KİK Kararı: 2014/UY.III-3471

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/070
Gündem No : 22
Karar Tarihi : 22.10.2014
Karar No : 2014/UY.III-3471
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Mehmet Ragıp HIZ,

Niyazi Mah. Niyazi Mısri Cad. No: 54/C MALATYA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Milli Savunma Bakanlığı Malatya İnşaat Emlak Bölge Başkanlığı,

Cevatpaşa Mahallesi Gök Sokak No: 1 44160 MALATYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/76634İhale Kayıt Numaralı “51'inci Motorlu Piyade Tugay Komutanlığı YİBO Binası Bakım Onarımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Milli Savunma Bakanlığı Malatya İnşaat Emlak Bölge Başkanlığı tarafından 25.07.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “51'inci Motorlu Piyade Tugay Komutanlığı YİBO Binası Bakım Onarımı” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Ragıp Hız’ın 09.09.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 11.09.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.09.2014 tarih ve 31640 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.09.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2794 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idareye sundukları teklif mektubunda yer alan imzanın kendilerine ait olduğunu kabul etmelerine rağmen, idarece yetkili kişiye ait olmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, bu durumun Yargıtay içtihadı olan “imzası inkâr olunmayan belgenin geçerli olduğunun kabulü gerekir” şeklindeki düzenlemeye aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İncelemeye konu ihalenin Milli Savunma Bakanlığı Malatya İnşaat Emlak Bölge Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen Tunceli İli Hozat ilçesinde yer alan 51'inci Motorlu Piyade Tugay Komutanlığı YİBO Binası Bakım Onarımı işi olduğu, açık ihale usulü ile ihaleye çıkarılan iş kapsamında inşaat, mekanik ve elektrik tesisatı onarımı işlerinin yer aldığı ve işin süresinin yer tesliminden itibaren 100 (yüz) takvim günü olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyası incelendiğinde, 25.07.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye iki isteklinin katıldığı, isteklilerden başvuru sahibi Mehmet Ragıp Hız’ın 294.000,00 TL, Hakan Balık’ın 316.000,00 TL tutarında teklif sunduğu, ihalenin birinci oturumunun tamamlanmasını müteakip Hakan Balık’ın 25.07.2014 tarihli dilekçesi ile idareye başvuruda bulunarak Mehmet Ragıp Hız’ın kendisi veya yetkilisinin ihaleye katılmadığı, vekaleten ihaleye katılma halinde İdari Şartname’nin 7.1.e maddesi uyarınca sunulması zorunlu noter tasdikli vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulmadığı iddiasını ileri sürdüğü,

İdarece anılan başvuru üzerine 05.08.2014 tarihli ve 2596 sayılı yazı ile Diyarbakır Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğünden, Mehmet Ragıp Hız’a ait teklif mektubu ile noter tasdikli imza beyannamesinde yer alan imzalar arasında farklılık bulunduğu gerekçesiyle belgeler gönderilerek kriminal yönden inceleme talep edildiği,

Diyarbakır Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü’nce düzenlenen 20.08.2014 tarihli Uzmanlık Raporunda imzaların teknik yönden incelendiği ve yapılan mukayese sonucunda teklif mektubu üzerinde atılı imzanın Mehmet Ragıp Hız eli ürünü olmadığı kararına varıldığı,

Anlaşılmıştır.

Aynı tarihte (20.08.2014) başvuru sahibi Mehmet Ragıp Hız’a hitaben idarece yazılan yazı ile diğer istekli Hakan Balık’ın iddiaları belirtilerek (kriminal incelemesine/raporuna ilişkin herhangi bir bilgiye yer verilmeksizin) teklif mektubundaki imzanın kendisi tarafından atılmış olup olmadığı hususunda teyit istendiği, bunun üzerine isteklinin 03.09.2014 tarihli beyanıyla ihale konusu işe ait dosyada attığı tüm imzaların ve sorumluluğun şahsına ait olduğunu beyan ve kabul ettiği görülmüştür.

İhale komisyonu tarafından yapılan nihai değerlendirmede, teklif mektubundaki imzanın, yaptırılan kriminal inceleme sonucunda anılan şahsa ait olmadığının tespiti üzerine bu gerekçeyle ve oyçokluğuyla isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin tek geçerli teklif olan Hakan Balık üzerinde bırakılarak sonuçlandırıldığı anlaşılmıştır. İhale komisyonu kararına muhalif üyelerin karşı oy yazısında, isteklinin imzasının kendisine ait olduğunu kabul etmesi hususu ve Kamu İhale Kurulu’nun 2009/UY.II-2962 sayılı kararında yer alan gerekçeler gösterilerek teklifin geçerli olarak kabul edilmesi gerektiği görüşü savunulmuştur.

Diğer taraftan idarece 16.09.2014 tarihli ve 629 sayılı yazı ile de MSB Malatya Bölge Hukuk Hizmetleri Kısmı’ndan anılan istekliye ilişkin olarak bir yasaklama kararı verilip verilmeyeceği ve buna ilişkin izlenecek hukuki süreç hakkında görüş talep edildiği tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin hazırlanması ve sunulması” başlıklı 30’uncu maddesinde, “Teklif mektubu ve geçici teminat da dahil olmak üzere ihaleye katılabilme şartı olarak istenilen bütün belgeler bir zarfa konulur. Zarfın üzerine isteklinin adı, soyadı veya ticaret unvanı, tebligata esas açık adresi, teklifin hangi işe ait olduğu ve ihaleyi yapan idarenin açık adresi yazılır. Zarfın yapıştırılan yeri istekli tarafından imzalanır ve mühürlenir.

Teklif mektupları yazılı ve imzalı olarak sunulur. Teklif mektubunda ihale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi, teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması, üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması ve teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması zorunludur. Mal alımı ihalelerinde, ihale dokümanında alternatif teklif verilebileceğine dair hüküm bulunması halinde, alternatif tekliflerde aynı şekilde hazırlanarak sunulur...” ,

“Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinin ikinci fıkrasında, “Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir…”,

“Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde, “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.

c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.

Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.”,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde, “(1) İhalelerde aday veya isteklilerden;

a) Gerçek kişi olması halinde, kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından ya da esnaf ve sanatkâr odasından veya ilgili meslek odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

b) Tüzel kişi olması halinde, ilgili mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından, ilk ilan veya davet tarihinin ya da ihale veya son başvuru tarihinin içinde bulunduğu yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin,

c) Gerçek kişi olması halinde, noter tasdikli imza beyannamesinin,

ç) Tüzel kişi olması halinde, ilgisine göre tüzel kişiliğin ortakları, üyeleri veya kurucuları ile tüzel kişiliğin yönetimindeki görevlileri belirten son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazetesi, bu bilgilerin tamamının bir Ticaret Sicil Gazetesinde bulunmaması halinde, bu bilgilerin tümünü göstermek üzere ilgili Ticaret Sicil Gazeteleri veya bu hususları gösteren belgeler ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin,

istenilmesi zorunludur.

(2) Vekaleten ihaleye katılma halinde; vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesinin sunulması zorunludur...”

“Başvuru ve teklif mektuplarının şekli” başlıklı 54’üncü maddesinde,

“(1) Başvuru ve teklif mektupları bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlar esas alınarak hazırlanır.

(2) Teklif mektubunun aşağıdaki şartları taşıması zorunludur:

a) Yazılı olması.

b) İhale dokümanının tamamen okunup kabul edildiğinin belirtilmesi.

c) Teklif edilen bedelin rakam ve yazı ile birbirine uygun olarak açıkça yazılması.

ç) Üzerinde kazıntı, silinti, düzeltme bulunmaması.

d) Türk vatandaşı gerçek kişilerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, Türkiye’de faaliyet gösteren tüzel kişilerin vergi kimlik numarasının belirtilmesi.

e) Ad ve soyadı veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olması.

(3) Ortak girişim olarak teklif veren isteklilerin teklif mektuplarının, ortakların tamamı tarafından veya yetki verdikleri kişilerce imzalanması gerekir.

(4) Konsorsiyumlarda, konsorsiyum ortakları teklif mektubunu işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedeli ayrı ayrı yazmak suretiyle imzalarlar. Konsorsiyum ortaklarının işin uzmanlık gerektiren kısımları için teklif ettikleri bedellerin toplamı, konsorsiyumun toplam teklif bedelini oluşturur.

(5) Teklif mektuplarının şekil ve içerik bakımından yukarıda belirtilen niteliklere ve teklif mektubu standart formuna uygun olmaması teklifin esasını değiştirecek nitelikte bir eksiklik olarak kabul edilir. Taşıması zorunlu hususlardan herhangi birini taşımayan teklif mektuplarının değiştirilmesi, düzeltilmesi veya eksikliklerinin giderilmesi gibi yollara başvurulamaz. Teklif mektubu usulüne uygun olmayan isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.” hükümleri yer almaktadır.

Bu doğrultuda, ihaleye ilişkin İdari Şartname’nin 7.1.e maddesinde, isteklilerin ihaleye katılabilmeleri için teklifleri kapsamında gerçek kişi olunması halinde teklif vermeye yetkili olduğunu gösterir noter tasdikli imza beyannamesi sunmalarının; 23.2’nci maddesinde ise teklif mektubunun ad, soyad veya ticaret unvanı yazılmak suretiyle yetkili kişilerce imzalanmış olmasının zorunlu olduğu düzenlenmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemelerinden, teklif mektubunun yetkili kişiler tarafından imzalanmasının zorunlu olduğu, teklif mektubunda yer alan imzanın yetkili kişilere ait olup olmadığının belirlenmesi bakımından tevsik edici belgelerin gerçek kişiler için noter tasdikli imza beyannamesi, vekaleten ihaleye katılma halinde ise vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi olduğu anlaşılmaktadır.

İncelemeye konu ihalede, başvuru sahibi tarafından teklif dosyası kapsamında Hız Mühendislik Mehmet Ragıp Hız kaşesi üzerine atılı imzayı ihtiva eden 25.07.2014 tarihli anahtar teslimi götürü bedel teklif mektubu ile Malatya 4. Noterliği’nin 29.08.2013 tarihli ve 14138 yevmiye numarası ile onaylı imza beyannamesinin sunulduğu, isteklilerden Hakan Balık’ın başvurusu ile idarece tereddüde düşülmesi üzerine konuya ilişkin olarak kriminal inceleme yaptırıldığı, inceleme sonucunda imzanın ilgiliye ait olmadığı yönünde Diyarbakır Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü’nce uzman raporu düzenlendiği, aynı aşamada isteklinin idarenin talebiyle imzanın kendisine ait olduğu yönünde ikrarının bulunduğu ve yapılan tüm incelemeler sonucunda teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı görülmektedir.

Başvuru sahibinin iddiası imzanın ikrar edilmesi sebebiyle yargı içtihatlarına göre kabul edilmesi gerektiği yönündeyse de teklif mektubu üzerindeki imzanın gerçek kişi istekliye ait olmadığı hususunun Diyarbakır İl Emniyet Müdürlüğü Kriminal Polis Laboratuvarı tarafından grafolojik ve grafometrik yöntemlerle incelenerek imzaların genel şekli, başlama ve bitim noktaları, içerisindeki el hareketlerinin yapılışı, işlerlik derecesi ve meyil durumu gibi kaligrafik ve grafolojik yönden tespit edilen bulgulara göre ortaya konulduğu, belge inceleme konusunda kriminal düzeyde ihtisas ve yetkiye sahip resmi bir merci tarafından teknik imkan ve yöntemler kullanılarak yapılan incelemeye dayanan uzmanlık raporuyla sahteliği sabit görülmüş bir imzanın ikrar edilerek şahsa ait olduğunun kabul edilmesi ve bu yolla şahıs lehine hak doğuracak şekilde ihale işlemlerine esas alınmasının mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda yapılan tüm tespit ve değerlendirmeler sonucunda teklif mektubuna atılı imzanın başvuru sahibine ait olmadığının Diyarbakır Kriminal Polis Laboratuvarı Müdürlüğü’nce yapılan inceleme sonucunda ortaya konulduğu anlaşılmış olup, istekli tarafından imzanın ve doğacak sorumluluğun kendisine ait olduğu beyan edilmiş olsa da idarece uzman kişilere yaptırılan incelemeyle oluşturulan kesin ve resmi nitelikteki kriminal raporu doğrultusunda teklifin değerlendirme dışı bırakılması işleminde anılan mevzuat hükümlerine aykırılık görülmemiştir. Bu itibarla itirazen şikâyet başvurusunun reddedilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi