KİK Kararı: 2014/UY.I-904

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/013
Gündem No : 3
Karar Tarihi : 13.02.2014
Karar No : 2014/UY.I-904
BAŞVURU SAHİBİ:
Eylül İnşaat Turim Nakliyat Taahhüt San. Tic. Ltd. Şti., CAHİT SITKI TARANCI SOK. BAHAR APT. NO: 1/6 DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Diyarbakır İl Milli Eğitim Müdürlüğü-Okul Öncesi Ve İlköğretim Okulları Milli Eğitim Bakanlığı Müsteşarlık, M.Akif Ersoy Cad. No:1 Eski Eğitim Fak. Hizmet Binası 21010 DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/151836 İhale Kayıt Numaralı "Diyarbakır İli Hani İlçesi 24 Derslikli Anadolu İmam Hatip Lisesi, Çevre Düzenlemesi Ve Bekçi Kulübesi Yapım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır İl Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 21.11.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Diyarbakır İli Hani İlçesi 24 Derslikli Anadolu İmam Hatip Lisesi, Çevre Düzenlemesi ve Bekçi Kulübesi Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Eylül İnşaat Turim Nakliyat Taahhüt San. Tic. Ltd. Şti.nin 03.01.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.01.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.01.2014tarih ve 2138sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.01.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/361sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Kamu İhale Genel Tebliği'nde bulunan "Yapım işlerinde yaklaşık maliyet tutarının %20 fazlası olan teklifler değerlendirmeye alınır." maddesi göz ardı edilerek firmalarının değerlendirme dışı bırakıldığı,

2. Sınır değerin altındaki tek teklif olan Yeni Mutlu İnş. Elk. Elkt. Gıda Nak. ve Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı, ancak firmanın açıklamasında,

- İşin kapsamında yer alan imalatlara ilişkin imalat iş kalemlerinin miktarları ile idarenin yaklaşık maliyet hesabında yer alan imalat iş kalemlerinin miktarları arasında büyük farklılıklar bulunduğu,

- Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.9'uncu maddesine aykırı şekilde, istekli tarafından sunulan analizlerde yer alan saatlik asgari işçilik ücretlerinin 2013 ve 2014 yıllarına ait rayiçlerin çok altında verildiği,

- İstekli tarafından sunulan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45'inci maddesine göre düzenlenmediğiiddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhale konusu iş, “Diyarbakır İli Hani İlçesi 24 Derslikli Anadolu İmam Hatip Lisesi, Çevre Düzenlemesi ve Bekçi Kulübesi Yapımı” olup, anahtar teslimi götürü bedel teklif alınmak suretiyle ihale gerçekleştirilmiştir.

5 isteklinin teklif sunduğu ihalede ihale komisyonunca yapılan değerlendirmede tekliflerin tümünün yeterli olduğu belirtilerek tüm teklifler sınır değer tespitinde dikkate alınmıştır. İdarece belirlenen sınır değer 3.045.247,44 TL olup bu değerin altındaki tek geçerli teklif sahibi istekli olan Yeni Mutlu İnş. Elk. Elkt. Gıda Nak. ve Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiş ve açıklamaları mevzuata uygun görülerek ihale bu istekli üzerinde bırakılmıştır.

Başvuru sahibi isteklinin teklifi sınır değerin ve yaklaşık maliyetin üzerinde olup, ihale komisyonu kararında, anılan isteklinin teklifinin, “teklif dosyasında eksik belge ve bilgi olmadığından yeterli görüldüğü, ancak istekli tarafından verilen teklif tutarı yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu” şeklinde belirleme yapılmıştır. Ayrıca, “sunulan diğer tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu için ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif bulunmadığına komisyonumuzca
Oybirliği ile karar verilmiştir.” denilmiştir.

Başvuru sahibi istekliye gönderilen 20.12.2013 tarihli kesinleşen ihale kararının bildirilmesine ilişkin yazıda da, “Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi yoktur.” denilmiştir.

İdarenin şikayet başvurusu üzerine aldığı kararda ise, “…İlgili firma değerlendirme dışı bırakılmamış, aşırı düşük teklif sorgulamasında değerlendirmeye alınmıştır. Ancak yaklaşık maliyet yeniden değerlendirilmiş olup gözle görülen herhangi bir hata tespit edilmemiştir. Bu nedenle yaklaşık maliyet üzerinde verilen teklifler komisyonumuzca uygun görülmemiştir.” denilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Tekliflerin alınması ve değerlendirilmesi” başlıklı 16’ncı maddesinin “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3’üncü alt maddesinde “16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,

Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.

16.3.2. Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir.” şeklinde açıklamalar yapılmıştır.

Anılan Tebliğ açıklaması uyarınca, yaklaşık maliyetin üzerindeki bir teklifin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesi yetki ve sorumluluğu idarede olup yukarıda yapılan tespitler çerçevesinde idarenin incelenen ihalede tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesi ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif belirlememek yönünde takdir yetkisini kullandığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiası yerinde görülmemiştir.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibi isteklinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesi ile idarece uygun görülmediği ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak da belirlenmediği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere Yönelik Başvurular” başlıklı 54’üncü maddesi gereğince idareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir. Başvuru sahibinin idare tarafından ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmediği ve idarece tesis edilen bu işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır. Bu durumda ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin iddiaları yönünden herhangi bir hak kaybına uğramasının mümkün olmadığı belirlenmiştir. Bu nedenle başvuru sahibinin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin bulunmadığı, dolayısıyla başvuru ehliyetini haiz olmadığı anlaşıldığından, başvurunun söz konusu iddiaya ilişkin kısmının 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde “Sınır değerin altındaki tek teklif olan Yeni Mutlu İnş. Elk. Elkt. Gıda Nak. ve Tic. Ltd. Şti.nden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği ve ihalenin bu istekli üzerinde bırakıldığı, ancak, firmanın açıklamasında,

- İşin kapsamında yer alan imalatlara ilişkin imalat iş kalemlerinin miktarları ile idarenin yaklaşık maliyet hesabında yer alan imalat iş kalemlerinin miktarları arasında büyük farklılıklar bulunduğu,

- Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45.1.9'uncu maddesine aykırı şekilde, istekli tarafından sunulan analizlerde yer alan saatlik asgari işçilik ücretlerinin 2013 ve 2014 yıllarına ait rayiçlerin çok altında verildiği,

- İstekli tarafından sunulan proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği'nin 45'inci maddesine göre düzenlenmediği” şeklinde belirttiği ikinci iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, başvuru sahibinin idare tarafından ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmediği ve idarece tesis edilen bu işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı, bu durumda ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin iddiaları yönünden herhangi bir hak kaybına uğramasının mümkün olmadığı gerekçesiyle 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince ehliyet yönünden “başvurunun reddine” karar verilmiştir.

İdareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir.

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde geçen aday, istekli ve istekli olabilecek tanımları ve 54. maddesinde yer alan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet yoluna başvurmaları yolundaki düzenleme, ihale dokümanı almayan kişilerin başvuruda bulunamayacaklarını, bu satın alma işleminin ehliyet şartının ön koşulu olduğunu ortaya koymaktadır.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanı satın alınarak, ihaleye teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca istekli statüsünü kazandığından ve teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmemesi teklifinin geçersiz olduğu anlamına gelmediğinden ikinci iddiasının incelenmesinin önünde hukuki engel bulunmamaktadır.

Ayrıca, başvuru sahibinin ikinci iddiasının ihalede üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük açıklamasının uygun olmadığına ilişkin olduğu dikkate alındığında, iddia çerçevesinde yapılacak inceleme sonucunda tekliflerin sıralaması değişebileceğinden veya ihalede ekonomik teklif kalmadığı gerekçesiyle iptal edilebileceğinden başvuru sahibinin iddiasına ilişkin olarak, ehliyetinin kabulünün yanı sıra, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan diğer unsurlar da başvuru sahibi tarafından yerine getirildiğinden, işin esasının incelenmesine geçilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede başvuru sahibinin ikinci iddiasının “esasının incelemesine geçilmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun “başvurunun reddine” ilişkin kararına katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi