KİK Kararı: 2014/UY.I-2749

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/051
Gündem No : 15
Karar Tarihi : 25.07.2014
Karar No : 2014/UY.I-2749
BAŞVURU SAHİBİ:
Klv İnş. Taah. Mad. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Tekno&Rm Day. Tük. Mal. Paz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, KIZILIRMAK MAH. 1443. SOK. NO: 22-33 ÇUKURAMBAR ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Karayolları Genel Müdürlüğü 5. Bölge Müdürlüğü, G.M.K Bulvarı 33220 MERSİN

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/47738 İhale Kayıt Numaralı "Tarsus-Adana-Gaziantep Ve Toprakkale-İskenderun Otoyolunda Muhtelif Kesimlerin Üstyapı Onarım" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 5. Bölge Müdürlüğütarafından 10.06.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Tarsus-Adana-Gaziantep ve Toprakkale-İskenderun Otoyolunda Muhtelif Kesimlerin Üstyapı Onarım” ihalesine ilişkin olarak Klv İnş. Taah. Mad. Tic. ve San. Ltd. Şti./Tekno - Rm Day. Tük. Mal. Paz. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 19.06.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.06.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.07.2014tarih ve 21479sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.07.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2119sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalede idare tarafından 10.06.2014 tarihinde açıklanan yaklaşık maliyetin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık Maliyet Hesabına Esas Fiyat ve Rayiçlerin Tespiti” başlıklı 10’uncu maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (c), (ç), ve (d) bentlerine göre düşük tutarda ve yanlış hesaplandığı, firmalarının tespitine göre yaklaşık maliyetin 80.786.028,28 TL olması gerektiği, yaklaşık maliyetin altlıklarını oluşturan birim fiyat analizlerinde bu işin belli kilometrelerde normal devlet yolu gibi hesaplandığı ve nakliye mesafelerinin gösterilen itinererdeki verilerle tutarsız olduğu, söz konusu işin farklı kilometrelerde yapılacak bir iş olduğu düşünüldüğünde analizlerde moment hesabı yapılmadan ve nakliye kalemleri ayrıca eklenmeden hesap yapılmasının yaklaşık maliyetin düşük çıkmasına sebep olduğu, idarece her bir iş kalemine eklenmesi gereken nakliye girdisi eksik olarak belirlendiğinden toplamda işin yaklaşık maliyetinin eksik tespit edildiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

İhale konusu iş, Tarsus-Adana-Gaziantep ve Toprakkale-İskenderun Otoyolunda Muhtelif Kesimlerin Üstyapı Onarım işi ihalesi olup otoyolların bozulan muhtelif kesimlerinde üst yapı onarımı ve diğer onarım işlerinin yapılacağı ve işin kapsamının toprak işleri, sanat yapıları, üstyapı işleri, trafik güvenliği olmak üzere 4 iş grubunda toplam 24 iş kaleminden oluştuğu, yaklaşık maliyetin 69.524.825,73 TL olduğu, kesin proje üzerinden birim fiyat teklif alınmak suretiyle ihalenin gerçekleştirildiği anlaşılmıştır. İhaleye ait iş kalemleri ve miktarları aşağıdaki gibidir:

A 1

B 2

Sıra No

Iş Kalemi No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Ölçü Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat (Para birimi belirtilerek)

Tutarı (Para birimi belirtilerek)

1

OTOYOL-1

Her cins ve klastaki zeminde yarma ve yan ariyet yapılması, kullanılması ve depoya nakli

m3

326.257

2

OTOYOL-2

Her cins ve klastaki zeminde ocak ariyeti kazısı yapılması ve kullanılması

m3

18.018

3

OTOYOL-3

Dolgu altına ocak taşından makine ile istifsiz taş dolgu yapılması

m3

145.225

4

OTOYOL-4

Her cins ve klastaki zeminde reglaj

km

10,3

5

OTOYOL-5

Şevlerde bitkisel toprak tabakası teşkili

m3

10.637

6

OTOYOL-6

PREKAST BÜYÜK TİP (TİP-2) DÜŞÜM OLUĞU YAPILMASI VE NAKLİ

m

284

7

OTOYOL-7

Prekast Düşüm Oluğu Sökülmesi, Depolanması ve Yerine Konulması (Küçük Tip)

m

664

8

OTOYOL-8

Köprülerde 0-80 mm. Boyuna hareket kapasiteli, sabit ankrajlı, kauçuk contalı, sıcak haddelenmiş veya ekstrüde özel çelik profilli, su geçirmez tip genleşme derzi yapılması ve yerine konulması (Ankraj Boşluklarının Betonlanması, Mevcut derzin demontajı ve nakli dahil)

m

140

9

OTOYOL-9

Köprülerde 0-160 mm. Boyuna hareket kapasiteli, sabit ankrajlı, kauçuk contalı, sıcak haddelenmiş veya ekstrüde özel çelik profilli, su geçirmez tip genleşme derzi yapılması ve yerine konulması (Ankraj Boşluklarının Betonlanması, Mevcut derzin demontajı ve nakli dahil)

M

70

10

OTOYOL-10

Köprülerde 0-240 mm. Boyuna hareket kapasiteli, sabit ankrajlı, kauçuk contalı, sıcak haddelenmiş veya ekstrüde özel çelik profilli, su geçirmez tip genleşme derzi yapılması ve yerine konulması (Ankraj Boşluklarının Betonlanması, Mevcut derzin demontajı ve nakli dahil)

M

70

11

OTOYOL-11

Köprülerde 0-320 mm. Boyuna hareket kapasiteli, sabit ankrajlı, kauçuk contalı, sıcak haddelenmiş veya ekstrüde özel çelik profilli, su geçirmez tip genleşme derzi yapılması ve yerine konulması (Ankraj Boşluklarının Betonlanması, Mevcut derzin demontajı ve nakli dahil)

m

70

12

OTOYOL-24

Köprülerde 0-400 mm. Boyuna hareket kapasiteli, sabit ankrajlı, kauçuk contalı, sıcak haddelenmiş veya ekstrüde özel çelik profilli, su geçirmez tip genleşme derzi yapılması ve yerine konulması (Ankraj Boşluklarının Betonlanması, Mevcut derzin demontajı ve nakli dahil)

M

70

13

OTOYOL-12

Asfalt kazıma makinesi ile her cins bitümlü karışım kaplamaların kazınması

m3

104.415

14

OTOYOL-13

Plent-miks alttemel yapılması (Herşey dahil)

ton

47.213

15

OTOYOL-14

Plent-miks temel Yapılması (Herşey dahil)

ton

61.054

16

OTOYOL-15

12 cm sıkışmış kalınlıkta 1 m2 asfalt betonu bitümlü sıcak temel tabakası yapılması

m2

312.853

17

OTOYOL-16

8 cm sıkışmış kalınlıkta 1 m2 asfalt betonu binder tabakası yapılması

m2

887.715

18

OTOYOL-17

4 cm. sıkışmış kalınlıkta 1 m2 Taş Mastik Asfalt aşınma tabakası yapılması

m2

877.241

19

OTOYOL-18

Bitümlü bordür yapılması (Herşey Dahil)

m

51.524

20

OTOYOL-19

Bitüm zati bedeli ve nakli

ton

12.448

21

OTOYOL-20

Onarımı Yapılan Otoyol Kesimlerindeki Otokorkuluk Elemanlarının (Ray, Dikme, Takoz, Gergi Kuşağı, Reflektör ve Diğer Parçaların) Sökülüp Yerine Montajı

m

41.624

22

OTOYOL-21

Otokorkuluk dikmesi yapılması ve nakli

adet

20.812

23

OTOYOL-22

Otokorkuluk takozu (L=480 mm) ve ara bağlantı parçasının yapılması (RAL-RG 620) ve nakli

adet

20.812

24

OTOYOL-23

Termoplastik boya ile püskürtme (sprey) yöntemi ile yol çizgilerinin çizilmesi (Makine ile) (2 mm kalınlığında)

m2

25.806

TOPLAM TUTAR(K.D.V Hariç)

İhale işlem dosyasında 24 iş kalemine ilişkin birim fiyat tariflerinin, analizlerin ve itinererin bulunduğu görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü bulunmaktadır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 8’inci maddesinde “ (1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir.

(2) Ön ilan yayımlanmadan önce yapı tekniği ve ihtiyaç programına göre tahmin edilen fiziki miktar veya kapsam esas alınarak hesaplanan yaklaşık maliyet, ihale veya ön yeterlik ilanı öncesi gerekiyorsa yeniden hesaplanır.

(3) İhale konusu işin bir kısmına teklif verilmesinin mümkün olduğu hallerde, yaklaşık maliyet her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere işin tamamı dikkate alınarak hesaplanır.

(4) İhale konusu işin bünyesine girecek veya yardımcı olarak kullanılacak malzeme, araç, teçhizat, makine ve ekipman gibi unsurların idare tarafından verilmesi durumunda; yaklaşık maliyet, bu unsurların bedeli hariç tutularak hesaplanır ve bu unsurların listesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinin ekine konulur.

(5) İhale komisyonu tarafından yaklaşık maliyet teklif fiyatları ile birlikte açıklanır. Bu aşamadan önce yaklaşık maliyet açıklanamaz ve ilan edilemez. Pazarlık usulü ile yapılan ihalede ise yaklaşık maliyet, son yazılı teklifler ile birlikte açıklanır.

(6) Yaklaşık maliyetin idarelerce hesaplanması esastır. Ancak, işin özelliğinden dolayı, idarelerce hazırlanmasının mümkün olmaması sebebiyle teknik şartnamenin danışmanlık hizmeti alınarak hazırlatılması durumunda, yaklaşık maliyet de bu kapsamda hesaplatılabilir.” hükmü, “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespiti” başlıklı 9’uncu maddesinde “1) Yaklaşık maliyet hesabına esas miktarların tespiti için öncelikle aşağıda yer alan çalışmaların yapılması gereklidir:

a) Arazi ve zemin etüdünün yapılması; uygulama projesi üzerinden anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde arazi ve zemin etüt çalışmalarının; ön ve/veya kesin proje üzerinden birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise, mümkün olan arazi ve zemin etüt çalışmalarının yapılmış olması zorunludur.

b) Proje zorunluluğu; bina işlerinde uygulama projesi, diğer işlerin uygulama projesi yapılabilen kısımları için uygulama projesi, yapılamayan kısımları için kesin proje; doğal afetler nedeniyle uygulama projesi yapılması için yeterli süre bulunmayan işler ile ihale konusu işin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenemediği durumlarda ise ön ve/veya kesin projenin hazırlanması ve yaklaşık maliyetin söz konusu projelere dayanılarak hesaplanması gerekir.

c) Mahal listesi hazırlanması; ön, kesin veya uygulama projelerine dayalı olarak, işin bünyesindeki imalat kalemlerinin adını ve yapılacağı yerleri gösteren ve yaklaşık maliyetin hazırlanmasına esas teşkil eden mahal listeleri hazırlanır.

ç) Metraj listelerinin hazırlanması; ihale konusu işe ait proje ve mahal listelerindeki ölçü ve tariflere göre işin bünyesine giren imalatların hangi kısımda ve ne miktarda yapılacağının belirlenmesi amacıyla; anahtar teslimi götürü bedel teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde iş kalemi ve/veya iş grubu, birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde ise iş kalemi şeklinde metraj listeleri düzenlenir.

d) Birim fiyat ve imalat tariflerinin hazırlanması; Ön ve/veya kesin projeye dayalı olarak birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilecek işlerde, idareler, iş kaleminin adını, yapım şartlarını, ölçü yeri ve şeklini, birimini, birim fiyata dahil ve hariç unsurları ihtilafa meydan vermeyecek biçimde teknik olarak açıklayan birim fiyat tarifleri hazırlar.

e) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; uygulama projeleri ve mahal listelerine dayalı olarak imalat iş kalemleri veya iş gruplarının teknik tarif ve özellikleri belirlenir.” hükmü, “Yaklaşık maliyet hesabına esas fiyat ve rayiçlerin tespiti” başlıklı 10’uncu maddesinde “ (1) İdarelerce, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde;

a) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar,

b) Kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçler,

c) İlgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenerek yayımlanmış fiyat ve rayiçler,

ç) Yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren, konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlere ilişkin maliyetler,

d) İdarenin piyasa araştırmasına dayalı rayiç ve fiyat tespitleri,

esas alınır.

(2) İdareler, yaklaşık maliyete ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyat ve rayiçlerin birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

(3) İşin bütünü, iş grubu, iş kalemi ve malzeme rayici bazında yapılacak piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitlerinde; iş, imalat ve/veya malzemenin yapımcılarından, üreticilerinden, ana bayilerinden, toptancılarından, yetkili satıcılarından ve satıcılarından fiyatlar veya proforma faturalar alınmak ve gerekli karşılaştırmalar yapılmak suretiyle uygun fiyatlar belirlenir. Tereddüt edilen fiyatların gerçek piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığı hususu Ticaret ve/veya Sanayi Odalarından alınacak yazılı rayiçlerle netleştirilir.

(4) Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu, iş kalemi veya malzemenin ayrıntılı özellikleri ve standardına yer verilir, fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar Katma Değer Vergisi hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan fiyat bildirimleri ve proforma faturaları dikkate alınmaz.” hükmü ve “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 11’inci maddesinde “ (1) (Değişik:RG-3/7/2009-27277)İş kalemi ve/veya iş grubu şeklinde tespit edilen imalat miktarlarının, Yönetmeliğin 10 uncu maddesine göre belirlenen ve yüklenici karı ve genel gider ihtiva etmeyen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutar KDV hariç olarak hesaplanır ve bulunan bu tutara % 25 oranında yüklenici kar ve genel gider karşılığı eklenmek suretiyle yaklaşık maliyet tespit edilir.

(2) (Değişik:RG-3/7/2009-27277) Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin hesap cetveli ve icmal tablosu hazırlayanlarca imzalanmak suretiyle ihale onay belgesine eklenir.

(3) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda yaklaşık maliyeti oluşturan unsurlar, Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan ilgili endeksler üzerinden güncellenir.” hükmü yer almaktadır.

15.07.2014 tarihli yazımız ile idareden “- Yaklaşık maliyetin hesaplanmasında Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 8, 9, 10 ve 11’inci maddeleri uyarınca yapılan işlemler, özellikle yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların tespiti ve yaklaşık maliyet hesabına esas fiyat ve rayiçlerin tespitinde neyin esas alındığı, hangi yılın fiyat ve rayiçlerinin kullanıldığı,

• Yaklaşık maliyet hesabı yapılırken nakliye giderinin dahil edilip edilmediği, tüm iş kalemlerinin birim fiyat analizlerinde nakliye girdisinin bulunup bulunmadığı, iş kalemlerinin her biri için aynı nakliye mesafesinin mi farklı nakliye mesafelerinin mi bulunduğu, farklı mesafeler var ise her bir iş kalemi için nakliye mesafesinin ne olduğu, ve nakliye gideri bulunan iş kalemlerinde nakliye maliyetinin nasıl hesaplandığı, hesabın neye dayandığı, moment hesabı yapılıp yapılmadığı,
• Yaklaşık maliyet hesabında sehven dikkate alınmayan bir maliyet kalemi bulunup bulunmadığı,
• Yaklaşık maliyete ilişkin hesap cetveli, ayrıntılı icmal tablosu ve istenilen tüm bilgilere ilişkin gerekçeli açıklamalar ile dayanakları olan belgeler,” hususlarında bilgi ve belge istenilmiştir.

İdareden gelen 18.07.2014 tarihli cevabi yazıda “Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 10. maddesinin (b) bendi gereğince kurumumuzca yayınlanmış 2013 yılı birim fiyat ve rayiçleri kullanılmıştır. İşin yapım yerleri itinerer şeklinde ihale kapsamında verilmiş yapılacak imalat kalemleri buna göre hesap edilmiştir. Yaklaşık maliyetin hesabında birden fazla iş kalemini ihtiva eden paçal iş kalemleri oluşturulmuştur. İhale tarihi itibariyle yürürlükteki genel tebliğ uyarınca ihale dokümanı kapsamında iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarına yer verilmemiştir.

İtinerer’de işin yapılacağı yerler gösterilmekle birlikte ocak temini yükleniciye ait olduğundan, şantiyenin dolayısıyla plentin kurulacak yerlerinin önceden bilinmesinin imkanı yoktur. Etrafındaki ocaklar göz önüne alınarak bitüm nakli, malzemenin serim yerine nakli ve benzeri nakliyeler değişebilir nakliye mesafeleri olduğundan kurumumuzca global olarak mesafeler alınmış olup, bilgi ve belgeler ektedir.” denilmiştir.

Bu tespitler çerçevesinde, idarenin, iş kalemlerine ilişkin birim fiyat tariflerini ve analizleri hazırladığı, imalat kalemlerinin paçal olarak ve ihale dokümanına uygun şekilde oluşturulduğu, kesin proje üzerinden birim fiyat teklif alındığı, iş kalemlerinin idarece yayımlanan 2013 yılı birim fiyat ve rayiçleri kullanılarak hesaplandığı, işin yapım yerlerinin itinerer üzerinde belirlendiği, ocak temininin yükleniciye ait olması nedeniyle nakliye mesafeleri değişebilir olduğundan, mesafelerin global olarak alındığının idarece açıklandığı ve idarenin yaklaşık maliyetin hesaplanması için mevzuatta yer alan düzenlemelere uygun hareket ettiği anlaşılmıştır. Diğer taraftan, itirazen şikâyet dilekçesine yer alan moment hesabı yapılmadığı, belirli kilometrelerin devlet yolu gibi dikkate alındığı iddialarının, yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemelerinde yer verilen herhangi bir hususa aykırılık oluşturmadığı, yaklaşık maliyetin hazırlanan ihale dokümanına göre idarece yapılan değerlendirmeler çerçevesinde hesaplandığı anlaşıldığından idarece yapılan işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi