KİK Kararı: 2015/UH.II-1562 (3 Haziran 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/036
Gündem No : 46
Karar Tarihi : 03.06.2015
Karar No : 2015/UH.II-1562
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Mehmet Can - Ok İnşaat Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Defterdar Mah. Müezzin Mehmet Bey Sok. No : 16 Eyüp/İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Güngören Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü,

Gençosman Mahallesi Davutpaşa Caddesi Bostan Sk. No:2 34160 Güngören/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/68134İhale Kayıt Numaralı “Güngören İlçesindeki Çöplerin, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Toplanması ve Nakliyesi, Konteynerlerin Yıkanması, Pazaryerlerinin, Cadde Ve Sokakların Elle Süpürülmesi, Makine İle Süpürülmesi Ve Yıkanması Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Güngören Belediye Başkanlığı Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 24.07.2014 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Güngören İlçesindeki Çöplerin, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Toplanması ve Nakliyesi, Konteynerlerin Yıkanması, Pazaryerlerinin, Cadde ve Sokakların Elle Süpürülmesi, Makine İle Süpürülmesi ve Yıkanması Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Can - Ok İnşaat Taahhüt San. Ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 20.03.2015 tarih ve 26379 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.03.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/759 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, daha önce idarenin ihaleyi kendileri üzerinde bırakmamak amacıyla iptal ettiği, aynı ihaleye ilişkin olarak verilen 01.10.2014 tarihli ve 2014/UH.II-3324 sayılı Kurul kararının uygulamak için 35 gün süre ile beklenildiği, devamında başka bir işlemle ihalenin yine iptal edildiği, bu defa ihalenin iptali kararının yerinde olmadığı yönündeki 04.02.2015 tarihli ve 2015/UH.II-442 sayılı Kurul kararının uygulanması için bir aydan fazla süre ile beklenildiği, tüm bu süreler sonucunda teklif geçerlilik sürelerinin dolduğu ancak bu defa idarenin “teklif geçerlilik sürelerinin uzatılmasını gerekli görmeyerek” ihaleyi yeniden iptal ettiği, idarenin söz konusu işleminin mevzuata aykırı olduğu ve 09.03.2015 tarihli ihalenin iptaline ilişkin komisyon kararının iptal edilmesi gerektiği, ayrıca Kurulca verilen kararları akim kılmak amacıyla her seferinde yeni hukuki durum yaratılmasına sebep olan ve görevini kötüye kullanan idare görevlileri hakkında idari ve adli birimlere bildirimde bulunulması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 32’nci maddesinde “Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir. İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 54’üncü maddesinde “(1) Tekliflerin geçerlilik süresi; tekliflerin tahmini değerlendirme süresi, şikayete ilişkin süreler, ihale kararının onaylanması ile sözleşme imzalanmasına kadar geçecek süre ve benzeri hususlar dikkate alınarak belirlenir ve bu süre ihale dokümanında belirtilir.

(2) İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği “Teklif geçerlilik süresinin dolmasından sonra sözleşme yapılması” başlıklı 16.7’inci maddesinde “Kesinleşen ihale kararı bildirildikten sonra şikayet başvurusunda bulunulması veya dava açılması nedeniyle ihale sürecinin uzaması sonucunda; teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatıldığı ve bu sürenin de dolduğu, buna rağmen sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda; İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere göre, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla, sözleşme imzalanabilir. İdarece bu durumda ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmemesi gerekmektedir. Ancak tekliflerin geçerlilik süresinin dolmuş olması nedeniyle ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin sözleşmeyi imzalama zorunluluğu bulunmadığından, sözleşmeyi imzalamayan istekliler hakkında geçici teminatın irat kaydedilmesine ve yasaklamaya ilişkin hükümler uygulanmayacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname'nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 24’üncü maddesinde “24.1. Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 90 (DOKSAN) takvim günüdür.

24.2. İhtiyaç duyulması halinde, teklif geçerlilik süresinin en fazla yukarıda belirlenen süre kadar uzatılması istekliden talep edilebilir. İstekli, İdarenin bu talebini kabul veya reddedebilir. İdarenin teklif geçerlilik süresinin uzatılması talebini reddeden isteklinin geçici teminatı iade edilir.

24.3. Teklifinin geçerlilik süresini uzatan istekli, teklif ve sözleşme koşullarını değiştirmeden, geçici teminatını kabul ettiği yeni teklif geçerlilik süresi ile geçici teminata ilişkin hükümlere uygun hale getirir.

24.4. Bu konudaki istek ve cevaplar yazılı olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinden, ihalelerde teklif geçerlilik süresinin, idarece ihtiyaç duyulması halinde, sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen süre kadar uzatılabileceği, bu süreler sonunda isteklilerin teklifleri ile bağlı olmayacağı, bununla beraber teklif geçerlik süresi ve uzatma süresi bitmiş olsa dahi, ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilemeyeceği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, şikayete konu ihaleye ilişkin olarak başvuru sahibi tarafından “ İhaleye sunmuş oldukları iş deneyim belgesine esas işte, ihale konusu işe benzer nitelikteki işler bulunduğu, idarece benzer işe ilişkin kısımların ayrıştırılmadan iş deneyim belgelerinin geçersiz sayılması işleminin yerinde olmadığı” iddiasıyla 01.09.2014 tarihinde Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması üzerine alınan 01.10.2014 tarihli ve 2014/UH.II-3324 sayılı Kurul kararı ile “4734 sayılı Kanunun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği, 21.11.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin başvuru sahibi Mehmet Can – Ok İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ancak ihale yetkilisinin 27.11.2014 tarihli kararı ile ihalenin iptal edildiği, bu defa ihalenin iptali kararına karşı aynı istekli tarafından doğrudan Kuruma yapılan itirazen şikâyet başvurusu üzerine alınan 04.02.2015 tarihli ve 2015/UH.II-442 sayılı Kurul kararı ile ihalenin iptali kararının iptali yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği ve son olarak 10.03.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır.

10.03.2015 tarihinde iptal edilen ihaleye karşı başvuru sahibinin 20.03.2015 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

İhale komisyonunca alınan 10.03.2015 tarihli ihale komisyonu kararı incelendiğinde, ihale yetkilisinin teklif geçerlilik süresinin uzatılmasına ihtiyaç duyulmadığını belirtmesi üzerine ihalede geçerli teklif kalmadığından ihalenin iptal edildiği anlaşılmıştır. 09.04.2015 tarihli Kurum yazısı ile idareye ihalede teklif geçerlilik süresinin uzatılıp uzatılmadığı hususu sorulmuş, idarece üst yazısız olarak gönderilen ve 27.04.2015 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan belgeler incelendiğinde, idarenin 28.10.2014 tarihli yazılar ile isteklilerin teklif geçerlilik sürelerinin uzatıp uzatmadığı hususunu sorduğu görülmüş, gönderilen belgeler arasında teklif geçerlik süresine ilişkin başkaca yazışmalara rastlanılmamıştır Yine ihalede geçerli teklif sahibi isteklilerden yalnızca başvuru sahibi istekli Mehmet Can – Ok İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklif geçerlik süresini 90 (doksan gün) süreyle uzattığı anlaşılmıştır.

İhalenin iptaline ilişkin alınan ihale komisyonu kararının tarihi olan 10.03.2015 tarihi itibariyle, teklif geçerlik süresinin uzatılma süresinin de sona erdiği anlaşılmış, idarece yeniden teklif geçerlik süresinin uzatılması gerekli görülmeyerek ihale iptal edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 32’nci maddesinde ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 54’üncü maddesinde yer alan hükümler gereği, teklif geçerlik süresinin uzatılmasına ihtiyaç duyulup duyulmaması ve ihtiyaca göre uzatılıp uzatılmaması hususu idarenin takdirine bırakılmıştır. Diğer yandan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.7’nci maddesinde, ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmemesi gerektiği düzenlenmiştir. 10.03.2015 tarihli ihalenin iptali kararı incelendiğinde, ihalenin iptaline tek gerekçe olarak teklif geçerlik süresinin uzatılmasına ihtiyaç duyulmadığı, bu nedenle de ihalenin iptal edildiği hususu belirtilmiştir.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda şikâyete konu olayda, idarece ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmadan ihalenin iptali işleminin gerekçesi olan, teklif geçerlik süresinin uzatılmasına ihtiyaç olmadığı hususunun, tek başına iptal gerekçesi olamayacağı anlaşılmış, ihalenin iptali kararının iptal edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 32’nci maddesinde ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 54’üncü maddesinde yer alan hükümler gereği, teklif geçerlik süresinin uzatılmasına ihtiyaç duyulup duyulmaması ve ihtiyaca göre uzatılıp uzatılmaması hususu idarenin takdirine bırakıldığından, yukarıda tespiti yapılan ihale süreci işlemlerindeki usule ilişkin hatanın görevin kötüye kullanılması olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmış, bu nedenle başvuru sahibinin iddiasının “…görevini kötüye kullanan idare görevlileri hakkında idari ve adli birimlere bildirimde bulunulması gerektiği…” yönündeki kısmı yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali kararının iptal edilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

İdarenin ihalenin iptali kararının iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin ihalenin iptaline ilişkin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca, “idarenin iptal kararının iptaline” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin ihalenin iptaline ilişkin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde iptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

Yapılan incelemede, şikayete konu ihaleye ilişkin başvuru sahibi tarafından “İhaleye sunmuş oldukları iş deneyim belgesine esas işte, ihale konusu işe benzer nitelikteki işler bulunduğu, idarece benzer işe ilişkin kısımların ayrıştırılmadan iş deneyim belgelerinin geçersiz sayılması işleminin yerinde olmadığı’’ iddiasıyla 01.09.2014 tarihinde Kurum'a itirazen şikayet başvurusunda bulunulduğu, Kurumca yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda 01.10.2014 tarihli ve 2014/UH.II-3324 sayılı Kurul kararı ile “4734 sayılı Kanunun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verildiği, 21.11.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin başvuru sahibi Mehmet Can - Ok inş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ancak ihale yetkilisinin 27.11.2014 tarihli kararı ile ihalenin iptal edildiği, bu defa ihalenin iptali kararına karşı aynı istekli tarafından doğrudan Kurum'a yapılan itirazen şikâyet başvurusu sonucunda 04.02.2015 tarih ve 2015/UH.II-442 sayılı Kurul kararı ile ihalenin iptali kararının iptali yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği ve son olarak 10.03.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin tekrar iptal edildiği anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihale, 342.312 ton çöpün toplanması ve nakliyesi,75.200 ton inşaat ve yıkıntı atığının toplanması ve nakliyesi,142.560 ton su ile yıkama, elle makine ile yol süpürme, 112.320 adet çöp konteyneri yıkanması hizmet alımı işi olup İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7.5.inci maddesinde isteklilerden teklif edilen bedelin % 30’dan az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması istenilmiş, 7.6.ncı maddesinde ise benzer iş tanımı olarak “Çöplerin toplanarak nakledilmesi, Pazaryerleri, cadde ve sokakların süpürülmesi işi birlikte veya kent temizliği hizmet alımları benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

07.08.2014 tarihli ihale komisyon kararı ile, başvuru sahibi istekli Mehmet Can–Ok İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale konusu iş ve benzer iş tanımına uygun olmadığı, sunulan belgenin kıyı ve plaj temizliğine ilişkin daha dar kapsamlı bir işe ilişkin olduğu gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde Mesleki ve teknik yeterliğin belirlenmesi için isteklilerden kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak düzenlenmiş iş deneyim belgesinin istenebileceği hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin;

“Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri”

“Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz…”

hükümleri bulunmaktadır.

Yukarıda anılan mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere mesleki ve teknik yeterliğin tevsiki kapsamında iş deneyim belgesi istenilmesi halinde, sunulacak iş deneyim belgesine konu işin mutlaka ihale konusu işe veya ihale dokümanında tanımlanan benzer iş tanımına uygun olması gerekmektedir.

Başvuru sahibi tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin, İstanbul genelinde 168 personel ile kıyıların temizliğinin, 180 personel ile plajların 24 adet pikap, 10 adet çöp toplama aracı, 1 adet hidrolik sıkıştırmalı çöp kamyonu ve 2 adet binek araç ile temizliğinin yapılması hizmet alımı olduğu, iş deneyim belgesine konu işin ağırlıklı olarak kıyı ve plaj temizliği olduğu, bu durumda iş deneyim belgesine konu edilen işin benzer işin ihaleye konu iş olan 342.312 ton çöpün toplanması ve nakliyesi, 75.200 ton inşaat ve yıkıntı atığının toplanması ve nakliyesi,142.560 ton su ile yıkama, elle makine ile yol süpürme, 112.320 adet çöp konteyneri yıkanması hizmet alımı işine, nitelik ve büyüklük, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilmesi, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşımadığı değerlendirildiğinden teklifinin bu açıdan değerlendirme dışı bırakılması yönünde idarece gerçekleştirilen işlemlerin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Bu teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiğinden Kurul kararı sonrasında iki teklifi geçerli teklif olarak kaldığı, idarenin 28.10.2014 tarihli yazılar ile isteklilerin teklif geçerlilik sürelerinin uzatıp uzatmadığı hususunu sorması üzerine Kurulun çoğunluk kararı ile teklifi geçerli teklif olarak belirlenen başvuru sahibi istekli Mehmet Can - Ok İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti.’nin dışında diğer iki istekli tarafından da teklif geçerlik süresinin uzatılmasının kabul edilmediği, yukarıda yapılan değerlendirme uyarınca başvuru sahibinin teklifinin geçersiz olduğundan ihalenin iptaline ilişkin alınan ihale komisyonu kararının tarihi olan 10.03.2015 tarihi itibariyle, teklif geçerlik süresinin uzatılma süresinin de sona erdiği ve idarece yeniden teklif geçerlik süresinin uzatılması gerekli görülmeyerek ihale iptal edilmesi yönünde gerçekleştirdiği idari işlemlerin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin ihalenin iptaline ilişkin iddiasına ilişkin yapılan inceleme uyarınca, ihalenin iptaline ilişkin alınan ihale komisyonu kararının tarihi olan 10.03.2015 tarihi itibariyle, teklif geçerlik süresinin uzatılma süresinin de sona erdiği ve idarece yeniden teklif geçerlik süresinin uzatılması gerekli görülmeyerek ihale iptal edilmesi yönünde gerçekleştirdiği idari işlemlerin yerinde olduğuna ilişkin “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncem ile, Kurul çoğunluğunca verilen karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi