KİK Kararı: 2014/UY.III-1951

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/029
Gündem No : 24
Karar Tarihi : 30.04.2014
Karar No : 2014/UY.III-1951
BAŞVURU SAHİBİ:
Baykök İnşaat Taahhüt Nakliyat İş Makinaları İthalat İhracat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, REŞATBEY MAH. ADALET CAD.SARAY APT.KAT :2 DAİRE:5 ADANA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Adana İnş.Eml.Blg.Bşk.Lığı, Reşatbey Mah. Ordu Cad. Adliye Arkası No:1/2 01330 ADANA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/3462 İhale Kayıt Numaralı "10' Uncu Tanker Üs Komutanlığı Muhabere Merkezi Yapılması İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Milli Savunma Bakanlığı Adana İnşaat Emlak Bölge Başkanlığı tarafından 06.02.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “10'uncu Tanker Üs Komutanlığı Muhabere Merkezi Yapılması İnşaatı İşi” ihalesine ilişkin olarak Baykök İnş. Taah. Nak. İş Mak. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 18.03.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.03.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 01.04.2014tarih ve 11088sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 01.04.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1319sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli olmadığı, şöyle ki;

- Açıklanması istenilen iş kalemleri açısından dikkate alınan metrajlarla idarece yaklaşık maliyet hesabında öngörülen metrajlar arasında bazı iş kalemlerinde %10’a yaklaşan oranlarda, bazı iş kalemlerinde ise %10’u aşan oranlarda farklılık bulunduğu, bu farkların makul ve kabul edilebilir ölçüde olmadığı,

- Piyasadan alınan fiyatların gerçeğe uygun olarak düzenlenmemiş veya eski tarihli proforma faturalar sunulmuş olabileceğini düşündükleri, sunulan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirlenmiş olan şekil şartlarını taşımadığı, aynı Tebliğ’de Kamu İhale Kurumu tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının ilgili meslek mensuplarından istenebileceğinin belirtildiği, sunulan proforma faturalardaki birim fiyatların ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı,

- Analizlerdeki işçilik ücretlerinin saatlik asgari ücretin altında olduğu,

- Analizlerde malzeme, işçilik, nakliye vs. bedellerinin ayrı ayrı gösterilmediği,

- Sigorta giderleri, işçilik stopaj giderleri, deney giderleri vs. hariç sözleşme giderlerinin toplam oranının %2,465 olduğu, ihale üzerinde bırakılan isteklinin genel giderler hariç teklif tutarı olan 1.268.000,00 TL üzerinden bu oran karşılığının 31.256,20 TL olarak hesaplandığı, bu kapsamda şantiye kurulumu, all risk sigorta vb. genel giderler toplamının çok düşük gösterildiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihalede, aşırı düşük teklif sınır değerinin 1.274.064,37 TL olarak hesaplandığı ve teklif tutarı bu değerin altında olan üç istekliden 20.02.2014 tarihli yazılarla açıklama istenildiği görülmüştür.

Söz konusu açıklama isteme yazıları incelendiğinde, isteklilere yazı ekinde ihale konusu işi oluşturan bütün iş kalemlerini ve açıklama yapılması istenilen iş kalemlerini gösteren hesap cetveli, açıklama istenilen ve istenilmeyen analiz girdilerini gösterir tablolar ve örnek analiz formatının verildiği anlaşılmıştır.

Sonrasında, söz konusu üç istekliden aşırı düşük teklif açıklaması sunmayan Yamaç Mim. İnş. Elk. Taah. San. Tic. Ltd. Şti. ile Taylan İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifleri reddedilerek, ihale açıklamaları uygun görülen Tenka İnş. Taah. Nak. İth. İhr. Mak. Mon. Kav. Giy. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

…

_45.1.1.4. …Sınır değer hesaplanmasında idarelerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “Yapım işlerinde sınır değer hesaplama aracı” programına Kurumun (_www.kik.gov.tr ) internet sayfasından erişilebilir.

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir...

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

…

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

…

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek: O-5, O-6, O-7) ve stok tespit tutanağı (Ek: O-8) sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaraları da belirterek liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak (45.1.14) maddesinde belirtildiği şekilde, proforma fatura, teklif alma yazısı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ve stok tespit tutanağı sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

…

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulması zorunlu değildir.

45.1.13.1. Tedarikçi veya imalatçılardan alınan ve birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. İsteklilerce yapılan açıklamalarda; teklifin bir bölümünü oluşturan iş kalemlerine/gruplarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması halinde, fiyat teklifinde belirtilen veya fiyat teklifine göre hesaplanan birim fiyat;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan toplam birim maliyet tutarının,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.6) yer alan ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin,

altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından fiyat teklifinin üzerine; “Birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

İstekli tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin olarak yapılacak açıklamalarda sadece bu işlere ilişkin fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

…

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

45.1.15. İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit ve stok tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumuna ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ve stok tespit tutanağı mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır…” açıklamaları yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamaları çerçevesinde itirazen şikâyete konu edilen iddialar bakımından ihale üzerinde bırakılan istekli Tenka İnş. Taah. Nak. İth. İhr. Mak. Mon. Kav. Giy. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde;

Anahtar teslimi götürü bedel teklife ilişkin olarak toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinin sunulduğu, hesap cetvelinde üç iş kalemi haricinde açıklama istenilen iş kalemleri için yer verilen miktarların, idarece yaklaşık maliyette öngörülen miktarlardan fazla, bu miktarlara eşit veya bu miktarların makul düzeyde altında olduğu, ancak “Y.18.201/A02” poz numaralı “Yan ve Üst Kenarından Kenetlenebilen Kiremit ile Çatı Örtüsü Yapılması (Grup
1 )” iş kalemi için idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 1.362 ’lik miktarın %88,10’u oranında 1.200 , “281.700” poz numaralı “Dağıtım (Header) Elemanları” iş kalemi için idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 24 tk.lık miktarın %41,67’si oranında 10 tk., “Y.21.051/C01” poz numaralı “Çelik Borudan Tam Güvenlikli Cephe İş İskelesi Yapılması (0,00-51,50 m arası)” iş kalemi için ise idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 2.439 ’lik miktarın %45,10’u oranında 1.100 miktarın dikkate alındığı, söz konusu farkların makul düzeyde kabul edilen %10’luk metraj farkının üzerinde olduğu,

Sunulan 26.02.2014 tarihli güncel fiyat teklifleri ve proforma faturada mevzuat gereği bulunması gereken ibarelerin ve ilgili meslek mensubu onaylarının bulunduğu, bu itibarla bahse konu belgelerin şekil bakımından mevzuata aykırılık taşımadığı,

İlgili iş kalemlerine ilişkin analizlerin sunulduğu, tesisat iş kalemlerine yönelik olarak malzeme ve montaj bedellerini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapıldığı, üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için malzeme, işçilik ve nakliye bedellerine ilişkin giderlerin ayrıca gösterildiği,

Analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin üzerinde olduğu anlaşılmış ve iş kalemlerine ilişkin metraj farklılıklarına yönelik yapılan tespit nedeniyle Tenka İnş. Taah. Nak. İth. İhr. Mak. Mon. Kav. Giy. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının yeterli olmadığı sonucuna varılmıştır.

İhale konusu iş kapsamındaki bazı maliyet bileşenlerine yer verilerek ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin söz konusu giderleri karşılayamayacağına yönelik belirtilen hususlara ilişkin olarak ise, yapım işlerinde muhtelif ve öngörülemeyen birçok maliyet bileşeni bulunması sebebiyle her türlü giderin öngörülmesinin mümkün olamayacağı, kaldı ki mevzuat çerçevesinde yalnızca yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları için açıklama istenildiği ve bu tür giderlerin iş kalemleri kapsamında öngörülen genel giderler içerisinde değerlendirildiği göz önünde bulundurularak, başvuru sahibinin bu iddiaları yerinde görülmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Tenka İnş. Taah. Nak. İth. İhr. Mak. Mon. Kav. Giy. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen iddiaları hakkında Kurul çoğunluğunca alınan kararda,“ anahtar teslimi götürü bedel teklife ilişkin olarak toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemlerine ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetvelinde üç iş kalemi haricinde açıklama istenilen iş kalemleri için yer verilen miktarların, idarece yaklaşık maliyette öngörülen miktarlardan fazla bu miktarlara eşit veya bu miktarların makul düzeyde altında olduğu, ancak “Y.18.201/A02” poz numaralı “Yan ve Üst Kenarından Kenetlenebilen Kiremit ile Çatı Örtüsü Yapılması (Grup 1)” iş kalemi için idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 1.362 m 2’lik miktarın %88,10’u oranında 1.200 m2 “281.700” poz numaralı “Dağıtım (Header) Elemanları” iş kalemi için idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 24 tk.lık miktarın %41,67’si oranında 10 tk., “Y.21.051/C01” poz numaralı “Çelik Borudan Tam Güvenlikli Cephe İş İskelesi Yapılması (0,00-51,50 m arası)” iş kalemi için ise idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 2.439 m 2’lik miktarın %45,10’u oranında 1.100 m2 miktarın dikkate alındığı, söz konusu farkların emsal Kurul kararlarında yer alan ve makul düzeyde kabul edilen %10’luk metraj farkının üzerinde olduğu” şeklinde belirtilen gerekçeye dayanılarak aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunarak ihale üzerinde bırakılan Tenka İnş. Taah. Nak. İth. İhr. Mak. Mon. Kav. Giy. ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının yerinde olmadığı, bu nedenle anılan isteklinin teklifinin reddedilmesive bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin “** Düzeltici işlem belirlenmesine”** karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde esas inceleme raporu ve eki bilgi ve belgelerle sınırlı olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirmeye göre;

Başvuru sahibinin iddiaları kapsamında ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olduğuna yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan kararda “ “Y.18.201/A02” poz numaralı “Yan ve Üst Kenarından Kenetlenebilen Kiremit ile Çatı Örtüsü Yapılması (Grup 1)” iş kalemi için idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 1.362 m 2’lik miktarın %88,10’u oranında 1.200 m2 “281.700” poz numaralı “Dağıtım (Header) Elemanları” iş kalemi için idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 24 tk.lık miktarın %41,67’si oranında 10 tk., “Y.21.051/C01” poz numaralı “Çelik Borudan Tam Güvenlikli Cephe İş İskelesi Yapılması (0,00-51,50 m arası)” iş kalemi için ise idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 2.439 m 2’lik miktarın %45,10’u oranında 1.100 m2 miktarın dikkate alındığı, söz konusu farkların emsal Kurul kararlarında yer alan ve makul düzeyde kabul edilen %10’luk metraj farkının üzerinde olduğu” şeklinde ifade edilen gerekçeyeaşağıda açıklanan nedenlerle katılmıyoruz.

1. Aşırı düşük teklif sorgulaması teklif fiyatı idarece belirlenen sınır değerin altında olan isteklilerin teklif ettikleri bedelle ihale konusu işin sözleşmesine, teknik şartnamesine, mahal listesine ve projesine uygun olarak yapılmasının mümkün olup olmadığının belirlenmesi amacıyla yapılmaktadır. İhale komisyonunca teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen isteklilerden idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin % 80’ini oluşturan iş kalemleri veya gruplarına ilişkin Kamu İhale Genel Tebliğinin 45 inci maddesinde yer alan açıklamalara uygun olarak açıklamada bulunmaları istenilmektedir.

İsteklilerden açıklamada bulunmaları istenilen her bir iş kaleminin veya grubunun gerek yaklaşık maliyet içerisindeki ağırlığı gerekse isteklilerin teklif bedeli içerisindeki ağırlığı birbirinden farklılık göstermektedir.

İstekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında teklif bedelini oluşturan imalat miktarlarının bazı iş kalemlerinde idarece yaklaşık maliyetin bulunmasında kullanılan imalat miktarlarından fazla hesaplanması, bazı iş kalemlerinde eşit hesaplanması diğerlerinde ise eksik hesaplanması olağan bir durumdur.

Aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulan bir istekli tarafından açıklama istenilen bir iş kaleminin miktarının düşük hesaplanmasının isteklinin teklif bedelinin düşük hesaplanmasına yol açacağı ne kadar açıksa, açıklama istenilen başka bir iş kaleminin miktarının fazla hesaplanmasının da teklif bedelinin yüksek hesaplanmasına yol açacağı o kadar açıktır.

Dolayısıyla bir teklifin aşırı düşük olup olmadığına ilişkin kararın, isteklilerce hesaplanan miktarlar ile idarece hesaplanan miktarlar arasındaki farkın oranına bakılarak değil, açıklama istenilen tüm iş kalemlerine ilişkin miktar farklılıklarının toplam teklif bedeli üzerindeki etkisi dikkate alınarak, miktar farklılıkları nedeniyle teklif bedelinin makul sayılamayacak ölçüde düşük hesaplanıp hesaplanmadığına bakılarak verilmesi gerekmektedir.

2. Anahtar teslimi götürü bedel işlerde idare tarafından hesaplanan miktarların isteklilere ihale dokümanında verilmediği ve her türlü miktarın uygulama proje üzerinden hesabının isteklilerin kendisine bırakıldığı, mühendislik disiplini ve bilimsel hesaplama yöntemlerinin doğasında var olan hassasiyet düzeyi belirsizliği de dikkate alındığında istekliler ve idarelerin her biri tarafından ayrı ayrı yapılan hesaplamalarda aynı sonuçların elde edilmesinin beklenmemesi gerekmektedir.

İhaleye katılan isteklilere idarece verilen uygulama projelerinin detay düzeyi ve somutluğu dikkate alındığında ise bu farklılıkların belirli bir tolerans düzeyinin dışında olmaması gerekmektedir.

Yapım işleri ihalelerinde isteklilerce yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45 inci maddesindeki açıklamalar uyarınca değerlendirilmesi gerekmekte olup, idarece açıklama istenen iş kalemlerinden herhangi birine ilişkin makul farklılığın oranının ne olduğuna ve böyle bir değerlendirmenin işin bütünü dikkate alınmadan yapılmasına ilişkin bir düzenleme bulunmadığından miktar farklılıkları nedeniyle isteklinin işin bütününe vermiş olduğu fiyat teklifinde toplamda maliyet avantajı elde edip etmediği ve bu maliyet avantajının isteklinin teklifinin aşırı düşük olmasına neden olacak ölçüde olup olmadığına bakılarak karar verilmesinin hakkaniyete daha uygun olacağı açıktır.

İncelenen ihalede, yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan41 adet iş kalemine ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, aşırı düşük açıklaması uygun bulunarak ihalenin üzerinde bırakılması işlemleri Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan Tenka İnş. Taah. Nak. İth. İhr. Mak. Mon. Kav. Giy. ve Tic. Ltd. Şti.tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında, açıklama istenilen 41 iş kaleminden 6 sına ilişkin verilen metrajın idare metrajı ile bire bir aynı olduğu, 30 iş kaleminde ise , verilen metrajların idarenin metrajlarından fazla verildiği, 5 iş kalemine ilişkin verdiği metrajların idare metrajlarından daha düşük olduğu, özellikle bu beş iş kalemi içinde yer alan “Y.18.201/A02” poz numaralı “Yan ve Üst Kenarından Kenetlenebilen Kiremit ile Çatı Örtüsü Yapılması (Grup 1)” iş kalemi için idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 1.362 m2’lik miktarın %88,10’u oranında 1.200 m2 olarak, “281.700” poz numaralı “Dağıtım (Header) Elemanları” iş kalemi için idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 24 tk. lık miktarın%41,67’si oranında 10 tk. olarak ve “Y.21.051/C01” poz numaralı “Çelik Borudan Tam Güvenlikli Cephe İş İskelesi Yapılması (0,00-51,50 m arası)” iş kalemi için ise , idare tarafından yaklaşık maliyet hesabında öngörülen 2.439 m2’lik miktarın %45,10’u oranında 1.100 m2olarak eksik metraj önerilmesine rağmen, isteklinin söz konusu 41 iş kalemine ilişkin metraj farklılığının ve metraj fazlalığının teklif ettiği fiyatlarla çarpımı sonucunda ise, isteklinin bu iş kalemleri bazında miktar farklılığının/fazlalığının bütünlüğü yönünden avantaj sağlamadığı, aksine, isteklinin metrajı ile idarenin metrajı arasındaki farklar ile isteklinin teklif birim fiyatları çarpıldığında, toplamda idarenin fiyatlarına göre 151.957,87TL tutarında bir fazlalığın ortaya çıktığı, bu tutar fazlalığının isteklinin teklifinin leyhine değil aksine aleyhine olumsuz etki yaptığının değerlendirildiği bu durumda, açıklama istenen iş kalemlerinin tümü açısından ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifindeki bazı metrajların düşüklüğü yönünden açıklamasının kabul edilmemesinin uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi çerçevesinde esas inceleme raporu ve eki bilgi ve belgelerle sınırlı olarak yapılan inceleme ve hukuki değerlendirmeye göre; aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülerek ihalenin üzerinde bırakılması Kurul çoğunluğunca yerinde bulunmayan isteklinin, açıklamasında önerdiği metrajlardaki miktar farklılıklarından avantaj sağlamadığı, aksine, isteklinin metrajı ile idarenin metrajı arasındaki farklar ile isteklinin birim fiyatları çarpıldığında, idarenin fiyatlarına göre isteklinin alayhine toplam 151.957,87TL tutarında fazlalığın ortaya çıktığı değerlendirildiğinden açıklama istenen iş kalemlerinin tümü açısından ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifindeki bazı metrajların düşüklüğü yönünden açıklamasının kabul edilmemesinin uygun olmadığına ilişkin “ İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, Kurulca alınan “ Düzeltici işlem belirlenmesine” niteliğindeki karara katılmıyoruz.

Mahmut GÜRSES

BAŞKAN

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi