KİK Kararı: 2014/UY.III-3873

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/079
Gündem No : 17
Karar Tarihi : 28.11.2014
Karar No : 2014/UY.III-3873
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Kutlu Kosif - Ahkut İnşaat Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

Cinnah Cad. Kuloğlu Sok. No: 31/6 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğü,

Cemalpaşa Mah. Ordu Cad. No: 96 01120 Seyhan/ADANA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2013/193539İhale Kayıt Numaralı “Mersin Tarsus Karaevli Göleti ve Sulaması Yapım İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 6. Bölge Müdürlüğü tarafından 28.04.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Mersin Tarsus Karaevli Göleti ve Sulaması Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Kutlu Kosif-Ahkut İnşaat Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın 18.09.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.09.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.10.2014 tarih ve 34388 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.10.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/3039 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde kalan İş Ortaklığı’nın teklifinde bazı kalemlere sembolik fiyatlar teklif ederek kendine avantaj sağladığı gibi edimin ifasına da fesat karıştıracağı, kendilerinin 21.550.000,00 TL teklifi ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif konumunda olduğu, ihalenin 19.481.408,00 TL teklif veren MSM Alt. İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş.-Koray İnş. Haf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın uhdesinde kaldığı, iki teklif arasında 2.068.592,00 TL fark bulunduğu ve bunun yapılabilir fiyatın yaklaşık %10'una tekabül ettiği, bu farkın Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 60’ıncı maddesinde belirtilen ilgili İş Ortaklığı’nın yapım yönteminin ekonomik olmasından, seçilen teknik çözümlerinden, teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullardan ve teklif edilen işin özgünlüğünden kaynaklanmadığı, ilgili İş Ortaklığı’nın birim fiyat teklifindeki değişik ve uygun olmayan fiyatlandırmasından kaynaklanabileceğinin değerlendirildiği, geçmiş dönemde ve halen bazı firmaların gölet ve sulama ihaleleri fiyat tekliflerinde gölet bölümü için yüksek fiyat, sulama bölümü içinde çok düşük sembolik fiyatlar (1 TL gibi) teklif ettikleri, ihale alındıktan sonra aşırı yüksek fiyatlarla sadece gölet bölümünün yapıldığı ve sözleşme bedelinin bitirildiği, sözleşme keşfi bittikten sonrada sulama bölümüne başlanılmadığı ve ikinci bir ihaleye çıkıldığı, böylece ihaleyi alan isteklinin aşırı kar elde ederek sadece gölet bölümünü bitirdiği, daha sonra ikinci defa ihaleye çıkılarak ikmal ihalesi ile ikinci bir firmaya sulama bölümünün tamamlattırıldığı, böylece devletin zarara uğramasına neden olunduğu, ayrıca 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesi ve Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 4/1’inci maddesine istinaden “rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamak” şartlarının ihlal edilmiş olacağı,

2. İhaleye teklif veren diğer firmaların teklifleri arasındaki farkın cüzi tutarlarda olmasına karşın ihale üzerinde kalan firmanın teklifi ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif arasında büyük bir uçurumun olduğu, bu durumun düşük teklif verme amacıyla bazı pozlara sembolik aşırı düşük fiyatlar teklif edilmesinden kaynaklanabileceğinin düşünüldüğü, İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33.1’inci maddesinde “İhale komisyonu, verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden, teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.” denilmesine rağmen, ihale makamının MSM Alt. İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş. - Koray İnş. Haf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifini sınır değeri gerekçe göstererek sorgulamadığı, açıklanan nedenlerle diğer tekliflere göre düşük olan teklif ile ilgili İş Ortaklığı’ndan aşırı düşük açıklama istenilmesi gerektiği,

3. Ekonomik ve mali yeterlik kriterlerinin MSM Alt. İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş.-Koray İnş. Haf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sağlanamadığı, İhale İlanının 4.2’nci maddesinde ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması kriterlerin düzenlendiği, buna göre anılan İş Ortaklığı’nın piyasada yaptığı işler sebebi ile aldığı kredilere dair banka kayıtlarından MSM Alt. İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş. nin 2013 yılı sonu nakit kredi borcunun yaklaşık 3.000.000,00 TL olduğu, 2013 yılı sonu leasing miktarının da yaklaşık 3.600.000,00 TL olduğu ve toplamda 6.6 milyon TL kredi borcunun görüldüğü, diğer ortak olan Koray İnş. Haf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise 2013 yılı sonu itibarıyla yaklaşık 4 milyon TL kredi borcunun bulunduğu, bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatının, teklif edilen bedelin % 10’undan fazla olduğu, bilançosunda ilgili vergi dairesine hatalı beyan ve usulsüzlük neticesinde yukarıda sayılan kredi borçlarının iletilmediği ve bu nedenle sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde banka kayıtlarından anlaşıldığı kadarı ile;

a) Cari oranın (dönen varlıklar / kısa vadeli borçlar) 0,75’den fazla olup, 1,0 civarında olduğu,

b) Öz kaynak oranının (öz kaynaklar/ toplam aktif) 0,15’ den fazla olduğu,

c) Özellikle kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den büyük olduğu, yaklaşık 1 civarında olduğu, ihale uhdesinde kalan MSM Alt. İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş. nin 5 adet devam eden işinin bulunduğu, yıllara sari devam eden işlerinin fiyat farksız ve KDV hariç toplam bedelinin yaklaşık 125.000.000,00 TL'yi bulduğu, ihalelerde isteklilerden cari oranların istenilmesinin bir amacının da elinde çok iş bulunan isteklilerden ziyade, işi olmayan isteklilere işin verilmesini sağlamak olduğu, bu nedenle yıllara sari elinde çok iş bulunan firmaların cari oranlarının (rasyoları) ihalede istenen oranları tutmamasının gerektiği, mali müşavirce hazırlanan cari oranların farklı olabileceğinin değerlendirildiği, dolayısıyla söz konusu İş Ortaklığı’nı oluşturan MSM Alt. İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş. ve Koray İnş. Haf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti.’ne ait rasyoların ayrıntılı incelenmesi gerektiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Mersin Tarsus Karaevli Göleti ve Sulaması” yapım işi olarak belirtildiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin Şartname’nin 19’uncu maddesinde söz konusu ihalede ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacağı belirtilmiştir.

Anılan Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İhaleye ait Özel Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinde işin kapsamında bulunan işler “Gölet ve tesisleri, gövde, derivasyon-dipsavak, dolusavak, memba batardosu, enjeksiyon işleri, malzeme ocakları ulaşım yolu, her türlü şantiye içi ve servis yolu, vana odası, sulama şebekesi ile şebekeye ait sanat yapıları, pompa istasyonu, cebri boru ve regülasyon deposu, regülatör ve iletim hattı inşa edilmesi” işleri şeklinde gösterilmiştir.

İhale dokümanı ekinde yer alan birim fiyat teklif cetvelinde işin kapsamında yer aldığı belirtilen işlerin 140 iş kalemi halinde düzenlendiği anlaşılmıştır.

İhale konusu işe ait yaklaşık maliyet incelendiğinde, ihale konusu işlerin gölet, sulama ve proje işleri olmak üzere 3 grupta sınıflandırıldığı anlaşılmıştır.

Yaklaşık maliyet hesaplamasında yapılan sınıflandırma esas alınarak ihale üzerinde bırakılan MSM Altyapı İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş.-Koray İnş. Harf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklif mektubu ve eki cetveller incelendiğinde; teklifinin yaklaşık %60’sının gölet, %39’unun sulama ve %1’inin proje işlerinden oluştuğu,

İdarenin yaklaşık maliyetinin ise yaklaşık %64’ünün gölet, %35’inin sulama ve %1’inin proje işlerinden oluştuğu anlaşılmıştır.

Diğer yandan 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesinde ihale komisyonunun verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır.

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.1’inci maddesinde Kurumca belirlenen kriterler çerçevesinde sınır değerin söz konusu ihalede 19.268.847,58 TL hesaplandığı, anılan sınır değerin altında teklif verdiği belirlenen Numanoğlu İnş. Taah. Proje Müş. İth. İhr. Temsil Nak. Ltd. Şti.nden yaklaşık maliyetin %80’ini oluşturan iş kalemlerine ait bileşenler ile ilgili ayrıntılı açıklamaların 19.08.2014 tarihinde yazılı olarak istenildiği, ancak anılan isteklinin 20.08.2014 tarihli yazısı ile aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap vermeyeceğini belirtmesi nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan MSM Altyapı İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş.-Koray İnş. Harf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifi olan 19.481.408,00 TL’nin ise sınır değerin üzerinde olması ve dolayısıyla aşırı düşük teklif olmaması sebebiyle idarece bu istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmediği anlaşılmıştır.

İhalenin üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında bulunmaması nedeniyle idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulamayacağı, ayrıca isteklinin teklifindeki iş gruplarının toplam teklif bedeline oranlarının idarenin yaklaşık maliyetinde aynı iş gruplarının toplam yaklaşık maliyete oranları ile karşılaştırılmasında başvuru sahibinin iddiasını destekler nitelikte bir farklılık bulunmadığı görüldüğünden başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, söz konusu ihalede sınır değerin üzerinde en düşük teklif olan MSM Altyapı İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş.-Koray İnş. Harf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin İdari Şartname’nin 35.1’inci maddesi uyarınca idarece ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesi suretiyle ihalenin üzerinde bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmüne,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanunun 37 nci maddesi uyarınca geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

Yaklaşık maliyetin % 120’sinin üzerindeki ve % 40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.

Tort1 : Geçerli tekliflerin (Tn) aritmetik ortalaması (Tort1 = )

? : Geçerli tekliflerin standart sapması (? = )

Aritmetik ortalamadan standart sapma çıkartılır ve eklenir.

Tort1- ?

Tort1+ ?

Aritmetik ortalama değerinin standart sapma kadar aşağısı ve standart sapma kadar yukarısı arasında kalan bölgede yer alan tekliflerin tekrar ortalaması alınmak suretiyle, ikinci aritmetik ortalama bulunur.

Ti : Standart sapma aralığında kalan teklifler : { Ti: (Tort1- ? ? Ti ? Tort1+ ?)}

Tort2 : Standart sapma aralığında kalan tekliflerin (Ti) aritmetik ortalaması (Tort2= )

Hesaplanan ikinci aritmetik ortalama yaklaşık maliyete bölünmek suretiyle (C) değeri elde edilir.

C : Tort2/YM

(C) değeri aşağıdaki eşitliklerin ilgili olanında yerine konularak (K) değeri bulunur.

C < 0,60 ›

0,60 ? C ? 1,00 ›

C > 1,00 ›

Sınır değer aşağıdaki eşitlikten bulunur:

SD (Sınır değer) =

…

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir…” açıklamasına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesinde Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmış olup bu çerçevede sınır değerin hesaplanmasına ilişkin olarak Kurumca belirlenen kriterlere Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.1’inci maddesinde yer verilmiştir. Bu itibarla, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.1’inci maddesi uyarınca yapılacak hesaplama sonucunda bulunacak sınır değerin altındaki tekliflerin idarece aşırı düşük teklif olarak değerlendirilmesi ve anılan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi, bununla birlikte sınır değerin üstündeki tekliflerin ise aşırı düşük teklif olarak kabul edilmemeleri ve bu isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmemesi gerekmektedir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.1’inci maddesi uyarınca söz konusu ihalede geçerli olan teklifler üzerinden yapılan hesaplamada sınır değerin 19.268.847,58 TL olduğu hesaplanmış olup, ihale üzerinde bırakılan MSM Altyapı İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş.-Koray İnş. Harf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 19.481.408,00 TL’lik teklifinin sınır değerin üzerinde olması sebebiyle idarece anılan istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmemesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bankalardan temin edilecek belgeler” başlıklı 34’üncü maddesinde “(1) Mali durumu göstermek üzere bankalardan temin edilecek yeterlik belgesi, banka referans mektubudur. Banka referans mektubu, Türkiye’de veya yurt dışında faaliyet gösteren bankalardan temin edilebilir. Banka referans mektubunun ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenmiş olması zorunludur.

(2) Banka referans mektubuna ilişkin yeterlik kriterleri aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde; isteklinin bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatı, teklif edilen bedelin % 10’undan az olamaz.

b) Belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve € bentlerine göre yapılan ihalelerde; aday veya isteklinin bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatı, yaklaşık maliyetin % 5’i ile % 15’i aralığında idare tarafından belirlenecek parasal tutardan az olamaz.

c) Yukarıdaki bentlerde belirtilen kriterler, mevduat ve kredi tutarları toplanmak ya da birden fazla banka referans mektubu sunulmak suretiyle de sağlanabilir.

(3) İş ortaklığında, ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından ortaklık oranına bakılmaksızın bu yeterlik kriteri sağlanabilir. Konsorsiyumda ise bu belgelerin her bir ortak tarafından, kendi kısmı için belirlenen yeterlik kriterini sağlayacak şekilde sunulması gerekir.

(4) Gerek görüldüğünde, banka referans mektubunun teyidi ilgili bankanın genel müdürlüğünden veya şubesinden idarelerce yapılır. Yapılan teyitlerin bankanın en az iki yetkilisinin imzasını taşıması zorunludur.” hükmüne,

“Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi,

sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

(8) Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

(9) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” hükmüne,

İdari Şartname’nin 7.4.1’inci maddesinde “İsteklinin teklif ettiği bedelin % 10'undan az olmamak üzere bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatını gösteren banka referans mektubu sunması zorunludur. Banka referans mektubunun ilk ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olması zorunludur.

Yukarıdaki kriter, mevduat ve kredi tutarları toplanmak ya da birden fazla banka referans mektubu sunulmak suretiyle de sağlanabilir.

İş ortaklığında, ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından ortaklık oranına bakılmaksızın bu yeterlik kriteri sağlanabilir. Konsorsiyumda ise bu belgelerin her bir ortak tarafından, kendi kısmı için belirlenen yeterlik kriterini sağlayacak şekilde sunulması gerekir.”düzenlemesine,

Anılan Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde “İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde, yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki ve dört önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan MSM Altyapı İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş.- Koray İnş. Harf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklif dosyası incelendiğinde;

İdari Şartname’nin 7.4.1’inci maddesi uyarınca özel ortak Koray İnş. Harf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. adına Türkiye Finans Katılım Bankası A.Ş. tarafından düzenlenen banka referans mektubunun bedelinin, teklif edilen bedelin %10’undan fazla olduğu ve dolayısıyla İdari Şartname’nin 7.4.1’inci maddesinde öngörülen yeterlik kriterini karşıladığı,

İş Ortaklığı’nın pilot ortağı MSM Altyapı İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş. tarafından 2012 yılı Kurumlar Vergisi Beyannamesi ile 2012 yılı bilanço bilgileri tablosunun sunulduğu, sunulan belgelerin ilgili SMMM tarafından TÜRMOB kaşesi basılarak imzalanmış olduğu,

2012 yılı Kurumlar Vergisi Beyannamesi’nin eki 2012 yıl sonu bilançosu incelendiğinde İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde belirtilen ve isteklilerce teklifle birlikte sunulacak bilançolarda aranılan yeterlik oranlarının sağlandığı (cari oranın 1,5316, öz kaynaklar/toplam aktif oranının 0,3800, kısa vadeli banka borçları/öz kaynaklar oranının 0,0118), ayrıca bilançoya ilişkin sunulan belgelerin mevzuatta öngörülen sunuluş şekline uygun düzenlendiği anlaşılmıştır.

İş Ortaklığı’nın özel ortağı Koray İnş. Har. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 2012 yıl sonu bilançosu ile 2012 yılı bilançosundan elde edilen cari oran, öz kaynak oranı, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranını tablo halinde gösteren “Bilanço Bilgileri Tablosu”nun sunulduğu, sunulan belgelerin ilgili SMMM tarafından TÜRMOB kaşesi basılarak imzalanmış olduğu,

2012 yılı bilançosu incelendiğinde İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde belirtilen ve isteklilerce teklifle birlikte sunulacak bilançolarda aranılan yeterlik oranlarının sağlandığı (cari oranın 0,8064, öz kaynaklar/toplam aktif oranının 0,3881, kısa vadeli banka borçları/öz kaynaklar oranının 0,1272), ayrıca bilançoya ilişkin sunulan belgelerin mevzuatta öngörülen sunuluş şekline uygun düzenlendiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak MSM Altyapı İnş. Enj. Pet. Mad. Nak. Gıda San. Tic. A.Ş.- Koray İnş. Harf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından teklif dosyasında sunulan bilanço bilgileri tablosu ve bilançolarda yer alan bilgiler üzerinden yapılan hesaplamada, söz konusu isteklilerin 2012 yıl sonu bilançolarının İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde istenilen kriterleri sağladığı ve düzenleniş şekli yönünden mevzuata uygun olduğu, ayrıca anılan İş Ortaklığı’nın teklif ettiği bedelin % 10'undan az olmamak üzere bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisini göstermek üzere özel ortak Koray İnş. Harf. Nak. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan banka referans mektubunun da tutar ve düzenleniş şekli yönünden mevzuata uygun olduğu anlaşıldığından, mevcut bilgi ve belgeler üzerinden yapılan incelemede iddiaların yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi