KİK Kararı: 2014/UY.III-2921

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/056
Gündem No : 61
Karar Tarihi : 20.08.2014
Karar No : 2014/UY.III-2921
BAŞVURU SAHİBİ:
Eremiray Yapı Malz.İnş.Müh.Dan.Tic. Ltd.Şti.

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kırıkkale İl Özel İdaresi Genel Sekreterlik

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/40188 İhale Kayıt Numaralı "Kırıkkale Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Çevre Tanzim Ve Spor Salonu İnşaatı Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Untitled

Kırıkkale İl Özel İdaresi tarafından 13.05.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kırıkkale Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Çevre Tanzim ve Spor Salonu İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Eremiray Yapı Malz. İnş. Müh. Dan. Tic. Ltd. Şti.nin 03.07.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.07.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.07.2014 tarih ve 23955 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 23.07.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2268 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Untitled

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen fiyat ile işin yapılmasının mümkün olmadığı, idare tarafından isteklinin sunduğu açıklamaların mevzuata uygun olarak değerlendirilmediği, idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında kullanılan metrajlar ile istekli tarafından öngörülen metrajlar arasında izaha muhtaç farklılıkların olduğu, bu nedenle isteklinin açıklamasının reddedilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kırıkkale İl Özel İdaresi tarafından 13.05.2014 tarihinde açık ihale usulü ve birim fiyat teklif almak suretiyle gerçekleştirilen “Kırıkkale Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Çevre Tanzim ve Spor Salonu İnşaatı Yapım İşi” ihalesine ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin

a) Adı: Kırıkkale Merkez Anadolu İmam Hatip Lisesi Çevre Tanzim ve Spor Salonu İnşaatı Yapım İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:

c) Miktarı ve türü:

1 Adet Yapım İşi

1 Adet Yapım İşi

ç) Yapılacağı yer: Osmangazi Mahallesi Merkez/Kırıkkale” düzenlemesinin,

Aynı Şartname’nin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “19.1. İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, (N) katsayısının ise 1 olarak belirlendiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen tekliflerden teklif fiyatı, Kurum tarafından belirlenen hesaplama yöntemine göre yapılan hesaplama sonucunda ortaya çıkan aşırı düşük teklif sınır değerinin altında olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenlere ilişkin;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen analizlerin girdi maliyetlerine ilişkin bilgi ve belgeleri,

yazılı olarak ister.

(2) İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları, isteklinin teklifinin hesaplanmasına dayanak teşkil eden bütün bilgi ve belgeleri de dikkate almak suretiyle değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen aşırı düşük teklifler, geçerli teklif olarak dikkate alınır.

(3) Aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde; Kamu İhale Kurumu tarafından aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlenmiş ise ihale komisyonu bu düzenlemeyi esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

…

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru konusu ihaleye on sekiz isteklinin katıldığı, dört isteklinin muhtelif gerekçelerle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihale komisyonu tarafından on dört geçerli teklif üzerinden sınır değerin 1.273.422,38 ? olarak hesaplandığı ve söz konusu hesaplamanın doğru olduğu, bu tutarın altında teklif vermiş olan üç geçerli teklif sahibi istekliden 13.05.2014 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, isteklilerden yalnızca M-F Grup – Murat Pekacar tarafından süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamasının sunulduğu, söz konusu açıklamanın yapılan değerlendirme neticesinde ihale komisyonu tarafından yeterli görüldüğü ve ihalenin anılan istekli üzerinde bırakıldığı, sınır değerin hemen üzerinde teklif veren başvuru sahibi isteklinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci istekli olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

İdare tarafından sıralı analiz girdileri listesinin oluşturulduğu ve yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan 30 iş kaleminin belirlendiği, bu iş kalemleri esas alınarak, isteklilere tebliğ edilen aşırı düşük teklif sorgulama yazılarının ekinde açıklama istenilecek iş kalemleri / grupları listesi ile açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi istekli tarafından idareye yapılan şikâyet başvurusu incelendiğinde, Teknik Şartname’de belirtilen imalatların ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından verilen teklif ile yapılamayacağı kanaatinde oldukları, ihale konusu işin en düşük kendi teklifler ile yapılabileceği, idarenin yaklaşık maliyet hesabında öngördüğü metraj ile isteklinin öngördüğü metrajlar arasında izaha muhtaç bir durum olduğunun açık olduğu iddialarında bulunduğu, idare tarafından ise isteklinin iddialarının soyut ve mesnetsiz olduğu gerekçesiyle reddedildiği görülmüştür.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut olarak mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerektiği, işlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde başvurunun reddine ilişkin sorumluluğun başvurana ait olacağı açıklaması yer almaktadır. İdare tarafından, ihalenin isteklinin teklif ettiği fiyat ile gerçekleştirilemeyeceği iddiasının soyut ve mesnetsiz olduğu değerlendirmesi yerinde görülmekle birlikte, metraj farklılıklarının bulunduğu iddiasının somut nitelikte olduğu ve incelenmesi gerektiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde kalan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, isteklice anahtar teslimi götürü bedel teklif icmalinin, müteahhit kârı ve genel gider icmalinin, tüm iş kalemlerine ilişkin cetvellerin ve açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak analizlerin ve proforma faturaların sunulduğu görülmüştür. İdarece açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak, yaklaşık maliyet hesabında yer verilen metrajlar ile istekli tarafından açıklama kapsamında sunulan belgelerde yer alan iş kalemleri miktarları karşılaştırıldığında aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde, imalat miktarlarının ihale dokümanı içerisinde istekli olabileceklere verilmemesi nedeniyle, isteklilerin tekliflerine esas metrajları ihale dokümanı içerisinde verilen proje ve ekleri üzerinde yapılan hesaplamalara dayandırdığı, bu itibarla istekliler tarafından hesaplanan miktarlar ile idarelerce yaklaşık maliyet hesabında kullanılan miktarların birebir uyuşmasının beklenemeyeceği, isteklilerin birbirlerinden farklı miktarlar öngörmesinin olağan olduğu, bazı imalat kalemlerine ilişkin miktarların idarece tespit edilen miktarlardan düşük veya fazla olabileceği açıktır. Bu bağlamda, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan işlerde, idarelerce tespit edilen imalat miktarları ile isteklilerce öngörülen miktarlar arasındaki fark, işin yapımını etkilemeyecek ölçüde makul olduğu sürece teklifin kabul edilebilir bir teklif olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.

İstekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamındaki belgelerde öngörülen miktarlar ile idarece hesaplamalarda kullanılan miktarlar arasındaki farklılıkların ise, iş kalemlerinin büyük bölümünde %10’un üzerinde olduğu, metraj hesaplamalarındaki bu farklılıkların makul ve kabul edilebilir ölçüde değerlendirilemeyeceği, dolayısıyla aşırı düşük teklif açıklamasının, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.14’üncü maddesine aykırı olduğu anlaşıldığından, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilerek isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklama istenilen 30 iş kalemi arasında, bir iş kalemi için istekli tarafından öngörülen tutarın idarenin metrajından fazla olduğu, üç iş kalemi için idare ile aynı metrajların öngörüldüğü, bir iş kalemi için istekli tarafından öngörülen miktarın idarenin hesaplamasından önemli düzeyde noksan olduğu, kalan 25 iş kalemi için istekli tarafından öngörülen miktarların, idarenin yaklaşık maliyet hesabında kullandığı miktarlardan %11,29 ile %94,69 arasında değişen oranlarda eksiklik gösterdiği tespit edilmiştir. Netice itibariyle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, M-F Grup - Murat Pekacar tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilerek isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi