KİK Kararı: 2014/UH.III-3132

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/059
Gündem No : 64
Karar Tarihi : 10.09.2014
Karar No : 2014/UH.III-3132
BAŞVURU SAHİBİ:
Sistemli Dağıtım Hizmetleri Anonim Şirketi

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Sincan Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/49814 İhale Kayıt Numaralı "Kentsel Temizlik Hizmeti" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Untitled

Sincan Belediyesi Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından 25.06.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Kentsel Temizlik Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Sistemli Dağıtım Hizmetleri A.Ş.nin 01.08.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.08.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.08.2014 tarih ve 27148 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.08.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2496 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Untitled

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Kesinleşen ihale kararında, ihaleye verilen teklifin, teklif dosyasında bilanço ve eş değer belgeler ile iş hacmini gösteren belgelerin bulunmadığı gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakıldığının belirtildiği, ancak bu belgelerin zarf içerisinde mevcut olduğu ve ihale komisyonunca ilk oturumda buna ilişkin herhangi bir belge eksikliği belirlenmediği, bilanço ve iş hacmine ilişkin belgelerin bulunmadığına ilişkin idare tespitinin kabul edilemeyeceği, İdari Şartname'nin 31.1'inci maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği'nin 16.2.3'üncü maddesine aykırı hareket edildiği,

2. İhaleye 21 teklifin verildiği ancak ihale komisyonu kararında 8 teklifin yer aldığı, şekil hatasının bulunduğu, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif ve ikinci en avantajlı teklifin aşırı düşük teklifler olduğu, ihalede sadece işçilik maliyetinin 21.464.597,51 TL olduğu, kamyonet, kontrol aracı, motorin, bakım onarım, amortisman, vergi gibi giderlerin daha yüksek tutarlara tekabül edeceği, işin süresi 30 ay olduğundan kıdem tazminatı ödemelerinin de hizmetin maliyetleri arasında bulunduğu ve her ne kadar kamu ihale mevzuatında %3 sözleşme giderlerine dahil edilse de bu tutarı aşacağı, idarelerce yaklaşık maliyete kıdem tazminatı eklenmemesinin, yüklenicileri işçileri 1 yıldan az çalıştırmaya teşvik ettiği, Asliye Ticaret Mahkemesi'nce kıdem tazminatı tutarlarının yarısının yükleniciye, yarısının idareye ait olduğu yönünde kararlar verildiği, ihalede en avantajlı tekliflerin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı ve reddi gerektiği, idarenin güvenilirliği ilkesinin zedelendiği, ihalenin iptali yönünde karar verilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2.1’inci maddesinde,

“2.1. İhale konusu hizmetin;

Adı: Kentsel Temizlik Hizmeti

b) Miktarı ve türü:

339 Personel ile 30 Ay süreli Kentsel Temizlik Hizmet Alımı işinin yapılması” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı 7.4’üncü maddesinde, “7.4.1. İsteklinin teklif ettiği bedelin % 10'undan az olmamak üzere bankalar nezdindeki kullanılmamış nakdi veya gayrinakdi kredisi ya da üzerinde kısıtlama bulunmayan mevduatını gösteren banka referans mektubu sunması zorunludur. Banka referans mektubunun ilk ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olması zorunludur.

…

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi

gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

Serbest meslek erbabı tarafından sunulan, ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, son yıla ait toplam gelirin toplam gidere oranının veya son iki yıla ait gelir ve giderlerin parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bulunacak oranın en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması gerekir.

…

7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen hizmet işlerinin parasal tutarını gösteren ihalenin yapıldığı yıldan önceki yılda düzenlenmiş faturaların,

birinin sunulması yeterlidir.

Taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 15'inden, taahhüt altında devam eden işlerin gerçekleştirilen kısmının veya bitirilen işlerin parasal tutarının ise teklif edilen bedelin % 9'undan az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

İhale tarihinin yapılan zeyilname ile 25.06.2014 olarak belirlendiği, başvuru sahibi Sistemli Dağıtım Hizmetleri A.Ş. nin ihaleye 22.269.794,47 TL teklif verdiği, ihale komisyonunun 16.07.2014 tarihli kararı ile teklifin “bilanço ve eşdeğer belgelerinin ve iş hacmini gösteren belgelerinin bulunmadığı gerekçesi ile” değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasına ilişkin incelemenin ihale işlem dosyasındaki bilgi ve belgelerle sınırlı olabileceği anlaşılmış olup idarece gönderilen ihale işlem dosyasındaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, 25.06.2014 tarihinde gerek saat 14.30 gerek saat 16.55’te tanzim edilen zarf açma ve belge kontrol tutanaklarında Sistemli Dağt. Hizmetleri A.Ş. için bilanço ve eşdeğer belgelerin veya iş hacmini gösteren belgelerin bulunmadığına ilişkin tespitin yapıldığı görülmüştür.

Yine idarece gönderilen ihale işlem dosyasında Sistemli Dağt. Hiz. A.Ş.nin teklif zarfında yer alan belgeler incelendiğinde de, birim fiyat teklif mektubu, birim fiyat teklif cetveli, Ticaret Sicili Gazeteleri, faaliyet belgesi, temsile ilişkin belgeler, banka referans mektubu, geçici teminat mektubu, iş bitirme belgesi ve 6 sayfadan oluşan sabit kıymet amortisman defteri gibi belgelerin dosyada yer aldığı ancak bilanço veya eşdeğer bir belge veya iş hacmini gösteren herhangi bir belgenin bulunmadığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin Değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde,

“İhale komisyonunun talebi üzerine idare tekliflerin incelenmesi, karşılaştırılması ve değerlendirilmesinde yararlanmak üzere net olmayan hususlarla ilgili isteklilerden yazılı olarak tekliflerini açıklamalarını isteyebilir. Ancak bu açıklama, hiçbir şekilde teklif fiyatında değişiklik yapılması veya ihale dokümanında yer alan şartlara uygun olmayan tekliflerin uygun hale getirilmesi amacıyla istenilmez ve yapılmaz.

(Değişik ikinci fıkra: 20/11/2008-5812/11 md.) Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36 ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 56’ncı maddesinin üçüncü ve dördüncü fıkralarında, “(3) (Değişik 16/07/2011-27996 R.G./ 9. md.) Başvuru veya teklif zarfları, alınış sırasına göre incelenir. Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde teklif zarfları açılmadan önce, pazarlık usulüyle yapılan ihalelerde ise son yazılı fiyat tekliflerinin verildiği oturumda yaklaşık maliyet açıklanır. Zarflardan uygun olanların açılması ve belge kontrolünün yapılması aşamasında, aday veya isteklilerce sunulan belgeler tek tek kontrol edilerek hangi belgelerin sunulduğu, Zarf Açma ve Belge Kontrol Tutanağında her belge için açılmış bulunan sütunlara kaydedilerek gösterilir. İhale usulüne göre ilgili oturumda istekliler ve teklif ettikleri fiyatlar duyurularak tutanak düzenlenir. Bu tutanakların komisyon başkanınca onaylanmış suretleri, isteyenlere imza karşılığı verilmeden oturum kapatılamaz.

(4) Başvuru veya teklif zarfı içinde sunulması istenilen belgeler ve bu belgelere ilgili mevzuat gereğince eklenmesi zorunlu olan belgelerden herhangi birinin, aday veya isteklilerce sunulmaması halinde, bu eksik belgeler idarelerce tamamlatılamaz.” hükmü bulunmaktadır.

Buna göre, iddia konusu hususa ilişkin incelemenin ihale işlem dosyasındaki bilgi ve belgelerle sınırlı yapılabileceği, idarece ilk oturumda tanzim edilen tutanaklar ve isteklinin teklif zarfındaki belgeler dikkate alındığında, İdari Şartname’nin 7.4’üncü maddesinde sayılan ekonomik ve malî yeterliğe ilişkin belgeleri sunmadığı görülen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından bu iddia yönünden başvurunun reddedilmesi gerekmektedir.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde,

“İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkındaki Yönetmelik’in “Şikâyet ehliyeti” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden;

…

c) İstekliler yeterlik başvurularının veya tekliflerinin sunulması, değerlendirilmesi ve ihalenin sonuçlandırılmasına ilişkin idari işlem veya eylemler,

hakkında başvuruda bulunabilir.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun ve Yönetmelik hükümlerinde idareye şikâyet ve Kuruma itirazen şikâyet başvurularının, ihale süreci içerisindeki idari işlem veya eylemlerle hakkı muhtel olan aday, istekli ve istekli olabileceklerle sınırlı biçimde öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi isteklinin birinci iddiası yönünden yapılan incelemede, teklifinin değerlendirme dışı bırakılması işleminde mevzuata aykırılığın bulunmadığı sonucuna varılmıştır. İncelemeye konu ihalede başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınma olasılığı ortadan kalkmış olduğundan, diğer iddiaları yönünden herhangi bir hak kaybının/zararının veya zarara uğrama ihtimalinin bulunmadığı anlaşılmış olup söz konusu iddiaya yönelik başvurunun 4734 sayılı Kanun’un 54 üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince ehliyet bakımından reddedilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi