KİK Kararı: 2014/UY.III-2744

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/051
Gündem No : 12
Karar Tarihi : 25.07.2014
Karar No : 2014/UY.III-2744
BAŞVURU SAHİBİ:
Sertka Müh. Müş. İnş. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Md İnşaat San. Ve Tic. A.Ş. - Fy Fer Yapı Mim. Müh. Müş. Tur. San. Ve Tic. A.Ş., PINARBAŞI MAH. 2213 SOKAK SEDAT APT. NO:1 KAT:6 BATMAN

İHALEYİ YAPAN İDARE:
T.C. Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığı-Toki, T.C. Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Baskanlığı Bilkent Plaza B1 Blok 06800 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/135388 İhale Kayıt Numaralı "Hatay 25000 Seyirci Kapasiteli Stadyum İnşaatı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığıtarafından 14.11.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Hatay 25000 Seyirci Kapasiteli Stadyum İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Sertka Müh. Müş. İnş. Nak. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Md İnşaat San. ve Tic. A.Ş. - Fy Fer Yapı Mim. Müh. Müş. Tur. San. ve Tic. A.Ş.Ortak Girişimi’nin 13.06.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 19.06.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.06.2014tarih ve 20066sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.06.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2016sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,ihale üzerinde bırakılan istekli ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sundukları iş kalemlerinin yer aldığı hesap cetvelinde bütün imalat kalemlerine yer verilmediği, var olan imalat kalemlerinin miktarlarının düşürüldüğü, KGM/6100/3-1 poz no’lu iş kalemi ile KGM/6307/S poz no’lu iş kalemine ilişkin nakliye bedellerine açıklamada yer verilmediği, ayrıca “1m3 plentmix temel” ve “1m3 plentmix alt temel sıkışmış imalat” için kırmataş malzeme ve bu malzemenin nakli gerektiği, bu kesafet miktarlarına açıklamada yer verilmediği ve ocakların uygunluk raporunun bulunmadığı, Özel-SA 01 poz no’lu iş kaleminin Şartname’de istenilen şartları ve UEFA kriterlerini karşılamadığı, Özl-g.p.2c, Özel-VD 01, Özl-G.P.11, Özel-BB 01, Özel-Sa 01, Özel-TB 01, STD-Sah.8C, STD-SAH.12, STD-CEP.10 poz no’lu iş kalemlerinin farklı iş kalemlerinden oluşan iş grupları olduğu, açıklama sunan istekliler tarafından bütün analiz girdilerine ilişkin açıklama sunulmadığı, sunulan proforma faturaların bu işlerle ilgisi olmayan firmalarca Tebliğ’de yer alan esaslara aykırı olarak tanzim edildiği, açıklama kapsamında sunulan analizlerin ihale dokümanında yer alan analiz formatına, birim fiyat tariflerine ve Teknik Şartnamelere uygun olmadığı, açıklamalarda işçilik saatlerinde, makine-ekipman çalışma saatlerinde ve malzeme miktarlarında değişiklik yapıldığı, açıklama kapsamında sunulan proforma faturaların şekil şartlarını karşılamadığı, proforma faturaların yetkisi olmayan kişilerce imzalandığı, proforma faturalara ek olarak sunulan tutanakların mevzuata aykırı olduğu, ithal malzemeler için analiz düzenlenmediği ve maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının açıklayıcı olmayıp tüm giderleri kapsamadığı, mekanik tesisat ve elektrik tesisatı ile ilgili olarak sunulan proforma faturalarda montajın fiyata dahil olup olmadığı bilgisine yer verilmediği, kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatlarının kullanıldığı iş kalemlerinde teklif edilen birim fiyatların 2013 yılı kârsız birim fiyatların altında olmadığının tevsik edilmesi gerektiği, iş kalemlerinde idarenin metrajı ile isteklilerin metrajları arasındaki farkın kabul edilemeyecek derecede çok fazla olduğuiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde _“2.1._İhale konusu işin

a) Adı:Hatay 25000 Seyirci Kapasiteli Stadyum İnşaatı İşi

b) Yatırım proje no'su/kodu:

c) Miktarı ve türü:

Konvansiyonel Kalıp Sistemiyle 25.000 Seyirci Kapasiteli Stadyum İle Altyapı Ve Çevre Düzenlemesi İnşaatı İşi

ç) Yapılacağı yer:Hatay” düzenlemesi yer almaktadır.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen başvuruya konu ihaleye 15 isteklinin teklif verdiği, yeterlik kriterlerini karşıladığı anlaşılan 15 isteklinin teklif fiyatları üzerinden aşırı düşük teklif sorgulamasına esas sınır değerin 118.588.653,32TL olarak hesaplandığı, şikâyete konu ihalede ilk olarak teklifleri sınır değerin altında olduğu anlaşılan Çakır İnşaat İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. - Efor İnşaat Yatırım San. ve Dış Tic. A.Ş. Ortak Girişimi ile Egemen İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi - May İnş. Taahhüt Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirildiği, isteklilerce sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının ise itirazen şikâyet başvurusuna konu olarak Kurul gündemine alındığı ve 30.04.2014 tarihli ve 2014/UY.III-1955 sayılı Kurul kararıyla “özel iş kalemleri ve paçal iş kalemleri ile sınırlı kalmak kaydıyla, bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdilerinin neler olduğunun gösterildiği analiz formatlarının idarece aşırı düşük teklif sorgulama yazısında isteklilere verilmesi suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılmasına” karar verildiği anlaşılmıştır.

Bu karar üzerine idare tarafından isteklilere gönderilen 14.05.2014 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazıları ekinde özel pozlara ait analizlere yer verilmiştir. Bahse konu analizlerde, birden fazla iş kaleminden müteşekkil 15 farklı iş grubunu oluşturan iş kalemlerine aşırı düşük teklif sorgulama yazısında yer verildiği belirlenmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde; “İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

_(Ek fıkra: 20/11/2008-5812/12 md.)_İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

… 45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır…

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9.__(Değişik: 20 /8 _/_2011 _-28031 R.G./ 16 md.)_İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz…

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir….

45.1.13.11. Maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanununa göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(45.1.13.1) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (45.1.13.2) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(45.1.13.6) maddesine ve (45.1.13.7) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 ve O-8 nolu tutanaklardaki beyanlarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine uygunluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.” açıklaması bulunmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde,

İstekli tarafından inşaat iş grubu içerisinde yer alan 38 iş kaleminin tamamı için analiz sunulduğu, söz konusu iş kalemlerinin bazılarında analiz girdilerinin tamamının Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan 2013 yılı birim fiyatlarından oluştuğu, bazı analiz girdileri için ise proforma fatura veya fiyat tekliflerinin sunulduğu anlaşılmıştır.

Öte yandan, elektrik ve mekanik tesisatı iş grupları arasında yer alan 922.603, 950.122, 782.101 poz no’lu iş kalemleri için belirlenen teklif birim fiyatlarının Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan 2013 yılı birim fiyatlarıyla uyumlu olduğu, diğer 8 adet elektrik ve mekanik tesisatı iş kalemleri için ise ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından fiyat teklifleri sunulduğu, söz konusu fiyat tekliflerinde malzeme ve montaj giderlerine ayrı ayrı yer verildiği, bu şekilde yapılan açıklamada mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Özl-G.P.2c, Özl-G.P.11, STD-Sah.8C, STD-SAH.12, STD-CEP.10 poz no’lu iş kalemlerinin hangi girdilerden oluştuğuna dair bilgiye aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında yer verilmiştir. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından bahse konu iş kalemlerine ilişkin sunulan analizlerin mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır. Öte yandan, Özel-BB 01, Özel-Sa 01, Özel-TB 01, Özel-VD 01 iş kalemlerinin malzeme ve montaj girdilerinden oluştuğu, anılan sebeple bu iş kalemlerine ait girdilerin neler olduğuna dair bilgiye aşırı düşük teklif sorgulama yazılarında yer verilmesine gerek bulunmadığı anlaşılmış olup bu çerçevede istekli tarafından belirlenen girdi miktarlarının esas alınması gerekmektedir. Bu doğrultuda yapılan incelemede, şikâyete konu iş kalemlerine ilişkin istekli tarafından bahse konu iş kalemlerine ilişkin yapılan açıklamalarda mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

KGM/6100/3-1 poz no’lu iş kalemi için öngörülen teklif birim fiyata ilişkin analiz sunulduğu; bahse konu iş kalemine ilişkin Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan birim fiyat analiz girdileri arasında yer almamasına rağmen istekli tarafından sunulan birim fiyat analizinde “YFA.N04” poz no’lu “Plent-miks Alttemel, Temel Nakli” girdisinin yer aldığı, söz konusu girdiye ilişkin herhangi bir bedele yer verilmediği ve KGM/6100/3-1 poz no’lu iş kalemi birim fiyatına dahil olduğuna ilişkin ibareye yer verildiği, aynı şekilde, KGM/6307/S poz no’lu iş kalemi için öngörülen teklif birim fiyata ilişkin istekli tarafından analiz sunulduğu, bahse konu iş kalemine ilişkin Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan birim fiyat analiz girdileri arasında yer almamasına rağmen istekli tarafından sunulan birim fiyat analizinde “YFA.N20” poz no’lu “Bitüm Nakli”, “YFA.N21” poz no’lu “Agreganın Konkasör Yerinden Plent Sahasına Nakli” ve “YFA.N22” poz no’lu “Bitümlü Karışımın İşbaşına Nakli” girdilerinin yer aldığı, söz konusu nakliye girdilerine ilişkin sırasıyla 85,10 TL, 4,39 TL, 4,39 TL birim fiyatların belirlendiği anlaşılmıştır. Bu çerçevede, KGM/6100/3-1 ve KGM/6307/S iş kalemlerine ilişkin açıklama kapsamında sunulan analizlerde herhangi bir mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan, ihaleye ait ocaklara ilişkin uygunluk raporu sunulacağına dair herhangi bir düzenlemeye ihale dokümanında yer verilmediği, bu nedenle bahse konu raporun aşırı düşük teklif açıklaması çerçevesinde sunulmasına gerek bulunmadığı tespit edilmiştir.

İş kalemlerine ilişkin sunulan bütün analizler bir arada değerlendirildiğinde, kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatların kullanıldığı, analizlerde yer alan malzeme, işçilik ve makine-ekipman girdi miktarlarında herhangi bir değişiklik yapılmadığı, söz konusu miktarların kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatlarında yer alan miktarlarla uyumlu olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca, inşaat iş grubu kapsamında bulunan iş kalemlerinin tevsiki için sunulan fiyat tekliflerinde işçilik giderlerine ayrıca yer verildiği, mekanik ve elektrik tesisatı iş kalemleri için öngörülen bedellerin tevsiki için sunulan fiyat tekliflerinde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterildiği, bu şekilde yapılan açıklamanın mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte, açıklama istenilen iş kalemleri arasında yer alan ancak herhangi bir kamu kurum ve kuruluşu tarafından birim fiyat olarak yayımlanmayan, yani farklı analiz girdileri veya iş kalemlerinin bir araya getirilmesi neticesinde oluşturulan özel poz no’lu iş kalemlerinde analiz girdileri miktarlarına aşırı düşük teklif sorgulama yazıları kapsamında yer verilmediğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin özel poz no’lu iş kalemlerine ilişkin sunduğu analizlerde yer alan miktarların uygun kabul edilmesi gerekmektedir.

Ayrıca, kullanılan analiz formatının mevzuata uygun olduğu, açıklamaların aşırı düşük teklif sorgulama yazılarında belirlenen iş kalemlerine uygun yapıldığı anlaşıldığından, açıklamalarda yer alan analizlerin birim fiyat tariflerine ve Teknik Şartnamelere uygun olduğu anlaşılmıştır.

Diğer taraftan, istekli tarafından sunulan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nde istenilen şekil şartlarını karşıladığı, istekli tarafından proforma faturalara ek olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının sunulmadığı, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının gerekli görülmesi halinde idare tarafından meslek mensubundan istenebileceği ve idarece buna lüzum görülmediği hususu göz önünde bulundurulduğunda maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının sunulmamasının mevzuata aykırılık teşkil etmediği, ayrıca proforma faturaların yanında proforma faturaları onaylayan meslek mensuplarına ait faaliyet belgeleri ile ruhsatların sunulduğu, dolayısıyla proforma faturaların alanında yetkili kişilerce imzalandığı anlaşılmıştır. Bununla birlikte, ithal edilen mallara ilişkin ayrıca açıklama sunulacağına ilişkin herhangi bir düzenlemeye kamu ihale mevzuatında yer verilmemiş olup başvuru sahibi isteklinin ithal malzemeler için analiz düzenlenmediği iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

İlaveten, istekli tarafından teklif edilen bedelleri tevsiken sunulan fiyat teklifleri ve proforma faturaların alanında faaliyet gösteren firmalarca düzenlendiği anlaşılmış olup bu hususa ilişkin mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, idarece hazırlanan yaklaşık maliyet hesap cetveli ekinde yer alan sıralı analiz girdileri listesinden, işin tamamının 824 adet iş kaleminden oluştuğu anlaşılmaktadır. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen birim fiyatlara toplam 548 adet iş kaleminin yer aldığı hesap cetvelinin sunulduğu, dolayısıyla istekli tarafından işin tamamının hesap cetvelinde gösterilmediği anlaşılmış olup bu durumun mevzuata aykırılık teşkil ettiği sonucuna varılmıştır.

Öte yandan ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklama kapsamında sunduğu hesap cetvelinde belirtilen metrajlar ile idarece yaklaşık maliyet hesabı ekinde yer alan sıralı iş kalemleri listesinde öngörülen metrajlar karşılaştırmalı olarak incelenmiş olup açıklama istenen 49 iş kaleminin 29’unda isteklinin metrajının idarenin metrajından yüksek olduğu, 13 tanesinde isteklinin metrajının idarenin metrajından düşük olduğu bunlardan 11’inde metraj farkının % 10’un üzerinde olduğu saptanmıştır.

İhale konusu yapım işi, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale edilmiş olup, bu tür ihalelerde, idarece iş kapsamındaki imalat miktarları istekli olabileceklere verilmemektedir. Bununla birlikte isteklilerin ihale dokümanı kapsamında verilen uygulama projeleri ve mahal listelerini kullanarak imalat miktarlarını hesaplamaları gerekmektedir. Bu hesaplamalar sonucunda herkesin aynı miktarları bulması beklenemez ise de metraj hesaplamalarındaki farklılıkların makul ve kabul edilebilir mertebelerde olması, düşük metrajlar kullanılarak oluşturulan teklif tutarının işin yapılabilirliğini menfi yönde etkilememesi gerekmektedir. Somut olayda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin metrajı ile idarenin metrajı arasındaki farkın, Kamu İhale Kurulu’nun istikrar kazanmış kararları doğrultusunda kabul edilebilir mertebelerde olmadığı görülmektedir.

Yukarıda yer verilen tespitler ve mevzuat hükümleri çerçevesinde;

İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında işin tamamının hesap cetvelinde gösterilmediği, açıklama istenilen iş kalemlerinin 13’ünde istekli lehine metraj farkının oluştuğu, söz konusu 13 iş kaleminin 11’inde metraj farkının % 10’un üzerinde olduğu, dolayısıyla öngörülen imalat miktarlarının yaklaşık maliyetteki miktarlara göre kendisine avantaj sağlayacak şekilde düşük alındığı anlaşıldığından, metraj hesaplamalarındaki bu farklılığın makul ve kabul edilebilir mertebelerde olmadığı tespit edilmiş olup, bu şekilde yapılan açıklamanın mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olan Egemen İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi - May İnş. Taahhüt Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde,

İsteklinin 28 adet iş kalemi için öngördüğü fiyatları tevsiken hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sundukları, söz konusu iş kalemlerinin tamamında öngörülen birim fiyatların kamu kurum ve kuruluşlarınca 2013 yılı için belirlenen kâr hariç birim fiyatın üzerinde oldukları, dolayısıyla söz konusu iş kalemlerinin mevzuata uygun şekilde açıklandığı anlaşılmıştır.

Öte yandan, açıklama istenilen diğer 21 iş kalemi için istekli tarafından analizlerin sunulduğu, bu analizlerin tamamında teklif edilen birim fiyatların fiyat tekliflerine dayanarak oluşturulduğu, bahse konu birim fiyat teklif bedellerini tevsiken farklı firmalarca düzenlenen fiyat tekliflerinin sunulduğu tespit edilmiştir.

İş kalemlerine ilişkin sunulan bütün analizler bir arada değerlendirildiğinde, kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayımlanan birim fiyatların kullanıldığı, analizlerde yer alan malzeme, işçilik ve makine-ekipman girdi miktarlarında herhangi bir değişiklik yapılmadığı, söz konusu miktarların kamu kurum ve kuruluşları birim fiyatlarında yer alan miktarlarla uyumlu olduğu anlaşılmıştır. Ayrıca, inşaat iş grubu kapsamında bulunan iş kalemlerinin tevsiki için sunulan fiyat tekliflerinde işçilik giderlerine ayrıca yer verildiği, mekanik ve elektrik tesisatı iş kalemleri için öngörülen bedellerin tevsiki için sunulan fiyat tekliflerinde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterildiği, bu şekilde yapılan açıklamanın mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, açıklama istenilen iş kalemleri arasında yer alan ancak herhangi bir kamu kurum ve kuruluşu tarafından birim fiyat olarak yayımlanmayan, yani farklı analiz girdileri veya iş kalemlerinin bir araya getirilmesi neticesinde oluşturulan özel poz no’lu iş kalemlerinde analiz girdileri miktarlarına aşırı düşük teklif sorgulama yazıları kapsamında yer verilmediğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin özel poz no’lu iş kalemlerine ilişkin sunduğu analizlerde yer alan miktarların uygun kabul edilmesi gerekmektedir.

Yine, kullanılan analiz formatının mevzuata uygun olduğu, açıklamaların aşırı düşük teklif sorgulama yazılarında belirlenen iş kalemlerine uygun yapıldığı anlaşıldığından, açıklamalarda yer alan analizlerin birim fiyat tariflerine uygun olduğu tespit edilmiştir.

Ayrıca, istekli tarafından sunulan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nde istenilen şekil şartlarını karşıladığı, istekli tarafından proforma faturalara ek olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının sunulmadığı, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının gerekli görülmesi halinde idare tarafından meslek mensubundan istenebileceği ve idarece buna lüzum görülmediği hususu göz önünde bulundurulduğunda maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının sunulmamasının mevzuata aykırılık teşkil etmediği, ayrıca proforma faturaların yanında proforma faturaları onaylayan meslek mensuplarına ait faaliyet belgeleri ile ruhsatların sunulduğu, dolayısıyla proforma faturaların alanında yetkili kişilerce imzalandığı anlaşılmıştır. Bununla birlikte, ithal edilen mallara ilişkin ayrıca açıklama sunulacağına ilişkin herhangi bir düzenlemeye kamu ihale mevzuatında yer verilmemiş olup başvuru sahibi isteklinin ithal malzemeler için analiz düzenlemediği iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Buna ek olarak, istekli tarafından teklif edilen bedelleri tevsiken sunulan fiyat teklifleri ve proforma faturaların alanında faaliyet gösteren firmalarca düzenlendiği anlaşılmış olup bu hususa ilişkin mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan, istekli tarafından KGM/6100/3-1 poz no’lu ve KGM/6307/S poz no’lu iş kalemleri için istekli tarafından, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların üzerine, kendi belirlediği kar ve genel gideri ilave ederek birim fiyatlarını oluşturması ve bunu liste halinde açıklaması nedeniyle bahse konu iş kalemlerine ilişkin ayrıca bir analiz sunmaya gerek bulunmadığı anlaşıldığından, istekli tarafından bu şekilde yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5’inci maddesine uygun olduğu, dolayısıyla herhangi bir mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, ihaleye ait İdari Şartname’de ocaklara ilişkin uygunluk raporu sunulacağına dair herhangi bir düzenlemeye yeterlik kriteri olarak yer verilmediği, bu nedenle bahse konu raporun aşırı düşük teklif açıklaması çerçevesinde sunulmasına gerek bulunmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin açıklama kapsamında sunduğu hesap cetvelinde belirtilen metrajlar ile idarece yaklaşık maliyet hesabı ekinde yer alan sıralı iş kalemleri listesinde öngörülen metrajlar karşılaştırmalı olarak incelenmiş olup açıklama istenen 49 iş kaleminin 21’inde isteklinin metrajının idarenin metrajından yüksek olduğu, 17’sinde isteklinin metrajının idarenin metrajından düşük olduğu, bunlardan 27.581/MK poz no’lu iş kaleminde metraj farkının %32,85 olduğu,yani söz konusu iş kaleminde metraj farkının % 10’un üzerinde olduğu saptanmıştır.

İdarece hazırlanan yaklaşık maliyet hesap cetveli ekinde yer alan sıralı analiz girdileri listesinden, işin tamamının 824 adet iş kaleminden oluştuğu, istekli tarafından teklif edilen birim fiyatlara ilişkin sunulan hesap cetvellerinin farklı iş grupları altında ayrı ayrı gösterildiği, bu kapsamda toplam 941 adet iş kalemi için istekli tarafından öngörülen birim fiyatların gösterildiği hesap cetvellerinin sunulduğu, istekli tarafından işin tamamına hesap cetvelinde yer verildiği anlaşılmış olup bu hususa ilişkin iddianın yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yukarıda yer verilen tespitler ve mevzuat hükümleri çerçevesinde;

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasında, açıklama istenilen iş kalemlerinin birinde metraj farkının % 10’un üzerinde olduğu, dolayısıyla öngörülen imalat miktarlarının yaklaşık maliyetteki miktarlara göre kendisine avantaj sağlayacak şekilde düşük alındığı anlaşıldığından metraj hesaplamalarındaki bu farklılığın makul ve kabul edilebilir mertebelerde olmadığı, bu şekilde yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer alan açıklamalara aykırı olduğu anlaşıldığından Egemen İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi - May İnş. Taahhüt Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Çakır İnşaat İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. - Efor İnşaat Yatırım San. ve Dış Tic. A.Ş. Ortak Girişimi ile Egemen İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi - May İnş. Taahhüt Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen iddiaları hakkında Kurul çoğunluğunca alınan kararda,“ İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında işin tamamının hesap cetvelinde gösterilmediği, açıklama istenilen iş kalemlerinin 13’ünde istekli lehine metraj farkının oluştuğu, söz konusu 13 iş kaleminin 11’inde metraj farkının % 10’un üzerinde olduğu, dolayısıyla öngörülen imalat miktarlarının yaklaşık maliyetteki miktarlara göre kendisine avantaj sağlayacak şekilde düşük alındığı anlaşıldığından, metraj hesaplamalarındaki bu farklılığın makul ve kabul edilebilir mertebelerde olmadığı tespit edilmiş olup, bu şekilde yapılan açıklamanın mevzuata aykırı olduğu” şeklinde belirtilen gerekçeye dayanılarak ihale üzerinde bırakılan Çakır İnşaat İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti.-Efor İnşaat Yatırım San. ve Dış Tic. A.Ş. Ortak Girişimi’ninaşırı düşük teklif açıklamasının yerinde olmadığı,

Diğer yandan, anılan Kurul kararında “ Ekonomik açıdan ikinci en avantajlı teklif sahibi isteklinin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasında, açıklama istenilen iş kalemlerinin 1’inde metraj farkının % 10’un üzerinde olduğu, dolayısıyla öngörülen imalat miktarlarının yaklaşık maliyetteki miktarlara göre kendisine avantaj sağlayacak şekilde düşük alındığı anlaşıldığından metraj hesaplamalarındaki bu farklılığın makul ve kabul edilebilir mertebelerde olmadığı, bu şekilde yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yer alan açıklamalara aykırı olduğu ” şeklinde belirtilen gerekçeye dayanılarak ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Egemen İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi-May İnş. Taahhüt Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Yönünde “** Düzeltici işlem belirlenmesine”** karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiaları hakkında, Kurulca verilen kararın ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Egemen İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi-May İnş. Taahhüt Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı kısmına katılmakla birlikte, başvuru sahibinin iddialarının aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihale üzerinde bırakılan Çakır İnşaat İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. - Efor İnşaat Yatırım San. ve Dış Tic. A.Ş. Ortak Girişimininaşırı düşük teklif açıklamasınınİhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde esas inceleme raporu ve eki bilgi ve belgelerle sınırlı olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirmeye göre;

Başvuru sahibinin iddiaları kapsamında ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olduğuna yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan kararda “ İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında işin tamamının hesap cetvelinde gösterilmediği, açıklama istenilen iş kalemlerinin 13’ünde istekli lehine metraj farkının oluştuğu, söz konusu 13 iş kaleminin 11’inde metraj farkının % 10’un üzerinde olduğu, dolayısıyla öngörülen imalat miktarlarının yaklaşık maliyetteki miktarlara göre kendisine avantaj sağlayacak şekilde düşük alındığı anlaşıldığından, metraj hesaplamalarındaki bu farklılığın makul ve kabul edilebilir mertebelerde olmadığı tespit edilmiş olup, bu şekilde yapılan açıklamanın mevzuata aykırı olduğu ” şeklinde ifade edilen gerekçeyeaşağıda açıklanan nedenlerle katılmıyoruz.

1. Aşırı düşük teklif sorgulaması teklif fiyatı idarece belirlenen sınır değerin altında olan isteklilerin teklif ettikleri bedelle ihale konusu işin sözleşmesine, teknik şartnamesine, mahal listesine ve projesine uygun olarak yapılmasının mümkün olup olmadığının belirlenmesi amacıyla yapılmaktadır. İhale komisyonunca teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerden idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan iş kalemleri veya gruplarına ilişkin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde yer alan açıklamalara uygun olarak açıklamada bulunmaları istenilmektedir.

İsteklilerden açıklamada bulunmaları istenilen her bir iş kaleminin veya grubunun gerek yaklaşık maliyet içerisindeki ağırlığı gerekse isteklilerin teklif bedeli içerisindeki ağırlığı birbirinden farklılık göstermektedir.

İstekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında teklif bedelini oluşturan imalat miktarlarının bazı iş kalemlerinde idarece yaklaşık maliyetin bulunmasında kullanılan imalat miktarlarından fazla hesaplanması, bazı iş kalemlerinde eşit hesaplanması diğerlerinde ise eksik hesaplanması olağan bir durumdur.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan bir istekli tarafından açıklama istenilen bir iş kaleminin miktarının düşük hesaplanmasının isteklinin teklif bedelinin düşük hesaplanmasına yol açacağı ne kadar açıksa, açıklama istenilen başka bir iş kaleminin miktarının fazla hesaplanmasının da teklif bedelinin yüksek hesaplanmasına yol açacağı o kadar açıktır.

Dolayısıyla bir teklifin aşırı düşük olup olmadığına ilişkin kararın, isteklilerce hesaplanan miktarlar ile idarece hesaplanan miktarlar arasındaki farkın oranına bakılarak değil, açıklama istenilen tüm iş kalemlerine ilişkin miktar farklılıklarının toplam teklif bedeli üzerindeki etkisi dikkate alınarak, miktar farklılıkları nedeniyle teklif bedelinin makul sayılamayacak ölçüde düşük hesaplanıp hesaplanmadığına bakılarak verilmesi gerekmektedir.

2. Anahtar teslimi götürü bedel işlerde idare tarafından hesaplanan miktarların isteklilere ihale dokümanında verilmediği ve her türlü miktarın uygulama proje üzerinden hesabının isteklilerin kendisine bırakıldığı, mühendislik disiplini ve bilimsel hesaplama yöntemlerinin doğasında var olan hassasiyet düzeyi belirsizliği de dikkate alındığında istekliler ve idarelerin her biri tarafından ayrı ayrı yapılan hesaplamalarda aynı sonuçların elde edilmesinin beklenmemesi gerekmektedir.

İhaleye katılan isteklilere idarece verilen uygulama projelerinin detay düzeyi ve somutluğu dikkate alındığında ise bu farklılıkların belirli bir tolerans düzeyinin dışında olmaması gerekmektedir.

Yapım işleri ihalelerinde isteklilerce yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45 inci maddesindeki açıklamalar uyarınca değerlendirilmesi gerekmekte olup, idarece açıklama istenen iş kalemlerinden herhangi birine ilişkin makul farklılığın oranının ne olduğuna ve böyle bir değerlendirmenin işin bütünü dikkate alınmadan yapılmasına ilişkin bir düzenleme bulunmadığından miktar farklılıkları nedeniyle isteklinin işin bütününe vermiş olduğu fiyat teklifinde toplamda maliyet avantajı elde edip etmediği ve bu maliyet avantajının isteklinin teklifinin aşırı düşük olmasına neden olacak ölçüde olup olmadığına bakılarak karar verilmesinin hakkaniyete daha uygun olacağı açıktır.

İncelenen ihalede, yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan49 adet iş kalemine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, aşırı düşük açıklaması uygun bulunarak ihalenin üzerinde bırakılması işlemleri Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan Çakır İnşaat İthalat İhracat San. ve Tic. Ltd. Şti. - Efor İnşaat Yatırım San. ve Dış Tic. A.Ş. Ortak Girişimi tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, açıklama istenilen 49 iş kaleminden 7 sına ilişkin verilen metrajın idare metrajı ile bire bir aynı olduğu, 29 iş kaleminde ise , verilen metrajların idarenin metrajlarından fazla verildiği, 13 iş kalemine ilişkin verdiği metrajların idare metrajlarından daha düşük olduğu, söz konusu 13 iş kaleminin 11’inde metraj farkının % 10’un üzerinde olmasınarağmen, isteklinin söz konusu 49 iş kalemine ilişkin metraj farklılığının ve metraj fazlalığının teklif ettiği fiyatlarla çarpımı sonucunda ise, isteklinin bu iş kalemleri bazında miktar farklılığının/fazlalığının bütünlüğü yönünden avantaj sağlamadığı, aksine, isteklinin metrajı ile idarenin metrajı arasındaki farklar ile isteklinin teklif birim fiyatları çarpıldığında, toplamda isteklinin teklif fiyatlarına göre 11.234.507,91TL tutarında bir fazlalığın ortaya çıktığı, bu tutar fazlalığının isteklinin teklifinin leyhine değil aksine aleyhine olumsuz etki yaptığının değerlendirildiği bu durumda, açıklama istenen iş kalemlerinin tümü açısından ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifindeki bazı metrajların düşüklüğü yönünden açıklamasının kabul edilmemesinin uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Diğer yandan, idarece hazırlanan yaklaşık maliyet hesap cetveli ekinde yer alan sıralı analiz girdileri listesinden, işin tamamının 824 adet iş kaleminden oluştuğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen birim fiyatlara ilişkin toplam 548 adet iş kalemi girdisine yer verilen hesap cetvelinin sunulduğu anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanun ve bu Kanuna göre Kurumca hazırlanan ikincil mevzuatta, aşırı düşük teklif sahibi isteklilerin yaklaşık maliyetin % 20’sini oluşturan iş kalemleri için isteklilerce belgeye dayalı açıklama yapılmayacağı düzenlenmiş olup, Kamu İhale Genel Tebliğinin45.1.3’üncü maddesinde de sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulmasının istenmeyeceği açıkça belirtilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesinde yapılan düzenlemeler, yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin olarak isteklilere açıklama yapma ve belgelendirme zorunluluğu getirmekte, geriye kalan % 20’lik kısmın ise sorgulamaya konu edilmesini ve bu kapsamda yer alan kalemlere ilişkin analiz ve belgelendirme yapılmasını engellemektedir. Bu bağlamda, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından analiz girdileri listesinden tamamı 824 adet iş kaleminden oluşan hesap cetvelinde, sorgulamaya konu edilen 548 adet iş kalemi girdisi dışındakilere yer verilmemesinin mevzuata aykırılık taşımadığı, eksik kalan 276 adet girdinin açıklama istenilmeyen % 20 lik kısım içinde kaldığı, dokümanın bir parçası olan “ Özel İdari ve Teknik Şartnamenin ” beşinci maddesinde, işi oluşturan iş gruplarına ilişkin ayrıntılı pursantaj tablosunun verildiği ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin de teklifinin bu pursantaj tablosuna uygun hazırlandığı hususları birlikte ele alındığında, toplam iş kalemi girdi sayısının fazla olduğu bu durumda, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından hesap cetvelinde sorgulamaya konu edilmeyen girdilerin yer aldığı iş kalemlerine yer verilmemesinin aşırı düşük teklif değerlendirmesine etkisi olmadığı değerlendirildiğinden anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönden de mevzuata uygun olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddiaları hakkında, Kurulca verilen kararın ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen Egemen İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi-May İnş. Taahhüt Müş. ve Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı kısmına katılmakla birlikte, başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde esas inceleme raporu ve eki bilgi ve belgelerle sınırlı olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirmeye göre; aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülerek ihalenin üzerinde bırakılması Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan isteklinin, açıklamasında önerdiği metrajlardaki miktar farklılıklarından avantaj sağlamadığı, aksine, isteklinin metrajı ile idarenin metrajı arasındaki farklar ile isteklinin birim fiyatları çarpıldığında, idarenin fiyatlarına göre isteklinin aleyhine toplam 11.234.507,91TL tutarında fazlalığın ortaya çıktığı, diğer yandan; toplam iş kalemi girdi sayısının fazla olduğu ihalede, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından % 20 lik kısım içinde kalan ve sorgulamaya konu edilmeyen girdilerin yer aldığı 276 adet iş kalemine hesap cetvelinde yer verilmemesinin aşırı düşük teklif değerlendirmesine etkisi olmadığından ve eksik kalan 276 adet girdi için analiz ve belgelendirme yapılmasının zorunlu olmadığından anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının bu yönden de uygun kabul edilmemesi gerektiği değerlendirildiğinden, ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamasına yönelik iddianın reddine karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, Kurul çoğunluğunca oluşturulan kararın bu istekliye ilişkin kısmına katılmıyoruz.

Mahmut GÜRSES

BAŞKAN

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi