KİK Kararı: 2014/UH.III-3125

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/059
Gündem No : 56
Karar Tarihi : 10.09.2014
Karar No : 2014/UH.III-3125
BAŞVURU SAHİBİ:
Anka Sos.Hiz.Tek.Des.İşl.Hiz.İnş.Taah.Tic. Ltd.Şti.- Doz Sos. Hiz.Tek. Des. İşl. Hiz. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Melikgazi Belediyesi

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/45343 İhale Kayıt Numaralı "Melikgazi İlçesi Sınırları İçerisinde Çöp Toplama,Cadde Sokak Ve Pazar Yerlerinin Süpürülmesi,Konteynırların Boşaltılması,Çöplerin Nakli Ve Temizliği Hizmet Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Untitled

Melikgazi Belediye Başkanlığı tarafından 29.05.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Melikgazi İlçesi Sınırları İçerisinde Çöp Toplama, Cadde Sokak ve Pazar Yerlerinin Süpürülmesi, Konteynırların Boşaltılması, Çöplerin Nakli ve Temizliği Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Anka Sos. Hiz. Tek. Des. İşl. Hiz. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Doz Sos. Hiz. Tek. Des. İşl. Hiz. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 18.07.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.07.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.07.2014 tarih ve 23961 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.07.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2275 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Untitled

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece tekliflerinin aşırı düşük olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ancak tekliflerinin asgari işçilik maliyeti ile teklif fiyata dahil olunması öngörülen diğer giderleri fazlası ile karşıladığı, teklif bileşenlerinin de kamu ihale mevzuatına uygun olarak belgelendirildiği iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

Bu hizmet alımı kapsamında toplam 400 işçi çalışacak olup 288 kişisi düz işçi,112 kişisi vasıflı olacaktır.

Brüt asgari ücretten fazla aylık ödenecek işçiler için;

Bölge Kontrol Amiri olarak çalışan 3 işçi geçerli asgari ücretin %35 fazlası,

Bölge Kontrol Çavuşları olarak çalışan 12 işçi geçerli asgari ücretin % 25 Fazlası

Operatör ve Şoförler (Süpürge, Kepçe ve Tır) olarak çalışan 28 işçi geçerli asgari ücretin % 20 fazlası,

Şoför olarak çalışan 58 işçi geçerli asgari ücretin % 15 fazlası

Atölye ve Büro elemanı olarak çalışan 11 işçi geçerli asgari ücretin % 10 Fazlası

Düz İşçi olarak çalışan 288 işçi geçerli asgari ücretin % 5 Fazlası

hesap edilerek aylık olarak ödenecektir.

Pazar mesaisi hesaplanırken %50 (yani 1/2 katı),bayram mesaisi hesaplanırken % 50 (yanı 1/2 katı) olarak hesaplama yapılacak ve işçiye bu şekilde ödenecektir.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yol gideri günlük brüt: (4,00) TL, yemek gideri günlük brüt: (7,00) TL olarak teklif fiyata dâhildir. Yol ve yemek bedellerinin ödenmesinde (27) gün dikkate alınarak hesaplama yapılacaktır. Bu yol ve yemek giderleri işçinin izinli ve istirahatli olduğu ve resmi ve dini bayram günlerinde de devam eder.

Aşağıda belirtilen giyim giderleri ayni olarak karşılanacak olup teklif birim fiyata dahildir.

…

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

İhale konusu işte çalıştırılacak olan personelle ilgili yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı (%2)’dir. İşçilerin hastaneye sevkleri tek noktadan yapılıp zaman kaybı engellenecektir. Ayrıca; sevk alıp viziteye çıkmış olan işçilerin günlük çalışma süresi 6 saati geçmiş ise o günkü yevmiyesi kesilmeyecektir.” düzenlemeleri,

Teknik Şartname’nin “Personel İstihdamı ve Çalışma Saatleri” başlıklı 5’inci maddesinde “Bu İşte toplam 400 kişi çalıştırılıp çalışma saat ve süreleri günlük 7.5 saat olup her işçi haftada 6*7.5=toplam 45 saat çalışılacaktır. (Cumartesi tam gün çalışma olup, haftanın her günü çalışılıp, Pazar çalışanlar dinlenmelerini bölge çavuşlarının belirleyeceği günlerde yapacaklardır.) Ayrıca mesai yapan tüm personeller Bayram ve Pazar mesai ücretlerini almış oldukları ücretin (K.İ.K işçilik hesaplama modülü) %50 si kadar fazla ücret alacaklardır.” düzenlemesi yer almıştır.

Standart formlar arasında yer alan birim fiyat teklif cetvelinin işçilik kalemlerinin aşağıdaki şekilde olduğu görülmüştür.

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

1

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Adet

3

24

2

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Adet

12

24

3

Operatör şoförler (süpürge ve kepçe) % 20 fark alacaklar(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Adet

28

24

4

Şoför % 15 fark alacaklar
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Adet

58

24

5

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Adet

11

24

6

Düz işçi % 5 farka alacaklar
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Adet

288

24

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

144

2

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

576

3

Operatör şoförler (süpürge ve kepçe) % 20 fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

672

4

Şoför % 15 fark alacaklar için fazla mesai
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

1.392

5

Atölye büro elamanı % 10fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

264

6

Düz işçi % 5 fark alacaklar için fazla mesai
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

6.912

7

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Saat

1.440

8

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Saat

2.880

9

Operatör şoförler (süpürge ve kepçe) % 20 fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Saat

3.360

10

Şoför % 15 fark alacaklar için fazla mesai
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Saat

6.960

11

Atölye büro elamanı % 10fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Saat

2.640

12

Düz işçi % 5 fark alacaklar için fazla mesai
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Saat

13.824

13

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

60

14

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar için fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

240

15

Operatör şoförler (süpürge ve kepçe) % 20 fark alacaklar için bayram fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

560

16

Şoför % 15 fark alacaklar için bayram fazla mesai
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

1.160

17

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar için bayram fazla mesai (Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

220

18

Düz işçi % 5 fark alacaklar için bayram fazla mesai
(Yol ve yemek hesaplamaya dahil edilmiştir.)

Gün

5.760

Başvuruya konu ihalede idarece aşırı düşük teklif verdiği tespit edilen Anka Sos. Hiz. Tek. Des. İşl. Hiz. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti.- Doz Sos. Hiz. Tek. Des. İşl. Hiz. İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Taş-Tem Sos. Hiz. İnş. Konf. Özel Güv. Hiz. Sağ. Hiz. Taah. San. Tic. Ltd. Şti., Tekten İnşaat Turizm Yemek Nakliye Temizlik İlaçlama Medikal Tekstil Bilgisayar Sigortacılık Petrol Mobilya Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ve Prizma Sosyal Hizmetler İnşaat Bilgisayar Taşıma ve Dan. Hizmet San. ve Tic. Ltd. Şti.’den 13.06.2014 tarihli yazılar ile aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulmasının istendiği, idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması neticesinde Tekten İnşaat Turizm Yemek Nakliye Temizlik İlaçlama Medikal Tekstil Bilgisayar Sigortacılık Petrol Mobilya Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ve Prizma Sosyal Hizmetler İnşaat Bilgisayar Taşıma ve Dan. Hizmet San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görüldüğü, 27.06.2014 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin en düşük üçüncü fiyat teklifi veren Tekten İnşaat Turizm Yemek Nakliye Temizlik İlaçlama Medikal Tekstil Bilgisayar Sigortacılık Petrol Mobilya Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak Prizma Sosyal Hizmetler İnşaat Bilgisayar Taşıma ve Dan. Hizmet San. ve Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği görülmüştür.

İsteklilere gönderilen kesinleşen ihale kararında ve ekinde yer alan ihale komisyonu kararında başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun görülmeme gerekçelerinin yer almaması üzerine başvuru sahibi tarafından 04.07.2014 tarihinde idareye sunulan dilekçede, firmalarının değerlendirme dışı bırakılmış olmaları halinde değerlendirme dışı bırakılma gerekçelerinin bildirilmesi, değerlendirme dışı bırakılmamış olmaları durumunda ise ihalenin uhdelerinde bırakılması gerektiği hususlarının belirtildiği, idarenin 04.07.2014 tarihli cevabi yazısında başvuru sahibi tarafından verilen teklifin ihale işçilik yaklaşık maliyetinin atında olması sebebiyle değerlendirme dışı bırakıldığı hususunun bildirildiği anlaşılmıştır.

İdarece yapılan yaklaşık maliyet hesaplamaları incelendiğinde yemek, yol ve %3 sözleşme ve genel giderler dâhil işçilik maliyetinin aşağıdaki şekilde hesaplandığı görülmüştür.

İş kalemi

İşin süresi

İşçi sayısı

Birim fiyat

Tutar

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar

24

3,00

2.185,65

13.134,24

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar

24

12,00

2.050,52

48.648,96

Operatör şoförler % 20 fark alacaklar

24

28,00

1.982,96

54.479,04

Şoför % 15 fark alacaklar

24

58,00

1.915,40

108.172,32

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar

24

11,00

1.847,83

19.625,76

Düz işçi % 5 fark alacaklar

24

288,00

1.780,25

490.406,40

Toplam

17.539.617,60

İş kalemi

İşin süresi

İşçi sayısı

Bir işçinin aylık pazar mesai süresi

Çalışılacak Pazar gün sayısı

1 işçinin yevmiyesi

1 işçinin %50 farkla aldığı yevmiye

Tutar

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar

24

3,00

2

144

60,81

91,21

13.134,24

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar

24

12,00

2

576

56,31

84,46

48.648,96

Operatör şoförler % 20 fark alacaklar

24

28,00

1

672

54,05

81,07

54.479,04

Şoför % 15 fark alacaklar

24

58,00

1

1.392

51,81

77,71

108.172,32

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar

24

11,00

1

264

49,56

74,34

19.625,76

Düz işçi % 5 fark alacaklar

24

288,00

1

6.912

47,30

70,95

490.406,40

Toplam

734.466,72

İş kalemi

İşin süresi

İşçi sayısı

Bir işçinin bayram nöbetleri

Toplam bayram nöbetleri

1 işçinin yevmiyesi

1 işçinin %50 farkla aldığı yevmiye

Tutar

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar

24

3,00

20

60

60,81

91,21

5.472,60

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar

24

12,00

20

240

56,31

84,46

20.270,40

Operatör şoförler % 20 fark alacaklar

24

28,00

20

560

54,05

81,07

45.399,20

Şoför % 15 fark alacaklar

24

58,00

20

1.160

51,81

77,71

90.143,60

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar

24

11,00

20

220

49,56

74,34

16.354,80

Düz işçi % 5 fark alacaklar

24

288,00

20

5.760

47,30

70,95

408.672,00

Toplam

586.312,60

İş kalemi

İşçi sayısı

Bir işçinin 1 yıllık fazla mesai saati

Toplam (2 yıllık) fazla mesai saati

1 işçinin saatlik ücreti

1 işçinin %50 farkla aldığı saat ücreti

Tutar

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar

3,00

240

1.440

12,16

18,24

19.699,20

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar

12,00

120

2.880

11,27

16,90

24.336,00

Operatör şoförler % 20 fark alacaklar

28,00

60

3.360

10,80

16,20

43.545,60

Şoför % 15 fark alacaklar

58,00

60

6.960

10,35

15,52

86.415,36

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar

11,00

120

2.640

9,92

14,88

15.713,28

Düz işçi % 5 fark alacaklar

288,00

24

13.824

9,47

14,20

196.300,80

Toplam

586.312,60

Başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan belgeler incelendiğinde; işçilik maliyetinin aşağıdaki şekilde hesaplandığı görülmüştür.

İş kalemi

İşin süresi

İşçi sayısı

Birim fiyat

Tutar

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar

24

3,00

2.185,65

13.134,24

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar

24

12,00

2.050,52

48.648,96

Operatör şoförler % 20 fark alacaklar

24

28,00

1.982,96

54.479,04

Şoför % 15 fark alacaklar

24

58,00

1.915,40

108.172,32

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar

24

11,00

1.847,83

19.625,76

Düz işçi % 5 fark alacaklar

24

288,00

1.780,25

490.406,40

1. Ara Toplam

17.539.617,60

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat

Tutarı

1

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar için fazla mesai (Pazar çalışması)

Gün

144

91,22

13.135,68

2

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar için fazla mesai (Pazar çalışması)

Gün

576

84,47

48.654,72

3

Operatör şoförler % 20 fark alacaklar için fazla mesai (Pazar çalışması)

Gün

672

81,08

54.485,76

4

Şoför % 15 fark alacaklar için fazla mesai (Pazar çalışması)

Gün

1.392

77,72

108.186,24

5

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar için fazla mesai (Pazar çalışması)

Gün

264

74,34

19.625,76

6

Düz işçi % 5 fark alacaklar için fazla mesai (Pazar çalışması)

Gün

6.912

70,95

490.406,40

7

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar için fazla mesai

Saat

1.440

12,16

17.510,40

8

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar için fazla mesai

Saat

2.880

11,27

32.457,60

9

Operatör şoförler % 20 fark alacaklar için fazla mesai

Saat

3.360

10,80

36.288,00

10

Şoför % 15 fark alacaklar için fazla mesai

Saat

6.960

10,35

72.036,00

11

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar için fazla mesai

Saat

2.640

9,92

26.188,80

12

Düz işçi % 5 fark alacaklar için fazla mesai

Saat

13.824

9,47

130.913,28

13

Bölge kontrol amirleri %35 fark alacaklar için fazla mesai (resmi ve dini bayram)

Gün

60

60,81

3.648,60

14

Bölge kontrol çavuşları %25 fark alacaklar için fazla mesai (resmi ve dini bayram)

Gün

240

56,31

13.514,40

15

Operatör şoförler % 20 fark alacaklar için fazla mesai (resmi ve dini bayram)

Gün

560

54,05

30.268,00

16

Şoför % 15 fark alacaklar için fazla mesai (resmi ve dini bayram)

Gün

1.160

51,81

60.099,60

17

Atölye büro elamanı % 10 fark alacaklar için fazla mesai (resmi ve dini bayram)

Gün

220

49,56

10.903,20

18

Düz işçi % 5 fark alacaklar için fazla mesai (resmi ve dini bayram)

Gün

5.760

47,30

272.448,00

Toplam İşçilik Maliyeti

18.980.388,04

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Fazla çalışma ücreti” ücreti başlıklı 41’inci maddesinde “Ülkenin genel yararları yahut işin niteliği veya üretimin artırılması gibi nedenlerle fazla çalışma yapılabilir. Fazla çalışma, Kanunda yazılı koşullar çerçevesinde, haftalık kırkbeş saati aşan çalışmalardır. 63 üncü madde hükmüne göre denkleştirme esasının uygulandığı hallerde, işçinin haftalık ortalama çalışma süresi, normal haftalık iş süresini aşmamak koşulu ile bazı haftalarda toplam kırkbeş saati aşsa dahi bu çalışmalar fazla çalışma sayılmaz.

Her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesi suretiyle ödenir.

Haftalık çalışma süresinin sözleşmelerle kırkbeş saatin altında belirlendiği durumlarda yukarıda belirtilen esaslar dahilinde uygulanan ortalama haftalık çalışma süresini aşan ve kırkbeş saate kadar yapılan çalışmalar fazla sürelerle çalışmalardır. Fazla sürelerle çalışmalarda, her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde yirmibeş yükseltilmesiyle ödenir.

Fazla çalışma veya fazla sürelerle çalışma yapan işçi isterse, bu çalışmalar karşılığı zamlı ücret yerine, fazla çalıştığı her saat karşılığında bir saat otuz dakikayı, fazla sürelerle çalıştığı her saat karşılığında bir saat onbeş dakikayı serbest zaman olarak kullanabilir.

İşçi hak ettiği serbest zamanı altı ay zarfında, çalışma süreleri içinde ve ücretinde bir kesinti olmadan kullanır.

63 üncü maddenin son fıkrasında yazılı sağlık nedenlerine dayanan kısa veya sınırlı süreli işlerde ve 69 uncu maddede belirtilen gece çalışmasında fazla çalışma yapılamaz.

Fazla saatlerle çalışmak için işçinin onayının alınması gerekir.

Fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamaz.

Fazla çalışma ve fazla sürelerle çalışmaların ne şekilde uygulanacağı çıkarılacak yönetmelikte gösterilir.”,

“Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma” başlıklı 44’üncü maddesinde “Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde işyerlerinde çalışılıp çalışılmayacağı toplu iş sözleşmesi veya iş sözleşmeleri ile kararlaştırılır. Sözleşmelerde hüküm bulunmaması halinde söz konusu günlerde çalışılması için işçinin onayı gereklidir.

Bu günlere ait ücretler 47 nci maddeye göre ödenir.”,

“Hafta tatili ücreti” başlıklı 46’ncı maddesinde “Bu Kanun kapsamına giren işyerlerinde, işçilere tatil gününden önce 63 üncü maddeye göre belirlenen iş günlerinde çalışmış olmaları koşulu ile yedi günlük bir zaman dilimi içinde kesintisiz en az yirmidört saat dinlenme (hafta tatili) verilir.

Çalışılmayan hafta tatili günü için işveren tarafından bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücreti tam olarak ödenir.

Şu kadar ki;

a) Çalışmadığı halde kanunen çalışma süresinden sayılan zamanlar ile günlük ücret ödenen veya ödenmeyen kanundan veya sözleşmeden doğan tatil günleri,

b) Evlenmelerde üç güne kadar, ana veya babanın, eşin, kardeş veya çocukların ölümünde üç güne kadar verilmesi gereken izin süreleri,

c) Bir haftalık süre içinde kalmak üzere işveren tarafından verilen diğer izinlerle hekim raporuyla verilen hastalık ve dinlenme izinleri,

Çalışılmış günler gibi hesaba katılır.

Zorlayıcı ve ekonomik bir sebep olmadan işyerindeki çalışmanın haftanın bir veya birkaç gününde işveren tarafından tatil edilmesi halinde haftanın çalışılmayan günleri ücretli hafta tatiline hak kazanmak için çalışılmış sayılır.

Bir işyerinde işin bir haftadan fazla bir süre ile tatil edilmesini gerektiren zorlayıcı sebepler ortaya çıktığı zaman, 24 ve 25 inci maddelerin (III) numaralı bentlerinde gösterilen zorlayıcı sebeplerden ötürü çalışılmayan günler için işçilere ödenen yarım ücret hafta tatili günü için de ödenir.

Yüzde usulünün uygulandığı işyerlerinde hafta tatili ücreti işverence işçiye ödenir.”,

“Genel tatil ücreti” başlıklı 47’nci maddesinde “Bu Kanun kapsamına giren işyerlerinde çalışan işçilere, kanunlarda ulusal bayram ve genel tatil günü olarak kabul edilen günlerde çalışmazlarsa, bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücretleri tam olarak, tatil yapmayarak çalışırlarsa ayrıca çalışılan her gün için bir günlük ücreti ödenir.

Yüzde usulünün uygulandığı işyerlerinde işçilerin ulusal bayram ve genel tatil ücretleri işverence işçiye ödenir.”hükümleri,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.8. Ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi, fazla çalışmalar için ise aynı Kanunun 41 inci maddesi uyarınca hesaplanacak ücret, brüt asgari ücret üzerinden; idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası öngörülmüş ise bu tutar üzerinden hesaplanacaktır. Bu durumda, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yaptırılacak çalışma için 4857 sayılı İş Kanununun 47 nci maddesi uyarınca belirlenecek ücretin hesaplanabilmesi açısından çalışılacak gün ve personel sayısı ile fazla çalışma yapılacak hallerde toplam fazla çalışma saati ihale dokümanında belirtilecektir.

…78.22 Brüt asgari ücret veya üzerinde ücret ödenmesi öngörülen personelin varsa nakdi yol ve yemek bedeli dahil aylık (78.12 nci maddeye göre gün üzerinden teklif alınan hallerde günlük) ücreti, fazla çalışma, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde (ulusal bayram, resmi ve dini bayram günleri ile 1 Mayıs Emek ve Dayanışma günü ve yılbaşı günü) yapılacak çalışmalara ilişkin ücretler gibi ayrı ayrı hesaplanması gereken her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması, malzeme giderlerinin de ayrı iş kalemleri şeklinde düzenlenmesi zorunludur …” açıklamaları yer almaktadır.

Ayrıca 2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun’un 3’üncü maddesinin (A) fıkrasında hafta tatilinin Pazar günü olduğu belirtilmiş, aynı maddenin (B) fıkrasında ise “B) 394 sayılı Hafta Tatili Kanunu, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu, 1475 sayılı İş Kanunu ve diğer kanunlardaki hafta tatili ile ilgili hükümler saklıdır.” hükmüne yer verilmiş, 394 sayılı Hafta Tatili Kanunu’nda, yapılan işin türüne göre değişik düzenlemelere yer verilerek, Pazar günü veya Pazar günü çalışmak zorunluluğu olan işyeri çalışanlarına haftanın diğer günlerinde bir gün hafta tatili kullandırılması zorunlu kılınmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri doğrultusunda bir değerlendirme yapıldığında, ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yapılacak çalışmalar karşılığında, söz konusu günlerde çalışılmaması halinde ödenecek bir günlük ücrete, tatil yapmayarak çalışılması halinde her gün için bir günlük ücretin ilaveten ödeneceği belirlenmiştir. Hafta tatillerinde yapılacak çalışmalarla ilgili olarak ise, çalışılmayan hafta tatili günü için işveren tarafından bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücretinin tam olarak ödeneceği hüküm altına alınmış iken, haftalık 45 saati aşan fazla çalışmalarda işçi ücreti her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde %50 yükseltilmesi suretiyle ödenmesi gerekmektedir.

2429 sayılı Ulusal Bayram ve Genel Tatiller Hakkında Kanun ve İş Kanunu’ndaki düzenlemelerden Pazar gününün (hafta tatili gününün) ulusal bayram ve genel tatil günü olmadığı, hafta tatilinden önceki günlerde, Kanunda öngörülen süre kadar çalışmış olan işçinin hafta tatilinde de çalıştırılması halinde, bunun fazla çalışma olarak değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, işçinin hafta tatilinden önceki çalışmalarının toplamı 45 saati bulması halinde, hafta tatili gününde çalıştırılan işçiye, hafta tatili günü yaptığı çalışmanın karşılığı olarak, normal çalışma günü ücretine ek olarak normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde %50 yükseltilmesi suretiyle fazla çalışma ücreti ödemesi yapılması gerekmektedir.

Diğer bir anlatımla, hafta tatilinde çalışılmışsa, çalışma karşılığı olmaksızın ödenmesi gereken bir yevmiyeye ek olarak çalışma karşılığı olarak bir buçuk yevmiye daha ödenerek hafta tatilinde yapılacak çalışma karşılığında işçiye ödenecek ücret 2,5 yevmiye olmaktadır. Yani, bir ulusal bayram ve genel tatil gününde yapılacak bir çalışma için 2 yevmiye alınırken, bir hafta tatili günüde yapılacak bir çalışma için 2,5 yevmiye alınmaktadır.

İncelemeye konu ihaleye ilişkin ihale dokümanı kapsamında isteklilere verilen birim fiyat teklif cetvelinde farklı ücret ödemesi yapacak işçilerin 24 aylık toplam iş süresi boyunca kaç gün üzerinden ulusal ve dini bayram günü çalışması, kaç gün üzerinden Pazar günü çalışması ve kaç saat üzerinden fazla çalışma yapacağı belirtilmiştir.

Yukarıda aktarılan açıklamalar doğrultusunda Pazar gününün ulusal bayram ve genel tatil günü olmadığı ve Pazar gününün hafta tatili olarak belirlendiği işyerlerinde Pazar günü yapılacak çalışmanın da fazla çalışma olduğu, bu nedenle Pazar günü çalışması için gün üzerinden değil saat üzerinden fazla çalışma olarak düzenleme yapılması gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’de ise Pazar günü çalışmasının birim miktarının normal fazla çalışma içinde “saat” birimine göre düzenlenmesi gerekirken “gün” birimi üzerinden düzenlendiği görülmüştür.

Ayrıca ulusal bayram ve genel tatil günlerinde yapılacak çalışmalar karşılığında, söz konusu günlerde çalışılmaması halinde ödenecek bir günlük ücrete, tatil yapmayarak çalışılması halinde her gün için bir günlük ücretin ilave edilmesi gerekmesine karşın, İdari Şartname’de yer alan “Pazar mesaisi hesaplanırken %50 (yani 1/2 katı),bayram mesaisi hesaplanırken % 50 (yanı 1/2 katı) olarak hesaplama yapılacak ve işçiye bu şekilde ödenecektir.” düzenlemesinden farklı ücret ödemelerine tabi ulusal bayram ve genel tatil günleri ile hafta tatili günlerinde, tek bir birim fiyatın (ulusal bayram ve genel tatil gün ücretlerinin %50 artırılmış fiyatının) teklif edilmesi anlamı çıkmaktadır.

Nitekim idarece yaklaşık maliyet hesabında da ulusal bayram ve genel tatil gün ücretlerinin, %50 artırılarak hafta tatili gün ücretleri ile aynı belirlendiği, ayrıca fazla çalışma saati ücretlerinin de %50 artırıldığı görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından ise ulusal bayram ve genel tatil günleri için açılan satırlarda KİK asgari işçilik modülü kullanılarak ulusal bayram ve genel tatil günlerinde esas alınacak birim fiyatların teklif edildiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından ulusal bayram ve genel tatil gün ve fazla çalışma saat ücretleri için teklif edilen birim fiyatların mevzuata uygun belirlendiği görülmüş olmakla birlikte, İdari Şartname’de yer alan bayram mesaisinin % 50 (yani 1/2 katı) olarak hesaplama yapılacağına dair düzenleme ile uyumlu olmadığı, dolayısıyla idarece hesaplanan işçilik maliyetinden düşük maliyet ortaya çıktığı anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede başvuru sahibi tarafından ihale dokümanına yönelik itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmadığı, dolayısıyla mevcut ihale dokümanına göre teklif verilmesi gerektiği anlaşılmakla birlikte, İdari Şartname’de yer alan “Pazar mesaisi hesaplanırken %50 (yani 1/2 katı),bayram mesaisi hesaplanırken % 50 (yanı 1/2 katı) olarak hesaplama yapılacak ve işçiye bu şekilde ödenecektir.” düzenlemesinin, tekliflerin sağlıklı oluşturulmasını ve sunulan tekliflerin sağlıklı şekilde değerlendirilmesini engelleyecek nitelikte olduğu sonucuna varılmıştır. Zira istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenen Prizma Sosyal Hizmetler İnşaat Bilgisayar Taşıma ve Dan. Hizmet San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ulusal bayram ve genel tatil günleri için açılan satırlarda ve diğer işçilik kalemlerinde başvuru sahibi ile aynı teklifin verildiği, ihale üzerinde bırakılan istekli olan Tekten İnşaat Turizm Yemek Nakliye Temizlik İlaçlama Medikal Tekstil Bilgisayar Sigortacılık Petrol Mobilya Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti. tarafından ise fazla çalışma kalemleri dışındaki diğer işçilik kalemlerinde idarece uygulanan yöntemle birim fiyatların belirlendiği, dolayısıyla istekliler tarafından teklif hazırlanırken tereddüte düşüldüğü anlaşılmıştır. Ayrıca idarece işçilik kalemlerinde başvuru sahibi ile aynı teklifi veren Prizma Sosyal Hizmetler İnşaat Bilgisayar Taşıma ve Dan. Hizmet San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması uygun görülmüş olmasına karşın, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, bu durumda idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının objektif ve eşit muamele ilkesine uygun olarak değerlendirilmediği tespit edilmiştir.

Bu çerçevede söz konusu düzenlemenin, istekiler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının objektif ve eşit muamele ilkesine uygun bir şekilde değerlendirilmesini olanaksız hale getirdiği anlaşıldığından ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Öte yandan bölge kontrol amirinin, 24 pazar günü yapılan çalışma sonucunda gün birimi üzerinden teklif alındığı dikkate alındığında bu günlerde 7,5 saat çalışılacağı kabul edildiğinde, bir günde 7,5 saatten bir yılda toplam (7,5 saat x 24 gün) 180 saat çalışması gerektiği, bu işçi için ayrıca 240 saat fazla çalışma öngörüldüğü, buna göre bölge kontrol amirinin bir yılda toplam 420 saat fazla çalışması gerektiği, bölge kontrol çavuşunun da 24 pazar günü yapılan çalışma sonucunda günde 7,5 saatten bir yılda toplam (7,5 saat x 24 gün) 180 saat çalışması gerektiği, bu işçi için ayrıca yıllık 120 saat fazla çalışma öngörüldüğü, buna göre bölge kontrol çavuşunun bir yılda toplam 300 saat fazla çalışması gerektiği, bu durumun ise 4857 sayılı Kanunun 41 inci maddesinde belirlenen; “Fazla çalışma süresinin toplamı bir yılda ikiyüzyetmiş saatten fazla olamaz.” hükmüne uygunluk taşımadığı anlaşılmıştır. Diğer taraftan Pazar günlerinde 7,5 saat çalışılmadığı kabul edildiğinde ise yukarıda belirtildiği şekilde mevzuata aykırı olarak “saat” yerine “gün” üzerinden teklif alındığı dikkate alındığında, bu günlerde kaç saat çalışma yapılacağının belirlenmemiş olması sebebiyle birim fiyat teklif cetvelinin bu yönden de uygun olmadığı sonucu ortaya çıkmaktadır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi