KİK Kararı: 2014/UY.II-3734

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/076
Gündem No : 14
Karar Tarihi : 17.11.2014
Karar No : 2014/UY.II-3734
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ

BAŞVURU SAHİBİ:

Kar-Yol İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

Çankaya Mah. Cinnah Cad. No:27/11 Çankaya/ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü,

152 Evler Mah. Ankara Yolu Cad. No:286 16330 Yıldırım/BURSA

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/79346İhale Kayıt Numaralı “Bozüyük-Mekece Yolu Km:76+750; Bursa-Mudanya Yolu Km:19+760; Bursa İnegöl Yolu Km:33+850; Kütahya-Simav-Demirci Devlet Yolu Km:116+540-116+860 ve (İnegöl-Domaniç) Ayr Oylat İl Yolu Km:0+000-9+275 Arası Kesimlerde Heyelan Islahı İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 14. Bölge Müdürlüğü tarafından 12.08.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Bozüyük-Mekece Yolu Km:76+750; Bursa-Mudanya Yolu Km:19+760; Bursa İnegöl Yolu Km:33+850; Kütahya-Simav-Demirci Devlet Yolu Km:116+540-116+860 ve (İnegöl-Domaniç) Ayr Oylat İl Yolu Km:0+000-9+275 Arası Kesimlerde Heyelan Islahı İşi” ihalesine ilişkin olarak Kar-Yol İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 09.10.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.10.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.10.2014 tarih ve 36479 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.10.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/3182 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İdarenin, başvuru sahibi firmanın yaptığı aşırı düşük teklif savunmasını yetersiz bularak teklifini değerlendirme dışı bırakmasında mevzuata uyarlık bulunmadığı, şöyle ki;

Yaptıkları aşırı düşük teklif açıklamalarında bazı pozların miktarlarının fazla alınmış olmasının, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8’inci maddesi gereğince bir sorun oluşturmayacağı, miktarların fazlalığı değil, azlığının aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmama gerekçesi olarak değerlendirilmesi gerektiği, Kamu İhale Kurulu’nun 11.09.2013 tarih ve 2013/UY.III-3568 sayılı kararının da bu görüşü desteklediğinin görüldüğü, ayrıca yaptıkları aşırı düşük teklif açıklamalarında bazı pozların birim fiyatlarının azaltılıp, bazı pozların birim fiyatlarının artırılmasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesi gereğince bir sorun oluşturmayacağı, bu maddenin işçilik taban birim fiyatlarının sınırını belirlediği, dolayısıyla her tür işçilik kalemine, içinde bulunulan dönemin brüt asgari ücretinin altında olmamak şartı ile aynı birim fiyatın öngörülebileceği, kamu kurum ve kuruluşlarının açıkladığı birim fiyatlar ile açıklama zorunluluklarının bulunmadığı, Kamu İhale Kurulu’nun 04.07.2012 tarih ve 2012/UY.I-2785 sayılı kararının da bu görüşü desteklediğinin görüldüğü iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede; Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır Değer Tespiti ve Aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. İhale ilanında ve dokümanında belirtilmesi kaydıyla, idareler sınır değerin altında olan tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olarak aşağıdaki seçenekleri uygulayabilirler.

a) İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtildiği ihalelerde, sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu isteklilerden (45.1.2 - 45.2) maddelerinde belirtilen esaslara göre açıklama istenir.

b) İhale ilanında ve dokümanında ihalenin, 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin sonuçlandırılacağına ilişkin düzenleme bulunan ihalelerde, sınır değerin altında olan teklifler sorgulanmaksızın ihale ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılır.

c) Yaklaşık maliyeti 4734 sayılı Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ihalelere özgü olmak üzere; ihale ilanında ve dokümanında sınır değerin altında olan tekliflerin reddedileceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olduğu tespit edilen teklifler sorgulama yapılmaksızın reddedilir.

Bu çerçevede; sınır değerin altında olan tekliflere ilişkin (a), (b) ve (c) bentlerinde yer alan açıklamalar doğrultusunda tesis edilecek işlemler, idari şartnamenin “sınır değer” başlıklı maddesinin ilgili dipnotunda belirtilen seçeneklerden uygun olanı esas alınarak düzenlenir.

İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtildiği ihalelerde, idarelerce sorgulama ve isteklilerce açıklama yapılması işlemleri (45.1.2 - 45.2) maddelerinde belirtilen esaslar uyarınca yürütülecektir.

…

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.” açıklamaları bulunmaktadır.

Anılan açıklamalar ışığında, geçerli teklifler esas alınarak sınır değer hesabının yapıldığı ve 15.09.2014 tarihli, ekinde açıklama istenilecek analiz girdileri ile açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin bulunduğu yazı ile aşırı düşük teklif sahibi olarak belirlenen Kar-Yol İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.den, 4 iş kalemine ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklamasının istenildiği ve sunulan açıklamanın gerekçeleri belirtilmek suretiyle uygun görülmeyerek teklifin değerlendirme dışı bırakıldığı ve başvuru sahibinin anılan gerekçelerin mevzuata aykırı olduğu gerekçesiyle itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmaktadır.

Bu doğrultuda, başvuru sahibi Kar-Yol İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmemesine ilişkin gerekçeler incelendiğinde;

Açıklama istenen iş kalemlerinin;

- DEMİR. 1-Betonarme için Q5-Q12 mm nervürlü ince demir bedeli B.Ç.III-IVa (Temini Nakli ve işçiliği dahil),

- DEMİR. 2- Betonarme için Q14-Q32 mm nervürlü kalın demir bedeli B.Ç.III-IVa (Temini Nakli ve işçiliği dahil),

- KGM/16.073/H-T- Köprülerde ve Heyalanlı Bölgelerde Q 120 cm Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (C30/37 Hazır Beton Harcı ile),

- KGM/16.074/H-T- Köprülerde ve Heyalanlı Bölgelerde Q 165 cm Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (C30/37 Hazır Beton Harcı ile),

Olarak belirlendiği ve idarenin ilgili iş kalemlerine ilişkin analizlerini kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatlardan ve özel pozlardan yararlanarak hazırladığı tespit edilmiştir.

Yapılan açıklamanın uygun görülmeme gerekçelerinin ise;

1.“DEMİR. 1” pozunun alt analizi olan “Demirin iş başına nakli” pozunda isteklinin verdiği miktarın 1,10 ton olduğu, ancak firmaya gönderilen aşırı düşük sorgu ekinde bu pozun miktarının 1,07 ton olduğu, “DEMİR. 2” pozunun alt analizi olan “Demirin iş başına nakli” pozunda isteklinin verdiği miktarın 1,15 ton olduğu, ancak firmaya gönderilen aşırı düşük sorgu ekinde bu pozun miktarının 1,10 ton olduğu ve aynı pozda “lastik tekerlekli yükleyicinin 1 saatlik ücreti (03.521)” alt pozunun miktarının 0,15 saat olması gerekirken isteklinin verdiği miktarın 0,20 saat olduğu, “KGM/16.073/H-T” pozunun analizinde yer alan “depoya gidecek kazının taşınması” alt pozunda istekliye gönderilen miktarın 0,00322 m³ olmasına rağmen isteklinin verdiği miktarın 1,00 m³ olarak alındığı, KGM/16.074/H-T pozunun analizinde yer alan “depoya gidecek kazının taşınması” alt pozunda istekliye gönderilen miktarın 0,00611 m³ olmasına rağmen isteklinin verdiği miktarın 1,00 m³ olarak alındığı,

2.“DEMİR. 1” pozunun alt analizlerinden olan “soğuk demirci ustasının” birim fiyatının 7,10 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 6,00 TL olarak alındığı, “soğuk demirci usta yardımcısının” birim fiyatının 5,30 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,50 TL olarak alındığı, “düz işçi” alt pozunun birim fiyatının 5,15 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,05 TL olarak alındığı, bir diğer “düz işçi” alt pozunun birim fiyatının 5,15 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,05 TL olarak alındığı, “DEMİR. 2” pozunun alt analizlerinden olan “soğuk demirci ustasının” birim fiyatının 7,10 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 6,00 TL olarak alındığı, “soğuk demirci usta yardımcısının” birim fiyatının 5,30 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,50 TL olarak alındığı, “düz işçi” alt pozunun birim fiyatının 5,15 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,05 TL olarak alındığı, bir diğer “düz işçi” alt pozunun birim fiyatının 5,15 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,05 TL olarak alındığı, “KGM/16.073/H-T” pozunun alt analizlerinden olan ‘erbap işçi’ alt pozunun birim fiyatının 5,50 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,05 TL olarak alındığı, ‘düz işçi’ alt pozunun birim fiyatının 5,15 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,05 TL olarak alındığı, ‘betoncu ustası’ alt pozunun birim fiyatının 7,10 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 5,05 TL olarak alındığı, “KGM/16.074/H-T” pozunun analizinde yer alan ‘erbap işçi’ alt pozunun birim fiyatının 5,50 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 25,00 TL olarak alındığı, düz işçi alt pozunun birim fiyatının 5,15 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 10,00 TL olarak alındığı, ‘betoncu ustası’ alt pozunun birim fiyatının 7,10 TL olması gerekirken isteklinin verdiği birim fiyatın 20,00 TL olarak alındığı ve ‘vibratörün bir saatlik ücreti’ alt pozunda birim fiyatın 7,43 TL olması gerekirken 70,00 TL olarak alındığı,

Özetle yukarıda belirtilen pozların alt analiz miktarlarının ve birim fiyatlarının değiştirilmesinin, analiz formatına ve birim fiyat tariflerine uygun olmayacağı, dolayısıyla bu durumun, aşırı düşük savunmasını yetersiz kılacağı, şeklinde ifade edildiği anlaşılmıştır.

Anılan gerekçeler ışığında başvuru sahibi tarafından yapılan açıklama irdelendiğinde;

İdarenin aşırı düşük teklif açıklaması yazısının ekinde gönderdiği, açıklaması istenilen pozlardaki bazı alt analiz miktarlarının (“DEMİR. 1” ve “DEMİR. 2” pozlarının alt analizi olan “Demirin iş başına nakli”, DEMİR.2 pozunun alt analizi olan “lastik tekerlekli yükleyicinin 1 saatlik ücreti (03.521), poz miktarlarının) başvuru sahibi tarafından artırıldığı görülmüştür. Ayrıca, idarenin aşırı düşük teklif açıklaması yazısının ekinde gönderdiği, açıklaması istenilmeyen pozlardaki bazı alt analiz miktarlarının da (“KGM/16.073/H-T” ve “KGM/16.074/H-T” pozlarının alt analizi olan “depoya gidecek kazının taşınması” poz miktarları) başvuru sahibi tarafından artırıldığı görülmüştür. Alt analizdeki miktarların artırılmasının başvuru sahibine aşırı düşük teklif açıklamasında bir avantaj sağlamayacağı anlaşılmaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu’nda haftalık çalışma saatinin 45 saat olduğu ve haftada 1 günün tatil olarak belirlenmesi gerektiğinin düzenlendiği, buna göre günlük çalışma saatinin 7,5 saat olduğu, Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun 31.12.2013 tarih ve 2013/1 sayılı kararında, 2014 yılının ikinci yarısı için asgari ücretin 16 yaşından büyük işçiler için günlük 37,80 TL olarak belirlendiği, buna göre saatlik asgari ücretin 5,04 TL (37,80/7,5) olduğu tespit edilmiştir. Anılan tutarın başvuru konusu ihale tarihinde geçerli brüt saatlik asgari ücret tutarı olduğu ve başvuru sahibi tarafından hazırlanan aşırı düşük teklif savunmasında en düşük saatlik işçilik ücretinin 5,05 TL olarak açıklandığı dikkate alındığında, başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında asgari işçilik tutarının altında işçilik birim fiyatı verilmediği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasında alt analiz miktarlarını arttırmasının ve farklı niteliklerde işçilikler için aynı ücreti (asgari ücret) öngörmesinin, analiz formatına ve birim fiyat tariflerine uygun olmayacağından hareketle anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi Kar-Yol İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesindeki iddiaları hakkında Kurul çoğunluğunca, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasında alt analiz miktarlarının arttırmasının ve farklı niteliklerde işçilikler için aynı ücreti (asgari ücret) öngörmesinin, analiz formatına ve birim fiyat tariflerine uygun olmayacağından hareketle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olmadığına ilişkin “Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiaları hakkında Kurulca verilen kararın “farklı niteliklerde işçilikler için aynı ücreti (asgari ücret) öngörmesi” gerekçe kısmı yerinde bulunmakla birlikte, başvuru sahibinin iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca verilen kararın “alt analiz miktarlarının arttırması”na ilişkin gerekçesi hakkında İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Bu doğrultuda, başvuru sahibi Kar-Yol İnş. San.ve Tic. Ltd. Şti.’nin aşırı düşük teklif açıklamasının idarece uygun görülmemesine ilişkin gerekçeler incelendiğinde;

Açıklama istenen iş kalemlerinin;

- DEMİR. 1-Betonarme için Q5-Q12 mm nervürlü ince demir bedeli B.Ç.III-IVa (Temini Nakli ve işçiliği dahil,

- DEMİR. 2- Betonarme için Q14-Q32 mm nervürlü kalın demir bedeli B.Ç.III-IVa (Temini Nakli ve işçiliği dahil,

- KGM/16.073/H-T- Köprülerde ve Heyalanlı Bölgelerde Q 120 cm Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (C30/37 Hazır Beton Harcı ile),

- KGM/16.074/H-T- Köprülerde ve Heyalanlı Bölgelerde Q 165 cm Çapında Her Boyda Yerinde Dökme Kazık Yapılması (C30/37 Hazır Beton Harcı ile),

Olarak belirlendiği ve idarenin ilgili iş kalemlerine ilişkin analizlerini kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatlardan ve özel pozlardan yararlanarak hazırladığı tespit edilmiştir.

Yapılan açıklamanın idarece işçilik ücretleri dışındaki uygun görülmeme gerekçelerinin ise;

1.-DEMİR. 1 pozunun alt analizi olan “Demirin iş başına nakli” pozunda isteklinin verdiği miktarın 1,10 ton olduğu ancak firmaya gönderilen aşırı düşük sorgu ekinde bu pozun miktarının 1,07 ton olduğu, DEMİR.2 pozunun alt analizi olan “Demirin iş başına nakli” pozunda isteklinin verdiği miktarın 1,15 ton olduğu ancak firmaya gönderilen aşın düşük sorgu ekinde bu pozun miktarının 1,10 ton olduğu ve aynı pozda “lastik tekerlekli yükleyicinin 1 saatlik ücreti (03.521)” alt pozunun miktarının 0,15 saat olması gerekirken isteklinin verdiği miktarın 0,20 saat olduğu, KGM/16.073/H-T pozunun analizinde yer alan “depoya gidecek kazının taşınması” alt pozunda istekliye gönderilen miktarın 0,00322 m3 olmasına rağmen isteklinin verdiği miktarın 1,00 m3 olarak alındığı, KGM/16.074/H-T pozunun analizinde yer alan “depoya gidecek kazının taşınması” alt pozunda istekliye gönderilen miktarın 0,00611 m3 olmasına rağmen isteklinin verdiği miktarın 1,00 m3 olarak alındığı,

2.- KGM/16.074/H-T pozunun analizinde yer alan “vibratörün bir saatlik ücreti’ alt pozunda birim fiyatın 7,43 TL olması gerekirken 70,00 TL olarak alındığı,

Özetle yukarıda belirtilen pozların alt analiz miktarlarının ve birim fiyatların değiştirilmesinin, analiz formatına ve birim fiyat tariflerine uygun olmayacağı, dolayısıyla bu durumun, aşırı düşük savunmasını yetersiz kılacağı,

Şeklinde ifade edildiği anlaşılmıştır.

İşçilik ücretleri dışındaki anılan gerekçeler irdelendiğinde,

- DEMİR. 1 pozunun alt analizi olan “Demirin iş başına nakli” pozunda idarece belirlenen miktarın 1,07 ton olmasına rağmen, isteklinin alt analizinde buna ilişkin verdiği miktarın 1,10 ton olduğu,

-DEMİR.2 pozunun alt analizi olan “Demirin iş başına nakli” pozunda idarece belirlenen miktarın 1,10 ton olmasına rağmen, isteklinin alt analizinde buna ilişkin verdiği miktarın 1,15 ton olduğu,

-DEMİR.2 pozunda “lastik tekerlekli yükleyicinin 1 saatlik ücreti (03.521)” alt pozunun miktarının 0,15 saat olması gerekirken isteklinin verdiği miktarın 0,20 saat olduğu,

-KGM/16.073/H-T pozunun analizinde yer alan “depoya gidecek kazının taşınması” alt pozunda idarece belirlenen miktarın 0,00322 m3 olmasına rağmen isteklinin verdiği miktarın 1,00 m3 olarak alındığı,

-KGM/16.074/H-T pozunun analizinde yer alan “depoya gidecek kazının taşınması” alt pozunda istekliye gönderilen miktarın 0,00611 m3 olmasına rağmen isteklinin verdiği miktarın 1,00 m3 olarak alındığı,

-KGM/16.074/H-T pozunun analizinde yer alan “vibratörün bir saatlik ücreti’ alt pozunda birim fiyatın 7,43 TL olması gerekirken 70,00 TL olarak alındığı,

Tespit edilmiştir.

Bu durumda, belirtilen iş kalemlerine ilişkin açıklamada, açıklamaya esas analizde yer alan miktar ile başvuru sahibi istekli tarafından sunulan analizde yer alan miktarın farklı olduğu, açıklamaya dayanak teşkil eden ilgili analizde yer alan girdilerin istekli tarafından değiştirilmesi sonucunda; gerek miktar ve gerekse fiyat kıyaslaması yapılması imkanının ortadan kaldırıldığı zira, istekli tarafından teklif edilen girdiler ile Karayolları Genel Müdürlüğü analizlerinde yer alan ilgili girdilerin farklı miktarlarda olması sebebiyle, girdiler arasında bir kıyaslama yapma şansının olmadığı, belirtilen iş kalemlerine ilişkin birim fiyat tarifinde belirtilen imalatların isteklinin girdileri üzerinden gerçekleştirilmesinin mümkün olmayacağı, bu iş kalemlerine ilişkin alt analiz miktarlarının ve birim fiyatlarının değiştirilmesinin analiz formatına ve birim fiyat tariflerine uygun olmayacağı dolayısı ile açıklamaya dayanak teşkil eden analizde yer alan girdilerin değiştirilmesi suretiyle yapılan söz konusu açıklamanın mevzuata uygun olmadığı değerlendirildiğinden bu konudaki idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiaları kapsamında “İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemiz ile, Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyoruz.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi