KİK Kararı: 2015/UH.I-3408

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2015/072
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 16.12.2015
Karar No : 2015/UH.I-3408
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Dr. Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Özemin Temizlik Yemek Bilgi İşlem İnşaat Gıda Kırtasiye Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

Dıratut Mah. 409. Sk. No: 37 ADIYAMAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Çelikhan Belediye Başkanlığı,

Yunus Emre Mahallesi Mehmet Akif Ersoy Cad. No: 72 02600 Çelikhan/ADIYAMAN

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2015/130810İhale Kayıt Numaralı “Belediyemiz Hizmetlerinde Çalıştırılmak Üzere 22 Adet İşçinin 36 Ay Süre Hizmet Alımı Yolu İle Asgari Ücretin % 40 (yüzde kırk) Fazlası Üzerinden Çalıştırılması İle 1 Adet Römorklu Traktör Çalıştırılması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çelikhan Belediye Başkanlığı tarafından 03.11.2015 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Belediyemiz Hizmetlerinde Çalıştırılmak Üzere 22 Adet İşçinin 36 Ay Süre Hizmet Alımı Yolu İle Asgari Ücretin % 40 (Yüzde kırk) Fazlası Üzerinden Çalıştırılması İle 1 Adet Römorklu Traktör Çalıştırılması” ihalesine ilişkin olarak Özemin Temizlik Yemek Bilgi İşlem İnşaat Gıda Kırtasiye Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin 13.11.2015 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.11.2015 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.11.2015 tarih ve 92009 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.11.2015 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2015/3063 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan HDY San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 1 adet römorklu traktörün 36 ay süre ile çalıştırılması için toplam 0,36 kuruş bedel ile teklif verildiği, Teknik Şartname’nin 8’inci maddesinde traktörün trafik sigortası, muayene, kasko giderlerinin yükleniciye ait olacağı belirtildiğinden söz konusu teklifin bu gider kalemleri karşısında gerçeği yansıtmadığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına yönelik yapılan açıklamaların mevzuata uygun olmadığı ve teklifin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, ayrıca ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif sahibi istekli olmalarına rağmen kendilerine aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmamasının da mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname'nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2'nci maddesinde ihale konusu işin miktarı ve türü “Belediyemiz hizmetlerinde çalıştırılmak üzere 22 adet işçinin 36 ay süre hizmet alımı yolu ile asgari ücretin % 40 ( yüzde kırk) fazlası üzerinden çalıştırılması ile 1 Adet Römorklu Traktör Çalıştırılması” şeklinde düzenlenmiştir.

İdari Şartname'nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25'inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyata dahildir.

…

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Aşağıda bulunan bütün personele 36 ay süre hizmet alımı yolu ile asgari ücretin % 40 (yüzde kırk) fazlası üzerinden çalıştırılacaktır.

1. 4 Şoför 3 yıl süreyle

2. 16 adet temizlik işçisi 3 yıl süreyle

3. 1 adet büro elemanı 3 yıl süreyle

4. 1 Adet operatör 3 yıl süre ile

…

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Tüm çalışan personeller için kısa vadeli sigorta prim oranı % 2,00'dir.” şeklinde düzenleme yapılarak teklif fiyata dahil olacak giderler belirlenmiştir.

İhale dokümanı ekinde yer alan birim fiyat teklif cetveli de,

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/

saat

1

Belediyemiz hizmetlerinde çalıştırılmak üzere 22 adet işçinin 36 ay süre hizmet alımı yolu ile asgari ücretin % 40 ( yüzdekırk) fazlası üzerinden çalıştırılması (Brüt asgari ücretin %40 fazlası)

Ay

22

36

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

1 Adet Römorklu Traktör

ay

36

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

şeklinde düzenlenerek teklif edilecek iş kalemlerinin personel maliyeti ve 1 adet römorklu traktörün 36 ay boyunca maliyeti olarak belirlendiği görülmüştür.

Diğer taraftan Teknik Şartname'nin “İşletmecinin Hak ve Yükümlülükleri” başlıklı 8'inci maddesinde Römorklu Traktörle ilgili olarak istenilen özellikler maddeler halinde düzenlenmiş olup söz konusu düzenlemenin 9’uncu maddesinde yer alan “Yüklenici ile sözleşme imzaladıktan sonra Traktörün akaryakıt, yağ, ve diğer bakımları Belediye tarafından karşılanacak ancak trafik sigortası, muayene, kasko giderleri yükleniciye ait olacaktır.” şeklindeki ifade ile de traktörün trafik sigortası, muayene ve kasko giderlerinin yükleniciye ait olacağı belirtilmiştir.

03.11.2015 tarihinde yapılan inceleme konusu ihaleye 11 istekli tarafından teklif sunulduğu, tekliflerin tamamının idarece geçerli kabul edildiği, ihaleye en düşük fiyat ile teklif veren HDY Tem. Taş. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi için idarenin 04.11.2015 tarihli yazısı ile aşırı düşük teklif sorgulaması yapıldığı, anılan isteklinin açıklamalarının idarece uygun kabul edildiği ve ihalenin HDY Tem. Taş. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38'inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Kanunun yukarıya aktarılan hükmü ile Kuruma, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirleme yetkisinin verildiği anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği'nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78'inci maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı işler “78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70'lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dâhil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.” şeklinde tanımlanmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan hükmü ve ihale dokümanında yapılan düzenlemelere göre ihale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı iş olduğu anlaşılmaktadır.

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79'uncu maddesinde ise “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.” açıklaması yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıya aktarılan hükmü gereğince ihale konusu işin de personel çalıştırılmasına dayalı işler olması sebebiyle sınır değerin kâr hariç yaklaşık maliyet tutarı olarak belirlenmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

Diğer taraftan İdari Şartname'nin “Sınır değer” başlıklı 33'üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

Verilen hizmetin ekonomik olması,

Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 maddesinde yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname'nin 33’üncü maddesinde yapılan düzenlemeye göre teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden anılan Kanun’un 38’inci maddesine göre açıklama isteneceğinden idarece öncelikle sınır değerin tespit edilmesi ve sınır değerin altında kalan tüm isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerekmektedir.

Buna göre idarece 2.097.661,10 TL olarak belirlenen yaklaşık maliyetten %10 yüklenici kârı olan 190.696,46 TL’nin çıkarılması sonucunda kârsız yaklaşık maliyet olarak kabul edilmesi gereken sınır değerin 1.906.964,64 TL olduğu anlaşılmıştır.

İnceleme konusu ihale için belirlenen 1.906.964,64 TL sınır değerin altında teklif sunan tüm isteklilere idarece aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerekirken sadece ihaleye en düşük teklif sunan HDY Tem. Taş. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesi ve “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü gereğince de eşit muamele ilkesi yönünden mevzuata uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Buna göre idarece öncelikle teklifleri sınır değerin altında olan tüm isteklilere mevzuata uygun olarak yeniden aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, teklifleri sınır değerin altında olan tüm isteklilere aşırı düşük teklif sorgulaması yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Dr. Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi