KİK Kararı: 2014/UM.II-2307

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/039
Gündem No : 6
Karar Tarihi : 11.06.2014
Karar No : 2014/UM.II-2307
BAŞVURU SAHİBİ:
Mia Teknoloji Yazılım Tasarım Mühendislik İthalat İhracat Pazarlama Limited Şirketi, GAZİ ÜNİVERSİTESİ GÖLBAŞI YERLEŞKESİ ZEMİN KAT NO:BZ-16 ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ümraniye T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Adalet Bakanlığı Müsteşarlık, Hekimbaşı Mah. Küçüksu Caddesi.Hekimbaşı Mevkii İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/33669 İhale Kayıt Numaralı "Ümraniye T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumumuza Göz Kayıt Sistemi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ümraniye T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu tarafından 11.04.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Ümraniye T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumumuza Göz Kayıt Sistemi” ihalesine ilişkin olarak Mia Teknoloji Yazılım Tasarım Mühendislik İthalat İhracat Pazarlama Limited Şirketi’nin 03.04.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 10.04.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.04.2014tarih ve 12797sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.04.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/1461sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. “Biyometrik Tanıma-Kontrol Sistemi” başlıklı 3’üncü bölümünün 17’nci maddesinde “Sistemde işlenen iris kodu bilgileri, veritabanında en çok 512 byte yer tutmalıdır. Bu konu ziyaretçi sayısının yüksek olması dolayısıyla önemlidir.” şeklinde yer alan düzenlemenin “Sistemde işlenen iris kodu bilgileri, veritabanında en çok 768 byte yer tutmalıdır. Bu konu ziyaretçi sayısının yüksek olması dolayısıyla önemlidir.” şeklinde değiştirilmesinin istenildiği, mevcut düzenlemede dosya boyutunun küçük olmasının doğruluk oranını arttıracak bir husus olmadığı gibi negatif yönde etkileyecek bir faktör olduğu, o yüzden sıkıştırma ile ilgili maksimum değer yerine genelde minimum bir değer verilmesinin daha doğru olacağı ve madde metninin önerildiği şekilde değiştirilmesiyle daha geniş bir rekabet ortamının oluşacağı,

2. “İris Tanıma Sistemi Optik Kayıt Ünitesi” başlıklı 5’inci bölümünün 3’üncü maddesinde yer alan “Teklif edilecek cihazlar çift göz kayıt ve tanımlama işlemleri için 2 adet CCD kamera içerecektir.” şeklindeki düzenlemenin “Teklif edilecek cihazlar çift göz kayıt ve tanımlama işlemleri için 2 adet CCD veya CMOS kamera içerecektir.” şeklinde değiştirilmesinin istenildiği, dünya pazarlarında yaygın olarak kullanılan bu iki tür sensör (CCD veya CMOS) içinhangisinin kullanıldığından ziyade hangisinin en etkin şekilde entegre edildiğinin önemli olduğu, Şartname’yi tek bir sensör ile sınırlamanın rekabet koşullarını olumsuz etkilediği,

3. “İris Tanıma Sistemi Optik Kayıt Ünitesi” başlıklı 5’inci bölümünün 1’inci maddesinde yer alan “Teklif edilecek cihazlar, kullanıcılara herhangi bir zarar verecek unsur taşımamalıdır. İris tanıma fonksiyonunu yerine getiren optik cihazın göz sağlığına günde yüz kez yılda milyonlarca kez okutmada dahi zararı olmadığına dair, Bu konu ile ilgili yetkili sağlık enstitülerinden yada üniversitelerin ilgili bölümlerinden alınmış sağlık raporları teklifle birlikte sunulacaktır. Bu raporları sağlamayan teklifler reddedilir.” şeklindeki düzenlemenin sübjektif olduğu, milyonlarca ölçümün teorik ve pratik olarak yapılmasının mümkün olmadığı dolayısıyla madde metninin “Teklif edilecek cihazlar, kullanıcılara herhangi bir zarar verecek unsur taşımamalıdır. Bu durum ulusal veya uluslararası kontrol otoritelerinde belgelendirilmelidir.” şeklinde değiştirilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin Teknik Şartname’nin 3’üncü bölümünün 17’nci maddesinde yer alan düzenlemenin değiştirilmesine yönelik talebinin yerinde olup olmadığının anlaşılmasını teminen bir akademik kuruluştan;

Göz Kayıt Sistemi Teknik Şartnamesi’nin “Biyometrik Tanıma-Kontrol Sistemi” başlıklı 3’üncü bölümünün 17’nci maddesinde yer alan “Sistemde işlenen iris kodu bilgileri, veritabanında en çok 512 byte yer tutmalıdır. Bu konu ziyaretçi sayısının yüksek olması dolayısıyla önemlidir.” şeklindeki düzenlemenin verimlilik, fonksiyonellik ve sistemin işletilmesi açısından ilave bir avantaj sağlayıp sağlamadığı,

Aynı Şartname’nin 3’üncü bölümünün 15’inci maddesinde yer alan “İris Tanıma Sistemi, aktif ortamda (iris okuyucu/kayıt yada kod kontrol ünitelerinde) standart olarak 4000, sunucu bilgisayar ise en az 50.000 İris Kodunu hafızasında tutabilmelidir. Daha fazla kapasite gerektiğinde ise yazılım ve donanımda yapılacak değişiklikler ile bu sayı sınırsız olmalıdır. Teorik olarak sistem kapasitesi donanım ve yazılım limitleri ile sınırlı olmalıdır. Hafızaya kaydedilen iris kodları, kullanıcı kimlik numaraları ve diğer yazılımlar ve veriler enerji kesilmesi durumunda sabit hafızada korunabilmelidir.” şeklindeki düzenleme dikkate alındığında, iris kodu bilgilerine ilişkin , “veritabanında en çok 768 byte yer tutması” gerektiği yönündeki talebin yerinde olup olmadığı, istenilen değişikliğin yapılması halinde sistemin verimli ve etkin çalışmasının engellenip engellenmeyeceği hususlarında gerekçeli görüş talep edilmiştir.

Akademik kuruluştan temin edilen teknik görüş yazısında;

“İris gibi küçük boyutlu görüntüler için 512 byte lık hafıza kapasitesi veri kaybının olmadığı yeterli duyarlılığı sağlayacaktır.

Ancak her biri veri için 512 byte kapasite kullanan sistemler 768 byte kapasite kullanan sistemlere göre veri bankası kontrolünün daha hızlı olmasını sağlayacaktır. Büyük sayıda verilerin kullanılacağı sistemlerde karşılaştırma hız faktörü oldukça önemlidir. Bu nedenle her bir veri için 512 byte lık hafıza kapasitesi daha uygundur. Talep edilen değişiklik uygun değildir.” şeklinde görüş beyan edilmiştir.

Dolayısıyla, başvuru sahibinin Göz Kayıt Sistemi Teknik Şartnamesi’nin “Biyometrik Tanıma-Kontrol Sistemi” başlıklı 3’üncü bölümünün 17’nci maddesinde yer alan düzenlemenin değiştirilmesi yönündeki talebinin yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin Teknik Şartnamenin 5’inci bölümünün 3’üncü maddesinde yer alan düzenlemenin değiştirilmesine yönelik talebinin yerinde olup olmadığı hususunda alınan gerekçeli görüşte;

“CCD ve CMOS sensörlerin birbirine göre avantaj ve dezavantajları vardır. CCD sensörler CMOS sensörlerden daha çok enerji harcamaktadır. Bu da kamerada ısınmaya neden olmaktadır. Fakat CCD sensörlerin ışığa duyarlılığı daha fazla ve gürültüden etkilenmeleri daha azdır. CMOS sensörleri ise daha hızlı okuma yapar, düşük güç tüketimi vardır, gürültüye bağışıklığı daha fazladır ve sistem boyutu daha küçüktür. Bu avantaj ve dezavantajlara bakıldığında CCD kameranın, sistemin fonksiyonel bir şekilde işletilmesi açısından zorunlu olmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle rekabeti engelleyecek durum oluşmaması açısından ilgili maddenin istenilen şekilde değişmesi uygundur.” şeklinde görüş beyan edilmiştir.

Alınan teknik görüş ile idarenin şikâyet başvurusuna verdiği cevapta CCD sensörün tercih edilmesine yönelik bir zorunluluk bulunduğu ya da standardizasyonu sağlamak amacıyla bu sensörün tercih edildiğine ilişkin bir açıklamanın bulunmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin Göz Kayıt Sistemi Teknik Şartnamesi’nin “İris Tanıma Sistemi Optik Kayıt Ünitesi” başlıklı 5’inci bölümünün 3’üncü maddesinde yer alan düzenlemenin değiştirilmesi yönündeki talebinin yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

3 ) Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru konusu alıma ilişkin düzenlenen Göz Kayıt Sistemi Teknik Şartnamesi’nin “İris Tanıma Sistemi Optik Kayıt Ünitesi” başlıklı 5’inci bölümünün 1’inci maddesinde “Teklif edilecek cihazlar, kullanıcılara herhangi bir zarar verecek unsur taşımamalıdır. İris tanıma fonksiyonunu yerine getiren optik cihazın göz sağlığına günde yüz kez yılda milyonlarca kez okutmada dahi zararı olmadığına dair, Bu konu ile ilgili yetkili sağlık enstitülerinden yada üniversitelerin ilgili bölümlerinden alınmış sağlık raporları teklifle birlikte sunulacaktır. Bu raporları sağlamayan teklifler reddedilir.” düzenlemesi yer almakta olup, aynı düzenleme Teknik Şartname’nin “İris Tanıma Sistemi Optik Okuyucu Ünitesi” başlıklı 6’ncı bölümünün 1’inci maddesinde de yer almaktadır**.**

Başvuru sahibi, yapılan düzenlemenin sübjektif olduğunu, milyonlarca ölçümün teorik ve pratik olarak yapılmasının mümkün olmadığını, dolayısıyla madde metninin “Teklif edilecek cihazlar, kullanıcılara herhangi bir zarar verecek unsur taşımamalıdır. Bu durum ulusal veya uluslararası kontrol otoritelerinde belgelendirilmelidir.” şeklinde değiştirilmesi gerektiğini iddia etmektedir.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” düzenleyen 7’nci maddesinde ise Teknik Şartname’nin 5 ve 6’ncı bölümlerinin 1’inci maddelerinde sunulması istenilen belgelere ve bu belgelerin niteliklerine yer verilmediği görülmektedir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhale ilânlarında bulunması zorunlu hususlar” başlıklı 24’üncü maddesinde ihaleye katılabilme şartları ve istenilen belgelerin neler olduğunun belirtilmesinin zorunlu olduğu; “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 27’nci maddesinde ise idari şartnamede ihale konusuna göre isteklilerde aranılan şartlar, belgeler ve yeterlik kriterlerinin belirtilmesinin zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır. Diğer bir ifadeyle, tekliflerin değerlendirilmesinde esas alınacak yeterlik kriterlerinin ihale ilanında ve İdari Şartname’de açıkça düzenlenmesi gerekmektedir.

Dolayısıyla Teknik Şartname’de belirtilen şikâyete konu bu hususun yeterlik kriteri olarak isteklilerce ihaleye teklif verme aşamasında belgelendirilerek karşılanması gereken bir husus olmadığı açıktır. Zira, idareye yapılan değişiklik talebinin reddi, idarenin teklifleri değerlendirirken söz konusu Teknik Şartname düzenlemelerini esas alacağı sonucuna yol açmaktadır.

İdarece gönderilen ihale işlem dosyasında isteklilerce teklif edilen ürünlere ilişkin birtakım test sonuçları sunulduğu, ancak bunların tamamının yabancı dilde düzenlenmiş olduğu, aynı zamanda Teknik Şartname’nin ilgi maddeleri uyarınca yetkili sağlık enstitüsü veya üniversitelerin ilgili bölümlerinden değil, bağımsız test laboratuvarlarınca tanzim edilmiş olduğu görülmüştür. Bu çerçevede sunulan belgelerin de tam olarak Teknik Şartname’nin bahse konu düzenlemesini karşılamadığı anlaşılmaktadır.

Bunun üzerine idareden;

1. Alıma konu cihaza ilişkin düzenlenen Teknik Şartname’nin “İris Tanıma Sistemi Optik Kayıt Ünitesi” başlıklı beşinci bölümü ile “İris Tanıma Sistemi Optik Okuyucu Ünitesi” başlıklı altıncı bölümünün 1’inci maddesindeyer alan düzenleme uyarınca isteklilerce teklifleri kapsamında herhangi bir belge sunulup sunulmadığı,

2. İhale komisyonunun teklifleri hangi kriterleri esas alarak değerlendirdiği hususunda açıklayıcı bilgi ile,

3 ) Teknik Şartname’nin söz konusu düzenlemesi uyarınca isteklilerce teklifleri kapsamında herhangi bir belge sunulmuş ise söz konusu belgelerin birer örneğinin gönderilmesi ve daha önce Kuruma gönderilen belgeler arasında bu belgelere yer verilmeme gerekçesinin belirtilmesi istenilmiş olup, cevap yazısında tekliflerin İdari Şartname’nin 5’inci maddesinin (a), (b), (c) ve (ç) bendleri çerçevesinde değerlendirildiği, kayıt cihazlarının yurt dışında üretilmesinden dolayı yabancı dilde orijinal olan sağlık kuruluşu raporlarının gönderildiği ve bugün itibarıyla ihale komisyonunda bulunan Türkçe tercüme edilmiş olan Sağlık Kuruluşu Raporunun yazı ekinde gönderildiği ifade edilmiştir.

Ayrıca idarenin cevap yazısında, tekliflerin İdari Şartname, Teknik Şartname, Sözleşme Tasarısı ve Standart formlar esas alınarak değerlendirildiği ifade edilmiş olup, teknik şartname düzenlemelerinin tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında dikkate alındığı anlaşılmaktadır.

İdarenin söz konusu yazısı ekinde yer alan belge ise, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifi kapsamında sunduğu test raporunun Türkçe tercümesi olup, bu raporun bir sağlık kuruluşu tarafından değil, bir bağımsız test laboratuvarınca tanzim edildiği ve noter onayının bulunmadığı ve bu Türkçeye tercüme edilmiş raporun ihale tarihinden sonraki bir tarihte temin edilerek idareye sunulduğu görülmektedir**.**

Sağlık kuruluşu raporlarının tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında dikkate alınması halinde, ihaleye teklif veren 3 isteklinin teklifinin de İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7.7’nci maddesinde yapılan düzenlemeleri karşılamadığı ve ihalede geçerli teklif kalmayacağı anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla,

İhaleye katılım aşamasında yeterlik kriterlerinin idari şartnamede yazılı olanlarla sınırlı olduğu, ihale komisyonun ihaleye verilen teklifleri idari şartname hükümleri doğrultusunda değerlendirmesi gerektiği açık olduğundan, başvuru sahibinin Teknik Şartname’nin 5 ve 6’ncı bölümlerinin 1’inci maddelerinde yapılması istenilen değişiklik talebinin reddedilmesinin yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu çerçevede, şayet idarece teklif edilen sistemi oluşturan cihazların insan sağlığına olumsuz bir etkisinin bulunmadığı hususunun tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında istenilmesi bir zorunluluk ise, bu hususa ihale ilanında ve İdari Şartname’nin ilgili maddesinde yer verilmesi ve bu kapsamda sunulacak belgelerin şekil ve içerik açısından net bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Dolayısıyla, başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde yer alan 2’nci ve 3’üncü iddialarının yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi