KİK Kararı: 2015/UH.II-2080 (29 Temmuz 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/045
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 29.07.2015
Karar No : 2015/UH.II-2080
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Epsilon Teknoloji Yazılım Elekt. Müh. Med. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Ankata Teknoloji Geliştirme Bölgesi Cyberpark Cyberplaza C Blok No: 55 Bilkent / ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Satınalma Müdürlüğü,

M. Nezihi Özmen Mah. Kasım Sok. No: 62 34010 Güngören/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/48284İhale Kayıt Numaralı “1 Adet Hava Müdahale (Yangın Söndürme Helikopteri) Aracı Kiralama” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Satınalma Müdürlüğü tarafından 25.05.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “1 Adet Hava Müdahale (Yangın Söndürme Helikopteri) Aracı Kiralama” ihalesine ilişkin olarak Epsilon Teknoloji Yazılım Elekt. Müh. Med. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 08.05.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.05.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.05.2015 tarih ve 45671 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/1417 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde idare tarafından hava aracının isteklinin kendi malı olmaması durumunda hava aracını kiraladıklarına dair ön anlaşma belgesinin istekliler tarafından sunulmasının istenilmesinin rekabeti daraltıcı nitelikte olduğu, ön anlaşma yapılmasının maliyetli olduğu, ekipmanı elinde bulunduran firma ile ön anlaşma yapan bir istekli ön anlaşmaya ekipmanı elinde bulunduran firmanın başka bir firmayla ön anlaşma yapmasını engelleyici madde koyduracağından ihalenin ön anlaşmayı yapan isteklinin kontrolüne geçeceği,

2. Teknik Şartname’de istenilen Universal Cargopod’un Skorsky firmasının dizayn yetkisi verdiği Erickson firması tarafından üretilen aparat olduğu, dolayısıyla Teknik Şartname’de tarif edilen aparatın tek marka ve model ile tek menşei işaret ettiği,

Söz konusu aparatın helikopterin bütün aerodinamiğini, dengesini ve buna bağlı olarak uçuş hesaplarını etkileyeceği, ekipmanın hava aracına takılması durumunda hava aracının sahip olduğu FAA (Federal Havacılık Daires) veya EASA (Avrupa Havacılık Otoritesi) sertifikasının geçersiz olacağı, helikopterin FAA veya EASA onayının bu onaydan sonra helikoptere takılan harici bir ekipman durumunda yenilenmesi gerektiği, dolayısıyla helikopterin bu aparatla birlikte Türk hava sahasında operasyon yapmasının hukuken mümkün olmayacağı,

Afet durumunda bütün dünyada mümkünse uçak, değil ise karayolunun tercih edildiği, helikopterin bu tür operasyonlar için uygun olmadığı, söz konusu ekipmanın (universal cargopod) malzeme taşıma dışında bir özelliğinin bulunmadığı, dolayısıyla bir afet durumunda kurtarma veya kaza anında kazazede ve araç taşıma işlevi olmadığından idarenin amaçlarına hizmet etmeyeceği, ayrıca bu tür dış aparatlarla insan taşımacılığının Türk Sivil Havacılık kurallarına göre yasak olduğu,

3. Teknik Şartname’nin 2.4’üncü maddesinde istenilen sertifikanın tek bir merkez tarafından (ABD’de yerleşik Erickson firması) verildiği ve zaman alıcı nitelikte olduğu, söz konusu sertifikanın işin daha iyi bir şekilde yapılmasını sağlayacak nitelikte olmadığı, kaldı ki firmalar tarafından pilotlara fiili olarak eğitim verildiği ve tatbikatlar yaptırıldığı,

4. Teknik Şartname’nin 3.4’üncü maddesinde istenilen sertifikanın ihale konusu işin istenilen şartlarda yapılması açısından gerekli olmadığı ve ihaleye katılımı kısıtlayıcı nitelikte olduğu, pilotların böyle bir eğitime sahip olmasının önemli olmadığı, önemli olan hususun helikopterin gece görerek uçabilme kabiliyetine sahip olması olduğu, Türk Sivil Havacılık Mevzuatında da böyle bir sertifikanın zorunlu tutulmadığı, işe başlama süresine kadar böyle bir sertifika alınmasının imkansız olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale İlanı’nın 4.3.1’inci maddesi ile İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde “İhale konusu hizmetin yapılabilmesi için istekliler, kiralama süresini kapsayacak şekilde Teknik şartnamede belirtilen asgari teknik özelliklere haiz, hizmetin görülmesine yeter nitelikte en az 1 adet hava müdahale aracını, teçhizat ve diğer ekipmanı bünyesinde bulunduracaktır.

Söz konusu hava aracı isteklinin kendi malı ise; İsteklinin kendi malı olan makine, tesis ve ekipman; fatura ya da demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ile veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edilir. Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş makine ve ekipman, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

Söz konusu hava aracı isteklinin kendi malı değil ise; İstekliler, hava aracını kiraladıklarına dair ön anlaşma belgesini sunacaklardır. Bu belge idari şartnamenin tasdik işlemleri ile ilgili maddesine uygun olarak sunulmak zorundadır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinin birinci fıkrasında “İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır. Ancak idare, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için adaya veya istekliye ait olmasını gerekli gördüğü makine, teçhizat ve diğer ekipmanı yeterlik kriteri olarak belirleyebilir. Bu durumda, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın, teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 9’uncu maddesinde “İhale Uygulama Yönetmeliklerinin tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeleri düzenleyen maddelerinde kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu hükme bağlanmıştır. İdareler tarafından bazı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için aday veya isteklinin kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriter ve özelliklerine ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilecek, aday veya istekliler de kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanı; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edeceklerdir. Makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyecektir.” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan mevzuat düzenlemeleri uyarınca ihale konusu işin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu, kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın kendi malı olması durumunun ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edileceğinin, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyeceğinin belirtildiği görülmüştür.

İhale dokümanındaki düzenlemeler incelendiğinde, idarece ihale konusu işte kullanılacak olan en az 1 adet hava müdahale aracını, teçhizat ve diğer ekipmanı isteklinin ihale konusu iş süresince bünyesinde bulundurmasının istenildiği, hava aracı isteklinin kendi malı ise bu durumun ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edilmesinin istenildiği, söz konusu araç isteklinin kendi malı değilse hava aracını kiraladıklarına dair ön anlaşma belgesini sunmalarının istenildiği görülmüştür.

Anılan Tebliğ’de makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda isteklilerden teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmalarının istenmeyeceği belirtilmiş olsa da, söz konusu düzenlemenin genel bir düzenleme olduğu ve söz konusu genel düzenlemenin bu ihalede İdari Şartnamenin 7.5.2’nci maddesinde bilhassa düzenlenen ön anlaşmayı kapsamadığı anlaşılmıştır. Şöyle ki, ihale konusu işin nitelikli bir iş olması nedeniyle herhangi bir aksaklık yaşanmadan ihale dokümanında öngörülen tarihte işe başlanmasının önemli olduğu, yaşanacak bir gecikmenin (ihale üzerinde kalan isteklinin istenilen hava aracını temin edememesi nedeniyle) telafisi imkansız durumlara sebebiyet verebileceği, dolayısıyla idarece ihale konusu işte hava aracı kendi malı olmayan isteklilerden hava aracına ilişkin ön anlaşma belgesinin ihale konusu işin kesintiye uğramadan gerçekleştirilmesi için istenildiği, nitekim idarenin belirli bir süredir söz konusu alımı gerçekleştiremediği, dolayısıyla işi yürütecek yüklenicinin işi gerçekleştirme konusunda ciddiyet sahibi olması koşulunu aradığı sonucuna ulaşılmış, bu itibarla, İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde ön anlaşma belgesinin istenilmesinde ihale konusu hizmetin niteliği de göz önünde bulundurulduğunda aykırılığın bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin 2.7’nci maddesinde “Hava müdahale aracı, acil durumlarda, helikopter altında taşınabilir ve afet ve/veya deprem bölgesine intikal etmek üzere ve aşağıdaki minimum imkânları sunabilecek, çok maksatlı kullanılabilinir UNIVERSAL CARGOPOD sistemine sahip olacaktır.

2.7.1 Cargopod içerisinde, en az bir kurtarma ekibinin kullanacağı acil saha kurtarma ekipmanları ve Kurtarma, Acil Müdahale sistemleri taşınması gerektiğinde, sivil havacılık kurallarına uygun olarak nakil işlemleri yapılabilecektir.

2.7.2. Cargopod taşıma kapasitesi en az 6500 Kg. olacaktır. (Useful Load)

2.7.3. Cargopod Hava müdahale aracı gövdesine kilit mekanizması ile sabitlenerek intikal ettirilecek ve istendiğinde afet ve/veya deprem bölgesine indirilerek bırakılabilecektir.

2.7.4. Cargopod, Acil saha kurtarma ekipmanları ve acil müdahale sistemlerinin çalıştırılması için AC/DC fazlara sahip olacak, klima ve jeneratör gibi ekipmanlar ile uçmaya hazır komple halde hazır olacaktır.

2.7.5. Cargopod, Ekipman ve Sistemlerin yerleştirilmesi ve personelin faydalı bir şekilde çalışabilmesi için, en az 800 cm uzunluğa, 300 cm genişliğe ve 200 cm yüksekliğe sahip olacaktır.”düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin iddialarının incelenmesini teminen Sivil Havacılık Genel Müdürlüğüne 15.06.2015 tarihli yazı ile görüş sorulmuş, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 30.06.2015 tarihli görüş yazısında söz konusu iddialara ilişkin olarak “Teknik Şartname'nin 2.7’nci maddesine göre;

a. Universal Cargopod'a ilişkin belirlenen kriterlerin belirli bir marka ve modele yönelik olarak yazıldığı hakkında değerlendirme yapılamamıştır. Ancak, bahsi geçen teknik kriterlerin verimliliğinin ve fonksiyonelliğin hedeflenen ihtiyaca yönelik belirlenmesinin, ihale sahibinin inisiyatifinde olduğu değerlendirilmektedir.

b. Hava aracının teknik manuellerinde (Aircraft Maintenance Manuel-AMM) belirtilen teçhizatlar, hava aracının emniyetle işletilmesini sağlayacak niteliktedir. İlgili Hava aracı teknik manuelleri (AMM), bahsi geçen teçhizatların kullanımına yönelik sertifikalandırılmış ise, bu teçhizatlar ile limitler dâhilinde Türk hava sahasında operasyon yapılmasında herhangi bir sakınca bulunmamaktadır.

c. Türk hava sahasında icra edilecek harici yük operasyonlarında (Universal Cargopod) kafes veya benzeri taşıma aparatları ile harici yük olarak insan taşınması yasaktır. Bunun haricinde helikopterin uçuş manuellerinde (Aircraft Flight Manuel-AFM) belirlenen limitler ve teçhizatlar dâhilinde araç, teçhizat ve yardım malzemesi vb. taşınmasında herhangi bir sakınca bulunmamaktadır.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, ihale konusu işin özellikleri göz önünde bulundurulmak suretiyle teknik şartnamelerde belirlenecek kriterlerin idarelerin asgari ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olarak rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacak şekilde hazırlanması gerekmektedir.

Bunun yanı sıra, idarenin ihtiyacını karşılarken ihaleye konu ekipmanın teknolojik performansını belirlemek konusunda takdir hakkı ve yetkisi bulunmaktadır.

Bu bağlamda, idarelerin gerek ihtiyacı olan hizmetin tespiti, gerek ihale konusu alımın niteliklerini dikkate alarak teknik şartnamelerde hangi kriterleri belirleyip belirleyemeyecekleri, gerekse de belirledikleri kriterlerin ihtiyacı karşılamada yeterli olup olmadığı noktasında belli bir serbestiye sahip olduğu açıktır.

Dolayısıyla, gerek idarenin şikayete cevap yazısında belirttiği hususlar gerekse alınan görüş yazısındaki değerlendirmeler dikkate alındığında idarece tespit edilmiş olan hizmetin niteliğine ilişkin belirlemelere yönelik Teknik Şartname’nin 2.7’nci maddesindeki teknik kriterlerin, hizmet alımının konusunun ve teknik ayrıntılarının idarenin ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde hazırlandığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, alınan görüş yazısında hava aracının teknik manuellerinde belirtilen teçhizatların, hava aracının emniyetle işletilmesini sağlayacak nitelikte olduğu, ilgili hava aracı bahsi geçen teçhizatların kullanımına yönelik sertifikalandırılmış ise, bu teçhizatlar ile limitler dâhilinde Türk hava sahasında operasyon yapılmasında herhangi bir sakınca bulunmadığı belirtilmiş olduğundan, başvuru sahibinin universal cargopodun helikopterin bütün aerodinamiğini, dengesini ve buna bağlı olarak uçuş hesaplarını etkileyeceği, ekipmanın hava aracına takılması durumunda hava aracının sahip olduğu FAA (Federal Havacılık Dairesi) veya EASA (Avrupa Havacılık Otoritesi) sertifikasının geçersiz olacağı şeklindeki iddialarının da yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

Diğer yandan, alınan görüş yazısında Türk hava sahasında icra edilecek harici yük operasyonlarında (Universal Cargopod) kafes veya benzeri taşıma aparatları ile harici yük olarak insan taşınmasının yasak olduğu, bunun haricinde helikopterin uçuş manuellerinde (Aircraft Flight Manuel-AFM) belirlenen limitler ve teçhizatlar dâhilinde araç, teçhizat ve yardım malzemesi vb. taşınmasında herhangi bir sakınca bulunmadığı belirtilmiş, ihale dokümanındaki düzenlemelerden ihale konusu işte kullanılacak hava aracının meydana gelebilecek yangınlarda, binalardan personel tahliyesi, yük, malzeme taşınması gibi bilhassa afet durumlarında kurtarma işlerinde kullanılmak üzere kiralandığı, dolayısıyla söz konusu hava aracı sadece yangın söndürülmesinde değil, afet durumunda kurtarma işlerinde kullanılacak, ayrıca herhangi bir afet durumunda universal cargopod insanların taşınmasında değil gerekli malzemelerin taşınmasında kullanılacak olup, idarece de şikayete cevap yazısında bu ekipman ile insan taşınacağı yönünde bir açıklamanın yapılmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin 2.4.a maddesinde “Hava müdahale aracını (yangın söndürme helikopteri) kullanacak pilotların, ”RAM HYDROFOIL SEA SNORKEL” kullanmak için bir eğitim merkezinde, eğitim gördüklerini içeren sertifika veya belgeleri, eğitmenlerin bu eğitimleri vermek için bağlı bulunduğu ülkenin Havacılık İdaresinden onaylı eğitmen yetki belgesini Kesin kabul ve muayene aşamasında idareye sunacaklardır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin iddialarının incelenmesini teminen Sivil Havacılık Genel Müdürlüğüne 15.06.2015 tarihli yazı ile görüş sorulmuş, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 30.06.2015 tarihli görüş yazısında söz konusu iddialara ilişkin olarak “Teknik Şartname'nin 2.7’nci maddesinde belirtilen “RAM HYDROFOIL SEA SNORKEL” eğitimi ile ilgili Genel Müdürlüğümüz tarafından yapılan ön değerlendirme sonucunda bahsi geçen eğitimin uçuş emniyetine olumlu tesir edeceği, ilgili eğitimlerin geçmişte yaşanmış kazalardan elde edilen tecrübeleri içerecek şekilde verildiği belirlenmiş, bu kapsamda eğitimin icra edilecek operasyonlarda oluşabilecek riskleri azaltacağı değerlendirilmiştir. Ayrıca eğitimi veren kuruluş sayısı değişkenlik gösterebileceğinden eğitimin tek bir merkezde verilip verilmediği hususunun Genel Müdürlüğümüz tarafından takip edilmesi mümkün olmamaktadır.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Alınan görüş yazısında bahsi geçen eğitimin uçuş emniyetine olumlu tesir edeceği, ilgili eğitimlerin geçmişte yaşanmış kazalardan elde edilen tecrübeleri içerecek şekilde verildiğinin belirlendiği, bu kapsamda eğitimin icra edilecek operasyonlarda oluşabilecek riskleri azaltacağının değerlendirildiği belirtilmiş olup, görüş yazısı uyarınca, Teknik Şartname’nin 2.4’üncü maddesinde istenilen pilotların, “RAM HYDROFOIL SEA SNORKEL” kullanmak için bir eğitim merkezinde, eğitim gördüklerini içeren sertifika veya belgelerin ihale konusu hizmetin sağlıklı bir şekilde yerine getirilmesini sağlayacağı, her ne kadar anılan görüş yazısında eğitimin tek bir merkezde verilip verilmediği hususunun Genel Müdürlük tarafından takip edilmesinin mümkün olmadığının ifade edildiği görülmekle birlikte, diğer bir deyişle söz konusu eğitimin tek bir merkezden verilip verilmediği hususu tespit edilememekle birlikte, söz konusu eğitimin ihale konusu işin emniyetli bir şekilde yapılması için gerekli olduğu anlaşıldığından, ayrıca idarece şikayete cevap yazısında operatör firmanın kendi eğitim sertifikalı yetkili eğitmenleri tarafından verilen eğitim belgelerinin de muayene kabul aşamasında kabul edileceğinin belirtildiği hususu da dikkate alındığında söz konusu belgelerin istenilmesinde mevzuata aykırı bir durumun olmadığı değerlendirilmiştir.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin 3.4’üncü maddesinde “Hava müdahale aracı görev yapacakları bölgelerde 24 saat esasına göre mesai günü ve tatil gününe bağlı kalmaksızın görev yapacaklardır. Helikopter gece görerek uçabilme (VFR) kabiliyetine sahip olacaktır. VFR özelliği, FAA’den onaylı, helikopterin kendi orijinal Hava Operasyonları Prosedürleri Manuel (FOM / AOPM ’sinden) alınan belge teklif dosyası içerisinde ibraz edilecektir. Tüm pilotların, gece uçuş eğitimi aldıklarını belirten FAA/EASA veya SHGM Tarafından Kabul Gören Bir Ülkenin Havacılık İdaresinden sertifikaları kesin kabul ve muayene aşamasında idareye sunulacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin iddialarının incelenmesini teminen Sivil Havacılık Genel Müdürlüğüne 15.06.2015 tarihli yazı ile görüş sorulmuş, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 30.06.2015 tarihli görüş yazısında söz konusu iddialara ilişkin olarak “Teknik Şartname'nin 3.4’üncü maddesi ile ilgili olarak; Türk hava sahasında gece görerek uçuş yapılmamaktadır. Gece görerek uçuşlarına sadece İstanbul Terminal Kontrol Sahasında “AIC B06/14 İstanbul TMA İçinde Helikopterlerin Gece VFR Uçuş Şartları” mevzuatına göre müsaade edilmektedir. Ayrıca, helikopterin gece görerek uçuş yapabilmesi için hava aracının gece uçuş yapabilme sertifikasyonuna sahip olması gereklidir. Bu sertifikasyon hava aracının uçuş manuelinde (AFM) belirtilir. Uçuşu icra edecek pilotların gece uçuş yetkisi için ayrı bir sertifika verilmemektedir. Pilotlar, ilgi (b) Talimat gerekliliklerinin sağlanması koşuluyla sahip oldukları lisans ile gece VFR uçuş yapabilirler.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Alınan görüş yazısında helikopterin gece görerek uçuş yapabilmesi için hava aracının gece uçuş yapabilme sertifikasyonuna sahip olması gerektiği, bu sertifikasyonun hava aracının uçuş manuelinde (AFM) belirtildiği, pilotların, SHT 2 Helikopter Pilotu Lisans Talimatı gerekliliklerinin sağlanması koşuluyla sahip oldukları lisans ile gece VFR uçuş yapabileceklerinin belirtildiği görülmüş olmakla birlikte, ihale konusu işin niteliği dikkate alındığında Teknik Şartname’nin 3.4’üncü maddesinde istenilen sertifikanın ihale konusu hizmetin sağlıklı ve emniyetli bir şekilde yerine getirilmesini sağlayacağı, gece uçuş sırasında oluşabilecek riskleri azaltacağı, gece uçuş sırasında yaşanacak bir aksaklığın mali açıdan büyük zararlara yol açabileceği anlaşıldığından, ayrıca idarelerin ihale konusu alımın niteliklerini dikkate alarak teknik şartnamelerde yer alan kriterleri belirlemede ve belirledikleri kriterlerin ihtiyacı karşılamada yeterli olup olmadığı noktasında takdir yetkisine sahip oldukları hususu da göz önünde bulundurulduğunda, söz konusu sertifikanın istenilmesinde herhangi bir aykırılığın bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, başvuru sahibi tarafından itirazen şikâyet dilekçesinin 2, 3 ve 4’üncü maddesinde belirtilen kriterlerin daha önceki yıllarda yapılan ihalelerde istenilmediği, şartların ihaleden ihaleye tedrici olarak ağırlaştırılmasının rekabeti engellediği iddia edilmekte olup, ihale mevzuatında daha önce yapılan ihalelerde istenilmeyen yeterlik kriterlerinin sonra yapılan ihalelerde de istenemeyeceğine dair bir düzenlemenin yer almadığı, her ihalenin kendi koşulları içerisinde değerlendirilmesi gerektiği anlaşıldığından, başvuru sahibinin bu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddialarının incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Ancak, anılan kararın, başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 1’inci ve 4’üncü maddesinde yer alan iddiaların incelenmesine ilişkin kısmına katılmıyorum. Şöyleki;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 1’inci maddesinde yer alan “İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde idare tarafından hava aracının isteklinin kendi malı olmaması durumunda hava aracını kiraladıklarına dair ön anlaşma belgesinin istekliler tarafından sunulmasının istenilmesinin rekabeti daraltıcı nitelikte olduğu, ön anlaşma yapılmasının maliyetli olduğu, ekipmanı elinde bulunduran firma ile ön anlaşma yapan bir istekli ön anlaşmaya ekipmanı elinde bulunduran firmanın başka bir firmayla ön anlaşma yapmasını engelleyici madde koyduracağından ihalenin ön anlaşmayı yapan isteklinin kontrolüne geçeceği” şeklindeki iddiasının incelenmesi neticesinde,

İhale İlanı’nın 4.3.1’inci maddesi ile İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde “İhale konusu hizmetin yapılabilmesi için istekliler, kiralama süresini kapsayacak şekilde Teknik şartnamede belirtilen asgari teknik özelliklere haiz, hizmetin görülmesine yeter nitelikte en az 1 adet hava müdahale aracını, teçhizat ve diğer ekipmanı bünyesinde bulunduracaktır.

Söz konusu hava aracı isteklinin kendi malı ise; İsteklinin kendi malı olan makine, tesis ve ekipman; fatura ya da demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ile veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edilir. Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş makine ve ekipman, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

Söz konusu hava aracı isteklinin kendi malı değil ise; İstekliler, hava aracını kiraladıklarına dair ön anlaşma belgesini sunacaklardır. Bu belge idari şartnamenin tasdik işlemleri ile ilgili maddesine uygun olarak sunulmak zorundadır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41 ‘inci maddesinin birinci fıkrasında “İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır. Ancak idare, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için adaya veya istekliye ait olmasını gerekli gördüğü makine, teçhizat ve diğer ekipmanı yeterlik kriteri olarak belirleyebilir. Bu durumda, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın, teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 9’uncu maddesinde “İhale Uygulama Yönetmeliklerinin tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeleri düzenleyen maddelerinde kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu hükme bağlanmıştır. İdareler tarafından bazı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için aday veya isteklinin kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriter ve özelliklerine ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilecek, aday veya istekliler de kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanı; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edeceklerdir. Makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyecektir.” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan mevzuat düzenlemeleri uyarınca ihale konusu işin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu, kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin olarak ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edileceği, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyeceği düzenlenmiştir.

İhale dokümanındaki düzenlemeler incelendiğinde, idarece ihale konusu işte kullanılacak olan en az 1 adet hava müdahale aracı, teçhizat ve diğer ekipmanının isteklinin ihale konusu iş süresince bünyesinde bulundurmasının istenildiği, söz konusu araç isteklinin kendi malı değilse hava aracını kiraladıklarına dair ön anlaşma belgesinin sunmasının istenildiği görülmüştür. Halbuki; ihale konusu işte kullanılacak olan hava müdahale aracının isteklinin kendi malı olmasının yeterlik kriteri olarak belirlenmesi karşısında, isteklilerin kendi malı olmayan araçlara ilişkin olarak herhangi bir belge sunulmasının istenilmemesi gerekmektedir. Dolayısıyla, söz konusu idari şartname düzenlemesinde isteklilerin kendi malı olan ve olmayan araçlara ilişkin olarak belge sunulmasının istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu ve ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 4’üncü maddesinde yer alan “Teknik Şartname’nin 3.4’üncü maddesinde istenilen sertifikanın ihale konusu işin istenilen şartlarda yapılması açısından gerekli olmadığı ve ihaleye katılımı kısıtlayıcı nitelikte olduğu, pilotların böyle bir eğitime sahip olmasının önemli olmadığı, önemli olan hususun helikopterin gece görerek uçabilme kabiliyetine sahip olması olduğu, Türk Sivil Havacılık Mevzuatında da böyle bir sertifikanın zorunlu tutulmadığı, işe başlama süresine kadar böyle bir sertifika alınmasının imkansız olduğu” şeklindeki iddiasının incelenmesi neticesinde ise,

Teknik Şartname’nin 3.4’üncü maddesinde “Hava müdahale aracı görev yapacakları bölgelerde 24 saat esasına göre mesai günü ve tatil gününe bağlı kalmaksızın görev yapacaklardır. Helikopter gece görerek uçabilme (VFR) kabiliyetine sahip olacaktır. VFR özelliği, FAA’den onaylı, helikopterin kendi orijinal Hava Operasyonları Prosedürleri Manuel (FOM / AOPM ’sinden) alınan belge teklif dosyası içerisinde ibraz edilecektir. Tüm pilotların, gece uçuş eğitimi aldıklarını belirten FAA/EASA veya SHGM Tarafından Kabul Gören Bir Ülkenin Havacılık İdaresinden sertifikaları kesin kabul ve muayene aşamasında idareye sunulacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin iddialarının incelenmesini teminen Kurum tarafından Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’ne 15.06 2015 tarihli yazı ile görüş sorulmuş, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 30.06.2015 tarihli görüş yazısında söz konusu iddialara ilişkin olarak “Teknik Şartname'nin 3.4’üncü maddesi ile ilgili olarak; Türk hava sahasında gece görerek uçuş yapılmamaktadır. Gece görerek uçuşlarına sadece İstanbul Terminal Kontrol Sahasında “AIC B06/14 İstanbul TMA İçinde Helikopterlerin Gece VFR Uçuş Şartları” mevzuatına göre müsaade edilmektedir. Ayrıca, helikopterin gece görerek uçuş yapabilmesi için hava aracının gece uçuş yapabilme sertifikasyonuna sahip olması gereklidir. Bu sertifikasyon hava aracının uçuş manuelinde (AFM) belirtilir. Uçuşu icra edecek pilotların gece uçuş yetkisi için ayrı bir sertifika verilmemektedir. Pilotlar, ilgi (b) Talimat gerekliliklerinin sağlanması koşuluyla sahip oldukları lisans ile gece VFR uçuş yapabilirler.” ifadelerine yer verildiği, görüş yazısında helikopterin gece görerek uçuş yapabilmesi için hava aracının gece uçuş yapabilme sertifikasyonuna sahip olması gerektiği, bu sertifikasyon hava aracının uçuş manuelinde (AFM) belirtildiği, uçuşu icra edecek pilotların gece uçuş yetkisi için ayrı bir sertifika verilmediği, pilotların, SHT 2 Helikopter Pilotu Lisans Talimatı gerekliliklerinin sağlanması koşuluyla sahip oldukları lisans ile gece VFR uçuş yapabilecekleri belirtilmiş olup, söz konusu görüş uyarınca Teknik Şartname’nin 3.4’üncü maddesinde tüm pilotların, gece uçuş eğitimi aldıklarını belirten sertifika istenilmesinin ihale konusu hizmetin sağlıklı bir şekilde gerçekleştirilmesi için bir gereklilik olmadığı ve rekabeti daraltıcı nitelikte olduğu değerlendirilmiştir.

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 30.06.2015 tarihli ve 8956 sayılı görüş yazısının 2’nci maddesinde, “(c) Türk hava sahasında icra edilecek harici yük operasyonlarında (Universal Cargopod) kafes veya benzeri taşıma aparatları ile harici yük olarak insan taşınması yasaktır. Bunun haricinde helikopterin uçuş manuellerinde (Aircraft Flight Manuel-AFM) belirlenen limitler ve teçhizatlar dahilinde araç, teçhizat ve yardım malzemesi vb. taşınmasında herhangi bir sakınca bulunmamaktadır.” denilmektedir.

Ancak; mevcut dokümanlar üzerinden yapılan inceleme neticesinde, ihale konusu işe ait Teknik Şartnamenin 2’nci maddesi kapsamında, “Hava müdahale aracı, acil durumlarda, yangın veya kaza bölgesinden öncelikli olarak insanları, emniyetli bölgeye nakletmek için özellikleri aşağıda belirtilen bir taşıma kafesine (Heli Basket) sahip olacaktır.” şeklinde düzenlemenin yer aldığı görülmüştür.

Bu itibarla, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nün görüş yazısında yer alan bu husus ve Teknik Şartnamenin 2’nci maddesi kapsamındaki insan nakline yönelik hüküm dikkate alındığında, söz konusu Şartname hükmünün sivil havacılık kurallarına aykırılık teşkil ettiği bu nedenle de insan taşınması hizmetinin alınamayacağı anlaşılmaktadır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığa konu ihalede, “ihalenin iptaline” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunca verilen “itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği ikinci ve üçüncü iddiaları kapsamında verilen karara katılmakla birlikte birinci ve dördüncü iddia kapsamında yapılan incelemeye göre;

1. Başvuru sahibinin birinci iddiasına ilişkin olarak;

İhale İlanı’nın 4.3.1’inci maddesi ile İdari Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde “İhale konusu hizmetin yapılabilmesi için istekliler, kiralama süresini kapsayacak şekilde Teknik şartnamede belirtilen asgari teknik özelliklere haiz, hizmetin görülmesine yeter nitelikte en az 1 adet hava müdahale aracını, teçhizat ve diğer ekipmanı bünyesinde bulunduracaktır.

Söz konusu hava aracı isteklinin kendi malı ise; İsteklinin kendi malı olan makine, tesis ve ekipman; fatura ya da demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ile veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir raporu ile tevsik edilir. Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş makine ve ekipman, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

Söz konusu hava aracı isteklinin kendi malı değil ise; İstekliler, hava aracını kiraladıklarına dair ön anlaşma belgesini sunacaklardır. Bu belge idari şartnamenin tasdik işlemleri ile ilgili maddesine uygun olarak sunulmak zorundadır.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41 ‘inci maddesinin birinci fıkrasında “İşin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Makine, teçhizat ve ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır. Ancak idare, işin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yapılabilmesi için adaya veya istekliye ait olmasını gerekli gördüğü makine, teçhizat ve diğer ekipmanı yeterlik kriteri olarak belirleyebilir. Bu durumda, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın, teknik kriterlerine yönelik olarak dokümanda düzenleme yapılmış ise, bu niteliğe yönelik belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 9’uncu maddesinde “İhale Uygulama Yönetmeliklerinin tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeleri düzenleyen maddelerinde kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu hükme bağlanmıştır. İdareler tarafından bazı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için aday veya isteklinin kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik kriter ve özelliklerine ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilecek, aday veya istekliler de kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanı; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edeceklerdir. Makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyecektir.” açıklaması bulunmaktadır.

Anılan mevzuat düzenlemeleri uyarınca ihale konusu işin yapılabilmesi için gerekli görülen makine, teçhizat ve diğer ekipmanın kendi malı olma şartının aranmamasının esas olduğu, kendi malı olma şartının aranması durumunda; kendi malı olması istenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın kendi malı olması durumunun ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edileceği, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma koşulunun aranmaması durumunda ise aday veya isteklilerden başvuru veya teklifleri kapsamında (taahhütname, yapı araçları taahhütnamesi, kira sözleşmesi, vb.) herhangi bir belge sunmaları istenmeyeceği düzenlenmiştir.

İhale dokümanındaki düzenlemeler incelendiğinde, idarece ihale konusu işte kullanılacak olan en az 1 adet hava müdahale aracı, teçhizat ve diğer ekipmanının isteklinin ihale konusu iş süresince bünyesinde bulundurmasının istenildiği, hava aracı isteklinin kendi malı ise bu durumun ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir (YMM) raporu veya serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) raporu ile tevsik edilmesinin, söz konusu araç isteklinin kendi malı değilse hava aracını kiraladıklarına dair ön anlaşma belgesinin sunmasının istenildiği görülmüş, söz konusu düzenlemenin bir biri ile çelişkili olduğu anlaşılmıştır. Zira ihale konusu işte kullanılacak olan hava müdahale aracının isteklinin kendi malı olmasının yeterlik kriteri olarak belirlenmesi durumunda isteklilerin kendi malı olmayan araçlara ilişkin olarak herhangi bir belge sunulmasının istenilmemesi, ihale konusu işte kullanılacak hava müdahale aracı isteklilerin kendi malı değilse yeterlik kriteri karşılanmadığından teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir. Diğer yandan, ihale konusu işte kullanılacak hava müdahale aracının isteklilerin kendi malı olması şartının aranmaması durumunda ise isteklilerden aracın kendi malı olması veya olamaması durumuna ilişkin olarak herhangi bir belgenin sunulmasının istenilmemesi gerekmektedir. Dolayısıyla, söz konusu idari şartname düzenlemesinde isteklilerin kendi malı olan ve olmayan araçlara ilişkin olarak belge sunulmasının istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu anlaşılmış, söz konusu aykırılığın düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerektiği kanaatine ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin dördüncü iddiasına ilişkin olarak;

Teknik Şartname’nin 3.4’üncü maddesinde “Hava müdahale aracı görev yapacakları bölgelerde 24 saat esasına göre mesai günü ve tatil gününe bağlı kalmaksızın görev yapacaklardır. Helikopter gece görerek uçabilme (VFR) kabiliyetine sahip olacaktır. VFR özelliği, FAA’den onaylı, helikopterin kendi orijinal Hava Operasyonları Prosedürleri Manuel (FOM / AOPM ’sinden) alınan belge teklif dosyası içerisinde ibraz edilecektir. Tüm pilotların, gece uçuş eğitimi aldıklarını belirten FAA/EASA veya SHGM Tarafından Kabul Gören Bir Ülkenin Havacılık İdaresinden sertifikaları kesin kabul ve muayene aşamasında idareye sunulacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin iddialarının incelenmesini teminen Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’ne 15.06 2015 tarihli yazımız ile görüş sorulmuş, Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 30.06.2015 tarihli görüş yazısında söz konusu iddialara ilişkin olarak “Teknik Şartname'nin 3.4’üncü maddesi ile ilgili olarak; Türk hava sahasında gece görerek uçuş yapılmamaktadır. Gece görerek uçuşlarına sadece İstanbul Terminal Kontrol Sahasında “AIC B06/14 İstanbul TMA İçinde Helikopterlerin Gece VFR Uçuş Şartları” mevzuatına göre müsaade edilmektedir. Ayrıca, helikopterin gece görerek uçuş yapabilmesi için hava aracının gece uçuş yapabilme sertifikasyonuna sahip olması gereklidir. Bu sertifikasyon hava aracının uçuş manuelinde (AFM) belirtilir. Uçuşu icra edecek pilotların gece uçuş yetkisi için ayrı bir sertifika verilmemektedir. Pilotlar, ilgi (b) Talimat gerekliliklerinin sağlanması koşuluyla sahip oldukları lisans ile gece VFR uçuş yapabilirler.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Alınan görüş yazısında helikopterin gece görerek uçuş yapabilmesi için hava aracının gece uçuş yapabilme sertifikasyonuna sahip olması gerektiği, bu sertifikasyon hava aracının uçuş manuelinde (AFM) belirtildiği, uçuşu icra edecek pilotların gece uçuş yetkisi için ayrı bir sertifika verilmediği, pilotların, SHT 2 Helikopter Pilotu Lisans Talimatı gerekliliklerinin sağlanması koşuluyla sahip oldukları lisans ile gece VFR uçuş yapabilecekleri belirtilmiş olup, söz konusu görüş uyarınca Teknik Şartname’nin 3.4’üncü maddesinde tüm pilotların, gece uçuş eğitimi aldıklarını belirten sertifika istenilmesinin ihale konusu hizmetin sağlıklı bir şekilde gerçekleştirilmesi için bir gereklilik olmadığı ve rekabeti daraltıcı nitelikte olduğu değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin birinci ve dördüncü iddiaları kapsamında yapılan inceleme sonucunda yukarıda yapılan değerlendirmeler doğrultusunda “ihalenin iptaline” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyorum.

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi