KİK Kararı: 2014/UM.II-2315

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/039
Gündem No : 14
Karar Tarihi : 11.06.2014
Karar No : 2014/UM.II-2315
BAŞVURU SAHİBİ:
Semt Et Ve Et Mamülleri Sabit Timoçin Özşanlı Yemek Tem.Otom.Gıda San.Tic.Ltd.Şti., ÖZŞANLI YEMEK TEM. OTOM. GIDA SAN. TİC. LTD. ŞTİ. DİYARBAKIR

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Eğitim Ve Araştırma Hastanesi-Diyarbakır Sağlık Bakanlığı Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumu, Üçkuyular Elazıg Yolu Üzerı 10.Km. DİYARBAKIR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/22195 İhale Kayıt Numaralı "2014-2015 Mali Yılları 1 Yıllık 3 Kalem Beyaz-Kırmızı Et" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği tarafından 03.04.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2014-2015 Mali Yılları 1 Yıllık 3 Kalem Beyaz-Kırmızı Et” ihalesine ilişkin olarak Sabit Timoçin (Semt Et ve Et Mamulleri) - Özşanlı Yem. Tem. Otom. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi’nin 18.04.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.04.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.05.2014tarih ve 14766sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 05.05.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1608sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdari Şartname’nin 7’inci maddesinde gıda sicil belgesi veya gıda üretim sertifikası/gıda üretim izin belgesinin ihaleye katılabilmek için gereken belgeler arasında sayıldığı, Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmelik ile birlikte yeni bir belge olan işletme onay belgesi ihdas edilerek eşdeğer nitelikteki belgelerin bu belge ile değiştirilmesinin zorunlu hale getirildiği, ancak 31.12.2014 yılı sonu ile sınırlı olmak üzere işletme onay belgesi alınıncaya kadar mevcut gıda üretim ve sicil belgelerinin kullanılabileceğinin de Yönetmelik’te hüküm altına alındığı, İdari Şartname’de istenen belgelerin eş değerinin işletme onay belgesi olduğu, ancak ihale üzerinde bırakılan istekli Rota Yem. Tic. A.Ş.nin sunmuş olduğu belgenin işletme onay belgesi değil, işletme kayıt belgesi olduğu, bu belgenin gıda sicil veya gıda üretim belgelerine eşdeğer bir belge olmadığı, ayrıca belgede belirtilen faaliyet konusunun beyaz-kırmızı et alımını kapsamadığı, nitekim Yenişehir İlçe Tarım Müdürlüğünden almış oldukları yazıda işletme kayıt belgesinin kırmızı et işleme ve üretim tesisini kapsamadığının belirtildiği, dolayısıyla ihale üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu işletme kayıt belgesinin uygun görülmeyerek teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. İhalenin kırmızı et alımına ilişkin birinci kısmı üzerinde bırakılan istekli Rota Yem. Tic. A.Ş.nin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin ihale tarihi olan 04.03.2014 tarihinden önce alınıp alınmadığı ve vergi dairesi kayıtlarına işlenip işlenmediği hususu ile ihalenin beyaz et alımına ilişkin ikinci kısmına teklif veren Hacı Akcan’ın (Akcan Et Market) sunmuş olduğu gıda sicil belgesi veya gıda üretim sertifikasının beyaz et ürünleri alımını kapsayıp kapsamadığı hususunun Kurumca incelenerek taraflarına bilgi verilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak,

Üç kısımdan oluşan kısmi teklife açık incelemeye konu ihalenin sadece birinci kısmına Rota Yem. Tic. A.Ş. tarafından teklif sunulduğu, dolayısıyla başvuru sahibinin söz konusu iddiasının ihalenin birinci kısmına yönelik olduğu anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…ı) İstekli teklif dosyasında Gıda Sicil Belgesi (Sertifikası) veya Gıda Üretim Sertifikası/Gıda Üretim İzin Belgesini dosyasında sunacaktır…” düzenlemesine yer verilmiştir.

Aktarılan Şartname maddesi kapsamında ihale üzerinde bırakılan istekli Rota Yem. Tic. A.Ş. tarafından 19.03.2014 tarihli işletme kayıt belgesinin sunulduğu, belgede işletmenin faaliyet konusunun “Depo, gıda satış ve diğer perakende faaliyet gösteren işletmeler” şeklinde belirtildiği görülmüştür.

5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu’nun 30’uncu maddesine dayanılarak yayımlanan Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğin 13’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında, gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemelerin üretim izni belgelerinin tüm sonuçlarıyla iptal edildiği düzenlenmiş, aynı Yönetmeliğin 6’ncı maddesinde, Ek-1’de belirtilen işletmeler dışında kalan diğer işletmelerin kayıt kapsamında olduğu ve işletme kayıt belgesi kullanmalarının zorunlu olduğu belirtilmiş, Yönetmeliğin 7’inci maddesinde ise Ek-1’de yer alan onaya tabi gıda işletmelerinin faaliyete geçmeden önce şartlı onay belgesi, daha sonra da onay belgesi almak zorunda oldukları hükme bağlanmıştır.

Söz konusu Yönetmeliğin 4’üncü maddesinde işletme kayıt belgesi “İstenilen bilgi ve belgeleri tamamlanmış kayıt kapsamındaki gıda işletmelerine yetkili merci tarafından verilen belge”, işletme onay belgesi ise “İstenilen bilgi ve belgeleri tamamlanmış ve yerinde yapılan resmi kontrol sonucu uygun bulunan onay kapsamındaki gıda işletmesinin faaliyete geçmesi için yetkili merci tarafından verilen, iptal edilebilen veya askıya alınabilen Ek-9’da yer alan belge” şeklinde tanımlanmıştır.

Öte yandan aynı Yönetmeliğin geçici 1’inci maddesinin ikinci fıkrasında, 17.12.2011 tarihinden önce çalışma izni ve gıda sicili belgesi, kayıt belgesi veya bu belgelere eşdeğer belge almış ve halen faaliyet gösteren kayıt kapsamındaki gıda işletmelerinin, bu belgelerini en geç 31.12.2014 tarihine kadar bu Yönetmelikteki kayıt belgesi ile değiştirmek zorunda oldukları hüküm altına alınmıştır.

Bahse konu Yönetmelik ekinde (Ek-1) Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliği kapsamında onaya tabi gıda işletmeleri 16 sınıf şeklinde belirtilmiş, Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliği’nin 2’nci maddesinin dördüncü fıkrasında ise Yönetmeliğin, aksi belirtilmedikçe perakendeye uygulanmayacağı hüküm altına alınmıştır.

Aktarılan mevzuat hükümleri bir arada değerlendirildiğinde, İdari Şartname’nin aktarılan maddesinde belirtilen gıda sicil belgesi, gıda üretim sertifikası/gıda üretim izin belgelerinin yerine, işletme onay belgesi ve işletme kayıt belgesi şeklinde iki belgenin ihdas edildiği, anılan Yönetmeliğin ekinde (Ek-1) yer alan işletmelerin işletme onay belgesi, bunun dışında yer alan işletmelerin ise işletme kayıt belgesini almalarının zorunlu olduğu, perakende gıda satışı yapan işletmelerin işletme kayıt belgesi alarak faaliyet gösterebilecekleri anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin aktarılan maddesinde, isteklilerce sunulması gereken belgelere sahip işletmelerin Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliği’ne tabi işletmelerden olması şeklinde bir zorunluluk öngörülmediğinden ve işletme kayıt belgesi almak suretiyle perakende et satışı yapan işletmelerin idarenin 12 ay süre ile ihtiyaç duyacağı kırmızı eti temin etmesi mümkün olduğundan, incelemeye konu ihaleye teklif sunan isteklilerin aktarılan İdari Şartname maddesi çerçevesinde işletme onay belgesi sunmasının zorunlu olmadığı anlaşılmıştır.

Nitekim ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen belgelerden başvuru sahibi Sabit Sabit Timoçin - Semt Et ve Et Mamulleri / Özşanlı Yem. Tem. Otom. Gıda San. Tic. Ltd. Şti. Ortak Girişimi tarafından da özel ortak Özşanlı Yem. Tem. Otom. Gıda San. Tic. Ltd. Şti.ne ait işletme kayıt belgesinin sunulduğu, bu belge ekinde sunulan gıda üretim ve gıda sicil sertifikalarının ise başvuru sahibi pilot veya özel ortağa ait olmadığı görülmüştür.

Sonuç olarak ihalenin birinci kısmı üzerinde bırakılan isteklinin sunmuş olduğu işletme kayıt belgesinin yeterli olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

1. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak,

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri hüküm altına alınmış olup anılan maddenin dördüncü fıkrasında “Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

…

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.” hükmü yer almaktadır.

Diğer taraftan, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında “Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuru sahibinin aktarılan iddiasında 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinde öngörüldüğü şekilde idarenin hangi işleminin hangi nedenlerle hukuka aykırı olduğu hususlarına yer verilmediği ve delilleri ile de ortaya konulmadığı, ihalenin birinci ve ikinci kısımları için ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen isteklilerin sunmuş oldukları belgelere ilişkin bazı tespitlerin yapılması ve bu tespitlere ilişkin olarak başvuru sahibinin bilgilendirilmesi şeklindeki başvuru sahibinin talebinin iddia mahiyeti taşımadığı, bu itibarla başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde somut bir iddiada bulunulmadığı anlaşılmıştır.

Başvurunun itirazen şikâyet başvurusu niteliğinde olabilmesi için öncelikle bir hukuka aykırılık iddiası içermesi gerektiği gibi anılan Kanun’un 54’üncü maddesinde öngörüldüğü şekilde iddianın gerekçe ve delilleri ile de ortaya konulması gerekmektedir. Başvuru dilekçesinin bu hali ile herhangi bir hukuka aykırılık iddiasında bulunmaksızın ve delil ile gerekçe ortaya koymaksızın dilekçede belirtilen belgelerin yeniden incelenerek başvuru sahibine bilgi verilmesi talebini içerdiği ve bu nedenle anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendi ile anılan Yönetmelik’in 8’inci maddesinin (ç) bendine aykırı olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Bu itibarla, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince incelemeye konu iddianın şekil yönünden reddine karar verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde özetle “ihalenin kırmızı et alımına ilişkin birinci kısmı üzerinde bırakılan istekli Rota Yem. Tic. A.Ş.nin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin ihale tarihi olan 04.03.2014 tarihinden önce alınıp alınmadığı ve vergi dairesi kayıtlarına işlenip işlenmediği hususu ile ihalenin beyaz et alımına ilişkin ikinci kısmına teklif veren Hacı Akcan’ın (Akcan Et Market) sunmuş olduğu gıda sicil belgesi veya gıda üretim sertifikasının beyaz et ürünleri alımını kapsayıp kapsamadığı hususunun Kurumca incelenerek taraflarına bilgi verilmesi gerektiği” şeklinde belirtilen ikinci iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, başvurunun hukuka aykırılık iddiası içermediği, delil ve gerekçe ortaya koymaksızın belgelerin yeniden incelenerek bilgi verilmesi talebini içerdiği gerekçesiyle 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince şekil yönünden “ başvurunun reddine ” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası kapsamında yapılan incelemeye göre;

4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında; ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, 56’ncı maddesinin birinci fıkrasında; idareye şikâyet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55’inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, ikinci fıkrasında ise; Kurumun itirazen şikâyet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceleyeceği hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 5’nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; isteklilerin; yeterlik başvurularının veya tekliflerin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler hakkında başvuruda bulunabileceği, 14’üncü maddesinin birinci fıkrasında; idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabileceği, 15’nci maddesinin birinci fıkrasında; Kuruma yapılan başvuruların, öncelikle 16’ncı madde çerçevesinde inceleneceği, 16’ncı maddesinin ikinci fıkrasında ise; başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçileceğihükmü yer almaktadır.

Anılan Kanunun “ Temel İlkeler ” başlıklı 5’inci maddesinde, idarelerin anılan Kanun kapsamında yapılacak olan ihalelerde gizliliği sağlanmakla sorumlu olduğu belirtilmiş, Kanunun 61’inci maddesinde de, bu Kanunun uygulanmasında görevliler ile danışmanlık hizmeti sunanların ihale süreci ile bütün işlemlere, isteklilerin iş ve işlemleri ile tekliflerin teknik ve mali yönlerine ilişkin gizli kalması gereken bilgi ve belgeler ile işin yaklaşık maliyetini ifşa edemeyecekleri, aksine hareket edenler hakkında ilgisine göre 58’inci ve 60’ıncı maddelerde belirtilen müeyyidelerin uygulanacağı kurala bağlanarak ihalelerde gizliliğin sağlanması amacıyla temel hukuki düzenlemeler öngörülmüştür.

Bu itibarla, gizlilik ilkesinin uygulanmasının zorunlu olduğu ihale süreçlerinde, isteklilerin teklifleri aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sundukları bilgi ve belgeler hakkında detaylı bilgiye sahip olmaları ve bu verilerle itiraz etmesine zaten normal koşullarda olanak bulunmadığından, ayrıca başvuru ihalenin birinci ve ikinci kısmı üzerinde bırakılan isteklilerin yeterliklerinin tespiti kapsamında sundukları belgelerin istenilen kriteri karşılayıp karşılamadığına ilişkin olduğundan, itirazen şikâyet başvurusunda belirtilen birinci iddianın esasının incelenmesine geçilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin itirazen şikâyet başvurusunda belirttiği ikinci iddiasının somut olarak ele alınarak işin esasının incelenmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, bu iddia kapsamında Kurul çoğunluğunca alınan “Başvurunun reddine” niteliğindeki karara katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi