KİK Kararı: 2014/UH.III-857

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/012
Gündem No : 58
Karar Tarihi : 10.02.2014
Karar No : 2014/UH.III-857
BAŞVURU SAHİBİ:
Ulusal Özel Güvenlik Ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti., RASİMPAŞA MAH. YAVUZTÜRK SOK. NO:5/5 İSTANBUL

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Buca Belediyesi Destek Hizmetler Müdürlüğü, Menderes Caddesı No: 85 Belediye Sarayı 35150 İZMİR

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/159797 İhale Kayıt Numaralı "İzmir Buca Belediye Başkanlığı Ve Bağlı Birimleri İle Açık, Kapalı Bina Ve Tesislerinde Çalıştırılmak Üzere Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Buca Belediyesi Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğütarafından 09.12.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “İzmir Buca Belediye Başkanlığı ve Bağlı Birimleri ile Açık, Kapalı Bina ve Tesislerinde Çalıştırılmak Üzere Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.nin 27.12.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.01.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 14.01.2014tarih ve 1653sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.01.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/292sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,Buca BelediyeBaşkanlığı tarafından “Silahsız Özel Güvenlik Hizmet Alım İşi” ihalesinin 09.12.2013 tarihinde yapıldığı, idarece tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak değerlendirip tekliflerine ilişkin açıklamaların sunulmasının istenildiği ve bunun üzerine verilen cevabın idare tarafından uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

Kesinleşen ihale kararında bildirilen asgari işçilik maliyet hesaplamasında hata olduğu, doğrusunun Kamu İhale Kurumu ihale araçları işçilik hesaplamasında ve düşük fiyat açıklamalarında sundukları işçilik hesaplamasındaki gibi olduğu, idarenin yapmış olduğu hesaplama ile kullanılan yolun yanlış olduğu ve düzeltilmesi gerektiği, firmaları tarafından kıyafet için öngörülen %3 sözleşme gideri dâhil 2,70 TL bedelini birim fiyat teklif cetvelinde yer alan diğer bir işçilik kalemi olan resmi tatil günleri fazla çalışma ücreti içerisine ilave edilerek verilen fiyat teklifinin toplamda asgari işçilik maliyetinin altında kalmadığı ve mevzuata aykırılık bulunmadığı,

Mali mesuliyet sigortası için firmaları tarafından birim fiyat teklif cetvelinde verilen fiyatın 131 kişi için 12 aylık 15,48 TL olduğu, mali mesuliyet sigortası fiyat teklifinin alındığı sigorta şirketinin verdiği teklifin 12,38 TL olduğu ve tekliflerinin bu bedeli karşıladığı, kararın bu yönde düzeltilmesi gerektiği,

İdarece, firmaları tarafından giyim için sunulan proforma faturada monta ilişkin 0,01 TL birim fiyatın Ek-O5 (maliyet/satış tutarı tespit tutanağı-tedarikçiden alınan proforma faturayla açıklama)’e göre 0,001 TL ve proforma fatura toplamının 1,441 TL olması gerektiğinin bildirildiği, ancak meslek mensubunun bu fiyattan proforma verdiği, birimde başvuru sahibi tarafından verilen 0,01 TL’nin 0,001 TL’nin altında kalmadığı, ayrıca idare tarafından belirtilen meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin meslek mensubunca aslı gibidir yapılmasının mevzuata aykırılık teşkil ettiğinin doğru olmadığı ve aykırı olsa bile meslek mensubunun iletişim bilgilerinin proforma faturada ve Ek-O 5’te yer aldığı ve bu bilgilerle irtibata geçilerek bilgilerin tamamlattırılabileceği, verilen teklifin en avantajlı teklif fiyat olarak belirlenen tekliften düşük olduğu ve kamu zararının oluştuğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak:

İhale dokümanında yer alan düzenlemelerden şikâyete konu ihaleye ilişkin işin Buca Belediye Başkanlığı ve bağlı birimleri ile bina ve tesislerinde vatandaşların, ziyaretçilerin, idare çalışanlarının 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun ile diğer Kanun ve Yönetmeliklerde belirtilen hükümler çerçevesinde, resmi kolluk kuvvetlerinin görev ve yetki alanlarının dışında kalan güvenlik tedbirlerini almak, idarece konulan kuralların yerine getirilmesi için belirlenen bölgelerde ve görev saatleri süresince 1 (bir) güvenlik amiri ve 130 (yüz otuz) güvenlik görevlisi ile güvenlik hizmetinin sağlanması işi olduğu, işe başlama tarihinin 01.01.2014, işin bitiş tarihinin ise 31.12.2014 olduğu, ihalenin birim fiyat teklif almak suretiyle gerçekleştirildiği belirlenmiştir.

Şikâyet konusu husus ile ilgili olarak idareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idarenin cevap yazısında 23.12.2013 tarihli kesinleşen ihale komisyonu kararında başvuru sahibi firmanın teklif etmiş olduğu fiyatın aşırı düşük teklif olduğu, sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının incelendiği, açıklamalarda çelişkiler bulunduğunun tespit edildiği, tekliflerinin asgari işçilik maliyetinin altında olduğu ifade edilerek tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığının belirtildiği, yaklaşık maliyetin Hizmeti Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti ” başlıklı 8’inci maddesine uygun şekilde hesaplandığı, yaklaşık maliyet hesaplanırken gerek Kamu İhale Kurumu’nun internet sitesinden işçilik hesaplama modülü üzerinden, gerekse elle hesaplamanın yapıldığı ve her iki hesaplamada da aynı rakama ulaşıldığı, idarece yaklaşık maliyet hesabında her bir güvenlik görevlisi için 331,63 TL giyim bedeli ile % 3 sözleşme ve genel gider kaleminin eklendiği, firmaları tarafından ise 131 güvenlik görevlisi için 2,62 TL giysi giderinin tekliflerine dâhil edildiği, sadece kışlık mont için istekli tarafından 0,01 TL, diğer giysi kalemleri için 0,001 TL bedel öngörüldüğü, 0,001 TL’nin yasal bir geçerliliği olmayan para birimi olduğu, ayrıca proforma faturayı düzenleyen firma ile idarece iletişime geçilmek istenildiği, ancak tutanaklar üzerinde bulunan irtibat numarasından firmaya ulaşılamadığı, irtibat telefonundan ulaşılan firmanın başka bir firma olduğunun anlaşıldığı, bu çelişki üzerine maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan bilgilerin hayatın olağan akışına ve ekonomik verilere uygun olmadığı tespitinin yapılarak gerekli değerlendirmenin yapılması için proforma faturayı düzenleyen firmanın bağlı olduğu Ankara Ulus Kızılbey Vergi Dairesine bildirim yapıldığı, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarında zorunlu mali sorumluluk sigortası için 131 güvenlik görevlisi için 15,48 TL teklif edildiği, ancak açıklamalar kapsamında sunulan faturada 12,38 TL bedelin yer aldığı, bu rakam üzerine tamamlama ve gayri safi kâr oranı olan 1,70 TL’nin eklenmesi sonucunda ulaşılan rakamın 15,48 TL ile uyumlu olmadığı, başvuru sahibinin teklifinin asgari işçilik maliyetini karşılamadığı tespitinin de yapılarak anılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı ifade edilerek başvuru reddedilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı Düşük Teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmüne,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, tekliflerin değerlendirilmesinde;

İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, kıdem tazminatı, işyeri hekimliği ücreti, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki genel giderleri karşılamak üzere birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik kalemindeki (yol, yemek ve giyecek dâhil brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası üzerinden ücret hesaplanan işçilik kalemi ile ulusal bayram ve genel tatil günleri ve fazla çalışma saatlerine ilişkin işçilik kalemleri) birim fiyatlar ile işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri kapsamında çalıştırılacak olan her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanacaktır.

…

79.3. Asgari işçilik maliyeti;

i- İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dâhil),

ii- İdari şartnamede öngörülen nakdi veya ayni yemek ve yol bedeli ile ayni giyim bedeli,

iii- İşveren sigorta primi tutarından oluşmaktadır.

79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dâhil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.

79.4.1. İsteklilerce yapılacak aşırı düşük teklife ilişkin açıklamalar belgelere dayanmalıdır. Belgelere dayanılmaksızın yapılan açıklamalar kabul edilmeyerek söz konusu teklifler reddedilecektir.

…

79.4.2.3. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamaya dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin açıklamalarına dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Tedarikçi veya üreticilerden alınan proforma faturalar,

b. Fiyat teklifleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mala ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Perakende satış yapan zincir mağaza veya marketlerin yayımladıkları fiyat kataloglarında yer alan fiyatlar,

e. Ticaret borsalarına kayıtlı mallara ilişkin olarak 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

f. Yaş sebze ve meyve için, Yaş Sebze ve Meyve Ticaretinin Düzenlenmesi ve Toptancı Halleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ilgili malın fiyatını gösteren belgeler,

g. İsteklinin ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarıdır.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları (79.4.2.4-79.4.2.13) maddelerine göre yapacakları açıklamalar kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan belge ve bilgilerden hiçbiri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer belge ve bilgiler kullanılarak da açıklama yapılabilir. (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir.)

79.4.2.4. Tedarikçi veya üreticilerden alınan birim fiyatları gösteren proforma fatura sunularak açıklama yapılması durumunda proforma faturadaki birim satış tutarı;

a) Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim maliyetin,

b) Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan (Ek-O.5) ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olamaz.

Maliyete dayalı açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satışlar üzerinden açıklama yapıldığında, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından proforma fatura üzerine; “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.4.2.14. Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

79.4.2.15. Maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının; 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu’na göre çalışan meslek mensuplarından, mükellefle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olanlar tarafından düzenlenmesi, bütün belge ve tutanakların her sayfasının taraflar tarafından imzalanarak kaşelenmesi gerekmektedir.

(79.4.2.4.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ve proforma fatura veren tedarikçi veya imalatçı tarafından, (79.4.2.5.) maddesine göre düzenlenen tutanak meslek mensubu ile istekliye fiyat teklifini veren kişi tarafından imzalanarak kaşelenecek ancak bu tutanaklar proforma fatura veya fiyat teklifi ekinde idareye verilmeyecek ve düzenleyen meslek mensubu tarafından muhafaza edilecektir.

(79.4.2.12.) maddesine göre düzenlenen tutanaklar ise meslek mensubu ile ihaleye katılan istekli tarafından imzalanarak kaşelenecek ve açıklama ekinde idareye sunulacaktır.

Meslek mensubu, proforma fatura veya fiyat teklifi üzerindeki beyanı ile O-5, O-6, O-7 nolu tutanaklardaki beyanların doğruluğundan sorumludur.

Gerekli görülmesi durumunda ihaleyi yapan idare, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarını, incelemek üzere muhafaza eden meslek mensubundan isteyebilir.

İhale komisyonunun, gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse istekliler tarafından açıklama kapsamında ihale komisyonuna sunulan tutanaklar üzerinde yaptığı inceleme sonucunda sunulan proforma fatura / fiyat teklifi ile bu belgeler arasında uyumsuzluk olduğunu tespit etmesi durumunda teklif reddedilerek uyumsuzluğun niteliğine göre söz konusu belgeler mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

İhale komisyonunca yapılan inceleme sonucunda, yukarıda belirtildiği şekilde bir uyumsuzluk olduğu tespit edilmemekle birlikte, belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda isteklinin teklifi reddedilmeyecek ancak proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilecektir.

79.4.2.16. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak proforma fatura yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

Yukarıda belirtilen maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi esastır. Ancak son geçici vergi beyanname döneminde, yasal defter ve belgelerde açıklama konusu mal veya hizmetlerle ilgili işlem bulunmaması durumunda, isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin ağırlıklı ortalama birim maliyetin veya ağırlıklı ortalama birim satış tutarının belirtildiği “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı” (Ek-O.7) hariç, söz konusu tutanaklar bir önceki geçici vergi beyanname dönemi esas alınarak düzenlenebilir. Son geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanun’un 21’inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2009”, 15.7.2010 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2010” dur.

…

79.4.2.18. İtirazen şikâyet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.

79.4.2.19. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 3 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle aşırı düşük teklif sorgulamasına cevap verilecek ve teklifler değerlendirilecektir.

79.4.2.20. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; malzeme ve diğer maliyet kalemlerine ilişkin sözleşme giderinin de % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler içinde yer aldığı kabul edildiğinden, malzeme ve diğer maliyet kalemleri için ayrıca sözleşme gideri hesaplanmayacaktır.

79.4.2.21. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, % 3 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler, sadece aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olduğundan, bu sözleşme giderleri ve genel giderler idarece hazırlanan teklif mektubu eki cetvelde ayrı bir birim fiyat kalemi olarak öngörülmeyecektir. İhale sonuçlandırıldıktan sonra ihale üzerinde kalan isteklinin ödeyeceği ihale kararı damga vergisi, sözleşme damga vergisi ile diğer sözleşme giderleri ilgili mevzuatına göre hesaplanacaktır.

…

79.4.2.23. Özel güvenlik hizmet alımlarında ihale konusu işe ilişkin her türlü güvenlik sistem ve cihazları ile ekipman, alet, edevat, kelepçe, cop, dedektör, telsiz, el feneri, düdük gibi makine ve ekipman maliyetlerinin tamamı, sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan amortisman olarak kabul edilecek ve aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyecektir.

Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde aşırı düşük teklif sorgulamasında giyim bedeli ise önemli bir bileşen olarak görülecek ve isteklilerce giyim bedelini tevsik eden belgeler sunulacaktır. Giyeceklerin daha önce alındığı ve bunun için bir gider öngörülmediği gibi açıklamalar kabul edilmeyecektir.

Özel güvenlik hizmet alım ihalelerinde mali sorumluluk sigortası gideri aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilecek ve isteklilerce aşırı düşük teklif sorgulaması çerçevesinde sigorta acentelerinden alınarak sunulan poliçe, proforma fatura veya sözleşmelerin ekine sigorta acentelerince Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası Tarife ve Talimatında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla özel güvenlik mali sorumluluk sigortası hizmetini geçekleştirebileceklerine ilişkin ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu teyitlerin yetkili kişilerin imzasını taşıması gerekecektir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlüklerinden alınmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınmasına gerek bulunmamaktadır.

Özel güvenlik hizmetinin kampüs gibi belirli bir alan içerisinde yerine getirilmesi ve güvenlik için bir araca gerek duyulması halinde, bu aracın akaryakıt ve diğer maliyetleri önemli teklif bileşeni olarak kabul edilmeyecektir.

…

79.5. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (79.4.2.) maddesine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları teknik şartnameye aykırı hususlar içeren veya teklif tutarı, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti ve % 3 oranındaki sözleşme giderleri ile genel giderleri, personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde ise asgari işçilik maliyeti ve ilgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak sözleşme giderlerini karşılamayan isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir.

79.6. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilere, açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin kesinleşen ihale kararı ile birlikte bildirilmesi zorunludur.

79.7. Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Kurumca ilgililerin faydalanmasına yönelik olarak hazırlanan “işçilik hesaplama modülü”ne (www.kik.gov.tr) adresinden ulaşılabilecektir.…” açıklamasına yer verilmiştir.

Şikâyet konusu ihaleye ilişkin İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri (KDV hariç) teklif fiyatına dâhildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir.

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

A) 130 (Yüz Otuz) kişi özel güvenlik görevlisine aylık brüt asgari ücretin %32 fazlası,

B) 1 (Bir) kişi güvenlik amirine aylık asgari ücretin %50 fazlası,

C) 4857 Sayılı İş Kanunu’nun 47.maddesi gereği dini bayram ve resmi tatil günlerinde hizmet süresince toplam 14,5 (OndörtBuçuk) gün olup,130 güvenlik görevlisi ve 1 güvenlik amiri çalıştırılacaktır.(130 Özel Güvenlik görevlisi; 14,5x130=1885 Gün, 1 Amir; 1x14,5=14,5 Gün)

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

A)Yol Bedeli: Her çalışma günü için tüm personele asgari (4,74) TL. Çalışma günü brüt ulaşım bedelini ( KDV. Hariç ) verecektir. Ayda 26 gün üzerinden nakdi olarak ödenecek olup ücret bordrosunda gösterilecektir.

B)Yemek Bedeli: Her çalışma günü için tüm personele asgari (7,33 ) TL. Çalışma günü brüt yemek bedelini ( KDV hariç ) verecektir. Ayda 26 gün üzerinden nakdi olarak ödenecek olup ücret bordrosunda gösterilecektir.

C)Giyim bedeli: Yüklenici çalıştırdığı tüm personeline sözleşme süresi içinde, 5188 sayılı yasa gereğince İçişleri Bakanlığı ( Emniyet Genel Müdürlüğü )’nden tescilli kıyafetleri ayni olarak verecektir.

1. Kışlık mont 131 adet

2. Yağmurluk 131 adet

3. Pantolon yazlık 131 adet

4. Pantolon kışlık 131 adet

5. Gömlek yazlık 131 adet

6. Gömlek kışlık 131 adet

7. Kravat 131 adet

8. Kemer 131 adet

9. Şapka 131 adet

10. Ayakkabı yazlık 131 adet

11. Ayakkabı kışlık 131 adet

25.3.3. Malzeme giderleri:

Güvenlik görev yerleri ile iletişimi sağlamak amacıyla 26 adet el telsizi 11 adet el feneri (şarjlı pili ve şarj cihazı İle),11 adet el dedektörü, , 22 adet palaska (set halinde); jop, jop kılıfı, kelepçe, kelepçe kılıfı ve 131 adet düdüğü işin süresi boyunca temin edecek ve idareye teslim edecektir.

Yüklenici yukarıda türü ve miktarı yazılı makine teçhizatı (donanımları) temin etmek zorunda olup teçhizatlar teklif fiyata dâhil değildir.

25.3.4. Diğer giderler:

Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dâhil) yerine getirilmesine ilişkin her türlü (KDV hariç)ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri ile yemek, yol ve giyecek giderleri ile 5188 sayılı Kanunun 21. maddesine göre yapılması zorunlu olan Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası bedeli teklif fiyata dâhildir.(131 özel güvenlik personeli için)

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

İş kazaları, meslek hastalıkları sigorta prim oranı % 2 (yüzdeiki) dir.” düzenlemesine yer verilmiştir.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetvelinin,

“BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ

İhale kayıt numarası:2013/159797

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

Silahsız Özel Güvenlik Görevlisi (Asgari ücretin %32 fazlası)

130

Silahsız Özel Güvenlik Amiri (Asgari ücretin %50 fazlası)

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Resmi Tatil Günleri fazla çalışma ücreti (Özel Güvenlik Görevlisi 130 kişi)

GÜN

1.885

Resmi Tatil Günleri fazla çalışma ücreti (Özel Güvenlik Amiri 1Kişi)

GÜN

14,5

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (131 kişi 12 Ay)

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

23.12.2013tarihli kesinleşen ihale kararında, 09.02.2013 tarihinde yapılan ihaleye 10 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca Zirve Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin teklif dosyası kapsamında alarm izleme merkezi kurma ve izleme izin belgesini sunmaması nedeniyle, Deltaş Özel Güvenlik Hiz. ve Sis. Tem. San. Tic. A.Ş.nin birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata bulunması nedeniyle, Öztaşlar Güv. ve Koruma Hiz. Ltd. Şti.nin geçici teminat mektubunu sunmaması nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, idarece Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti., Desa Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Sistemleri ve Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. ve Umut Özel Güvenlik Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve idarenin 11.12.2013 tarihli yazısı ile anılan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istenildiği, daha sonra Vinter Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin teklifinin toplamda asgari işçilik maliyetini karşıladığı, ancak kalem bazında özel güvenlik amiri için teklif edilen birim fiyatın asgari işçilik maliyetinin altında olması nedeniyle bu kaleme ilişkin istekliden açıklamalarının sunulmasının istenildiği, Desa Özel Güvenlik Koruma ve Eğitim Sistemleri ve Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. ve Umut Özel Güvenlik Ltd. Şti.nin ve Vinter Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmaması nedeniyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.nin 16.12.2013 tarihli yazı ekinde açıklamalarını sunduğu, sunulan açıklamaların ihale komisyonunca değerlendirildiği ve kabul edilmeyerek isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, 23.12.2013tarihli ihale komisyonu kararı ile Şark Özel Güvenlik Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Bronz Koruma Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin yukarıda belirtilen düzenlemeleri doğrultusunda KİK işçilik hesaplama modülü üzerinden yapılan hesaplama neticesinde nakdi ödenecek yemek ve yol ücreti dâhil, ayni verilecek giyim gideri hariç, resmi tatil günü çalışmaları ve %3 sözleşme gideri ve genel giderler dâhil toplam asgari işçilik maliyeti 3.388.221,16TL olarak hesaplanmıştır.

İdarenin yaklaşık maliyet icmali ve ihale onay belgesinden söz konusu ihalede resmi tatil çalışma ücretinin yaklaşık maliyete dâhil edilmediği, ancak ihale dosyasında resmi tatil çalışma ücretine ilişkin hesaplamaların yapıldığı, birim fiyat bazında resmi tatil çalışma ücretlerinin belirlendiği tespit edilmiştir. İdarece her ne kadar yaklaşık maliyet hesabında resmi tatil çalışma ücreti dâhil edilmemiş olsa da, tatil çalışma ücretinin hesaplanarak idarenin yaklaşık maliyetine eklenmesi neticesinde ulaşılan rakamın 3.768.661,92 TL (=3.660.829,04 TL+934,53 TL+106.898,35 TL) olduğu, doğru hesaplanan yaklaşık maliyet rakamından idarenin yaklaşık maliyet icmalinde belirtilen kâr bedelinin düşülmesi sonucunda ulaşılan bedelin ise 3.435.859,28 TL olduğu belirlenmiştir. Mevzuat uyarınca kâr hariç yaklaşık maliyetin altındaki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak belirlenmesi gerektiğinden, idarenin aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tuttuğu istekliler ile yapılan inceleme sonucunda aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulması gerektiği belirlenen istekliler örtüştüğünden idarece yaklaşık maliyet hesabında yapılan hatanın esasa etkili olmadığı belirlenmiştir.

Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.ninteklif ettiği 3.388.237,94TL’ye ilişkin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde,

Söz konusu isteklinin teklifinin aşağıda belirtilen kalemlerden oluştuğu görülmüştür.

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/Gün/Saat

Silahsız Özel Güvenlik Görevlisi (Asgari Ücretin %32 Fazlası)

130

2.084,99

3.252.584,40

Silahsız Özel Güvenlik Amiri (Asgari Ücretin %50 Fazlası)

2.316,99

27.803,88

I. Ara Toplam (K.D.V Hariç)

3.280.388,28

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Resmi Tatil Günleri Fazla Çalışma Ücreti (Özel Güvenlik Görevlisi 130 Kişi)

GÜN

1.885

56,71

106.898,35

Resmi Tatil Günleri Fazla Çalışma Ücreti (Özel Güvenlik Amiri 1Kişi)

GÜN

14,5

64,54

935,83

Zorunlu Mali Sorumlu Sigortası (131 Kişi 12 Ay)

1,29

15,48

II. Ara Toplam(K.D.V. Hariç)

107.849,66

Toplam Tutar (K.D.V Hariç)

3.388.237,94

Söz konusu isteklinin açıklamaları kapsamında giyim bedelini belgelendirmek üzere Rönesans Tes. Ent. Sos. Hiz. Oto Kiralama İnş. Tur. Tem. Gıda Tic. Ltd. Şti.nden alınan 06.12.2013 tarihli proforma faturayı sunduğu, proforma faturanın toplamının 2,62 TL olduğu, proforma faturanın ilgili meslek mensubu tarafından onaylandığı ve kaşelendiği, proforma faturanın üzerinde maliyete dayalı açıklama yapılması durumunda mevzuat gereği bulunması gereken “Birim satış tutarının, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre çıkartılan ve tarafımdan onaylanan maliyet/satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ifadesinin bulunduğu, proforma faturanın ekinde maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O5) sunulduğu,maliyet/satış tutarı tespit tutanağında maliyete dayalı açıklama yapılması durumunda doldurulması gereken bölümünün doldurulduğu, tutanakta belirtilen ortalama birim maliyetlerin proforma faturada belirtilen fiyatlarla uyumlu olduğu, maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının son geçici vergi beyanname döneminden bir önceki döneme (2013/2’nci döneme) ilişkin olarak düzenlendiği, meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin meslek mensubunca “aslı gibidir” kaşesi basılarak imzalandığı ve sunulduğu,

İşçilik maliyet hesaplarını gösteren maliyet hesabının sunulduğu,

Özel güvenlik mali sorumluluk sigortası ile ilgili olarak Neova Sigorta Simetri Sigorta Ara. Hiz. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 131 kişi için 12,38 TL tutarındaki sigorta poliçesinin ve Neova Sigorta Genel Müdürlüğü’nden alınan teyit yazısının sunulduğu tespit edilmiştir.

İncelemeye konu ihalede başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmememe gerekçelerinden biri olarak, meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin meslek mensubunca “aslı gibidir” kaşesi basılarak imzalanması ve sunulması gösterilmiştir. Ancak bu gerekçenin uygun olmadığı, zira aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan belgelerin aslının ya da noter onaylı örneğinin sunulması gerektiğine ilişkin bir mevzuat hükmü bulunmadığı görülmektedir. Açıklanan nedenlerle, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmeme gerekçesinden ilkinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Söz konusu ihalede yukarıda belirtildiği üzere toplam asgari işçilik maliyeti 3.388.221,16TL olarak hesaplanmış olup, bu durumdabrüt asgari ücretin %32 fazlası üzerinden ödeme yapılacak olan 130özel güvenlik görevlisine ilişkin asgari işçilik maliyetinin 3.252.584,40 TL, brüt asgari ücretin %50 fazlası üzerinden ödeme yapılacak olan 1 özel güvenlik amirine ilişkin asgari işçilik maliyetinin 27.803,88 TL, resmi tatil gününde çalışacak 130 güvenlik görevlisinin resmi tatil ücretinin 106.898,35 TL, resmi tatil gününde çalışacak 1 güvenlik amirinin resmi tatil ücretinin ise 934,53 TL olduğu belirlenmiştir.

Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamasında personelin tümü için toplam giyim bedeli olarak öngörülen 2,62 TL’ye %3 sözleşme ve genel giderler eklenerek bulunan 2,70 TL’nin üzerine 1,70 TL kâr eklenerek bu bedelin birim fiyat teklif cetvelinde 1 güvenlik amiri resmi tatil çalışma ücreti ile zorunlu mali sorumluluk sigorta iş kalemine dâhil edildiği ve isteklinin teklif fiyatının ve birim fiyat teklif cetvelinin oluşturulduğu görülmüştür.

Yapılan tespitler sonucunda başvuru sahibinin teklifinin hesaplanan asgari işçilik maliyetinin üzerinde olduğuanlaşıldığından, giysi maliyetinin birim fiyat cetvelinde ilgili iş kalemi yerine başka bir iş kalemine dâhil edilerek verilmesi, isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasını gerektirmemektedir.

Açıklanan nedenlerle, Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilerek teklifinin değerlendirme alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

Şikâyet konusu ihaleye ilişkin kesinleşen ihale kararında Vinter Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin teklifinin kârsız yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu halde, anılan isteklinin birim fiyat teklif cetvelinde ikinci iş kalemi olan özel güvenlik amiri için teklif edilen fiyatın aşırı düşük bulunduğu belirtilerek, idarenin 17.12.2013 tarihli yazısı ile istekliden bu kalem için açıklama sunmasının istenildiği, isteklinin açıklamalarını sunmadığı ve bu nedenle isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı belirlenmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 79.4’üncü maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği belirtildiğinden ve Vinter Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin teklifinin aşırı düşük teklif olmadığı tespit edildiğinden, idarece anılan isteklinin aşırı düşük teklif olarak belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasına tâbi tutulması ve anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmaması nedeniyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilerek teklifinin değerlendirmeye alınması, Vinter Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin teklifinin aşırı düşük teklif olmadığının belirlenerek değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen iddiaları kapsamında, aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı gerekçesi ile teklifinin değerlendirme dışı bırakılması Kurulca, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği belirtildiğinden ve Vinter Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.’nin teklifinin aşırı düşük teklif olmadığı tespit edildiğinden, idarece anılan isteklinin aşırı düşük teklif olarak belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmasının yerinde olmadığına ilişkin **“ Düzeltici işlem belirlenmesine” **karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinde;“ İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır. “ açıklaması yer almaktadır.

Kurumca bu açıklama uyarınca yapılan incelemelere göre, hizmet alımlarında aşırı düşük teklif açıklamasında giyim bedeline ilişkin yapılan açıklamalarda, istekli tarafından giyim bedeline ilişkin sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarıile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alanbilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda, belirtilen proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilmesi, ayrıca konunun önemine göre de Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılması hususlarının anlaşılması gerektiğinin aşikar olması nedeni ve bu yönde verilen Kurul Kararları ile konu içtihat niteliğini kazanmış olmasının yanında Tebliğin yukarıda sözü edilen düzenlemesi birbirine bağlı/bağımlı iki temel açıklamadır.

Şöyle ki; cari piyasa koşullarına, temel ekonomik verilere ve hayatın olağan durumuna uygun olmadığı anlaşılan fiyat teklifinin bir şekilde şekle uygun olarak müşavir tarafından tevsik edilmesi halinde, bu durumun ilgili vergi dairesine bildirilerek “bu tevsikin” doğruluğunun testi istenilmekte ve sistemin sigortası genel kabulüyle yapılmış bir mevzuat düzenlemesi şeklinde tezahür etmiştir. Kamu İhale Tebliğinin 79.4.2.18. maddesinin birbirine bağımlı son açıklama cümlesinin uygulanmaması halinde başlangıç cümlesine göre tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı ve hukuken uygun bir yanı olmayacaktır.

İstekliler tarafından asgari işçilik bedelinin çok az üstünde verilen teklif bedelinin en düşük teklife yakın olmasının sağlanması için teklif bileşenlerinden olan giyim bedeli açıklamasına yönelik olarak verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşük bedelli olarak oluşturulduğunun konu ile ilgili içtihat niteliğinde verilmiş Kurul kararlarından anlaşıldığı, verilen proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılmasına rağmen, düşük bedelli de olsa, istekli tarafından verilen proforma fatura ve fiyat tekliflerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili hükümlerine göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespiti halinde anılan açıklamanın mevzuat uyarınca uygun görüldüğünün içtihat niteliğinde verilmiş olan Kurul kararlarından anlaşıldığı, ancak sunulan proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşılması durumunda da, teklif açıklaması bu yönden mevzuata uygun görülmekle birlikte proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının düşüklüğünün düzenlenen ve idareye sunulan belgenin usulüne uygun olmadığına ilişkin eylemi ortadan kaldırmayacağı düşüncesi ile, Kanunun temel ilkelerinden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda çalıştırılmasının temini yönünden incelenmesi için bağlı bulunan vergi dairesine gönderilmiştir.

Yukarıda yapılan iki değerlendirmenin belge üzerinde aynı anda var olduğu durumda, bildirim yapılmasının anlamlı olduğu yönünde bütünlük sağladığı şeklinde yapılan değerlendirmelerin birbirinden bağımsız işletilmesi durumunda, yani aşırı düşük açıklamada, isteklinin giyime ilişkin sunduğu proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının açıkça bilinmesine rağmen, sırf, anılan belgelerin Tebliğinin sözü edilen açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartlara uygun olarak taşıdığı tespitine dayanılarak isteklinin açıklamasının mevzuata uygun olduğunu kabul etmenin mevzuat ile çelişki yarattığı, bu nedenle, anılan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğinin ilgili açıklamalarına göre belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı durumunun incelenmesi için Tebliğin ilgili açıklaması uyarınca ilgili vergi dairesine bile bile gönderilmemesi durumunda, Kanunda belirtilen temel ilkelerden eşit muamele ve güvenirlik ilkelerinin ön planda zedelendiği işlemlerin gerçekleştirilmiş olacağı düşüncesiyle, Tebliğin ilgili açıklamalarına göre, belge üzerinde taşıması gereken şartları taşıdığının tespit edilmiş olmasına rağmen, vergi dairesine bildirim yapılmasına gerek görülmeyen, proforma fatura ve fiyat teklif tutarlarının , ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının anlaşıldığı durumda, anılan isteklinin aşırı düşük açıklamalarının “ mevzuata uygun olmadığı ” şeklinde gerekçe ile kabul edilmemesi gerekmektedir.

İncelemeye konu ihalede;

Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılması Kurulca yerinde bulunmayarak teklifinin değerlendirmeye alınmasına karar verilen Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu bilgi ve belgelerin yukarıda aktarılan değerlendirmeler ışığı altında incelenmesi sonucunda;

Anılan isteklitarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerinin her birine ayrı ayrı olmak üzere 0,001 TL olarak önerilen birim fiyatlar üzerinden toplamda 2,62 TL fiyat öngören Rönesans Tesis Entg. Sos. Hiz. Oto. Kiralama İnş. Turz. Teks. Çevre Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti. tarafından istekli adına tanzim edilen 06.12.2013 tarihli proforma fatura ile ekinde maliyet/satış tespit tutanağının (Ek-O.5) sunulduğu anlaşılmış olduğundan, anılan isteklininaşırı düşük açıklaması kapsamında sunduğu; proforma faturalar ile maliyet/satış tespit tutanağında, ön görülen giyim maliyet bedellerinin maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı, bu nedenle adı geçen isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığından teklifinin bu gerekçe ile de değerlendirme dışı bırakılması gerektiği ve bu gerekçenin de Kurul kararı gerekçeleri içinde yer alması gerektiği,

Ayrıca, aynı isteklitarafındanaşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ihale konusu işte çalışacak personelin giyim giderinin maliyetine dayalı açıklamasının tevsiki için; çeşitli giyim malzemelerinin her birine ayrı ayrı olmak üzere 0,001 TL olarak önerilen birim fiyatların 5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında yer almadığı, tedavülden çıkarılmış para birimine denk gelecek birim fiyatların önerilmesinin belge düzenlenmesinde sahteciliğe ışık tuttuğu da değerlendirildiğinden,

5083 sayılı Türkiye Cumhuriyetinin Para Birimi Hakkında Kanunda belirtilen tedavüldeki para birimleri arasında sayılmayan birim fiyat teklif edilmesinin belge düzenlemesinde sahteciliğe ışık tuttuğu hususlarınasebep olan Rönesans Tesis Entg. Sos. Hiz. Oto. Kiralama İnş. Turz. Teks. Çevre Tem. Dağ. Gıda Tic. Ltd. Şti. ile anılan şirketin SMMM’si olan Hazım TURGUT’un bu yöndekikusurlarının incelenerek gereğinin yapılması hususlarında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulması gerektiği,

Değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda; ticari şirketlerin iktisadi amacının kâr elde etmek olduğu, kâr elde etmese dahi en azından zarar etmemek üzere ticari faaliyetlerine devam etmelerinin bir zorunluluk olduğu aksitakdirde söz konusu şirketlerin zarar etmemek ve kâr elde etmek için kayıt dışı ticari yollara başvurmalarının kuvvetle muhtemel olduğu düşüncesi ile, inceleme konusu ihalede giyim giderine ilişkin açıklamaları kapsamında verdikleri maliyet satış tutanağındaönerilen teklif fiyatların maliyet muhasebesi kayıtları açısından ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığı belirlenen; aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmayarak teklifinin değerlendirme dışı bırakılması Kurulca yerinde bulunmayarak teklifinin değerlendirmeye alınmasına karar verilen Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.’nin teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Yönündeki düşüncem ile, belirtilen iddiaya ilişkin Kurul çoğunluğunca alınan karar gerekçelerine katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilerek teklifinin değerlendirmeye alınması, Vinter Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.nin teklifinin aşırı düşük teklif olmadığının belirlenerek değerlendirmeye alınması yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53. maddesinin (a) fıkrasında; Kamu İhale Kurumunun, bu Kanunda belirtilen esas, usul ve işlemlerin doğru olarak uygulanması konusunda görevli ve yetkili olduğu, (b) fıkrasının 9. bendinden sonraki 2. alt bendinde de; Kurumun Kurul kararıyla bu Kanunun ve Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun uygulanmasına ilişkin standart ihale dokümanı, tip sözleşme, yönetmelik ve tebliğler çıkarmaya yetkili olduğu, Kurul ve Kurumun yetkilerini, düzenleyici işlemler tesis ederek ve özel nitelikli kararlar alarak kullanacağı, standart ihale dokümanları, tip sözleşmeler, yönetmelik ve tebliğlerin Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe konulacağı hükme bağlanmıştır.

Anılan yetki çerçevesinde yürürlüğe konulan Kamu İhale Genel Tebliğinin 79.4.2.18 maddesinde; “İtirazen şikayet başvurularına ilişkin olarak Kurum tarafından yapılan incelemede gerekli görülmesi durumunda, proforma fatura ve fiyat tekliflerine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları, bunları muhafaza eden meslek mensubundan istenebilir. Gerek meslek mensubundan istenen tutanaklar gerekse ihaleyi yapan idare tarafından Kuruma gönderilen belgeler arasında yer alan proforma fatura ve fiyat teklif tutarları ile maliyet/satış tutarı tespit tutanağında belirtilen maliyet ve satış tutarlarının arasında uyumsuzluk olduğunun veya bu belgelerde yer alan bilgilerin ticari hayatın olağan durumu ve ekonomik verilerle ilgili genel bilgilerle uyumlu olmadığının değerlendirilmesi durumunda; proforma fatura ve fiyat teklifleri ile maliyet/satış tutarı tespit tutanakları mükellef ve/veya isteklinin bağlı olduğu vergi dairesine gönderilir ve gerekli olması halinde Cumhuriyet Savcılığına bildirim yapılır.” hükmü bulunmaktadır.

İnceleme konusu ihalede, başvuru sahibi Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamasında, çalışacak 131 personele verilecek 11 çeşit 1441 parça giyim giderini belgelendirmek üzere sunduğu proforma faturada, mont hariç diğer giyim malzemesi için birim fiyat olarak her biri için 0,001 TL öngörülmüştür.

Adı geçen istekli tarafından giyim gideri için öngörülen tutarlar kuruşun altında olduğundan yasal olarak geçerliliği bulunmamaktadır. Mevzuat gereği yarım kuruşun altı aşağı doğru yuvarlanması gerektiğinden adı geçen isteklinin giyim için herhangi bir bedel öngörmediği değerlendirilmiştir. Kaldı ki toplamda öngörülen tutar ödenebilecek bir meblağ olmakla birlikte birim fiyat anlamında bir kuruşun altında bir bedelin ödenmesi de mümkün değildir. Bu nedenle adı geçen isteklinin teklifinin bu gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamında sunduğu açıklamaları, Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmayan Ulusal Özel Güvenlik ve Koruma Hizmetleri Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin yukarıda belirtilen gerekçe ile değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığından “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemizle, Kurul çoğunluğunun “düzeltici işlem belirlenmesine” ilişkin kararına katılmıyoruz.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2014/UH.III-857

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin