KİK Kararı: 2014/UY.III-982

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/015
Gündem No : 1
Karar Tarihi : 19.02.2014
Karar No : 2014/UY.III-982
BAŞVURU SAHİBİ:
2008 Yapı İnş. Nak. Taah. Gıda Oto. Orman Ürünleri İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. - Olgun Gür Ortak Girişimi (16.01.2014 tarih ve 2014/M.K.-25 sayılı Kurul Kararı), KARAKÖSE MAH. Y.MUMCU CAD. AKÇAY APT. KAT : 2/7 ERZURUM

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Erzurum İl Özel İdaresi İmar İnşaat İşleri Daire Başkanlığı, Atalar Mahallesi Dr. Refik Saydam Cad. No: 1 25100 ERZURUM

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/149 İhale Kayıt Numaralı "Tekman 16 Derslikli Kız Meslek Lisesi Proje No Meb.2000.14 Ve Proje No Meb 2004.56-200 Öğrencilik Pansiyon Binasının Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Erzurum İl Özel İdaresi İmar İnşaat İşleri Daire Başkanlığıtarafından 04.02.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Tekman 16 Derslikli Kız Meslek Lisesi Proje No MEB 2000.14 ve Proje No MEB 2004.56-200 Öğrencilik Pansiyon Binasının Yapım İşi”ihalesine ilişkin olarak 2008 Yapı İnş. Nak. Taah. Gıda Oto. Orman Ürünleri İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. -Olgun Gür Ortak Girişimi’nin 08.04.2013tarihli ve 2013/UY.III-1705 sayılı Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle Ankara 10. İdare Mahkemesine açtığı davada 28.11.2013 tarih ve 2013/854, K:2013/1708 sayılı “Dava konusu işlemin iptali” yönünde alınan karar uyarınca başvuru sahibinin 11.03.2013 tarih ve 8925 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.03.2013 tarihli itirazen şikâyet başvurusu yeniden esastan incelenmiştir.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/1039-01sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,Erzurum İl Özel İdaresi İmar İnşaat İşleri Daire Başkanlığı tarafından 2013/149 İhale Kayıt Numaralı “Tekman 16 Derslikli Kız Meslek Lisesi Proje No: MEB 2004.56-200 Öğrencilik Pansiyon Binasının Yapım İşi” ihalesinin 04.02.2013 tarihinde yapıldığı, söz konusu ihalede Ortak Girişimlerinin teklifinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve aşırı düşük açıklamalarının idareye sunulduğu, idarenin üç gerekçe ile açıklamalarını kabul etmediği ve tekliflerini değerlendirme dışı bıraktığı, açıklamalarının kabul edilmeme gerekçelerinden ilki olarak, iş kalemlerine ait miktarların %7 oranında aşağı çekilerek fiyat avantajı sağlanması olarak belirtildiği, ancak Ortak Girişimlerinin iş kalemlerine ait miktarları ile idarenin miktarları arasında işin yapımı etkileyecek boyutta miktar farkı bulunmadığı, iş kalemleri arasında %3-%4 artı eksi farklılıklar bulunduğu, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen işlerde bu ölçüde metraj farkının makul olduğu ve kabul edilmesi gerektiği,

Açıklamalarının kabul edilmeme gerekçelerinden ikincisinin, verilen analizlerdeki işçilik girdisine ilişkin birim fiyatın Çevre ve Şehircilik Bakanlığı birim fiyatlarından aşağıda olması olarak belirtildiği, kullanılan işçilik ücretinin asgari işçilik ücreti esas alınarak yazıldığı, bu durumun mevzuata aykırı olmadığı, bu konuya ilişkin çok sayıda KİK kararı bulunduğu,

Açıklamalarının kabul edilmeme gerekçelerinden üçüncüsünün ÖZEL5 olarak tanımlanan her renkte PVC yapılması iş kalemine ilişkin düzenlenen analizin uygun olmaması olarak belirtildiği, bu pozun karşılığının kamu kurumlarında bulunmaması nedeniyle bu poz için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Y.23.241 nolu pozu olan plastik doğrama imalatına ilişkin analizin kullanılarak uyarlandığı, analiz girdileri arasında yer alan metal takviyeli her renkte sert PVC doğrama profili için piyasadan proforma fatura alındığı ve EK-O5 nolu tutanağın mevzuata uygun şekilde sunulduğu, dolayısıyla bu poza ilişkin belgelendirmenin ve analizin uygun olduğu,

Ortak Girişimleri ile sınır değerin üzerinde teklif vermiş istekli arasındaki fiyat farkının 1.276.000 TL olduğu, kamu yararının göz önüne alınarak ihalenin Ortak Girişimleri üzerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Anahtar teslim götürü bedel teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen başvuruya konu “Tekman 16 Derslikli Kız Meslek Lisesi Proje No MEB 2000.14 ve Proje No MEB 2004.56-200 Öğrencilik Pansiyon Binasının Yapım İşi” ihalesine 7 isteklinin teklif verdiği, yeterlik kriterlerini karşıladığı anlaşılan 7 isteklinin teklif fiyatları üzerinden aşırı düşük teklif sorgulamasına esas sınır değerin 6.515.666,12 TL olarak hesaplandığı, bu değerin altında teklif verdiği tespit edilen 2008 Yapı İnş. Nak. Taah. Gıda Oto. Orman Ürünleri İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.-Olgun Gür Ortak Girişimi’nden 04.02.2013 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif sorgulamalarının sunulmasının istenildiği, sunulan açıklamaların ihale komisyonu tarafından incelendiği, açıklamaların kabul edilmeyerek anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve 26.02.2013 tarihli kesinleşen ihale kararı ile Taşırsan İnşaat San. ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Transmat Transit Taş. ve Mot. Araç. Tic. San. Ltd. Şti.-Kopal Tur. İnş. Tic San. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Şikâyet konusu husus ile ilgili olarak idareye yapılan şikâyet üzerine idarenin cevap yazısında, iş kalemlerine ait miktarların aşağı çekilerek fiyat avantajı sağlandığı konusunda açıklamaların yeterli görülmediği, analizlerdeki işçilik fiyatlarının Çevre ve Şehircilik Bakanlığının birim fiyatları ile uyuşmadığı, Özel 05 analizinde Y.23.241 pozunun enterpole edilerek kullanılarak uyumlaştırılan analizde işçilik fiyatları uygun olmadığından açıklamaların kabul edilmediği ifade edilerek başvuru reddedilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından 11.03.2013 tarih ve 8925 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuş, yapılan inceleme sonucunda Kurulca alınan 08.04.2013 tarihli ve 2013/UY.III-1705 sayılı karar ile “4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince, itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verilmiştir. 2008 Yapı İnş. Nak. Taah. Gıda Oto. Ür. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.-Olgun Gür Ortak Girişimi tarafından anılan Kurul kararının iptali ve yürütmenin durdurulması istemiyle açılan davada ilk olarak Ankara 10. İdare Mahkemesi tarafından 27.08.2013 tarihinde yürütmenin durdurulması isteminin reddine karar verilmiş, bu karar üzerine yapılan itiraz sonucunda Ankara Bölge İdare Mahkemesince 25.09.2013 tarihli YD İtiraz No: 2013/4704 sayılı kararla “ yürütmenin durdurulması istemi hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine” karar verilmiştir. Söz konusu karardan sonra Ankara 10. İdare Mahkemesi tarafından 28.11.2013 tarih ve 2013/854, K:2013/1708 sayılı karar ile _“…._Olayda, davacı tarafından, ihale dosyasının davalı idareye gönderilmesi sırasında, evrakların fotokopisi çekilirken karışıklık olduğu, böylelikle davalı idareye eksik belge gönderildiği, bu şekilde açıklama yapılan belgelerin idareye ulaşmadığı, bu nedenle dava konusu işlemin eksik incelemeye dayalı olarak verildiği iddialarında bulunulduğu, bu bakımından Mahkememizin 08.11.2013 tarihli ara kararı ile Erzurum İl Özel İdaresi'nden dava konusu ihaleye ilişkin davacı ortak girişimin yapmış olduğu aşırı düşük açıklamalarını içeren işlem dosyasının aslının getirilmesi suretiyle yapılan incelemede; davacının ihale konusu yapım işinin genel icmal ve ayrıntılı iş kalemleri miktar ve tutarları başlığı altında sunmuş olduğu ve anılan başlığın 8. sayfasında yer alan Erzurum-Tekman Meslek Lisesi (Ç.P.L) (MEB.2000.14) İnşaat İşleri (Subasman Üstü) bölümünün, davalı idarenin Mahkememiz dosyasına sunmuş olduğu davacının aşırı düşük açıklamalarını içeren işlem dosyasında bulunmadığı görülmektedir. Gerçekten de anılan sayfada yer alan pozlara ilişkin metrajlar ile dava konusu Kurul kararında tespit edilen davacı ortak girişimin metrajları toplandığında, idarenin metrajı ile davacının metrajlarının büyük ölçüde aynı olduğu yahut idarenin metrajlarına çok yakın olduğu görülmektedir. Örneğin, 18.242/1 nolu pozda davalı idarece tespit edilen davacı metrajı ile bahsi geçen sayfadaki metrajın toplanması sonucunda (1.225,502+2.078,35=3.303,852) davacının bu poza ilişkin metrajının 3.303,852 olduğu, bu miktarında idarenin metrajı ile aynı olduğu, 25.034/2 ile 26.206/C nolu pozda da aynı durumun söz konusu olduğu anlaşılmaktadır.

Bu durumda, davacı ortak girişim tarafından, ihaleyi yapan idareye sunulan aşırı düşük teklif açıklama belgelerinden ihale konusu yapım işinin genel icmal ve ayrıntılı iş kalemleri miktar ve tutarları başlığı altında sunmuş olduğu ve anılan başlığın 8. sayfasında yer alan Erzurum-Tekman Meslek Lisesi (Ç.P.L) (MEB.2000.14) İnşaat İşleri (Subasman Üstü) bölümünün, davalı idarece davacının itirazen şikayet başvurusu değerlendirilirken dikkate alınmadığı, bu suretle eksik inceleme ve değerlendirmeye dayalı olarak tesis edildiği anlaşıldığından, anılan hususlarda ortaya çıkan yeni duruma göre davacı ortak girişimin sunmuş olduğu aşırı düşük teklif açıklamaları yeniden değerlendirilmek suretiyle bir karar verilmesi gerektiğinden dava konusu Kurul kararında hukuka uyarlık bulunmadığı” gerekçeleri ile “Dava konusu işlemin iptaline” karar verilmiştir.

Söz konusu Mahkeme kararının uygulanmasını teminen 16.01.2014 tarih ve 2014/MK-25 sayılı Kurul kararı ile “ 1) Kamu İhale Kurulu’nun 08.04.2013 tarih ve 2013/UY.III-1705 sayılı kararının iptaline,

2) İlgili idareden ihaleye ilişkin tüm evrakları içeren ihale işlem dosyasının istenerek itirazen şikâyet konusunun yeniden esasının incelenmesine” karar verilmiştir.

Alınan Kurul kararı çerçevesinde söz konusu başvuru ile ilgili olarak idareden yeniden ihale işlem dosyası istenilmiş ve gönderilen ihale işlem dosyasında yer alan belge ve bilgiler esas alınarak iddialar yeniden esastan incelenmiştir. İdarece son gönderilen ihale işlem dosyasında yer alan belge ve bilgiler ile daha önce gönderilen ihale işlem dosyası karşılaştırıldığında, Mahkeme kararında belirtildiği gibi başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunduğu bazı metraj sayfalarının ilk ihale işlem dosyasında Kuruma gönderilmediği tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almakta olup, benzer hükümler Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ncı maddesinde de yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

… 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kâr ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kâr ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kâr ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kâr ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

...

45.1.13…

Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulması zorunlu değildir.

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir….” açıklamaları bulunmaktadır.

İdarece, aşırı düşük teklif olarak belirlenen istekliye gönderilen 04.02.2013 tarihli yazı ile tekliflerinin aşırı düşük bulunduğu ifade edilerek bahse konu yazı ekinde “açıklama istenilen inşaat ve tesisat iş kalemleri listesi, açıklama istenilen analiz girdileri” nin gönderildiği belirlenmiş olup açıklama istenilen iş kalemlerinin, inşaat iş grubu içinde yer alan 49 ve tesisat iş grubu kapsamında bulunan 12 olmak üzere toplam 61 adet iş kaleminden oluştuğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi isteklinin teklifinin yaklaşık maliyetin %79’una tekabül ettiği belirlenmiştir.

Aşırı düşük teklif olarak belirlenen başvuru sahibinin açıklamalarının kabul edilmeme gerekçelerinden ilki, iş kalemlerine ait miktarların %7 oranında aşağı çekilerek fiyat avantajı sağlanması olarak belirtilmiştir.

Yapılan inceleme sonucunda açıklama istenen 61 adet iş kaleminden bazısında isteklinin metrajlarının idarenin metrajlarından düşük, bazısında idarenin metrajlarından yüksek, bazısında da idarenin metrajlarıyla örtüşen metrajların hesaplandığı belirlenmiştir.

İhale konusu yapım işi, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale edilmiş olup, bu tür ihalelerde idarece iş kapsamındaki imalat miktarları istekli olabileceklere verilmemekte, bunun yerine katılımcıların ihale dokümanı kapsamında verilen uygulama projeleri ve mahal listelerini kullanarak imalat miktarlarını hesaplamaları gerekmektedir. İhale konusu iş kapsamında yer alan imalatlara ait miktarların (metrajların) hesaplanması işi, işe ait projeler üzerinden birçok ölçüm/sayım yapılmasını ve bu ölçümler neticesinde elde edilen rakamlarla matematiksel işlem yapılmasını gerektirmektedir. Bu nedenle, iki farklı kişinin aynı iş kalemine dair metraj hesaplaması çoğu zaman birbiri ile örtüşmemektedir. Bu durum, ölçme yönteminden ve hassasiyetinden veya ölçme sonrası yapılan matematiksel işlemler neticesinde elde edilen miktarlar üzerinde yapılan yuvarlamalardan ya da makul karşılanabilir hesap hatalarından kaynaklanabilir. Bununla birlikte, metraj hesaplamalarındaki farklılıkların da makul ve kabul edilebilir mertebelerde olması, işin yapılabilirliğini menfi yönde etkilememesi gerekmektedir.

Açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin idarenin yaklaşık maliyet hesabında belirttiği metrajlarla, isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarında belirttiği metrajların karşılaştırılması sonucunda, açıklama istenilen hiç bir kalemde idarenin metrajları ile isteklinin metrajlarının arasındaki farkın %10’dan fazla olmadığı belirlenmiştir. Dolayısıyla isteklinin metraj farklılığından kaynaklanan maliyet farkının kabul edilebilir mertebe dâhilinde olduğu tespit edilmiş olup, isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının bu gerekçe ile kabul edilmemesinde mevzuata aykırılık bulunmuştur.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeme gerekçelerinden ikincisi, verilen analizlerdeki işçilik girdisine ilişkin birim fiyatın Çevre ve Şehircilik Bakanlığının birim fiyatlarından aşağıda olması olarak belirtilmiştir. Bu açıdan yapılan incelemede, isteklinin açıklama istenilen ve kamu kurum ve kuruluşlarının birim fiyatlarını kullanmadığı iş kalemlerinde Çevre ve Şehircilik Bakanlığının bu iş kalemleri için hazırlanan analiz formatlarını kullandığı, bazı malzeme girdileri için proforma fatura ile teklif alındığının belirtildiği, ancak analiz girdilerinin bire bir Çevre ve Şehircilik Bakanlığının analiz formatından alındığı, sadece işçilik saat ücretinin 2013 yılı ilk altı ayı için belirlenmiş olan saatlik asgari ücret rakamı olan 4,35 TL (=978,60 TL/30/7,5) rakamının kullanıldığı tespit edilmiştir. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesinde iş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamayacağı belirtilmiştir. İsteklinin saatlik asgari ücretin altında işçilik ücreti öngörmediği belirlendiğinden, bu gerekçe ile aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmemesinin mevzuata aykırı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeme gerekçelerinden üçüncüsü, ÖZEL 5 olarak tanımlanan her renkte PVC yapılması iş kalemine ilişkin düzenlenen analizin uygun olmaması olarak ifade edilmiştir. İhale dokümanında yapılan düzenlemelerden ÖZEL 5 nolu iş kaleminin “ Her renkte plastik doğrama imalatı yapılması ve yerine konulması (Sert PVC doğrama profillerinden her çeşit kapı, pencere, kaplama ve benzeri imalat) (PVC hammaddesi kurşun ihtiva etmeyen) Not:Tüm ana profiller ile ilave profiller, pencere kapalı iken görülmeyen ve dikkat çekmeyen bir yerde, en az 1 m aralıklarla okunaklı ve görünür şekilde profil uzunluğu boyunca işaretlenmelidir.” şeklinde tanımlandığı, bu iş kalemi için kamu kurum ve kuruluşlarında birim fiyat analizi bulunmadığından isteklinin bu iş kalemi için Çevre ve Şehircilik Bakanlığının Y.23.241 nolu plastik doğrama imalatı yapılması ve yerine konulması (Sert PVC doğrama profillerinden her çeşit kapı, pencere, kaplama ve benzeri imalat) (PVC hammaddesi kurşun ihtiva etmeyen) iş kalemi için bulunan analizin kullanıldığı, sadece malzeme girdisi olarak metal takviyeli her renkte sert PVC doğrama profilleri ve metal takviyesiz her renkte sert PVC doğrama profilleri girdisinin kullanıldığı, malzeme girdisi için piyasadan proforma fatura alındığı, işçilik ücretleri için 2013 yılı ilk yarısı için belirlenmiş saatlik asgari ücret olan 4,35 TL’nin kullanıldığı tespit edilmiştir. Analiz içerisindeki girdilerin miktarlarının birebirY.23.241 nolu plastik doğrama imalatı yapılması analizindeki miktarlarla örtüştüğü, malzeme girdisi için Kardeşler Pencere Bühranettin Narin’den alınan proforma faturanın sunulduğu, proforma faturanın ilgili meslek mensubu tarafından imzalandığı ve onaylandığı, proforma faturanın üzerinde satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda bulunması gereken ifadenin bulunduğu, proforma faturanın ekinde maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu, tutanakta bulunan fiyatların proforma faturada belirtilen fiyatlarla uyumlu olduğu belirlenmiştir. Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeme gerekçesi olarak belirtilen üçüncü gerekçenin yerinde olmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıda yapılan tespitler, iddia konusu husus ve mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin metraj hesaplamalarındaki farklılığın makul ve kabul edilebilir mertebelerde olduğu belirlendiğinden, söz konusu isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeyerek teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, 2008 Yapı İnş. Nak. Taah. Gıda Oto. Orman Ürünleri İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.-Olgun Gür Ortak Girişimi’nin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilerek anılan Ortak Girişim’in teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. İdarece ihale işlem dosyası kapsamında yer alan belgelerin Kuruma eksik olarak gönderilmesi hususunun incelenmek ve değerlendirilmek üzere Erzurum Valiliğine bildirim yapılmasına,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Kazım ÖZKAN

Başkan V.

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede;

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan, idareye sundukları aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmama gerekçelerinin yerinde olmadığı şeklindeki iddiasının incelenmesi neticesinde Kurul çoğunluğunca, başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olduğu ve teklifin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu gerekçesiyle, “ düzeltici işlem belirlenmesine”, ayrıca, “ Erzurum Valiliğine bildirim yapılmasına ” karar verilmiştir.

Anılan kararın düzeltici işleme belirlenmesine ilişkin kısmına katılmakla beraber, şikayete konu uyuşmazlığın niteliğine, başvuru sahibinin iddialarına, ihale işlem dosyasında yer alan belgelere ve uyuşmazlığın esası hakkında verilen karara göre, ihale işlem dosyasında yer alan bazı belgelerin Kurum’a gönderilmemesinin kasıtlı olduğuna ilişkin yeterli karine bulunmadığı, dolayısıyla bildirim yapılmasını gerektirecek şartların oluşmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; söz konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak, Kurul çoğunluğunun “ düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki kararına katılmakla beraber, bu kararın “** bildirim yapılmasına** ” ilişkin kısmına katılmıyorum.

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi