KİK Kararı: 2014/UH.II-821

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/012
Gündem No : 21
Karar Tarihi : 10.02.2014
Karar No : 2014/UH.II-821 Mahkeme Kararını Göster
BAŞVURU SAHİBİ:
Bakış Tem.Taş.Eğit.Bilg. Gıda İlaç Turz.Hizm.Taah.San. Ve Tic.Ltd.Şti. Karahan Group İnş.Nak.Taah.San. Ve Tic.Ltd.Şti. Ortak, HUZUR MAH. 1154. SOK. NO : 3/12 ÖVEÇLER ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Tıp Fakültesi Yükseköğretim Kurumları Ankara Üniversitesi, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü İbn-İ Sina Hastanesi Akademik Yerleşke L-Blok Kat:3 06100 ANKARA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/121327 İhale Kayıt Numaralı "Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Hastanesi-Akademik Yerleşke, Acil Servis Ve Morfoloji Binaları İle Cebeci Hastanesi, Kalp Merkezi Ve Halk Sağlığı Binaları Genel Temizlik (Malzemeli), Hasta Bakım Hizmetleri Ve Destek Hizmetleri" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Tıp Fakültesi Yükseköğretim Kurumları Ankara Üniversitesitarafından 10.10.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Hastanesi-Akademik Yerleşke, Acil Servis ve Morfoloji Binaları İle Cebeci Hastanesi, Kalp Merkezi ve Halk Sağlığı Binaları Genel Temizlik (Malzemeli), Hasta Bakım Hizmetleri ve Destek Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak Bakış Tem. Taş. Eğit. Bilg. Gıda İlaç Turz. Hizm. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 11.12.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.12.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.12.2013tarih ve 41340sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.12.2013tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2013/4988sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İdarece sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklamalarının etkin haberleşme için kurulacak sistem ve buna ilişkin giderlere yönelik açıklama yapılmadığı, kar ve buz mücadelesi ile ilgili herhangi bir bedel öngörülmediği, bahçe ekipmanlarının küçük tamirat ve bakımları için gerekli malzeme çantasına ilişkin bedel öngörülmediği, kanal açmada etkin olarak kullanılan vidanjörlere yönelik bir maliyet belirtilmediği, ticaret odası ekspertiz raporuna ilişkin maliyet öngörülmediği, personel devam kontrol sistemi için bedel öngörülmediği, ilaçlama gideri için maliyet öngörülmediği ve tedarikçi firmanın ilaç satış izni bulunmadığı gerekçeleriyle uygun görülmeyerek, tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı,

Ancak ihale dokümanı incelendiğinde, haberleşme sistemi ile ilgili ucu açık bir düzenlemeye yer verildiğinin görüleceği, nasıl bir haberleşme sistemi istenildiğinin ve bu sistemin kaç kişiye hizmet vereceğinin belirsiz olduğu, bu durumda söz konusu sistem maliyetinin hesaplanabilir olmadığı gibi aşırı düşük teklif açıklamalarında belgelendirilmesi gereken önemli bir teklif bileşeni de olmadığı, söz konusu maliyetin %3 oranındaki sözleşme ve genel giderler içerisinde değerlendirilmesi gerektiği,

Kar ve buz mücadelesine ilişkin düzenleme de, hizmetin “gerektiğinde” sunulacağı ve malzemelerin “yeterli miktarda” temin edileceğinin belirtildiği, kar yapışı ve buzlanmanın oluşup oluşmayacağı, kaç defa oluşacağı, ne kadar süre ile devam edeceği gibi hususların net olmadığı, bu nedenle hesaplanabilir bir gider kaleminden bahsedilemeyeceği, kullanılacak ekipmanlara ait maliyetin ise, temizlik malzemelerine ilişkin proforma fatura ile açıklandığı, özel solüsyon kullanımı ile tuzlama giderinin muhtelif giderler ve firma kârı içerisinden karşılanabileceği,

Teknik Şartnamedeki kanal açmaya ilişkin düzenlemede vidanjör kullanılacağına dair bir ibare bulunmadığı, ihale konusu işin ifasındaki görev alacak personel içerisinde “1 kanal açma personeli”ne yer verildiği, kanal açma personelinin kullanacağı kıyafet ve tamamlayıcı ekipmanın proforma fatura ile açıklandığı, kanal açma personelinin gideremeyeceği bir tıkanıklığın yaşanıp yaşanmayacağının muğlak olduğu, böyle bir olayın vuku bulması halinde dahi, alternatif çözüm maliyetlerinin önemli bir teklif bileşeni olmadığı, ASKİ Genel Müdürlüğünün 2013 yılı ücret tarifesinde sefer başı vidanjör kullanımının 82,04.-TL olduğu, her ay vidanjör kullanıma gerek duyulsa bile toplam maliyetin ancak 3.000,00.-TL olacağı,

Teknik Şartname’de Makinelerin pratik kapasitelerinin ticaret odası ekspertiz raporu ile tespit edileceğinin düzenlendiği, pratik kapasitenin makinelerin bozulması, bakımı veya tamiri gibi durumlarda üretilebilecek ürün miktarını gösteren bir tanım olduğu, şikayete konu ihalenin ise üretim hizmeti olmadığı, zaten makinelerde bir çalışma kaybı yaşaması halinde cezai yaptırım uygulanabileceği,

Teknik Şartname’de yüklenici firma personelinin mesai giriş ve çıkış saatlerini takip etmek üzere yönetimin uygun göreceği bir sistem kurulacağının düzenlendiği, böyle bir sistemin yüklenicinin demirbaşı olacağı, bu maliyetin firmanın kendi işleyişi içinde bir işletme gideri olarak kabul edilmesi gerektiği, idarenin açıklamaları bu gerekçeyle uygun görmemesinin yerinde olmadığı,

İlaçlamanın iş ortaklıklarının özel ortağı tarafından yapılacağı, özel ortağın gerekli izin belgelerine sahip olduğu ve bu belgelerin idareye sunulduğu, ilaçlamada kullanılacak ilaçlar için proforma fatura alındığı, idarece proforma faturayı düzenleyen kişinin ilaç satış izninin bulunmadığının öne sürüldüğü, ancak ilaç satışının değil, uygulamasının izne tabi olduğu, proforma faturayı düzenleyen firmanın ilgili alanda faaliyet gösterdiği,

Sonuç olarak, idarece açıklamaların uygun görülmeme gerekçelerinin tümünün İdari Şartname ile birim fiyat teklif cetvelinde yer almayan, Teknik Şartname’de ise ucu açık ifadelerle düzenlenen gider kalemlerine ilişkin olduğu, bu gider kalemlerine açıklama isteme yazısında da değinilmediği, Teknik Şartname’de net olarak belirtilmeyen maliyet kalemleri için teklif fiyat içerisindeki 21.032,46.-TL’nin muhtelif giderler ve firma karı olarak ayrıldığı, tüm bu nedenle, tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir:

Şikâyete konu ihale, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Hastanesi, Akademik Yerleşke, Acil Servis ve Morfoloji binaları ile Cebeci Hastanesi, Kalp Merkezi ve Halk Sağlığı binaları ve çevrelerinin (arsa sınırları içindeki alanlar) 36 ay süre ile genel temizlik (malzemeli), hasta destek hizmetleri, idari ve teknik destek hizmetlerinin sağlanması işine ilişkindir.

10.10.2013 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 12 isteklinin katıldığı, Haktok İnşaat Taahhüt Eğitim Turizm Sağlık Temizlik Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin geçici teminat mektubu veya teminatın nakit olarak yatırıldığını gösterir belge sunmadığı, Boztepe Kimya Peyzaj Bilgisayar Temizlik Turizm İnşaat Taşımacılık Özel Sağlık Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan demirbaş tespit raporunda, çim biçme makinesi, ilaçlama sırt pülvarizatörü, motorlu kenar biçme tırpanı ile motorlu bahçe ilaçlama atomizörü ekipmanlarının bulunmadığı, Marmara Temizlik İnş Gıda ve Kargo Dağ. Hiz. San. Ltd. Şti. tarafından makine ve ekipmana ilişkin hiçbir belge sunulmadığı tespit edilerek anılan isteklilere ait tekliflerin değerlendirme dışı bırakıldığı, idarece 64.993.787,76.-TL olarak belirlenen kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında ve geçerli teklif sunan 2 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, her iki istekli tarafından sunulan açıklamaların idarece uygun görülmediği ve ihalenin Andaç Grup İnş. Gıd. Nak. Tem. İlaç. Bilg. Yem. Ür. Hizm. Taah. Ltd. Şti. - Ankyra Organizasyon Turizm Sağlık Reklam İnşaat Yemek Üretim Bilgisayar Temizlik Gıda İlaçlama Taahhüt Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İdarece teklif tutarı kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında olan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talep edilmesine ilişkin yazıda,

“1) Asgari işçilik maliyeti;

• İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil),
• İdari şartname’de öngörülen nakdi yol bedeli ile ayni giyim bedeli,
• İşveren sigorta primi tutarı,

2) İdari Şartname ve Teknik Şartnamede belirtilen tüm malzeme giderleri” nin önemli teklif bileşeni olarak belirlendiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde,

_“25.1._Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç, giderler (KİK payı, sözleşme bedeli üzerinden hesaplanan damga vergisi ve karar pulu, malzeme, iş başında bulundurulacak makina, techizat ve ekipmanın işletme giderleri, personel ücretleri, personel eğitimi, personel yol ve giyim gideri) teklif edilen fiyata dahildir.

_25.2._25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

_25.3._Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

a)İhale konusu işte çalışacak 1133 kişi brüt asgari ücret esas alınacaktır.

Temizlik Hizmetleri İşletme Müdürü (1), Eğitim Uzmanı (4), Şef (15) : 20 kişi

Hasta Bakımı İşletme Müdürü (1) ,Eğitim Uzmanı (1), Şef (2) : 4 kişi

Destek Hizmetler İşletme Müdürü (1), Şef (2) :3 kişi

Toplam 27 kişi için ise brüt asgari ücretin % 30 fazlası esas alınacaktır.

b) Ulusal Bayram ve Genel Resmi Tatiller Ve Bu Tatillerde Çalışacak Temizlik/ Hasta Destek/İdari Ve Teknik Destek Hizmet Personeli Sayı ve Gün Aşağıda Belirtilmiştir.

2014-2015-2016 yıllarında toplam 43,5 gün resmi tatil olup tatillerde çalışacak günlük personel sayısı (Temizlik:184 /Hasta Destek: 115, İdari ve Teknik Destek: 25 ) olmak üzere toplam 324 Kişi olup gün sayısı toplamı ise 14.094’tür.

25.3.2. Yemek, yol ve giyecek giderleri:

a) 1160 kişinin yol bedeli brüt en az (36 ay x26 gün x 5,5 x 1160 kişi = 5.971,680,00) TL olup, teklif fiyatına dahildir. Bu ücret yüklenici tarafından personele nakdi olarak ödenecek olup ücret bordrosunda gösterilecektir.

b) Miktar ve özellikleri teknik şartnamede belirtilen yazlık ve kışlık kıyafetler ayni olarak verilecek ve teklif fiyatına dahil edilecektir.

c) Yemek İdare tarafından temin edileceğinden yemek bedeli teklif fiyata dahil edilmeyecektir.

25.3.3. Malzeme giderleri:

Miktarı ve özellikleri teknik şartnamede yazılı temizlik malzemeleri teklif fiyatına dahildir.

25.3.4. Diğer giderler:

Kamu İhale Genel Tebliğinde tanımlanan sözleşme ve genel giderler için asgari işçilik maliyeti üzerinden hesaplanan % 3 tutar teklife dahildir.

Ayrıca, teknik şartname başta olmak üzere ihale dokümanında maliyet unsuru olabilecek tüm giderler teklif fiyata dahildir.

_25.4._Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Bu ihalenin yaklaşık maliyeti hazırlanırken iş kazaları ve meslek hastalıkları sigortası prim oranı % 2 olarak dikkate alınmıştır.” düzenlemeleri yer almaktadır.

İdari Şartnamenin anılan düzenlemeleri esas alınarak hesaplanan giyim hariç işçilik maliyetleri aşağıdaki tabloya aktarılmıştır.

İşçilik Bileşenleri

Miktar

Birim fiyat

Toplam

Asgari ücret ödenecek personel (yol dahil)

1133 işçi x 36 ay

1.469,32

59.930.624,16

Asgari ücretin %30 fazlası ödenecek personel (yol dahil)

27 işçi x 36 ay

1.855,97

1.804.002,84

Ulusal bayram ve genel tatil günleri

324 işçi x 43,5 gün

42,96

605.478,24

TOPLAM

62.340.105,24

İdarece başvuru sahibi istekliye ait aşırı düşük teklif açıklamaları, Teknik Şartnamede yer alan ve bir maliyet unsuru teşkil eden düzenlemeler gereğince teklif fiyata dahil edilmesi gereken giderlerin açıklanmadığı gerekçesiyle uygun görülmemiştir.

Başvuru sahibi Bakış Tem. Taş. Eğit. Bilg. Gıda İlaç Turz. Hizm. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarında maliyet analiz tablosu,

İŞ KALEMİ

TUTAR

1133 personel işçilik gideri

59.930.624,16

27 personel işçilik gideri

1.804.002,84

Giyim gideri

100.110,44

Ulusal bayram ve genel tatil günlerine ilişkin işçilik gideri

605.478,24

Temizlik malzeme gideri

287.005,36

Temizlik maddeleri gideri (haşere ilaçları)

189.768,90

Muhtelif giderler ve firma kârı

21.032,46

GENEL TOPLAM (KDV HARİÇ)

62.938.022,40

Şeklinde düzenlenmiş olup, idarece söz konusu maliyet tablosunda ihale dokümanında yer alan bir takım gider kalemleri için bedel öngörülmediği yönünde tespit yapılmıştır. İhale komisyonu kararında açıklamaların uygun görülmeme gerekçesi olarak zikredilen Teknik Şartname düzenlemeleri ile bu gerekçelere ilişkin yapılan değerlendirmeler aşağıdadır.

İhale komisyonu tarafından Teknik Şartname’nin “II.Özlük Hakları, İş Emniyeti, Sağlık Tedbirleri ve Hizmet İçi Eğitim” başlıklı bölümünün 18’inci maddesinde yer alan “Yüklenici firma hizmetin verimli ve hızlı yürütülebilmesi için işçiler, sorumlular, şefler, eğitim uzmanları ve hastane yönetimi tarafından belirlenen kişiler arasında modern ve etkin bir haberleşme sistemi oluşturacak ve kullanacaktır.” düzenlemesi gereğince kurulacak etkin haberleşme sistemine ilişkin giderlerin başvuru sahibince açıklamadığı tespit edilmiştir.

Ancak teknik şartnamede, haberleşme sisteminin sahip olması gereken teknik kriterler belirtilmemiştir. Bu nedenle istekliler tarafından söz konusu gider için sağlıklı bir maliyet tespiti yapılması ve bu maliyete ilişkin açıklamanın gerçekçi olup olmadığının değerlendirilmesi mümkün değildir. Kamu ihale mevzuatı uyarınca personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerinde, her bir işçilik kalemindeki birim fiyatlar üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanması gerekmektedir. İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde “ teknik şartname başta olmak üzere ihale dokümanında maliyet unsuru olabilecek tüm giderler teklif fiyata dahildir” denilerek, çok genel bir ifade ile Teknik Şartnamedeki maliyet unsurlarına atıfta bulunulmuştur. Bu nedenle söz konusu haberleşme sistemine ait maliyetin % 3 oranındaki genel giderler içerisinde mütalaa edilmesi uygun olacaktır.

Ayrıca ihaleye katılan tüm istekliler teklif mektubu sunarak, ihale dokümanının tamamının okunup kabul edildiğini beyan etmiş olmaktadır. Dolayısıyla, aşırı düşük teklif açıklamalarında bu gider için ayrıca bir maliyet belirlenip teklife dahil edilmemiş olması, işin yürütülmesi aşamasında yükleniciyi bahse konu haberleşme sistemini kurma sorumluluğundan kurtarmayacaktır.

Kaldı ki, yaklaşık maliyetin hesap cetvelinde, işçilik giderleri haricinde, “malzeme bedeli” için ayrı bir satır açıldığı, bu gider kalemine ait maliyetin ise, 2010/528518 İKN’Lİ Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Hastanesi-Akademik Yerleşke, Acil Servis ve Morfoloji (Dekanlık) Binaları İle Cebeci Hastanesi, Kalp Merkezi ve Halk Sağlığı Binaları Genel Temizlik (Malzemeli), Hasta Bakım Hizmetleri ve Destek Hizmetleri Alımı” ihalesine sunulan 5 teklif cetvelinde, malzeme bedeli için teklif edilen toplam fiyatların aritmetik ortalaması alınarak belirlendiği görülmüş olup, yaklaşık maliyet içerisinde haberleşme sistemi bedeli olarak kaç TL öngörüldüğü ve bu sistemin özellikleri anlaşılamamaktadır.

İhale komisyonu kararında Teknik Şartname’nin “G. Çevrenin Günlük Temizliği” başlıklı bölümünün 1’inci maddesinde yer alan “Soğuk ve karlı havalarda kampüs içi yollar, ana girişler ve yakın çevresi kar ve buzdan temizlenerek trafiğe açık tutulacaktır. Bu gibi durumlarda firma tarafından geceden önlem alınacak, mesai başladığında tüm kampüsteki yollar açılmış olacaktır. Gerektiğinde kampüs içindeki asfalt yollarda tuzlama yapılarak karlanma ve buzlanma önlenecektir. Kar ve buzlanmayı önlemek için granit, mermer gibi zeminlerde kesinlikle tuz kullanılmayacak, zemine zarar vermeyen özel solüsyonlar kullanılacaktır. Konu ile ilgili (tuz, özel solüsyon, çalı süpürgesi, tırmık, çöp toplama kovası, el arabası, kar küreği vs) malzeme şirket tarafından yeterli miktarda sağlanacaktır.” düzenlemesi uyarınca teklif fiyata dahil edilmesi gereken giderler için başvuru sahibince açıklamada bulunulmadığı belirtilmiştir.

Anılan düzenlemede soğuk ve karlı havalarda buzlanmanın giderilmesi için kullanılacak malzemelerin miktarları belirlenmemiştir. İdarenin şikayet üzerine aldığı karada basiretli bir tacir olarak isteklilerin söz konusu malzemelere ait miktarları belirleyebileceği ifade edilmişse de, hava şartlarının önceki yıllardaki Ankara ilindeki hava durumu dikkate alınarak belirlenmesi hususunun temizlik hizmeti alanında faaliyet gösteren gerçek ve tüzel kişilerin uzmanlık alanı dahilinde değerlendirilemeyeceği açıktır. Muğlak Teknik Şartname düzenlemeleri nedeniyle, ancak varsayıma dayalı bir maliyet tespiti yapılabileceği anlaşılmış olup, işin yürütülmesi esnasında ortaya çıkması olasılık dahilinde olan maliyet genel giderler içerisinden karşılanabilecektir.

İhale komisyonu kararında Teknik Şartname’nin “G. Çevrenin Günlük Temizliği” başlıklı bölümünün 6’ncı maddesinde yer alan “Bahçe ekipmanlarının küçük tamirat ve bakımları için İbni Sina Hastanesi, Cebeci Hastanesi ve Morfoloji binasında birer adet malzeme çantası firma tarafından bulundurulacaktır. Malzeme çantalarının içinde; ikişer adet pense, kargaburnu, boru anahtarı; birer takım düz tornavida, yıldız tornavida ve alyen anahtarı bulunacaktır.” düzenlemesi uyarınca teklif fiyata dahil edilmesi gereken giderler için başvuru sahibince bedel öngörülmediği belirtilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamalarının incelenmesi neticesinde anılan malzemelere ait bedelin teklif fiyata dahil edilmediği görülerek, idare tarafından başvuru sahibine ait açık düşük teklif açıklamalarının, bu gerekçeyle uygun görülmemesinin yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

İhale komisyonu kararında Teknik Şartname’nin “H. Teknik İşler Birimi ve Atölyelerin Günlük Temizliği” başlıklı bölümünün 3’üncü maddesinde yer alan “Tüm binaların iç ve dış kanalizasyon, rögar ve menfezlerinde olabilecek tıkanmalarla ilgili ayrı bir kanal açma ekibi bulundurulacak, tıkanıklıklara derhal müdahale edilecektir. Bu ekibin işler hale getiremediği kanallar için firma, özel bir kişi/firma çalıştırarak kanalları açtıracaktır.” düzenlemesi uyarınca kanal açmada etkin olarak kullanılan vidanjörlere yönelik maliyet öngörülmediği belirtilmiştir. Ancak söz konusu düzenlemede kanal açma işleminin vidanjör aracılığıyla gerçekleştirileceği belirtilmediğinden, isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarında bu yönde bir maliyete yer vermesinin beklenemeyeceği anlaşılmıştır. Ayrıca idarenin şikâyet üzerine aldığı kararda, isteklinin basiretli bir tacir olarak önceki yıllarda idarede ne sıklıkta tıkanma olduğunu araştırması gerektiği belirtilmekte ise de, bu husustaki görevin idareye ait olduğu, isteklilerin tekliflerini sağlıklı bir şekilde ve eşit koşullarda oluşturmalarını teminen ihale dokümanında bu gibi belirlemelerin yapılması gerektiği anlaşılmıştır.

İhale komisyonu kararında Teknik Şartname’nin “IV. Makine Parkı” başlıklı bölümünün 7’inci maddesinde yer alan “Asgari teknik özellikleri belirtilen makinelerin pratik kapasitesi Ticaret Odası ekspertiz raporunca tespit edilmiş olmalıdır.” düzenlemesine istinaden rapor ücreti için başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarında maliyet öngörülmediği belirtilmiştir. Söz konusu rapor alım maliyetine ilişkin açıklama sunulmasına gerek bulunmadığı, bu maliyetin genel giderler içerisinden karşılanabileceği anlaşılmıştır. Dolayısıyla idarenin bu gerekçe ile sunulan açıklamaları uygun görmemesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Teknik Şartname’nin “II. Özlük Hakları, İş Emniyeti, Sağlık Tedbirleri Ve Hizmet İçi Eğitim” başlıklı bölümünün 14’üncü maddesinde “Yüklenici firma çalışanlarının mesai giriş-çıkış saatlerini, yönetimin uygun göreceği, biyometrik tanıma sistemlerinden birisini kullanarak takip edecektir.” düzenlemesi ile “B. Çalışan İşçi Sayısı, Nitelikleri, Kıyafetleri ve Diğer Hususlar İle İlgili Ceza Gerektirecek Durumlar” başlıklı bölümünün 28’inci maddesinde “Yüklenici firmanın, çalışanlarının mesai giriş-çıkış saatlerini kontrol edebilmek için İdarenin onayladığı biyometrik tanıma özelliği olan personel devam kontrol sistemini kullanmaması halinde 7500 TL cezai işlem uygulanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır. İdarece biyometrik tanıma sistemi için bedel öngörülmediği tespit edilerek, başvuru sahibinin açıklamaları uygun görülmemiştir. Söz konusu sistem amortismana tabi iktisadi kıymetler içerisinde değerlendirilebileceği, dolayısıyla Kamu İhale Tebliği’nin 79.2’inci maddesinde yer alan “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde; amortisman, kıdem tazminatı, iş yeri hekimliği ücreti, oryantasyon eğitimi gideri, yaka kartı ve bu mahiyetteki giderlerin genel giderler içinde yer alacağı kabul edileceği için aşırı düşük teklif sorgulamasında bu giderler, önemli teklif bileşeni olarak belirtilmeyecek ve isteklilerden aşırı düşük teklif sorgulamasına verdikleri cevaplarda bu giderler için bir bedel öngörmeleri istenmeyecektir.” açıklaması uyarınca, %3 oranındaki genel giderler içerisinden karşılanabilecek bu maliyete ilişkin teklif fiyata bedel ilave edilmesi gerekmemektedir.

İdarece Bakış Tem. Taş. Eğit. Bilg. Gıda İlaç Turz. Hizm. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına ait aşırı düşük teklif açıklamalarında haşere ve uçkunlara karşı mücadele ve ilaçlama giderleri için maliyet belirlenmediği, entegre vektör mücadelesinde kullanılacak ilaçların fiyatının, ilgili alanda faaliyet göstermeyen Veli Gürhan’dan alınan proforma fatura ile tevsik edildiği belirlenmiş ve aşırı düşük teklif açıklamaları bu gerekçe ile de uygun görülmemiştir.

Teknik Şartname’nin “K. Entegre Vektör Mücadelesi” başlıklı bölümünün 10’uncu maddesinde “Kullanılacak Entegre Vektör Mücadelesi İlaç ve Malzeme Miktarları

EVM İlaç ve Malzemeleri

Kampüs I

Kampüs II

1

Haşere Yemleme Kutuları (Karton)

1000 adet/yıl

-

2

Jel Yem (20 gr veya 35 gr.lık tüplerde)

6 kg/yıl

7 kg/yıl

3

Sıvı İlaç SC Formülasyon

20 litre/yıl

15 litre/yıl

4

Sıvı İlaç EC Formülasyon

20 litre/yıl

15 litre/yıl

5

Mikrokapsül İlaç CS

10 litre/yıl

15 litre/yıl

6

Haşere Tespit Yapışkanları

500 adet/yıl

50 adet/yıl

7

Haşere Tespit Kutuları – Plastik

250 adet/yıl

-

8

Uçkunlar için

10 litre/yıl

10 litre/yıl

9

Kemirgenler İçin Mum Blok Yem

10 kg/yıl

7,5 kg/yıl

10

Kemirgenler İçin Pellet Yem

15 kg/yıl

7,5 kg/yıl

11

Kemirgen Yakalama Tuzağı-Yapışkan

2 koli/yıl

(1 koli=72 ad.)

1 koli/yıl

(1 koli=72 ad.)

12

Uçkunlar için sprey (300 ml)

50 adet/yıl

50 adet/yıl

13

Kemirgenler İçin Yemleme Kutusu-Plastik

10 adet/yıl

10 adet/yıl

14

Karınca ve diğer haşeratlar için toz ilaç

5 kg/yıl

10 kg/yıl

15

Bahçe ilaçları (insektisit, herbisit, fungisit vb.)

5 kg/yıl

15 kg/yıl

16

Fare yapışkanı (tüp)

50 adet/yıl

20 adet/yıl

17

Etiket

2500 adet/yıl

-

18

Paket Lastik

3000 adet /yıl

-

19

Non steril eldiven (100’lük)

24 kutu/yıl

24 kutu/yıl

düzenlemesi yer almaktadır. Ayrıca açıklama dosyasında, İş Ortaklığı’nın özel ortağı olan Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin “Halk Sağlığı Alanında Haşerelere karşı İlaç Uygulama İzin Belgesi” de yer almaktadır. Yukarıya aktarılan düzenlemede liste halinde yer alan ilaçlamada kullanılacak malzemelere ait birim fiyatlar ise, Hasat Giyim-Temizlik ve Sarf Malzemeleri Alım – Satım Toptan Ticareti – Veli Gürhan’dan alınan proforma ile tevsik edilmiştir. 30.07.2012 tarih ve 20120644 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Sicil Gazetesinde Veli Gürhan’ın meslek dalının “her çeşit sabun, temizlik tozu ve temizlik malzemeleri imal ve satıcılığı” şeklinde belirtildiği görülmüş olup, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.4.2.14’üncü maddesinde yer alan “Proforma fatura ve fiyat tekliflerinin, proforma fatura veya fiyat teklifine konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.” açıklaması uyarınca, idarece Bakış Tem. Taş. Eğit. Bilg. Gıda İlaç Turz. Hizm. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. - Karahan Group İnş. Nak. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığına ait aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmemesi yönünde tesis edilen işlemde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanunun 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca “** İtirazen şikayet başvurusunun reddine”** karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Ankara Üniversitesi Rektörlüğü (Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü) tarafından gerçekleştirilen “ Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Hastanesi-Akademik Yerleşke, Acil Servis ve Morfoloji Binaları İle Cebeci Hastanesi, Kalp Merkezi ve Halk Sağlığı Binaları Genel Temizlik (Malzemeli), Hasta Bakım Hizmetleri ve Destek Hizmetleri Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin aynı idarece daha önceki yıllarda gerçekleştirilen bir ihaleye teklif edilen malzeme bedeli fiyatlarının aritmetik ortalaması üzerindenelde edilen sonuç esas alınarak,

1160 personel işçilik maliyeti

61.603.934,40 TL

27 kişi (asgari ücretin %30 fazlası)

375.823,80 TL

331 kişi fazla çalışma

618.559,56 TL

Asgari teklif edilmesi gereken fiyat

62.598.317,76 TL

Malzeme bedeli

2.395.470,00 TL

Yaklaşık maliyet

64.993.787,76 TL

%5 yüklenici kârı

3.249.689,39 TL

Yukarıda tabloda verilen bileşenler üzerinden toplam 68.243.477,15.- TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede 39adet ihale dokümanı satın alındığı, 10.10.2013 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 12 istekli tarafından teklif verildiği,

İdarece şikayete konu ihaleye yönelik tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, Haktok İnşaat Taahhüt Eğitim Turizm Sağlık Temizlik Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin geçici teminat mektubu veya teminatın nakit olarak yatırıldığını gösterir belge sunmadığı, Boztepe Kimya Peyzaj Bilgisayar Temizlik Turizm İnşaat Taşımacılık Özel Sağlık Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan demirbaş tespit raporunda, çim biçme makinesi, ilaçlama sırt pülvarizatörü, motorlu kenar biçme tırpanı ile motorlu bahçe ilaçlama atomizörü ekipmanlarının bulunmadığı, Marmara Temizlik İnş Gıda ve Kargo Dağ. Hiz. San. Ltd. Şti. tarafından makine ve ekipmana ilişkin hiçbir belge sunulmadığı tespit edilerek anılan isteklilere ait tekliflerin değerlendirme dışı bırakıldığı, idarece 64.993.787,76.-TL olarak belirlenen kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında ve geçerli teklif sunan 2 isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, her iki istekli tarafından sunulan açıklamaların idarece uygun görülmeyerek ihalenin Andaç Grup İnş. Gıd. Nak. Tem. İlaç. Bilg. Yem. Ür. Hizm. Taah. Ltd. Şti.-Ankyra Organizasyon Turizm Sağlık Reklam İnşaat Yemek Üretim Bilgisayar Temizlik Gıda İlaçlama Taahhüt Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

İdarece teklif tutarı kârsız yaklaşık maliyet tutarının altında olan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talep edilmesine ilişkin yazıda, “** tüm malzeme giderleri** ” önemli teklif bileşeni olarak belirlenmiştir.

İdarece başvuru sahibi istekliye ait aşırı düşük teklif açıklamaları, Teknik Şartnamede yer alan ve bir maliyet unsuru teşkil eden düzenlemeler gereğince teklif fiyata dahil edilmesi gereken giderlerin açıklanmadığı gerekçesiyle uygun görülmemiştir.

İhale komisyonu kararında başvuru sahibinin açıklamaların uygun görülmeme gerekçesi olarak zikredilen Teknik Şartname düzenlemeleri ile bu gerekçelere ilişkin yapılan değerlendirmeye göre;

İhale komisyonu tarafından Teknik Şartname’nin “ II.Özlük Hakları, İş Emniyeti, Sağlık Tedbirleri ve Hizmet İçi Eğitim ” başlıklı bölümünün 18’inci maddesinde yer alan “Yüklenici firma hizmetin verimli ve hızlı yürütülebilmesi için işçiler, sorumlular, şefler, eğitim uzmanları ve hastane yönetimi tarafından belirlenen kişiler arasındamodern ve etkin bir haberleşme sistemi oluşturacak ve kullanacaktır.” düzenlemesi gereğince kurulacak etkin haberleşme sistemine ilişkin giderlerin başvuru sahibince açıklamadığı tespit edilmiştir.

Ancak teknik şartnamede, haberleşme sisteminin sahip olması gereken teknik kriterler belirtilmediğinden istekliler tarafından söz konusu gider için sağlıklı bir maliyet tespiti yapılması ve bu maliyete ilişkin açıklamanın gerçekçi olup olmadığının değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, kamu ihale mevzuatı uyarınca personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerinde, her bir işçilik kalemindeki birim fiyatlar üzerinden % 3 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler hesaplanması gerekmekte olduğu, idari şartname’nin 25’inci maddesinde “ teknik şartname başta olmak üzere ihale dokümanında maliyet unsuru olabilecek tüm giderler teklif fiyata dahildir” denilerek, çok genel bir ifade ile Teknik Şartnamedeki maliyet unsurlarına atıfta bulunulduğu, bu nedenle söz konusu haberleşme sistemine ait maliyetin % 3 oranındaki genel giderler içerisinde mütalaa edilmesinin uygun olmayacağı,

Kaldı ki, yaklaşık maliyet hesap cetvelinde, işçilik giderleri haricinde, “malzeme bedeli” için ayrı bir satır açıldığı, bu gider kalemine ait maliyetin ise, 2010/528518 İKN’Lİ “Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İbni Sina Hastanesi-Akademik Yerleşke, Acil Servis ve Morfoloji (Dekanlık) Binaları İle Cebeci Hastanesi, Kalp Merkezi ve Halk Sağlığı Binaları Genel Temizlik (Malzemeli), Hasta Bakım Hizmetleri ve Destek Hizmetleri Alımı” ihalesine sunulan 5 teklif cetvelinde, malzeme bedeli için teklif edilen toplam fiyatların aritmetik ortalaması alınarak belirlendiği, bu miktarın güncellendiği, ancak yaklaşık maliyette güncel olmayan tutarın dikkate alındığı, yaklaşık maliyet içerisinde tek kalem olarak gösterilen malzeme bedelinin içinde yer alan haberleşme sisteminin sahip olması gereken özelliklerine göre bedelinin olarak kaç TL olarak öngörüldüğünün anlaşılmadığı, bu durumda, idarece önemli teklif bileşeni kabul edilerek aşırı düşük sorgulamasına konu edilen haberleşme sisteminin sahip olması gereken özellikleri açısından maliyet bileşeninin detaylı hazırlanmadan yaklaşık maliyet çalışması yapıldığı,

Diğer yönden, yaklaşık maliyet içerisinde tek kalem olarak gösterilen malzeme bedelinin içinde yer alan bir diğer kalem olan soğuk ve karlı havalarda buzlanmanın giderilmesi için kullanılacak malzemelerin miktarlarının ve teknik özelliklerinin teknik şartnamede belirtilmediği, idarece önemli teklif bileşeni kabul edilerek aşırı düşük sorgulamasına konu edilen bu kaleme ilişkin olarak idarenin şikayet üzerine aldığı karada basiretli bir tacir olarak isteklilerin söz konusu malzemelere ait miktarları belirleyebileceği ifade edilmişse de, hava şartlarının önceki yıllardaki Ankara ilindeki hava durumu dikkate alınarak belirlenmesi hususunun temizlik hizmeti alanında faaliyet gösteren gerçek ve tüzel kişilerin uzmanlık alanı dahilinde değerlendirilemeyeceğinin açık olduğu, muğlak teknik şartname düzenlemeleri nedeniyle, ancak varsayıma dayalı bir maliyet tespiti yapılabileceği,

Nitekim, idarece yaklaşık maliyet içerisinde tek kalem olarak gösterilen malzeme bedelinin içinde yer alan ve önemli teklif bileşeni kabul edilerek aşırı düşük sorgulamasına konu edilen soğuk ve karlı havalarda buzlanmanın giderilmesi için kullanılacak malzemelere ilişkin maliyet bileşeninin miktar yönünden detaylı hazırlanmadan yaklaşık maliyet çalışması yapıldığı,

Konu bir başka kalem açısından ele alındığında, yaklaşık maliyet içerisinde tek kalem olarak gösterilen malzeme bedelinin içinde yer alan biyometrik tanıma sisteminin de idarece önemli teklif bileşeni kabul edilmesine rağmen bu kalem özelliklerine yönelik dokümanda ayrıntılı açıklama olmadığı için söz konusu gider için sağlıklı bir maliyet tespiti yapılması ve bu maliyete ilişkin açıklamanın gerçekçi olup olmadığının değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, ayrıca bu kalemin detay maliyet bileşenlerinin yaklaşık maliyet çalışmasında da yer almadığı, bu yönden de yaklaşık maliyet çalışmasının bu açıdan da sağlıklı hazırlanmadığı,

Ayrıca 1160 personel çalıştırılmasının öngörülen bu işte personel maliyetinin yaklaşık maliyet içinde ana bileşen olduğundan personel için öngörülen biyometrik tanıma sisteminin önemli teklif bileşeni olduğu, bu açıdan bu bileşenin maliyet bedelinin de% 3 oranındaki genel giderler içerisinde mütalaa edilmesinin uygun olmayacağı,

Teknik Şartname’nin “B.2. Temizlik Hizmetleri Çalışanlarının Kıyafetleri” başlıklı bölümünün 12’nci maddesinde “Tıbbi atık personeli için kişi başına yıllık;

Tek kullanımlık eldiven ve maske, 2 adet koruyucu gözlük, 2 çift çizme, 2 adet özel koruyucu turuncu tulum verilecektir.” düzenlemesi ile “C. Hasta Odalarının Temizliği” bölümünün “2. Hasta Odası Temizliği” başlıklı maddesinde “Temizlik sırasında kişisel hijyenin sağlanması için mutlaka tek kullanımlık eldiven kullanılır.” düzenlemesinin yer aldığı, yaklaşık maliyetin tespitine ilişkin belgelerde tek kullanımlık eldiven ve maske fiyatı olarak 0,30.-TL birim fiyat üzerinden 6 personel için toplam 1,80 TL’nin bedel ayrıldığı,

Öncelikle Teknik Şartname’de tek kullanımlık eldiven ve maske sayısı belirtilmediği, yaklaşık maliyetin tespitinde diğer kalemlerde belirtilen malzemelerin yıllık tüketim miktarları üzerinden hesaplama yapılırken, “tek kullanımlık eldiven ve maske” fiyatı olarak 0,30 TL birim fiyat üzerinden 6 personel için toplam 1,80 TL bedel öngörülmesinde bir tutarsızlık olduğunun düşünüldüğü,

Öte yandan, ihalede bazı isteklilerin kendi malı araçları tevsik edemedikleri için teklifleri değerlendirme dışı bırakılırken, o araçların kullanım maliyetine ilişkin (örneğin yakıt) yaklaşık maliyette yer verilmediği,

Hususları birlikte değerlendirildiğinde, idarece aşırı düşük teklif sorgulamasına konu edilen tüm malzeme giderleri teklif bileşeninin birçok alt bileşenden oluştuğu ve bu alt bileşenlerin nitelik ve nicelik yönlerinin dokümanda belirtilmediğinden bu bileşenler üzerinden sağlıklı bir maliyet tespitinin yapılmasının ve bu maliyete ilişkin açıklamanın gerçekçi olup olmadığının değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, ayrıca bu alt bileşenlerin de yaklaşık maliyet çalışmasında detaylı olarak ele alınmadığı hususları birlikte ele alındığında söz konusu ihalenin 4734 sayılı Kanun’un “ Temel ilkeler ” başlıklı 5’inci maddesine dayanılarak iptal edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin iddiaları kapsamında, “ İhalenin iptaline” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncemizle, bu iddiaya ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen karara katılmıyoruz.

Kazım ÖZKAN

II. BAŞKAN

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi