KİK Kararı: 2014/UY.II-2968

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/057
Gündem No : 49
Karar Tarihi : 27.08.2014
Karar No : 2014/UY.II-2968
BAŞVURU SAHİBİ:
Kazlı İnşaat Ticaretve Nak.Gıd.Petr.Katıyakıt San.Ltd.Şti.

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kahramanmaraş Çevre Ve Şehircilik İl Müdürlüğü Çevre Ve Şehircilik Bakanlığı Müsteşarlık

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/51602 İhale Kayıt Numaralı "Kahramanmaraş Pazarcık İlçe Gıda Tarım Ve Hayvancılık Müdürlüğü Hizmet Binası İnşaatı" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Untitled

Kahramanmaraş Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından 12.06.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kahramanmaraş Pazarcık İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü Hizmet Binası İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Kazlı İnşaat Ticaret ve Nak. Gıd. Petr. Katı Yakıt San. Ltd. Şti.nin 10.07.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.07.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.07.2014 tarih ve 23996 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.07.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2277 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Untitled

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında farklı iş grupları kapsamında yer alan 324 iş kalemine ilişkin olarak yapılan açıklamada aşağıda yer verilen mevzuata aykırılıkların bulunduğu iddia edilmektedir;

1. Başvuruya konu ihalenin ilan tarihi olan 15.05.2014 tarihi itibariyle Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından 2014 yılı İnşaat ve Tesisat Analiz ve Birim Fiyatlarının yayımlanmış olması nedeniyle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizlerde yer verilen miktarların ve kullanılan birim fiyat ve rayiçlerin 2014 yılına ait miktar, birim fiyat ve rayiçlere uygun olması gerektiği, ancak söz konusu istekli tarafından 2013 yılı fiyatları esas alınarak hazırlanan analizlerin sunulduğu,

2. Sunulan analizlerde yer alan miktarların yaklaşık maliyetteki miktarlara oranla % 11 oranında azaltıldığı,

3. Analizlerde yer alan saatlik işçilik ücretinin yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin altında olduğu,

4. Analiz bileşenlerine dayanak teşkil eden proforma faturalar, teklif alma yazıları, yardımcı ve alt analizler ve buna benzer bilgi ve belgelerin eksik veya yanlış sunulduğu, proforma faturalarda proforma fatura içeriği mala ilişkin olarak mükellefin son geçici vergi beyanname döneminde tespit edilen birim ortalama maliyeti belirtilmediği, proforma faturalara, ilgili malın son geçici vergi beyanname dönemine ait bir alış ve bir satış faturası örneği eklenmediği, eklenen belgelerin ise tasdik anlaşması yapılan YMM veya beyannameleri imzalayan SMMM tarafından onaylanmadığı, proforma fatura veren imalatçı ise; proforma fatura ekinde, ilgili mala ilişkin son geçici vergi beyanname döneminde çıkartılan birim maliyet cetvelinin sunulmadığı ve sunulan birim maliyet cetvelinin ise, mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylanmadığı, teklifin bir bölümünü oluşturan iş kısımlarına ilişkin olarak piyasada o alanda faaliyet gösteren kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ekinde, Vergi Usul Kanun’una göre tutulması zorunlu olan yasal defter ve belgelere uygunluğu YMM veya SMMM tarafından onaylanmış maliyet tespit raporu sunulmadığı, stoklarda bulunduğu belirtilen malların; Vergi Usul Kanunu’nun 182 nci maddesi gereğince tutulması gereken envanter defterinin ilgili malzeme veya mala ilişkin kısmının mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından onaylı örneğinin veya mükellefin tasdik anlaşması yaptığı YMM veya beyannamelerini imzalayan SMMM tarafından sunulmadığı, bu belgelerden sunulanlardan bazılarında ayrıca TÜRMOB kaşesi bulunmadığı,

5. Yapılan hesaplamada, kar ve genel gider hariç 2013 fiyatlarına istekli tarafından eklenen kar ve genel giderler sonucu oluşan fiyatların tüm kalemlerde kar ve genel gider hariç 2014 fiyatlarından daha düşük olduğu, hesaplamanın bu yönüyle kabul edilebilir nitelikte olmadığı,

6. Sıralı analiz girdileri listesi kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdilerinin sağlıklı tespit edilmediği,

7. Söz konusu iddialara ek olarak bina inşaatlarına ait 2 adet özel poz no’lu iş kalemi için isteklinin sunduğu proforma faturada montaj dâhil fiyatın belirtilmediği, kalorifer tesisatı iş grubuna ait 32 adet iş kaleminin, sıhhi tesisat iş grubuna ait 51 adet iş kaleminin, havalandırma ve klima tesisatına ait 9 adet iş kaleminin ve 1 adet özel poz no’lu iş kaleminin, kuvvetli akım tesisatı iş grubuna ait 90 adet iş kaleminin ve 9 adet özel poz no’lu iş kaleminin, zayıf akım tesisatına ait 38 adet iş kaleminin ve 6 adet özel poz no’lu iş kaleminin açıklamasında montaj bedellerinin yanlış aktarıldığı ve aynı zamanda toplamda aritmetik hata yapıldığı,

8. Ayrıca, söz konusu istekli tarafından hazırlanan hesap cetveli incelendiğinde, idarenin öngördüğü metrajlardaki miktarlar ile söz konusu isteklinin öngördüğü miktarlar arasında ciddi farklılıkların bulunduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Kahramanmaraş Pazarcık İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü Hizmet Binası İnşaatı” olarak belirlendiği ve anılan şartnamenin 19’uncu maddesinde isteklilerin tekliflerini anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerinin düzenlendiği görülmüştür. Anılan şartnamenin “Diğer Hususlar” başlıklı 46.1’inci maddesinde ihalede uygulanacak sınır değer katsayısı (N) = 1 olarak düzenlenmiştir.

Yapılan incelemede, ihaleye 24 isteklinin teklif verdiği, idarece geçerli teklif olarak belirlenen teklifler dikkate alınarak aşırı düşük teklif sınır değerin 1.200.209,89 TL olarak belirlendiği, söz konusu sınır değerin altında teklif veren 5 istekliden 13.06.2014 tarihli yazı ile açıklama istenilen iş kalemleri listesi ve açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesine yer verilmek suretiyle açıklama talep edildiği, aşırı düşük teklif açıklaması sunan tek istekli olan VİT Varol İnşaat Ticaret Ltd. Şti.nin açıklamasının idarece uygun bulunduğu, ihalenin söz konusu isteklinin üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif değerlendirmesi” başlıklı maddesinde “45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Çimento ve demir ürünleri için üreticinin ilan edilmiş fiyat tarifeleri

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

d. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

e. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

f. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

g. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)(Ek: 20/8/2011-28031 R.G./ 17 md.) Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulması zorunlu değildir.

…

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir. ” açıklaması bulunmaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13’üncü maddesine göre teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. Söz konusu açıklama uyarınca, VİT Varol İnşaat Ticaret Ltd. Şti.nin sunduğu aşırı düşük teklif açıklaması, Kamu İhale Genel Tebliğinin 38.1’nci maddesine göre idarece oluşturulan sorgulamaya konu 43 iş kalemine ilişkin olarak incelenmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli olan VİT Varol İnşaat Ticaret Ltd. Şti.nin sunduğu aşırı düşük teklif açıklamasının incelenmesinden; söz konusu istekli tarafından icmal tablosunun, hesap cetvelinin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan birim fiyatların kullanıldığı kalemleri gösteren listenin, çeşitli iş kalemlerinin girdilerine ilişkin proforma faturaların ve analiz ve alt analizlerin sunulduğu anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin iddialarına ilişkin yapılan incelemede;

1. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizlerde yer verilen miktarlar ile kullanılan birim fiyat ve rayiçlerin 2014 yılında kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan miktar, birim fiyat ve rayiçlere uygun olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

2. Söz konusu istekli tarafından sunulan analizlerde yer alan miktarların kamu kurum ve kuruluşların yayımladığı analiz miktarlarıyla aynı olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiası yerinde bulunmamıştır.

3. Söz konusu açıklama kapsamında ihale tarihi itibariyle yürürlükte olan asgari ücret dikkate alınarak belirlenen saatlik ücretin altında işçilik ücreti öngörülmediği tespit edildiğinden söz konusu istekli tarafından Kamu İhale Tebliği’nin 45.1.9’uncu maddesine uygun açıklama sunulduğu anlaşılmıştır.

4. Analiz bileşenlerine dayanak teşkil eden proforma faturalar, teklif alma yazıları, yardımcı ve alt analizler ve buna benzer bilgi ve belgelerin incelenmesinden, istekli tarafından sunulan icmal tablosunda inşaat imalatları bölümünde toplam tutarın 727.752,37 TL olarak belirtildiği, ancak istekli tarafından oluşturan hesap cetvelinin inşaat imalatı kısımlarının toplam 728.897,87 TL olduğu tespit edilmiştir. Söz konusu durumda, analiz sonucunda oluşturulan iş kalemlerinin toplam tutarları ve icmal tablosunda yer verilen genel giderler ile nakliye bedelleri dikkate alındığında isteklinin toplam teklif tutarının 1.196.545,5 TL olması gerektiği ancak söz konusu isteklinin teklifinin 1.195.400,00 TL olduğu anlaşılmıştır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.8 ‘inci maddesi uyarınca analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilmesi gerektiğinden söz konusu isteklinin teklifinin reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Anılan istekli tarafından sunulan proforma faturaların incelenmesinden, söz konusu proforma faturaların üzerine “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresine yazılarak yetkili meslek mensubu tarafından imzalandıkları ve kaşelendikleri görülmüştür. Anılan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesine uygun olduğu anlaşılmıştır. Kamu İhale Genel 45.1.13.11’inci maddesinde “Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.” açıklaması bulunmaktadır. İlgili Tebliğ açıklaması uyarınca maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının talep edilmesinin idarenin takdirinde bulunduğu anlaşıldığından, başvuruya konu ihalede maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının talep edilmemesinin mevzuata aykırı olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ancak, C 25/30 ve C 08/10 basınç dayanım sınıfında olan hazır beton girdileri için sunulan proforma faturanın incelenmesinden, 1 m³ için teklif alınan söz konusu proforma faturada “nakliye dâhil” bedelin yer aldığına ilişkin bir açıklama bulunmadığı görülmüştür. Bu durumda Y.16.050/05 ve Y.16.050/01 poz no’lu iş kalemlerinin analizinde hazır beton teminine ilişkin birim fiyatın nakliye hariç bedel olarak değerlendirilmesi gerektiğinden, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından hazır beton teminin nakliye bedelinin mevzuata uygun olarak açıklanmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Yapılan incelemede söz konusu aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizlerde kullanılan kamu kurum ve kuruluşlarının yayımladıkları birim fiyat ve rayiçlerin 2014 yılı birim fiyat ve rayiçleri olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin, kar ve genel gider hariç 2013 fiyatlarına istekli tarafından eklenen kar ve genel giderler sonucu oluşan fiyatların tüm kalemlerde kar ve genel gider hariç 2014 fiyatlarından daha düşük olduğu iddiası yerinde görülmemiştir.

6. İhale işlem dosyası kapsamında yer alan sıralı analiz girdileri listesi ve anılan liste esas alınarak oluşturulan tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri listesinin, Kamu İhale Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine uygun olarak hazırlandığı anlaşılmıştır. Başvuru sahibinin söz konusu iddiası yerinde görülmemiştir.

7. Yapılan incelemede, sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama talep edilen iş kalemlerinden yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için alınan proforma faturalarda montaj bedelinin yer aldığı ve toplamda aritmetik hata yapılmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

8. Anahtar teslimi götürü bedel üzerinden ihale edilen yapım işlerinde, idarece yaklaşık maliyete esas alınan metrajlarla, isteklilerin metrajlarının birebir örtüşmesi mümkün bulunmamaktadır, bu nedenle isteklilerce işin projesi üzerinden hesaplanan miktarların idare miktarlarından makul ölçüde düşük olduğu durumlarda, anılan miktarların uygun kabul edilmesi gerekmektedir. Başvuru sahibi tarafından oluşturulan hesap cetvelinde yer alan miktarlar ile idarenin yaklaşık maliyette esas aldığı miktarların karşılaştırılması sonucunda başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Yapılan değerlendirmede, ihale üzerine bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının yukarıda yer verilen gerekçelerle Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.14’üncü maddesi gereği reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, VİT Varol İnşaat Ticaret Ltd. Şti. teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi