KİK Kararı: 2014/UY.II-2415

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/040
Gündem No : 60
Karar Tarihi : 18.06.2014
Karar No : 2014/UY.II-2415
BAŞVURU SAHİBİ:
Yates Yapı Tesisat San. ve Tic. Ltd. Şti., HÜRRİYET BULVARI NO: 8 KAT: 7 DAİRE: 706 ÇANKAYA/ İZMİR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Dokuz Eylül Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığı, Cumhuriyet Bulvarı No: 144 35210 İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/33678 İhale Kayıt Numaralı "Araştırma Ve Uygulama Hastanesi 2. Blok Ve 5. Blok Soğutma Grubu Yenileme İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Dokuz Eylül Üniversitesi Rektörlüğü Yapı İşleri ve Teknik Daire Başkanlığıtarafından 08.04.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Araştırma ve Uygulama Hastanesi 2. Blok ve 5. Blok Soğutma Grubu Yenileme İşi” ihalesine ilişkin olarak Yates Yapı Tesisat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 30.05.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.06.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.06.2014tarih ve 17909sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.06.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1852sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklamalarında sunmuş oldukları analizlerin idarece hazırlanan analiz formatlarına uygun olduğu ve analizlerde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterildiği, buna rağmen açıklamalarının idarece uygun görülmeyerek reddedildiği, ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin “45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.” açıklaması gereği montaj bedelleri ile ilgili analiz sunulmasının dahi zorunlu olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü,

İhale ilan tarihi olan 24.03.2014 tarihi itibariyle yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1. 4734 sayılı Kanunun 38’inci maddesinde, ihale komisyonunun verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edeceği, bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği, ihale komisyonunun, yapım yönteminin ekonomik olması, seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, yapım işinin özgünlüğü hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendireceği, bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterlerin esas alınacağı, Kurumun, aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkili olduğu hüküm altına alınmıştır. 4734 sayılı Kanunun aktarılan hükümleri çerçevesinde, yapım işlerinde aşırı düşük tekliflerin tespit edilmesi ve sorgulanmasına ilişkin olarak aşağıdaki esaslara uyulması gerekmektedir:

…

45.1.1. Yapım işleri ihalelerinde, 4734 sayılı Kanun’un 37’nci maddesi uyarınca geçerli teklifler tespit edildikten sonra;

Yaklaşık maliyetin %120’sinin üzerindeki ve %40’ının altındaki teklifler dikkate alınmaksızın, geçerli tekliflerin aritmetik ortalaması ve standart sapması hesaplanır.

…

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı %80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde %80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dâhil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38‘inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

…sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

…

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

…

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada; sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklinin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

…dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (45.1.13.1 – 45.1.13.8) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

…Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen yapı elemanları için teklif edilen fiyatın, malzeme ve işçilik (gerekiyorsa nakliye de) fiyatlarının da belirtildiği proforma fatura veya fiyat teklifi ile belgelendirilmesi durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin ayrıca analiz sunulması zorunlu değildir.

…” açıklamaları yer almaktadır.

Yapılan incelemede, başvuruya konu ihalenin “Dokuz Eylül Üniversitesi, Araştırma ve Uygulama Hastanesi 2. Blok ve 5. Blok soğutma grubu yenileme işi ” olduğu, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalede “elektrik tesisatı imalatları ve makine tesisatı imalatları ” işlerinden oluşan yaklaşık maliyetin kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak toplam 1.120.529,19 TL olarak hesaplandığı,

08.04.2014 tarihinde yapılan ihaleye 15 isteklinin katıldığı, idarece geçerli olarak kabul edilen teklifler üzerinden sınır değerin 784.424,58 TL olarak hesaplandığı, teklif bedelleri bu tutarın altında olan geçerli teklif sahibi isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulduğu, bu isteklilerden Yapıtes Taahhüt Turizm İnş. Tes. Müh. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Gemak Mühendislik Müşavirlik Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.nin açıklama sunmadığı, Kutara Yapı Elemanları Gıda Teks. San ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif hesap cetveli tutarının teklif tutarından fazla olması, Seçim Demirkol’un ise hesap cetveli sunmaması nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, başvuru sahibi Yates Yapı Tesisat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin açıklamalarının ise tesisat iş kalemlerinden “ÖZEL-3” poz numaralı iş kalemine ait montaj bedelinin mevzuata uygun tevsik edilmediği gerekçesiyle uygun bulunmadığı ve ihalenin açıklamaları uygun görülen Final Müşavirlik Mühendislik İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

09.05.2014 tarihinde isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklaması talep yazısı ve ekinde “ÖZEL-1” ve “ÖZEL-3” olmak üzere iki adet iş kalemine ilişkin olarak aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, açıklama istenilen her iki iş kaleminin de tesisat işlerine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde “ÖZEL-1” ve “ÖZEL-3” poz numaralı iş kalemleri için analiz oluşturulduğu, oluşturulan analizlerde malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterildiği, malzeme bedelleri için Üntes Isıtma Klima Soğutma San. Tic. A.Ş.den alınan proforma faturaların sunulduğu, sunulan belgelerin mevzuat gereği taşıması gerekli olan ibareleri haiz olduğu, mükellef ve meslek mensubu tarafından imzalanıp kaşelendiği görülmüştür.

Sunulan proforma faturalardan, malzemelerin “ yükleme, nakliye ve boşaltma” işlemlerinin fiyata dâhil olduğunun anlaşıldığı, “montaj” bedellerine ilişkin olarak ise söz konusu belgelerde herhangi bir bilginin yer almadığı görülmüştür.

Diğer yandan başvuru sahibi istekli tarafından oluşturulan analizlerde montaj bedelleri belirtilmesine rağmen, aşırı düşük teklif açıklamasında bu bedelleri tevsik edici herhangi bir belge sunulmadığı görülmüştür.

Sonuç olarak, her ne kadar Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.7’inci maddesinde sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edileceği belirtilmiş ise de, ayrı olarak gösterilen montaj bedelinin de, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun ihale ilan tarihi itibariyle yürürlükte olan 38’inci maddesi gereği belgelere dayandırılarak açıklanması gerektiği anlaşılmıştır. Örneğin proforma faturalarda malzeme ve montaj bedellerinin ayrı ayrı gösterilmesi uygun bir açıklama olarak kabul edilebilir.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibi Yates Yapı Tesisat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında “ÖZEL-1” ve “ÖZEL-3” poz numaralı iş kalemleri için öngördüğü montaj maliyetini belgelere dayalı olarak açıklamadığı görülmüş, idarece bu isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin mevzuata aykırı olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi