KİK Kararı: 2014/UH.III-1473

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/022
Gündem No : 96
Karar Tarihi : 19.03.2014
Karar No : 2014/UH.III-1473
BAŞVURU SAHİBİ:
Erdem Bobinaj Elektrik İnşaat İthalat İhracat Ve İmalat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi, İVEDİK ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİ 21. CAD. 1387. SOKAK NO:7 OSTİM ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Ankara Büyükşehir Belediyesi Kent Estetiği Daire Başkanlığı, Emnıyet Mah. Hıpodrom Cad. 5 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/193287 İhale Kayıt Numaralı "Abb Muhtelif Alt Geçit Köprülü Kavşaklarda Bulunan Dalgıç Drenaj Su Pompaları, Jeneratör Elektrik Ve Mekanik Sistemleri İle Izgara Temizliği İle Sürekli Faal Olacak Şekilde Periyodik Bakım Ve Onarım Hizmet Alımı İşi" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara Büyükşehir Belediyesi Kent Estetiği Dairesi Başkanlığıtarafından 11.02.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Abb Muhtelif Alt Geçit Köprülü Kavşaklarda Bulunan Dalgıç Drenaj Su Pompaları, Jeneratör Elektrik ve Mekanik Sistemleri İle Izgara Temizliği İle Sürekli Faal Olacak Şekilde Periyodik Bakım ve Onarım Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Erdem Bobinaj Elektrik İnş. İth. İhr. ve İmalat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 24.02.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.02.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 04.03.2014tarih ve 7960sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.03.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/981sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1- İhalenin ilk oturumunda açıklanan yaklaşık maliyet ile ihale komisyonu kararında belirtilen yaklaşık maliyet tutarının farklı olduğu, bunun sebebinin kendilerine bildirilmediği,

2- İhale üzerinde bırakılan istekli ile kendi firmalarının tekliflerinin kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu, bu sebeple aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmaları gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “ İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikayet ve itirazen şikayet üzerine alınanlar itirazen şikayete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir.

Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir… ” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin “İtirazen şikâyet başvuruları” başlıklı 14’üncü maddesinde “İdareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikâyet ya da itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilir.

Aynı kişi tarafından idareye yapılan ve ilk başvuru ile aynı mahiyette olan daha sonraki şikâyet başvurularına idarece verilen cevaplar başvuru süresini yeniden başlatmaz.

Şikâyet başvurusu üzerine idarece alınan kararla bir hak kaybına veya zarara uğradığını ya da zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia edenler bu hususa ilişkin başvuruyu itirazen şikâyet başvurusu olarak doğrudan Kuruma yaparlar.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğin “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İdareye şikâyet başvurusunda bulunulmadan veya idareye yapılan şikâyet başvurusu hakkında idarece bir karar alınmadan ve on günlük karar verme süresi beklenilmeden doğrudan Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulması halinde, Yönetmeliğin 15 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince bu başvurular ilgili idareye gönderilir. Ayrıca, başvuru sahibine de bilgi verilir. İdareye yapılan şikâyet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikâyet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikâyet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz.” açıklaması yer almaktadır.

İnceleme konusu iddiaya, idareye şikâyet dilekçesinde yer verilmediği,şikâyet dilekçesinde yer alan iddialara eklenerek Kuruma yapılan itirazen şikâyet başvurusunda yer verildiği anlaşıldığından, yukarıda aktarılan mevzuat düzenlemeleri uyarınca bu iddiaya ilişkin başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde işin adının “ ABB Muhtelif Alt Geçit Köprülü Kavşaklarda Bulunan Dalgıç Drenaj Su Pompaları, Jeneratör Elektrik ve Mekanik Sistemleri ile Izgara Temizliği ile Sürekli Faal Olacak Şekilde Periyodik Bakım ve Onarım Hizmet Alımı İşi ” olarak belirtildiği, Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinde işin amacının “ Ankara trafiğinin akıcılığının sağlanması amacıyla hizmet veren tesislerin iklim şartları ve su baskını gibi olaylardan olumsuz etkilenmemesi için alınan önlemlerin kalıcı ve sürekliliğinin sağlanabilmesi amacıyla ihtiyaç duyulan teknik eleman, ulaşım aracı ile bakım onarım, iyileştirme için gerekli araç gerecin bulundurulmas ı” olarak düzenlendiği görülmüştür.

11.02.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye üç isteklinin teklif sunduğu, üç isteklinin de tekliflerinin uygun bulunarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan ihalenin 4K Kurumsal Hizm. Peyz. İnş. Mim. Müh. Tem. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibinin teklifinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun 38’inci maddesinde; ihale komisyonunun verilen teklifleri 37’nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan teklifleri tespit edeceği; bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak isteyeceği hükme bağlanmıştır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde idarelerce yaklaşık maliyetin kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar, ihaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar, ilgili odalarca belirlenmiş fiyatlar, ihale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması veya uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatların biri, birkaçı veya tamamı herhangi birinin öncelik sırası olmaksızın kullanılarak tespit edileceği ve istenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturaların değerlendirmeye alınmayacağı ve fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verileceği, mezkûr Yönetmelik’in 9 uncu maddesinde, idarece yaklaşık maliyet hesabında % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici karı ekleneceği; anılan Yönetmeliğin 59 uncu maddesinde ise, tekliflerin diğer tekliflerle veya yaklaşık maliyetle karşılaştırılarak aşırı düşük olup olmadığının tespit edileceği hüküm altına alınmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “ 78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.

78.2. Malzemeli veya malzemesiz temizlik, malzemesiz yemek, özel güvenlik, sayaç okuma ve kesme-açma, hasta ve ziyaretçi yönlendirme, tıbbi sekreterlik, veri işleme ve otomasyon sisteminin işletimi hizmetleri gibi hizmetler personel çalıştırılmasına dayalı olup, bu tebliğde personel çalıştırılmasına dayalı olan/olmayan hizmetler arasında sayılmayan işlerin personel çalıştırılmasına dayalı olup olmadığı yukarıda yer verilen tanıma göre idarelerce değerlendirilecektir.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.4. İhale komisyonu tarafından, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler ile varsa malzeme ve diğer maliyet kalemleri, bunlar dışında kalan hizmet alımı ihalelerinde ise ihale dokümanında belirtilen teklif fiyata dahil giderler dikkate alınmak suretiyle tekliflerin değerlendirilmesi yapılarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklifi aşırı düşük görülen isteklilerden işin niteliğine göre ihale komisyonunca belirlenen önemli teklif bileşenleri ile ilgili açıklama istenecektir. İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, kar hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki teklifler aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyecektir.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat çerçevesinde başvuruya konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olduğu, idarelerce yaklaşık maliyet hazırlanırken hesaplanan maliyetin %20’si oranını geçmemek üzere yüklenici kârının hesaplanacağı ve öngörülen kâr tutarının yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterileceği, ayrıca personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının üzerindeki tekliflerin aşırı düşük teklif olarak kabul edilmeyeceği anlaşılmaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinin “ 25.1. İstekliler; Ulaşım, sigorta, vergi(KDV Hariç), resim, harç ve benzeri giderleri, teklif fiyata dahil edilecektir

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

-Elektrik Ustası Maaşı Aylık Bürüt Asgari Ücretin en az % 90 fazlası olacaktır.
- Makine Ustası Maaşı Aylık Brüt Asgari Ücretin en az % 90 fazlası olacaktır.
- Düz İş ç i Maaşı Aylık Brüt Asgari Ücretin en az % 50 fazlası olacaktır.

- Şoför Maaşı Aylık Brüt Asgari Ücretin en az % 50 fazlası olacaktır.

2014 yılı resmi tatil günleri tarihleri
Tatil Gününün İsmi Süre Ay Gün
Ulusal Egemenlik Ve Çocuk Bayram ı 1 Gün 23 Nisan Çarşamba
Emek Ve Dayan ı şma Günü 1 Gün 1 May ı s Perşembe
Atatürk' Anma Gençlik Ve Spor Bayram ı 1 Gün 19 May ı s Pazartesi
Ramazan Bayram ı Arefesi 1/2 Gün 27 Temmuz Pazar
Ramazan Bayram ı 1. Gün 28 Temmuz Pazartesi
Ramazan Bayram ı 2. Gün 29 Temmuz Sal ı
Ramazan Bayram ı 3. Gün 30 Temmuz Çarşamba
Zafer Bayrami 1 Gün 30 Ağustos Cumartesi
Kurban Bayram ı Arefesi 1/2 Gün 3 Ekim Cuma
Kurban Bayram ı 1. Gün 4 Ekim Cumartesi
Kurban Bayram ı 2. Gün 5 Ekim Pazar
Kurban Bayram ı 3. Gün 6 Ekim Pazartesi
Kurban Bayram ı 4. Gün 7 Ekim Sal ı
Cumhuriyet Bayram ı 1,5 Gün 28 Ekim Sal ı 29 Ekim Çarşamba
2015 Yılı Resmi Tatil Günleri Tarihleri
Tatil Gününün İsmi Süre Ay Gün
Yilbaş ı 1 Gün 1 Ocak Perşembe

2 Adet Makina Ustası, 2 Adet Elektrik Ustası, 18 Adet İş ç iye ve 6 Adet Şoföre Olmak üzere toplam 14,5 (On Dört Buçuk) gündür

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

İstekli tarafından çalıştırılacak personele ödenecek yol , yemek ve giyim ücreti teklif fiyata dahildir.

İstekli tarafından çalıştırılacak personele ödenecek yol ve yemek ücreti nakdi olarak ödenecek ve bordroda gösterilecektir.

Yemek ücreti 26 Gün brüt asgari tutar personel başına günlük: 8,00.-TL.dir.

Yol ücreti 26 gün brüt asgari tutar personel başına günlük: 6,00.-TL dir.

4 Adet Usta, 18 Adet Düz İş ç i ve 6 Adet Şoföre teknik şartnamede özellikleri belirtilen; İkaz Yelek Pantolon ve Bisiklet Yaka Tişört, Kaban ve Pantolon, Tulum, Bere, Eldiven, Bot ve çizme her bir personel için iş süresince kullanılmak üzere 1 takım olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir.

25.3.3. Malzeme giderleri:

Teknik şartnamede belirtilen alet, araç ve gereçlerin kullanım bedelleri teklif fiyata dahildir.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Personelin iş kazaları ile meslek hastalıkları sigortası prim oranı % 2 (Yüzde İki)dir. ” şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Teknik Şartname’nin “İsteklinin ana ekipman listesi” başlıklı 8’inci maddesinden, yüklenicinin işin yürütülmesi aşamasında dört adet çift kabinli kamyonet ile bir adet binek otomobil bulunduracağı, aynı Şartname’nin 8.2.21’inci maddesinden işçilere biri yazlık diğeri kışlık olmak üzere kıyafet verileceği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi tarafından sunulan itirazen şikâyet dilekçesinde ihale üzerinde bırakılan istekli ile kendi firmalarının tekliflerinin kâr hariç yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu, bu sebeple aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulmaları gerektiği iddia edilmektedir.

Uyuşmazlığa konu ihalede yaklaşık maliyetin, işçilik kalemlerine ilişkin giderlerin işçilik hesaplama modülünde hesaplanan tutarlara %15 oranında kâr eklenmesi, araçlara ilişkin iki iş kalemine ilişkin giderlerin piyasadan yapılan fiyat araştırması kapsamında elde edilen fiyat tekliflerinin aritmetik ortalamasının alınması, giyim malzemelerine ilişkin giderlerin ise piyasadan alınan fiyat araştırması kapsamında bir şirketten alınan fiyat teklifindeki tutarların dikkate alınması suretiyle hesaplandığı, işçilik kalemleri haricinde yaklaşık maliyet içerisindeki kâr oranının belli olmadığı ve idarece hesaplanan maliyete ayrıca kâr ilave edilmediği anlaşılmıştır.

Bu kapsamda, kâr oranı belli olmayan yaklaşık maliyet bileşenlerinin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinde yer alan hüküm gereği öngörülebilecek olan azami %20’lik kâr oranını içerdiği kabulüyle kâr hariç yaklaşık maliyetin hesaplanabileceği ve Kamu İhale Genel Tebliği’nde 79.4’üncü maddesinde yer alan açıklama gereğince hesaplanan kâr hariç yaklaşık maliyetin altında teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Netice itibarıyla, yaklaşık maliyetin içerdiği kâr oranı tespit edilebilen işçilik bileşeni haricinde kalan ve oranı belli olmamakla birlikte kâr içeren 166.200,00 TL’lik kısmının %20 oranında kâr içerdiği varsayılırsa, bahse konu kısma ilişkin kâr hariç tutarın 138.500,00 TL, %15 oranında kâr ilave edilerek hesaplanmış olan işçilik maliyetine ilişkin kâr hariç tutarın 892.979,70 TL olduğu, bu kapsamda kâr hariç yaklaşık maliyetin ise 1.031.479,70 TL (138.500,00 + 892.979,70) olduğu görülmektedir.

İhale üzerinde bırakılan 4K Kurumsal Hizm. Peyz. İnş. Mim. Müh. Tem. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin 996.332,00TL, başvuru sahibi Erdem Bobinaj Elektrik İnş. İth. İhr. ve İmalat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin 1.008.284,00 TL olduğu görülmüş olup, adı geçen her iki isteklinin tekliflerinin kâr har hariç yaklaşık maliyet tutarı olan 1.031.479,70 TL’nin altında olduğu görülmüştür.

Bu itibarla incelemeye konu ihalede teklif fiyatları idarece tespit edilen yaklaşık maliyetin kârsız bedelinin altında olan isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği, ancak idarece bu yönde işlem tesis edilmeden ihalenin sonuçlandırıldığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, 4K Kurumsal Hizm. Peyz. İnş. Mim. Müh. Tem. ve Nak. San. Tic. Ltd. Şti. ile Erdem Bobinaj Elektrik İnş. İth. İhr. ve İmalat San. ve Tic. Ltd. Şti.den önemli teklif bileşenleri belirtilmek suretiyle aşırı düşük teklif açıklaması talep edilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi