KİK Kararı: 2014/UH.III-3124

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/059
Gündem No : 55
Karar Tarihi : 10.09.2014
Karar No : 2014/UH.III-3124
BAŞVURU SAHİBİ:
Yaprak Yemek Fabrikası Yemek Üretim Ve Servis Hizm. Hüseyin Ağar

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Diyarbakır Ergani Sosyal Yardımlaşma Ve Dayanışma Vakfı

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/73572 İhale Kayıt Numaralı "Yemek Hizmeti Alım İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
Untitled

Diyarbakır Ergani Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı tarafından 22.07.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “Yemek Hizmeti Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Yaprak Yemek Fabrikası Yemek Üretim ve Servis Hizmetleri/Hüseyin Ağar’ın 14.08.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.08.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.08.2014 tarih ve 26793 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.08.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2475 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Untitled

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklamalarının, kâr ve öngörülmeyen giderler için ayrılan miktarın yetersiz olduğu gerekçesiyle uygun görülmediği, idarece gösterilen gerekçenin kamu ihale mevzuatında dayanağının olmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: Yemek Hizmeti Alım İşi

b) Miktarı ve türü:

113 takvim günü günde 500 yemek dağıtılacak. Toplam 56500 birim yemek dağıtılacak” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde“33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 inci maddede yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’de “…15. Yemek Çeşitleri

15.1. Öğle yemeklerinde 3 kap yemek verilecektir. Yemek çeşitleri aşağıdaki esaslara göre tanzim edilecektir.

15.1. 1.Kap yemek; Et yemekleri (tas kebabı, haşlama et, rosto vb.), tavuk yemekleri, köfteler, etli sebze yemekleri, etli kuru baklagil yemekleri, etli dolma ve sarmalar ile benzerlerinden oluşacaktır. Etler kemiksiz et olacaktır. Bu yemeklerle birlikte bulunması mutat olan garnitürler de (rosto yanında püre gibi) yemeklerin beraberinde verilecek ve ayrı bir kap yemek olarak kabul edilmeyecektir.

15.1. 2.Kap yemek; pilav, makarna, börek, kızartma, zeytinyağlı yemekler (sarma, dolma, pilaki vb) ve benzerlerinden oluşacaktır.

15.1.3.Kap yemek; Meyve, salata, komposto, yoğurt, cacık, turşu, piyaz ve tatlılardan (kadayıf, baklava, kemalpaşa, sütlü tatlılar, hamur tatlıları, helvalar vb.) oluşacaktır.

15.2. Birinci kap yemekte et yemeği, tavuk yemeği veya köfte haftada en az 3 gün (2 günü hafta içerisinde olmak üzere) çıkarılacaktır. Diğer günler etli sebze yemekleri, etli kuru baklagil yemekleri, etli dolma veya sarmalar ile benzerleri verilecektir.

15.3.. Ramazan ayında oruç tutan personel için iftar yemeği verilecektir. İftar yemeğinde verilecek yemekler için madde 1 de belirtilen esaslar geçerli olacaktır.

15.6..Öğle yemeklerinde 2.ve 3. kap aynı, 1. kap ise değişik olacaktır.

15.8. İdare tavsiyeleri doğrultusunda firma tarafından değişik yemek ve kahvaltı çeşitleri çıkarılabilecektir.” düzenlemesi yer almıştır.

Teknik Şartname’de ayrıca 1 haftalık örnek yemek listesine yer verildiği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

…

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana çiğ girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Ana çiğ girdi ibaresinden ilgili yemeğin pişirilmesi için gerekli temel girdiler anlaşılır. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Çiğ Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.” açıklamaları yer almaktadır.

İncelenen ihaleye 3 isteklinin teklif verdiği, sınır değerin altında teklif veren Tanrıverdi Gıda Tem. Elk. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Yaprak Yemek Fabrikası Yemek Üretim ve Servis Hizmetleri/Hüseyin Ağar’dan 22.07.2014 tarihli yazılar ile işin yerine getirilmesinde kullanılacak hizmetin ekonomik olması, avantajlı koşullar ve hizmetin özgünlüğü ile ilgili işin nasıl yapılacağına dair belgelerin yazının tebliğinden itibaren 3 (üç) iş günü içerisinde sunulmasının istendiği, başvuru sahibi tarafından 25.07.2014 tarihinde idarenin aşırı düşük teklif açıklama isteme yazısının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.1’inci maddesine aykırı olduğu iddiasıyla şikayet başvurusunda bulunulduğu, idarece alınan 25.07.2014 tarihli kararda itiraza konu edilen hususun, Teknik Şartname’de gramajlar ve çiğ girdi miktarlarının belirtilmediği ihalelerde geçerli olduğu, söz konusu ihaleye ait Teknik Şartname’de yemeklerin çiğ girdi miktarlarının ve haftalık menünün belirtildiği, dolayısıyla Teknik Şartname’de düzenlenen menüye göre teklif bileşenlerinin açıklanması gerektiği, başvuru sahibi tarafından EKAP üzerinden e-imza ile ihale dokümanına ulaşılabilmesine rağmen aşırı düşük teklifine ilişkin cevap verilmediğinin görüldüğü, bu tebligatın aşırı düşük teklifine ilişkin olarak son defa gerekçeleri ile 3 iş günü içinde cevap verilmesi için düzenlendiği, ayrıca 2 haftalık yemek menüsünün de ekte gönderildiği hususlarının belirtildiği tespit edilmiştir.

07.08.2014 tarihli ihale komisyonu kararına göre Yaprak Yemek Fabrikası Yemek Üretim ve Servis Hizmetleri/Hüseyin Ağar tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasına verilen cevapta kâr ve öngörülmeyen giderler için ayrılan miktar aşırı düşük bulunduğundan açıklamanın yeterli bulunmadığı, Tanrıverdi Gıda Tem. Elk. İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığından teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklifi sunan Elif Yemek Fabrikası/Kadri Nural üzerinde bırakılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Şikâyet başvurusu üzerine idarece verilen cevapta başvuru sahibinin teklifinde kâr ve öngörülmeyen değişkenler için ayrılan miktarın 56500 birim yemek için yeterli bulunmadığı, mevsimsel değişiklikler ve kullanılacak gıda maddelerinin zamlanması durumunda ayrılan oranın yeterli olmadığı kanaatinin oluştuğu ifade edilerek şikâyet başvurusu reddedilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından sunulan 05.08.2014 tarihli aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, sözleşme ve damga vergisi için 2.249,60 TL, sözleşme karar pulu için 1.350,24 TL, KİK payı için 1.183,50 TL, işçilik gideri için 13.560,00 TL, yemek gideri için 195.785,00 TL ekmek gideri için 16.950,00 TL, firma kârı ve öngörülmeyen giderler için 6.221,66 TL fiyat öngörülmek suretiyle teklifin 237.300,00 TL olarak oluşturulduğu görülmüştür.

Kamu ihale mevzuatı uyarınca aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında teklifte önemli görülen maliyet bileşenlerinin açıklanması gerektiği, firma kârı ve öngörülmeyen giderlerin açıklanmasına gerek bulunmadığı, isteklilerce firma kârı ve öngörülmeyen giderlerin serbestçe belirlenebileceği anlaşıldığından, başvuru sahibi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının kâr ve öngörülmeyen giderler için ayrılan miktarın aşırı düşük bulunduğu gerekçesiyle uygun bulunmamasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Yaprak Yemek Fabrikası Yemek Üretim ve Servis Hizmetleri/Hüseyin Ağar’ın teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi