KİK Kararı: 2014/UY.II-1683

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/025
Gündem No : 7
Karar Tarihi : 09.04.2014
Karar No : 2014/UY.II-1683
BAŞVURU SAHİBİ:
Yüksel Hekimoğlu İnş.Müh., İLKBAHAR MAH. 607. SOK. NO:16 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çanakkale Özel İdaresi Yol Ve Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğü, Barbaros Mah. Atatürk Cd. 215 17100 ÇANAKKALE

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/16271 İhale Kayıt Numaralı "Çanakkale İli Geneli Muhtelif Köy İçi Yolları Ve Meydanlarına Kilitli Beton Parke Taş Temini Ve Döşenmesi Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çanakkale Özel İdaresi Yol ve Ulaşım Hizmetleri Müdürlüğütarafından 07.03.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Çanakkale İli Geneli Muhtelif Köy İçi Yolları ve Meydanlarına Kilitli Beton Parke Taş Temini ve Döşenmesi Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Yüksel Hekimoğlu’nun 19.02.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.02.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.03.2014tarih ve 7862sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.03.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/968sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,İhale ilanında ve ihale dokümanında ihale konusu işin süresinin 45 gün olarak düzenlenmesinin ihale konusu işin miktarı dikkate alındığında rekabeti engelleyici nitelikte olduğu, örnek olarak taraflarınca belirlenen aynı bölge içerisindeki benzer nitelikli işler için idarelerce öngörülen süreler göz önünde bulundurulduğunda söz konusu ihalenin iptal edilerek yapım süresi bakımından rekabeti sağlayacak şekilde yeniden ihale edilmesi gerektiği iddiasına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin ilanının 2’nci maddesinin (a) bendinde ihale konusu yapım işinin niteliği, türü ve miktarının 214.000 m² kilitli beton parke taşı olarak belirlendiği ve anılan maddenin (ç) bendinde işin süresinin yer tesliminden itibaren 45 (kırkbeş) takvim günü olduğunun düzenlendiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “Çanakkale İli Geneli Muhtelif Köy İçi Yolları ve Meydanlarına Kilitli Beton Parke Taş Temini ve Döşenmesi Yapım İşi” olduğu ve söz konusu maddenin (ç) bendinde işin miktarının 214.000 m² kilitli beton parke taşı ve işin yapılacağı yerin Çanakkale ili geneli muhtelif köy içi yolları ve meydanları (195 adet köy) olduğu düzenlenmiştir.

Anılan Şartname’nin 19’uncu maddesinde isteklilerin tekliflerini her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden verecekleri ve 20’nci maddesinde başvuruya konu ihalede işin tamamı için teklif verileceği düzenlenmiştir.

Sözleşme Tasarısı’nın “İşe başlama ve bitirme tarihi” başlıklı 9’uncu maddesinde “ 9.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 5 (beş ) gün içinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre yer teslimi yapılarak işe başlanır.

9.2. Yüklenici taahhüdün tümünü, işyeri teslim tarihinden itibaren 45 (kırkbeş) gün içinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır. Sürenin hesaplanmasında; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile resmi tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmez.

9.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

9.4. Bu işyerinde havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmadığı günler - tarihleri arasındaki 0 (sıfır) gündür. Ancak, işin bitiminde bu devre dikkate alınmaz ve İdare Yükleniciden teknik şartları yerine getirerek işi tamamlaması için bu dönemde çalışmasını isteyebilir. Zorunlu nedenlerle ertesi yıla sari hale gelen işlerde, çalışmaya uygun olmayan devre, ödenek durumuna ve imalatın cinsine göre dikkate alınır.” düzenlemesinin bulunduğu görülmüştür.

İhale konusu yapım işi kapsamında gerçekleştirilecek iş kaleminin tarifinin “ Gelibolu / Özpar-Ezine / Özpar- Ayvacık / Özpar-Bayramic / Özpar- Merkez / Özpar-Eceabat 8cm Kalınlığında H Tipi Kilitli, Düz, Beton Parke Taş Döşenmesi (Nakliye Dahil)

Tarifi:

TS2824 EN1338’a uygun olarak yollar için hazırlanan H tipi (yatay kesiti H şeklinde olan), 8cm kalınlığında, 16,3cm eninde, 19,8cm boyunda, 1 m²’sinde 36 adet bulunan, kontrol teşkilatının istediği kadar renkli gerisi düz gri, kilitli beton parke taşların, evvelce yüklenici tarafından projesine göre hazırlanan 10 cm kalınlığındaki 0-5mm granülometrideki ocak malzemesi taş tozu taban üzerine, tekniğine ve döşeme detaylarına uygun olarak, idarenin isteyeceği motif ve düzende, uygun derz boşluklarıyla döşenmesi, derz boşluklarına elenmiş kum serilip süpürülmesi, kompaktör ve silindir ile sıkıştırılması için işçilik, her türlü malzeme ve zayiatı, işyerinde yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma, her türlü malzemenin uygulama alanına nakliyesi, 450 kg çimento dozlu ince harç yapılması (sabit taş kalmayacak ve kenar harcı kırılmayacak şekilde derz ve harç yapılması) müteahhit kârı ve genel giderler dâhil 1 m² fiyatı.

Ölçü:

Beton parke taş döşenen bütün yüzey üzerinden yerinde ölçülerek hesaplanır. ” şeklinde olduğu görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü bulunmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 17’nci maddesinde “ İşin teknik ayrıntıları ve şartları ile projesini de kapsayan teknik şartnameler hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur.

Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.

Teknik şartnamenin idare tarafından hazırlanması esastır. Ancak, işin özelliğinin gerektirdiği hallerde ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartname Kanun hükümlerine uygun olarak danışmanlık hizmet sunucularına hazırlattırılabilir.” hükmü yer almaktadır.

18.03.2014 tarih ve 816-5650 sayılı yazı ile “ 1)Yaklaşık maliyete dayanak teşkil eden tüm bilgi ve belgeler (Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin hesap cetveli ve icmal tablosu dâhil),

2)Yüklenicinin taahhüdünü 45 gün içerisinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmesi şartına dayanak teşkil ettiği şikâyete cevap yazısında belirtilen İlinizde gerçekleştirilen ihaleler hususunda süre ve miktar bakımından karşılaştırmayı içeren tablo ile süreye ilişkin şarta dayanak teşkil eden tüm bilgi ve belgeler, ” ifadesine yer verilmek suretiyle, ihale konusu yapım işinin süresinin dayanağı olan bilgi ve belgeler talep edilmiştir.

İdare tarafından gönderilen cevap yazısında “ Kurumunuzca yapılan incelemeye esas olmak üzere ilgi yazı ile istenen 2014/16271 İKN'lı Çanakkale İli Geneli Muhtelif Köyiçi Yolları ve Meydanlarına Kilitli Beton Parke Taşı Temini Ve Döşenmesi Yapım İşi ihalesine ilişkin yaklaşık maliyete dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler ile işin süresine dayanak teşkil eden ilimizde gerçekleştirilen ihaleler hususunda süre ve miktar bakımından karşılaştırmaları içeren tablolar yazımız ekinde gönderilmiştir.

Adı geçen iş 195 köye 214.000 m2 beton parke döşenmesi suretiyle meydan tanzim işidir. Bu işin tek ekip tarafından yapılamayacağı aşikârdır. Çünkü 5 günde 1 köy düzenlemesi bitirilse dahi 195 köy için 195*5=975 güne ihtiyaç vardır. Dolayısıyla bu tip işler köy sayısına göre ekip oluşturularak gerçekleştirilen işlerdir. Yani kurulan ekip işe hastır. İhale şartnamesinde anahtar teknik personel istenmemesinin nedeni budur. İşi yüklenecek firma yeterli ekibi kurarak bu işi 45 günden daha kısa sürede de bitirebilir.

Adı geçen işe ait ihale 07.03.2014 tarihinde yapılmış ve ihaleye bu işi 45 günde bitebileceğim taahhüt eden 3 firma katılmıştır. Sözleşme tasarısının 25.2. maddesi incelendiğinde günlük yaklaşık 2.464,35-TL gecikme cezası (% 0,06) uygulanacağı görülmektedir. Şikâyetçi şirketin iddia ettiği gibi bu işi 120 günden önce bitirilebilecek bir iş değilse (120-45)* 2.464,35= 184.826,25-TL ceza ödemeyi göze almışlar demektir. Bu da çok mantıklı bir yaklaşım değildir.

07.03.2014 tarihinde yapılmış olan ihaleye giren firmaların bu hesaplamayı yapmaktan aciz firmalar olamayacağı ekteki dosyanın 53, 54, 55 nci sayfalarında yer alan iş bitirme belgelerinden kolayca görülebilmektedir.

Kurumumuza şikâyette bulunan Yüksel Hekimoğlu İnşaat Taahhüt firmasının iddiasının özünde kendi iş yoğunluğundan dolayı bu işi daha uzun sürede yapabileceği algılanmaktadır. İş teslim süresinin rekabeti kısıtlayıcı bir faktör olarak görülmesi, iş bitirme oranından, teminat mektubuna kadar birçok şartın da rekabeti engelleyici unsur olduğu iddiasını da yanında getirebilecektir. Bu da gerçekçi değildir.

İlimizde son 3 ay içerisinde yapılan 179.000 m² parke taşı temini ve döşenmesi işi aralık, ocak ve şubat aylarında günün kısa ve hava şartlarının en elverişsiz olduğu dönemlerde ortalama 80 günde yapıldığı hesaplanmıştır (Sayfa 7). Mevsimin ve hava şartlarının 2 veya 3 vardiya çalışmaya uygun olmadığı dönemde 80 günde bitirilen işin günlerin uzadığı ve mevsim şartlarının daha elverişli olduğu bir dönemde 2 vardiya ile 40 günde 3 vardiya ile 27 günde bitilebileceği ortadadır. Bu nedenlerle işin süresinin 45 gün olarak belirlenmesinin rekabeti engelleyici bir husus olmadığı açıktır.” açıklamasına yer verildiği anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihalede, idare tarafından işin gerçekleştirileceği süreye ilişkin düzenleme yapılırken, Köylere Hizmet Götürme Birliklerince gerçekleştirilen benzer alımların dikkate alınarak hesaplama yapıldığı ve süre yönünden “45” gün olarak belirleme yapıldığı anlaşılmaktadır. Süreye ilişkin belirlemenin ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ilkesi uyarınca idarenin takdirinde bulunduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinin ilk fıkrası uyarınca idarelerin, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu gibi 4734 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilen ihalelerde rekabeti sağlamakla da sorumlu olduğu açıktır. Bu nedenle, Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkelerinden olan rekabet koşulunun başvuruya konu ihalede oluşup oluşmadığının irdelenmesi gerekmektedir. Başvuruya konu ihalede 11 firma tarafından ihale dokümanının satın alındığı, 07.03.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 firma tarafından teklif verildiği ve idarece geçerli teklif olarak belirlenen 2 firmanın teklifi arasındaki fiyat farkı göz önüne alındığında, başvuruya konu ihalede rekabet koşulunun sağlanmadığı anlaşıldığından, başvuru konusu ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İncelenen ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde, “ İhale ilanında ve ihale dokümanında ihale konusu işin süresinin 45 gün olarak düzenlenmesinin ihale konusu işin miktarı dikkate alındığında rekabeti engelleyici nitelikte olduğu ” şeklinde belirtilen iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca “** İhalenin iptaline** ” karar verilmiştir.

Anılan kararda, başvuruya konu ihalede, idare tarafından işin gerçekleştirileceği süreye ilişkin düzenleme yapılırken, Köylere Hizmet Götürme Birliklerince gerçekleştirilen benzer alımların dikkate alınarak hesaplama yapıldığı ve süre yönünden “45” gün olarak belirleme yapıldığı, süreye ilişkin belirlemenin ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ilkesi uyarınca idarenin takdirinde bulunduğu, ancak başvuruya konu ihalede 11 firma tarafından ihale dokümanı satın alındığı, ihaleye 3 firma tarafından teklif verildiği ve idarece geçerli teklif olarak belirlenen 2 firmanın teklifi arasındaki fiyat farkı göz önüne alındığında, başvuruya konu ihalede rekabet koşulunun sağlanmadığı ifade edilmektedir.

İncelenen ihalede, ihale konusu işin 214.000 m² kilitli beton parke taşı döşenmesi işi olduğu, söz konusu ihalenin açık ihale usulü ile gerçekleştirildiği, işin süresinin iş yeri teslim tarihinden itibaren 45 gün olarak belirlendiği ve ihaleye 3 isteklinin teklif verdiği görülmüştür.

Bilindiği üzere, kamu ihale mevzuatı kapsamında açık ihale usulü ile gerçekleştirilen bir ihalede kaç teklif verilirse rekabetin sağlanacağı ya da kaç geçerli teklif kalırsa rekabetin sağlanmış olacağı hususlarında bir sınırlandırma bulunmamakta, tek geçerli teklif dahi olsa idarenin ihaleyi sonuçlandırmak hususunda yetkisi ve takdir hakkı bulunmaktadır.

Bu itibarla,söz konusu yapım işine ihtiyacı olan idarenin bu ihtiyacını karşılamak üzere gerçekleştirdiği ihalede, verilen teklif fiyatlarının uygun olup olmadığı ve teklifin fiyat yönünden kabul edilebilir nitelikte bulunup bulunmadığı hususlarında takdir hakkına sahip olduğu göz önüne alındığında, idarenin bu yetkisinin kullanılamaz hale getirilmemesi gerektiği ve söz konusu ihalede rekabetin oluşmadığından da söz edilemeyeceği için, ihalenin Kurul çoğunluğu tarafından “idarece geçerli teklif olarak belirlenen 2 firmanın teklifi arasındaki fiyat farkı” gerekçesiyle iptal edilmesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlık konusu ihalede,“ İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncemizle, Kurul çoğunluğunca verilen “ ihalenin iptaline” niteliğindeki karara katılmıyoruz.

Mahmut GÜRSES

BAŞKAN

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

EK GEREKÇE

Başvuru sahibinin ihale dokümanına ilişkin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “ İhale ilanında ve ihale dokümanında ihale konusu işin süresinin 45 gün olarak düzenlenmesinin ihale konusu işin miktarı dikkate alındığında rekabeti engelleyici nitelikte olduğu, örnek olarak taraflarınca belirlenen aynı bölge içerisindeki benzer nitelikli işler için idarelerce öngörülen süreler göz önünde bulundurulduğunda söz konusu ihalenin iptal edilerek yapım süresi bakımından rekabeti sağlayacak şekilde yeniden ihale edilmesi gerektiği ”şeklinde belirtilen iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, başvuruya konu ihalede 11 firma tarafından ihale dokümanının satın alındığı, 07.03.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 firmanın teklif verdiği ve idarece geçerli teklif olarak belirlenen 2 firma arasındaki fiyat farkı göz önüne alındığında, başvuruya konu ihalede rekabet koşulunun sağlanmadığı gerekçesine dayanılarak “** İhalenin iptaline** ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddiası kapsamında ihalenin iptaline yönelik Kurulca alınan karar gerekçesine katılmakla birlikte başvuru sahibinin ihalenin iptaline ilişkin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Başvuruya konu ihalenin ilanının 2’nci maddesinin (a) bendinde ihale konusu yapım işinin niteliği, türü ve miktarı 214.000 m² kilitli beton parke taşı olarak belirlendiği ve anılan maddenin (ç) bendinde işin süresinin yer tesliminden itibaren 45 (kırkbeş) takvim günü olduğunun düzenlendiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin “ İhale konusu işe ilişkin bilgiler ” başlıklı 2’nci maddesinde ihale konusu işin adının “ Çanakkale İli Geneli Muhtelif Köy İçi Yolları ve Meydanlarına Kilitli Beton Parke Taş Temini ve Döşenmesi Yapım İşi ” olduğu ve söz konusu maddenin (ç) bendinde işin miktarının 214.000 m² kilitli beton parke taşı ve işin yapılacağı yerin Çanakkale ili geneli muhtelif köy içi yolları ve meydanları (195 adet köy) olduğu düzenlenmiştir.

Anılan Şartname’nin 19’uncu maddesinde isteklilerin tekliflerini her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden verecekleri ve 20’nci maddesinde başvuruya konu ihalede işin tamamı için teklif verileceği düzenlenmiştir.

Sözleşme tasarısının “ İşe başlama ve bitirme tarihi ” başlıklı 9’uncu maddesinde,

“ 9.1. Sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 5 (BEŞ ) gün içinde Yapım İşleri Genel Şartnamesi hükümlerine göre yer teslimi yapılarak işe başlanır.

9.2. Yüklenici taahhüdün tümünü, işyeri teslim tarihinden itibaren 45 (KIRKBEŞ) gün içinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmek zorundadır. Sürenin hesaplanmasında; havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan dönemi ile resmi tatil günleri dikkate alındığından, bu nedenlerle ayrıca süre uzatımı verilmez.

9.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

9.4. Bu işyerinde havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmadığı günler - tarihleri arasındaki 0 (SIFIR) gündür. Ancak, işin bitiminde bu devre dikkate alınmaz ve İdare Yükleniciden teknik şartları yerine getirerek işi tamamlaması için bu dönemde çalışmasını isteyebilir. Zorunlu nedenlerle ertesi yıla sari hale gelen işlerde, çalışmaya uygun olmayan devre, ödenek durumuna ve imalatın cinsine göre dikkate alınır.” düzenlemesinin bulunduğu görülmüştür.

İhale konusu yapım işi kapsamında gerçekleştirilecek iş kaleminin tarifinin “ Gelibolu / Özpar-Ezine / Özpar- Ayvacık / Özpar-Bayramic / Özpar- Merkez / Özpar-Eceabat 8cm Kalınlığında H Tipi Kilitli, Düz, Beton Parke Taş Döşenmesi (Nakliye Dahil)

Tarifi:

TS2824 EN1338’a uygun olarak yollar için hazırlanan H tipi (yatay kesiti H şeklinde olan), 8cm kalınlığında, 16,3cm eninde, 19,8cm boyunda, 1 m2’sinde 36 adet bulunan, kontrol teşkilatının istediği kadar renkli gerisi düz gri, kilitli beton parke taşların, evvelce yüklenici tarafından projesine göre hazırlanan 10 cm kalınlığındaki 0-5mm granülometrideki ocak malzemesi taş tozu taban üzerine, tekniğine ve döşeme detaylarına uygun olarak, idarenin isteyeceği motif ve düzende, uygun derz boşluklarıyla döşenmesi, derz boşluklarına elenmiş kum serilip süpürülmesi, kompaktör ve silindir ile sıkıştırılması için işçilik, her türlü malzeme ve zayiatı, işyerinde yükleme, yatay ve düşey taşıma, boşaltma, her türlü malzemenin uygulama alanına nakliyesi, 450 kg çimento dozlu ince harç yapılması (sabit taş kalmayacak ve kenar harcı kırılmayacak şekilde derz ve harç yapılması) müteahhit kârı ve genel giderler dâhil lm 2 fiyatı.

Ölçü:

Beton parke taş döşenen bütün yüzey üzerinden yerinde ölçülerek hesaplanır.” şeklinde olduğu görülmüştür.

Kamu İhale Kanunun “ Temel ilkeler ” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü bulunmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “ Teknik şartname ” başlıklı 17’nci maddesinde “ (1) İşin teknik ayrıntıları ve şartları ile projesini de kapsayan teknik şartnameler hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur.

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.

(3) Teknik şartnamenin idare tarafından hazırlanması esastır. Ancak, işin özelliğinin gerektirdiği hallerde ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartname Kanun hükümlerine uygun olarak danışmanlık hizmet sunucularına hazırlattırılabilir.” hükmü yer almaktadır.

18.03.2014 tarih ve 816-5650 sayılı yazı ile “ 1)Yaklaşık maliyete dayanak teşkil eden tüm bilgi ve belgeler (Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin hesap cetveli ve icmal tablosu dâhil), 2)Yüklenicinin taahhüdünü 45 gün içerisinde tamamlayarak geçici kabule hazır hale getirmesi şartına dayanak teşkil ettiği şikâyete cevap yazısında belirtilen İlinizde gerçekleştirilen ihaleler hususunda süre ve miktar bakımından karşılaştırmayı içeren tablo ile süreye ilişkin şarta dayanak teşkil eden tüm bilgi ve belgeler ,” ifadesine yer verilmek suretiyle, ihale konusu yapım işinin süresinin dayanağı olan bilgi ve belgelerin telep edilmesi sonucunda idare tarafından gönderilen cevap yazısında “ Kurumunuzca yapılan incelemeye esas olmak üzere ilgi yazı ile istenen 2014/16271 İKN'lı Çanakkale İli Geneli Muhtelif Köyiçi Yolları ve Meydanlarına Kilitli Beton Parke Taşı Temini Ve Döşenmesi Yapım İşi ihalesine ilişkin yaklaşık maliyete dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler ile işin süresine dayanak teşkil eden ilimizde gerçekleştirilen ihaleler hususunda süre ve miktar bakımından karşılaştırmaları içeren tablolar yazımız ekinde gönderilmiştir.

Adı geçen iş 195 köye 214.000 m 2 beton parke döşenmesi suretiyle meydan tanzim işidir. Bu işin tek ekip tarafından yapılamayacağı aşikârdır. Çünkü 5 günde 1 köy düzenlemesi bitirilse dahi 195 köy için 195*5=975 güne ihtiyaç vardır. Dolayısıyla bu tip işler köy sayısına göre ekip oluşturularak gerçekleştirilen işlerdir. Yani kurulan ekip işe hastır. İhale şartnamesinde anahtar teknik personel istenmemesinin nedeni budur. İşi yüklenecek firma yeterli ekibi kurarak bu işi 45 günden daha kısa sürede de bitirebilir.

Adı geçen işe ait ihale 07.03.2014 tarihinde yapılmış ve ihaleye bu işi 45 günde bitebileceğim taahhüt eden 3 firma katılmıştır. Sözleşme tasarısının 25.2. maddesi incelendiğinde günlük yaklaşık 2.464,35-TL gecikme cezası (% 0,06) uygulanacağı görülmektedir. Şikâyetçi şirketin iddia ettiği gibi bu işi 120 günden önce bitirilebilecek bir iş değilse (120-45)* 2.464,35= 184.826,25-TL ceza ödemeyi göze almışlar demektir. Bu da çok mantıklı bir yaklaşım değildir.

07.03.2014 tarihinde yapılmış olan ihaleye giren firmaların bu hesaplamayı yapmaktan aciz firmalar olamayacağı ekteki dosyanın 53, 54, 55 nci sayfalarında yer alan iş bitirme belgelerinden kolayca görülebilmektedir.

Kurumumuza şikâyette bulunan Yüksel Hekimoğlu İnşaat Taahhüt firmasının iddiasının özünde kendi iş yoğunluğundan dolayı bu işi daha uzun sürede yapabileceği algılanmaktadır. İş teslim süresinin rekabeti kısıtlayıcı bir faktör olarak görülmesi, iş bitirme oranından, teminat mektubuna kadar birçok şartın da rekabeti engelleyici unsur olduğu iddiasını da yanında getirebilecektir. Bu da gerçekçi değildir.

İlimizde son 3 ay içerisinde yapılan 179.000 m² parke taşı temini ve döşenmesi işi aralık, ocak ve şubat aylarında günün kısa ve hava şartlarının en elverişsiz olduğu dönemlerde ortalama 80 günde yapıldığı hesaplanmıştır (Sayfa 7). Mevsimin ve hava şartlarının 2 veya 3 vardiya çalışmaya uygun olmadığı dönemde 80 günde bitirilen işin günlerin uzadığı ve mevsim şartlarının daha elverişli olduğu bir dönemde 2 vardiya ile 40 günde 3 vardiya ile 27 günde bitilebileceği ortadadır. Bu nedenlerle işin süresinin 45 gün olarak belirlenmesinin rekabeti engelleyici bir husus olmadığı açıktır.” açıklamasına yer verildiği anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihalenin gerçekleştirileceği süreye ilişkin doküman düzenlemesi yapılırken, Köylere Hizmet Götürme Birliklerince gerçekleştirilen benzer alımların dikkate alınarak hesaplama yapıldığı ancak, süre yönünden “** 45 günlük** ” şartın sağlanabilmesi için, 195 köye 214.000 m2 beton parke döşenmesiyapımı için isteklilerce teklif edilecek iş gücünün işin gerçekleştirilmesine olanak sağlayacak şekilde arttırılması gerekliliğinin öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Kamu İhale Kanunun 5’inci maddesinin ilk fıkrası uyarınca idarelerin, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu gibi 4734 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilen ihalelerde rekabeti sağlamakla da sorumlu olduğu açıktır. Doküman düzenlenmesinde nasıl yeterlik koşulları belirlenirken işin niteliği ile uyum arzeden koşulların belirlenmesi gerekmekte ise de, bu ihaleye münhasıran yapılan değerlendirmede, işin niteliği ve çeşitliliği göz önüne alındığında dokümanda işin bitirilmesi için idare tarafından öngörülen “ 45 günlük ” sürenin, ihale konusu işin gerçekleştirilmesinde dikkate alınması gereken personel gerekliliklerini ve organizasyon yapısını etkilediği açık olduğundan, ihale konusu iş bünyesinde yapılacak işin niteliği ve büyüklüğü göz önüne alındığında, işin gerçekleştirilmesi yönünde dokümanda düzenlenen sürenin ihaleye teklif verebilecek firma sayısını da etkileyeceği, nitekim başvuruya konu ihalede 11 firma tarafından ihale dokümanının satın alınmasına rağmen 07.03.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 firma tarafından teklif verilmesinin bunun bir göstergesi olarak kabul edilmesi gerektiği, bu ihalede süre yetersizliğinin tek başına iptal gerekçesi olmadığı ancak, dokümanın süre düzenlemesinin de başvuruya konu ihalede rekabetin sağlanamadığı yönünde tetiklediği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle;b aşvuru sahibinin iddiası kapsamında ihalenin iptaline yönelik Kurulca alınan karar gerekçesine katılmakla birlikte başvuru sahibinin ihalenin iptaline ilişkin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; yapılacak işin büyüklüğü göz önüne alındığında, işin gerçekleştirilmesi yönünde dokümanda düzenlenen sürenin ihaleye teklif verebilecek firma sayısını da etkileyeceği, nitekim başvuruya konu ihalede 11 firma tarafından ihale dokümanının satın alınmasına rağmen ihaleye 3 firma tarafından teklif verilmesinin bunun bir göstergesi olarak kabul edilmesi gerektiği, bu ihalede süre yetersizliğinin tek başına iptal gerekçesi olmadığı ancak, dokümanın süre düzenlemesinin de başvuruya konu ihalede rekabetin sağlanamadığı yönünde tetiklediği değerlendirildiğinden bu gerekçenin de Kurulun iptal kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği yönündekidüşüncemizle, Kurul çoğunluğunca verilen karara katılıyoruz.

Kazım ÖZKAN

II. BAŞKAN

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi