KİK Kararı: 2015/UH.II-1173 (24 Nisan 2015)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/027
Gündem No : 11
Karar Tarihi : 24.04.2015
Karar No : 2015/UH.II-1173
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti.,

Ortakapı Mah. Faikbey Cad. No : 95/2 KARS

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ankara Orman Fidanlık Müdürlüğü,

Bahçekapı Mahallesi Behiçbey Orman Fidanlığı (Behiçbey Tren İstasyon Karşısı) Etimesgut/ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/11784İhale Kayıt Numaralı “Ankara Fidanlık Müdürlüğüne Bağlı Behiçbey, Elmadağ ve Kızılcahamam Fidanlıklarında 2015 Yılı İlkbahar Fidan Üretimi İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara Orman Fidanlık Müdürlüğü tarafından 06.03.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ankara Fidanlık Müdürlüğüne Bağlı Behiçbey, Elmadağ ve Kızılcahamam Fidanlıklarında 2015 Yılı İlkbahar Fidan Üretimi İşi” ihalesine ilişkin olarak Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti.nin 30.03.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.04.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.04.2015 tarih ve 31763 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.04.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/941 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1)İhale uhdesinde bırakılan isteklinin birim fiyat teklif cetvelinin tüm sayfalarının imzalanmadığı, komisyon üyesince de bu hususa ilişkin şerhin bulunduğu, birim fiyat teklif mektubunun 8'inci dipnotunda bu hususa ilişkin açıklamanın yer aldığı, daha sonraki süreçte imzasız olan cetveldeki iş kalemlerinin fiyatlarının değiştirilme olanağının bulunduğu, bu hususun şeffaflık ilkesine zarar verdiği, tüm bu nedenlerle ihale uhdesinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2)Başvuru konusu ihalenin tamamına yakın pozunda analizli birim fiyatlar uygulandığı için ihale uhdesinde bırakılan isteklinin mevcut kırımla işi yapamayacağı, isteklinin teklifinin asgari işçilik maliyetini karşılamadığı, her ne kadar iş kalemlerini yapacak işçi sayısı belirtilmediyse de OGM'nin analizlerinde iş kalemlerinin kaç işçi ile yapılacağının mevcut olduğu bu nedenle ihale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasındaki birim fiyat teklif cetvelinde bulunan her bir iş kaleminin toplam birim fiyatı ile açıklamasında vermiş olduğu işçi sayısı ve maliyetinin yeterli olup olmadığının tespit edilmesi gerektiği, kar oranının belli olduğu ve işçi marifetiyle yapılacak bir iş için bu kadar düşük teklif vermesinin ve aşırı düşük teklif açıklamasında yanlışlıklar olmasının teklifin asgari işçilik maliyetini karşılamadığını gösterdiği,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin vermiş olduğu aşırı düşük teklif açıklamasında KİK payının eklenmediği, idarenin ise bu hususun ihale sürecini etkilemeyecek bir gider olduğunu beyan ettiği ancak bunun damga vergisi, sözleşme karar pulu gibi resmi bir gider olduğu,

Başvuru konusu ihalede işçi sayısının elliyi geçtiği bu durumda iş güvenliği maliyeti ile engelli işçi çalıştırma zorunluluğunun da bulunduğunu bu maliyetlerin teklif edilen birim fiyatlara dahil edilmesi gerektiği ancak ihale uhdesinde bırakılan isteklinin bu hususlara ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklamasında herhangi bir maliyet belirtmediği,

İşin yapılacağı yerde işçilerin ikamet yerinin olmamasına rağmen herhangi bir konaklama bedeli veya servis ücretinin maliyete eklenmediği bu nedenle açıklamasının yetersiz olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 53’üncü maddesinde “(1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

(3) Ortak girişim olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişilerce imzalanması gerekir.

(4) Konsorsiyumlarda, konsorsiyum ortakları teklif mektubunu, işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedeli ayrı ayrı yazmak suretiyle imzalarlar. Konsorsiyum ortaklarının işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedellerin toplamı, konsorsiyumun toplam teklif bedelini oluşturur.

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

İhale dokümanında yer alan KİK015.3./H nolu standart formun 8 no’lu dipnotunda “Teklif vermeye yetkili kişi tarafından her sayfası ad ve soyadı/ticaret unvanı yazılarak imzalanacaktır. Teklifin ortak girişim (iş ortaklığı veya konsorsiyum) olarak verilmesi halinde, teklif mektubu bütün ortaklar veya yetki verdikleri kişiler tarafından imzalanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

S.S. Akkaya Köyü Tar. Kal Kooperatifinin teklif mektubu ve eki birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde, teklif mektubunun kaşeli ve imzalı olduğu, birim fiyat teklif cetvelinin ise 40 adet iş kalemini barındıran birinci ve ikinci sayfaların da imza ve kaşe bulunmadığı, son dört iş kalemini içeren üçüncü sayfasının kaşeli ve imzalı olduğu görülmüştür.

İhale dokümanı kapsamında isteklilere verilen birim fiyat teklif mektubu eki birim fiyat teklif cetvelinin üç sayfadan oluştuğu, imza ve kaşe yerinin bulunduğu üçüncü sayfanın sonundaki dipnotun sekizinci maddesinde “Teklif vermeye yetkili kişi tarafından her sayfası ad ve soyadı/ticaret unvanı yazılarak imzalanacaktır. Teklifin ortak girişim (iş ortaklığı veya konsorsiyum) olarak verilmesi halinde, teklif mektubu bütün ortaklar veya yetki verdikleri kişiler tarafından imzalanacaktır” ifadesine yer verildiği görülmüş olup, KİK015.3./H standart form numaralı birim fiyat teklif cetvelinin dipnotunda da aynı ifadenin yer aldığı anlaşılmıştır.

Netice itibariyle, S.S. Akkaya Köyü Tar. Kal Kooperatifinin teklif mektubu ekinde sunmuş olduğu ve üç sayfadan ibaret olan birim fiyat teklif cetvelinde, her sayfada sıralı bir şekilde devam eden iş kalemlerinin birimi, miktarı, birim fiyatı ve tutarlarına yer verildiği, KDV hariç toplam tutarın yer aldığı son sayfanın imzalı ve kaşeli olduğu ve buradaki toplam tutar ile birim fiyat teklif mektubundaki tutarın aynı olduğu, bu durumda imzalı olmayan sayfalar dahil bütün iş kalemlerinde teklif edilen fiyatların toplam tutarla uyumlu olduğu, birim fiyat teklif cetvelinin bir ve ikinci sayfasının imzalanmamış olması hususunun esasa etkili bir aykırılık olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin birinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.”hükmü,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 inci maddede yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.”düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 7.5.2’nci maddesinde “Yüklenici aşağıda belirtilen makine ve ekipmanı işin devamı süresince iş yerinde çalışır durumda bulundurmak zorundadır.

2 Adet 60-80 HP Gücünde Traktör

2 Adet Traktörün Römork Ekipmanı

İstekliler makine ve ekipmanın kendisine ait olduğunu gösteren belgelerin aslını veya noter onaylı nüshalarını ve / veya kiralayacak ise noter onaylı kira sözleşmesini sözleşme imzalandıktan sonra işe başlamadan önce idareye sunması gerekmektedir. Bu makina ve ekipmanlardan bir tanesi Elmadağ Fidanlığında, bir tanesi Kızılcahamam Fidanlığında işin yapılma süresi içerisinde bulundurulacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1.

KDV hariç tüm vergiler resim, harç ile ulaşım ( nakliye, posta, kargo) ve her türlü sigorta giderleri yükleniciye aittir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

…” açıklaması bulunmaktadır.

Başvuruya konu ihalenin 06.03.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirildiği, 12 geçerli teklifin olduğu, ihale komisyonunca 6 isteklinin teklifinin yaklaşık maliyete göre aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve bu isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasına karar verildiği görülmüştür.

Teklifi ihale komisyonu tarafından sınır değerin altında kaldığı tespit edilen altı istekliden “…

vermiş olduğunuz teklifin bileşenleri ile ilgili olarak; Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 59. Maddesinin 2. Bendinde belirtildiği gibi

a)Verilen hizmet yönteminin ekonomik olması,

b)Seçilen teknik çözümler ve işin yerine getirilmesinde kullanacağınız avantajlı koşullar,

c)Teklif edilen işin özgünlüğü,

Hususları ile ilgili olarak teklif bileşenlerini ve Orman Genel Müdürlüğü Ağaçlandırma Rehabilitasyon — Toprak Muhafaza — Mera ıslahı — Fidanlık - Etüt Proje - Silvikültür - Birim Fiyat cetvelindeki analizli birim fiyatları dikkate alarak gerekli belgeler ile idaremize en geç üç iş günü içinde yazılı açıklama yapmanız aksi takdirde teklifinizin geçerli teklif olarak dikkate alınmayacağı hususunda…” ifadeleri ile 11.03.2015 tarihinde aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiştir.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan 6 istekliden S.S. Bedirkale Köyü Tar. Kal. Kooperatifi, Meşe Orm. İnş. Nak. Hay. Pey. Tic.ve San. Ltd. Şti., Özdursunlar Tem. Orm. İn. Hiz. Alım. Dan. Gıd. San. ve Tic. Ltd. Şti’nin aşırı düşük teklif açıklamasında bulunmadıkları belirtilerek tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verildiği görülmüştür.

Diğer aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden olan S.S. Akkaya Köyü Tar. Kal Kooperatifi ile Do-Ka Orm. Dan. ve Eğt. Hiz. Tic. Ltd. Şti.nin vermiş oldukları aşırı düşük açıklamalarının ihale komisyonunca yeterli ve uygun olarak belirlendiği, bu nedenle ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak S.S. Akkaya Köyü Tar. Kal Kooperatifi, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak ise Do-Ka Orm. Dan. ve Eğt. Hiz. Tic. Ltd. Şti.nin belirlenmesine ihale komisyonunca 18.03.2015 tarihli ihale komisyonu tutanağı ile karar verildiği anlaşılmıştır.

18.03.2015 tarihinde alınan ihale komisyonu kararı ihale yetkilisi tarafından 23.03.2015 tarihinde imzalanmıştır. Ancak ihale komisyonu tarafından ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Do-Ka Orm. Dan. ve Eğt. Hiz. Tic. Ltd. Şti.nin 24.03.2015 tarihinde yapılan yasaklılık sorgulamasında tüm ihalelerden 19.03.2015 tarihinden itibaren Orman ve Su İşleri Bakanlığı/ Orman Genel Müdürlüğü tarafından yasaklandığı (sf:11), bu nedenle kesinleşen ihale kararının isteklilere bildirilmesinde ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak aynı zamanda başvuru sahibi olan Özarya İnş. Taah. Güv. Müş. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti.nin bildirildiği anlaşılmıştır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde; ihaleye ait teklif cetvelinin 44 kalemden oluştuğu görülmüştür.

Diğer taraftan ihale komisyonunca yukarıda aktarıldığı şekilde birim fiyat teklif cetvelinin 44 iş kaleminden oluşmasına rağmen, aşırı düşük teklif sorgulama yazısında önemli teklif bileşenlerinin belirlenmediği, bu hususun Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.1’inci ve mevcut ihale dokümanının da yer alan İdari Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesine aykırı olduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla ihale komisyonunca belirlenen sınır değerin altında kalan, isteklilerden ihalelere katılmaktan yasaklandığı anlaşılan Do-Ka Orm. Dan. ve Eğt. Hiz. Tic. Ltd. Şti. hariç diğer tüm isteklilere önemli teklif bileşenlerinin belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiği sonucunu ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihale komisyonunca belirlenen sınır değerin altında kalan isteklilerden ihalelere katılmaktan yasaklandığı anlaşılan Do-Ka Orm. Dan. ve Eğt. Hiz. Tic. Ltd. Şti. hariç diğer tüm isteklilere önemli teklif bileşenlerinin belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiği ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi