araç ruhsatı fotokopileri, diploma vb.) sunmuştur.

Teknik Şartname’nin “Verilecek Yemeğin Zamanı ve Şekli” başlıklı 4’üncü maddesinde “Yüklenici her öğrenciye ayrı tabldot tabağında, 11.45 ile 12.45 saatleri arasında, öğle yemeği saatinde 4 okulda aynı anda, iş yerinde hazırladığı yemeği kendi elamanlarınca dağıtacak, yemek bitiminde tabldot tabaklarını toplayarak aynı gün götürecektir.” şeklinde, anılan Şartname’nin “Teknik Şartlar” başlıklı 6’ncı maddesinin (e) bendinde ise “Yüklenici firma her okula bir servis elamanı tahsis eder, yemeğin dağıtımından ve sonrası yemekhanenin temizlenmesinden sorumludur.” şeklinde yer alan düzenlemelerden, iş kapsamında yemeklerin dağıtımı ve sonrası hizmetler için 4 okulda yarı zamanlı (part-time) personel çalıştırılacağı anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, brüt asgari ücret üzerinden tam zamanlı çalışacak 1 adet personelin 9 aylık maliyetinin istekli tarafından işçilik maliyeti olarak dikkate alındığı görülmüş olup, ihale dokümanında iş kapsamında tam zamanlı personel istihdamı yapılacağına dair bir düzenleme bulunmadığından, isteklinin işçilik maliyetine dair açıklamasında uygunsuzluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, açıklama kapsamında sunulan malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinde,

Ana Çiğ Girdi Oranı: 0,65

İşçilik Oranı: 0,28

Yardımcı Giderler Oranı: 0,07

1,00

Yemek Maliyeti: 47.107,76 TL

Ekmek Maliyeti: 23.220,00 TL

İşçilik Maliyeti: 14.601,96 TL

Toplam Maliyet: 84.929,72 TL

olarak belirtildiği, dolayısıyla ana çiğ girdi ve işçilik oranlarının toplamının (0,93) anılan Tebliğ’in 79.2.6’ncı maddesine uygun olarak 0,80 ila 0,95 arasında belirlendiği,

Bununla birlikte, söz konusu cetvelde yer alan “Ana Çiğ Girdileri” başlıklı tabloda, anılan Tebliğ’in eki olan malzemeli yemek sunumu hesap cetvelin (Ek-H.4) standart formundaki dipnotlara aykırı bir şekilde, çiğ girdi unsurlarının adı, miktarı ve birim fiyatlarının tek tek belirtilmediği,

İhalede 91.951,20 TL fiyat teklif etmiş olan isteklinin sunduğu anılan cetveldeki oranlar ile maliyetlerin fiyat teklifine oranlarına bakıldığında, oranlar ile maliyetlerin fiyat teklifine oranlarının uyumlu olmadığı, örneğin söz konusu cetvelde ana çiğ girdi oranı 0,65 olarak belirtilmişken, yemek ve ekmek maliyetinin toplamının fiyat teklifine oranı 0,76 olarak hesaplandığı, yine işçilik oranı 0,28 olarak belirtilmişken, işçilik maliyetinin fiyat teklifine oranının 0,16 olduğu,

Anılan isteklinin ana çiğ girdi maliyetlerini Teknik Şartname’de yer alan 4 haftalık (20 günlük) menünün tamamı üzerinden değil, ilk iki haftalık kısmı üzerinden hesapladığı,

Söz konusu isteklinin ana çiğ girdi maliyeti hesabında kullandığı malzemeler için esas aldığı birim fiyatları açıklayıcı herhangi bir belge sunmadığı, görülmüştür. Neticede, ihale uhdesinde kalan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının yukarıda belirtilen nedenlerle mevzuata uygun olmadığı tespit edildiğinden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

2. Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Rukiye Yarar aşırı düşük teklif açıklamasında, malzemeli yemek sunumu hesap cetvelini, ana maliyet bileşenlerini (ana çiğ girdi, ekmek ve işçilik) gösterir hesap cetvelini, 2 haftalık (10 günlük) örnek yemek menüsü üzerinden yapılan çiğ girdi maliyet hesaplamalarını, 1 adet işçilik hesaplama modülü sayfasını ve Ticaret Borsasından alınmış 27.06.2015 tarihli fiyat listesini sunmuştur.

Yukarıda da belirtildiği üzere Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesi ile 6’ncı maddesinin (e) bendinde yer alan düzenlemelerden, iş kapsamında yemeklerin dağıtımı ve sonrası hizmetler için 4 okulda part time personel çalıştırılacağı anlaşılmaktadır. Yapılan incelemede, brüt asgari ücret üzerinden tam zamanlı çalışacak 2 adet personelin 9 aylık maliyetinin istekli tarafından işçilik maliyeti olarak dikkate alındığı görülmüş olup, ihale dokümanında iş kapsamında tam zamanlı personel istihdamı yapılacağına dair bir düzenleme bulunmadığından, isteklinin işçilik maliyetine dair açıklamasında uygunsuzluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, açıklama kapsamında sunulan malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinde,

Ana Çiğ Girdi Oranı: 0,65

İşçilik Oranı: 0,28

Yardımcı Giderler Oranı: 0,07

1,00

Yemek Maliyeti: 53.779,15 TL

Ekmek Maliyeti: 13.932,00 TL

İşçilik Maliyeti: 29.203,92 TL

Toplam Maliyet: 96.915,07 TL

olarak belirtildiği, ana çiğ girdi ve işçilik oranlarının toplamının (0,93) anılan Tebliğ’in 79.2.6’ncı maddesine uygun olarak 0,80 ila 0,95 arasında belirlendiği, ana çiğ girdi maliyeti hesaplamalarında aritmetik hata bulunmadığı, isteklinin ana çiğ girdi maliyeti hesabında kullandığı malzemeler için esas aldığı birim fiyatları anılan Tebliğ’in 79.2.2.4’üncü maddesine uygun bir şekilde Ticaret Borsasından alınmış 27.06.2015 tarihli fiyat listesi ile açıkladığı görülmüştür.

Bununla birlikte, malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinde yer alan “Ana Çiğ Girdileri” başlıklı tabloda, anılan Tebliğ’in eki olan malzemeli yemek sunumu hesap cetveli (Ek-H.4) standart formundaki dipnotlara aykırı bir şekilde, çiğ girdi unsurlarının adı, miktarı ve birim fiyatlarının tek tek belirtilmediği,

Anılan isteklinin ana çiğ girdi maliyetlerini Teknik Şartname’de yer alan 4 haftalık (20 günlük) menünün tamamı üzerinden değil, ilk iki haftalık kısmı üzerinden hesapladığı, görülmüştür. Netice itibariyle, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının yukarıda belirtilen nedenlerle mevzuata uygun olmadığı değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı anlaşılan Uğurlu Otomotiv İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile Rukiye Yarar’ın teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca, aşırı düşük teklif açıklamaları mevzuata uygun olmadığı anlaşılan Uğurlu Otomotiv İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile Rukiye Yarar’a ait tekliflerin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Akpınar Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Kırşehir İli Akpınar İlçesi Taşımalı İlkokul ve Ortaokul Öğrencilerine Sıcak Öğle Yemeği Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin, Milli Eğitim Bakanlığı tarafından taşıma yolu ile eğitim için belirlenen fiyat esas alınarak toplam 141.177,60 TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede 6 adet ihale dokümanı satın alındığı, 24.07.2015 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 6 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarece ihaleye ilişkin tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, bir isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması sonrasında kalan 5 teklifin de geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu tekliflere ilişkin teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Uğurlu Otomotiv İthalat ve ihracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

91.951,20

Peyda İnşaat Medikal Yemek Temizlik İşleri Gıda Ltd. Şti.

92.880,00

Rukiye Yarar

104.490,00

Habitat Gıda Temizlik Medikal Hayvancılık İnşaat Taahhüt İthalat İhracat Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi

109.153,85

Atakul Yemek Petrol Gıda İnşaat Turizm Kırtasiye imalat İhracat ithalat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi

127.710,00

Şeklinde verildiği,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.1’inci maddesi doğrultusunda ihaleye ait aşırı düşük teklif sınır değerinin (141.177,60 / 1,3=) 108.598,15 TL olduğu ve bu tutarın altında teklif vermiş olan üç istekliye ait tekliflerin İdari Şartname’nin 33’üncü maddesi gereğince aşırı düşük olarak belirlenerek anılan tekliflerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, bu isteklilerden Peyda İnşaat Medikal Yemek Temizlik İşleri Gıda Ltd. Şti.’nin süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamasını idareye sunmadığı, diğer iki isteklinin ise süresi içerisinde açıklamalarını idareye verdikleri ve idarece yapılan değerlendirme neticesinde açıklama sunmayan Peyda İnşaat Medikal Yemek Temizlik İşleri Gıda Ltd. Şti.’nin teklifinin reddine, diğer iki isteklinin açıklamalarının kabulüne karar verilerek 31.07.2015 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Uğurlu Otomotiv İthalat ve İhracat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38 inci maddesinde;

“İhale komisyonu verilen teklifleri (Değişik: 6/2/2014-6518/47 md.) değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

(Değişik: 6/2/2014-6518/47 md.) gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

(Ek fıkra: 20/11/2008-5812/12 md.; Değişik fıkra: 6/2/2014-6518/47 md.) Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Bahse konu madde hükmünden, ihalede aşırı düşük sorgulama yapılacağının ihale dokümanında düzenmiş haline göre, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihaleye verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “teklif fiyata dahil masraflar” ve “aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. İhale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceğinden, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin, ihalede aşırı düşük teklif açıklaması isteyerek ihalenin sonuçlandırılması yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata uyarlık bulunmadığı,

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalede verilen tekliflerin hepsi yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiaları kapsamında yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılmasına yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığı yönündeki düşüncem ile, Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi