KİK Kararı: 2014/UH.II-708

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/010
Gündem No : 66
Karar Tarihi : 03.02.2014
Karar No : 2014/UH.II-708
BAŞVURU SAHİBİ:
Özata Gıda Soğuk Hava Tesisleri Sosyal Hizmetler San. Ve Tic. Ltd. Şti., GIDA TOPTANCILAR SİTESİ K BLOK NO : 1 DENİZLİ

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Kütahya İli Kamu Hastane Birliği Genel Sekreterliği, Dumlupınar Üniversitesi Evliya Çelebi Yerleşkesi 43100 KÜTAHYA

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2013/143182 İhale Kayıt Numaralı "Malzemeli Yemek Pişirme, Servis, Dağıtım Ve Sonrası Hizmeti" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kütahya İli Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliğitarafından 12.11.2013tarihinde açık ihale usulüile yapılan “Malzemeli Yemek Pişirme, Servis, Dağıtım ve Sonrası Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 23.12.2013tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.12.2013tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.01.2014tarih ve 553sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.01.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/125sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Kesinleşen ihale kararında ihale konusu işin 1 ve 2’nci kısmının Ferah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Turz. Yazılım Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti., 3’üncü kısmının Karanfil Yemek Emlak Tem. İnş. Oto. San. Tic. Ltd. Şti., 4’üncü kısmının Simav Yemek Sanayi üzerinde bırakıldığının kendilerine bildirildiği,

İhalenin 1’inci kısmı için ilan edilen yaklaşık maliyetin hatalı olduğu, olması gereken yaklaşık maliyetin 3.034.000,00 TL olduğu, idarece ilan edilen %5 yüklenici karı düşüldüğünde karsız yaklaşık maliyetin 2.889.523,81 TL olduğu, kesinleşen ihale kararında Erkaraca Gıda – Bilant Hazır Yemek İş Ortaklığı ve Ferah Yemekhane – Bilge Yemek İş Ortaklığı’ndan açıklama istenildiğinin belirtildiği, oysaki kendileri dışındaki tüm isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği, kesinleşen ihale kararı yazısında hangi firmalardan aşırı düşük teklif açıklaması istenildiğinin anlaşılamadığı,

İhalenin 2’nci kısmı için ilan edilen yaklaşık maliyetin hatalı olduğu, olması gereken yaklaşık maliyetin 5.308.730,00 TL olduğu, idarece ilan edilen %5 yüklenici karı düşüldüğünde karsız yaklaşık maliyetin 5.055.933,33 TL olduğu, bu nedenle kendileri dışındaki tüm isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği, kesinleşen ihale kararı yazısında hangi firmalardan aşırı düşük teklif açıklaması istenildiğinin anlaşılamadığı,

İhalenin 3’üncü kısmı için ilan edilen yaklaşık maliyetin hatalı olduğu, olması gereken yaklaşık maliyetin 6.802.905,00 TL olduğu, idarece ilan edilen %5 yüklenici karı düşüldüğünde karsız yaklaşık maliyetin 6.478.957,14 TL olduğu, bu nedenle ihaledeki tüm isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği, kesinleşen ihale kararı yazısında hangi firmalardan aşırı düşük teklif açıklaması istenildiğinin anlaşılamadığı,

İhalenin 4’üncü kısmı için ilan edilen yaklaşık maliyetin hatalı olduğu, olması gereken yaklaşık maliyetin 3.386.125,00 TL olduğu, idarece ilan edilen %5 yüklenici karı düşüldüğünde karsız yaklaşık maliyetin 3.224.880,95 TL olduğu, bu nedenle kendileri dışındaki tüm isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği, kesinleşen ihale kararı yazısında hangi firmalardan aşırı düşük teklif açıklaması istenildiğinin anlaşılamadığı,

Söz konusu ihalede açıklamada bulunan firmaların aşırı düşük teklif açıklamalarının reel piyasa şartlarıyla örtüşmediği, şöyle ki;

İşin süresinin 01.01.2014-31.12.2016 tarihleri arasında olduğu, İdari Şartname’nin 46.1’inci maddesi ile Sözleşme Tasarısı’nın 14.2’nci maddesinde fiyat farkı verilmeyeceği düzenlendiğinden, aşırı düşük teklif açıklamasında işçilik gideri için 2014, 2015 ve 2016 yılı birinci ve ikinci dönemi için asgari ücret zammını ihtiva etmesi gerektiği,

Açıklaması uygun bulunan firmaların sunmuş olduğu proforma faturaların Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olarak sunulmasının mümkün olmadığı, proforma faturadaki fiyatların piyasa şartlarına ve hayatın olağan akışına uygun olmadığı, anılan Tebliğ’de belirtilen beyan, imza ve kaşeleri taşımadığı, özellikle hizmetin ifası sırasında yüklenicinin temin etmekle yükümlü olduğu araç gereçlere ilişkin bakım ve onarım giderlerinin teklife doğruda tesir eden bileşenler olduğu düşünüldüğünde, bu gider kalemlerine ilişkin hesaplamalarında anılan Tebliğ’in 79’uncu maddesi uyarınca tevsik edici belgeler ile hesaplara dahil edilmesi gerektiği,

Anılan Tebliğ’in 79.4.2.24’üncü maddesi uyarınca işçi kıyafetlerine ilişkin giderlerin belgelerle tevsik edilmesi zorunlu olmamasına rağmen maliyet hesaplarında gösterilmesi gerektiği,

Sebze ve meyve proforma faturalarının ya da tevsik edici belgelerin ikinci kalite ürünlerin fiyatları olduğunun düşünüldüğü, ancak Teknik Şartname’de tüm ürünlerin piyasada satılan en iyi cins olması gerektiği düzenlendiği, bu nedenle, söz konusu ürünlerin birinci kalite olduğunun belgelendirilip belgelendirilmediğinin incelenmesi gerektiği,

Açıklama sunan firmaların özellikle ilaçlama hizmetini fiyat teklifi yerine proforma fatura sunarak belgelendirdiklerinin kendileri tarafından bilindiği, bu şekilde açıklamada bulunan firmaların değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

İhale konusu hizmetin ifası sırasında ihtiyaç duyulacak olan temizlik ve sarf malzemeleri, ilaçlama ile yazlık ve kışlık iş elbiselerine verilen proforma faturaların hayatın olağan akışına uygun olup olmadığının incelenmesi ve sunulan belgelerin teyidinin alınması gerektiği,

Açıklama sunan firmaların hizmetin ifasında yüklenici tarafından temin edilecek ve hizmetin bitiminde iade edilecek demirbaş malzemelere ilişkin maliyet çalışması ve tevsik edici belgelerin mevzuata aykırı şekilde kendilerine ait olmamasına rağmen belli oranda amortisman gideri hesaplanarak açıklandığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1 ) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İhalenin 1’inci kısmı için;

İdare tarafından yaklaşık maliyetin piyasada faaliyet gösteren 3 firma ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odası’ndan alınan fiyatların ortalamasına %5 oranında firma karı ilave edilerek 3.182.7333,75 TL olarak belirlendiği, söz konusu kısma 10 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca tüm tekliflerin geçerli bulunduğu, geçerli tekliflerin; Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı (2.178.540,00 TL), Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı (2.229.040,00 TL), Sarı Ticaret Mehmet Sarı – Tavşanlı Yem. Tem. ve Taah. İşleri Yılmaz Özkaya İş Ortaklığı (2.280.800,00 TL), No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti. (2.336.620,00 TL), Karanfil Yem. Eml. Tem. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti. (2.363.000,00 TL), Soner Maluhan Han Tabldot – İsmail Kocabaş Kanaat Yemek Fabrikası İş Ortaklığı (2.367.600,00 TL), Him-Er Gıda Un ve Unlu Mad. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. (2.564.600,00 TL), Uşak Akdağ Gıda Teks. Tur. İnş. Pet. San. Tic. Ltd. Şti. (2.658.240,00 TL), Yeşilyurt Yemek Timur Koparan (2.798.600,00 TL), Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. (2.889.540,00 TL) olduğu, ihale komisyonunca karsız yaklaşık maliyetten (3.031.175,00 TL) %20 oranında kar oranı düşülerek bulunan 2.525.979,17 TL tutarın altında teklif veren Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Sarı Ticaret Mehmet Sarı – Tavşanlı Yem. Tem. ve Taah. İşleri Yılmaz Özkaya İş Ortaklığı, No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti., Karanfil Yem. Eml. Tem. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Soner Maluhan Han Tabldot – İsmail Kocabaş Kanaat Yemek Fabrikası İş Ortaklığı’nın tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili yazılı açıklama istenildiği, Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamada bulunmadığı, diğer istekliler tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunduğu, 03.12.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhalenin 2’nci kısmı için;

İdare tarafından yaklaşık maliyetin piyasada faaliyet gösteren 3 firma ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odası’ndan alınan fiyatların ortalamasına %5 oranında firma karı ilave edilerek 5.569.121,25 TL olarak belirlendiği, söz konusu kısma 9 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca tüm tekliflerin geçerli bulunduğu, geçerli tekliflerin; Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı (3.832.710,00 TL), No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti. (4.070.340,00 TL), RMA Pet. Hayv. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. (4.256.300,00 TL), Çelikler Tem. İnş. Teks. Gıda Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. (4.260.260,00 TL), Uslu Yemekçilik Tem. Nak. İnş. ve Otom. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. (4.286.200,00 TL), Oruçcan Toptan Gıda Yemek ve Temizlik Cüneyt Cangin (4.289.700,00 TL), Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Turz. San. Tic. Ltd. Şti. (4.471.840,00 TL), Uşak Akdağ Gıda Teks. Tur. İnş. Pet. San. Tic. Ltd. Şti. (4.584.100,00 TL) ve Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. (5.055.950,00 TL) olduğu, ihale komisyonunca karsız yaklaşık maliyetten (5.303.925,00 TL) %20 oranında kar oranı düşülerek bulunan 4.419.937,50 TL tutarın altında teklif veren Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili yazılı açıklama istenildiği, No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamada bulunmadığı, diğer istekli tarafından yapılan açıklamanın uygun bulunduğu, 03.12.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İhalenin 3’üncü kısmı için;

İhalenin 4’üncü kısmı için;

İdare tarafından yaklaşık maliyetin piyasada faaliyet gösteren 3 firma ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odası’ndan alınan fiyatların ortalamasına %5 oranında firma karı ilave edilerek 3.552.150,00 TL olarak belirlendiği, söz konusu kısma 8 isteklinin teklif verdiği, ihale komisyonunca tüm tekliflerin geçerli bulunduğu, geçerli tekliflerin; Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı (2.565.775,00 TL), No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti. (2.611.650,00 TL), Simav Yemek Sanayi İbrahim Aydar (2.713.750,00 TL), Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı (2.813.425,00 TL), Him-Er Gıda Un ve Unlu Mad. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti. (2.878.000,00 TL), Karanfil Yem. Eml. Tem. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti. (2.967.500,00 TL), Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Turz. San. Tic. Ltd. Şti. (3.081.750,00 TL) ve Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. (3.224.900,00 TL) olduğu, ihale komisyonunca karsız yaklaşık maliyetten (3.383.000,00 TL) %20 oranında kar oranı düşülerek bulunan 2.819.166,67 TL tutarın altında teklif veren Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti., Simav Yemek Sanayi İbrahim Aydar ve Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili yazılı açıklama istenildiği, Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamada bulunmadığı, diğer istekliler tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunduğu, 03.12.2013 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Simav Yemek Sanayi İbrahim Aydar üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Hizmetin Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesinde “İdareler, yaklaşık maliyetin hesaplanabilmesi için öncelikle ihale konusu hizmeti oluşturan iş kalemlerini veya gruplarını ve bunlara ilişkin miktarları tespit ederler. Bu amaçla, idare tarafından gerek duyulduğunda, aşağıda belirtilen esas ve usuller çerçevesinde miktar araştırması da yapılabilir.

Yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde;

a) Kamu kurum ve kuruluşlarınca işin niteliğine göre belirlenmiş fiyatlar,

b) İhaleyi yapan idare veya diğer idarelerce gerçekleştirilmiş aynı veya benzer işlerdeki fiyatlar,

c) İlgili odalarca belirlenmiş fiyatlar,

ç) İhale konusu işi oluşturan iş kalemlerine veya gruplarına ilişkin olarak piyasadan yapılacak fiyat araştırması kapsamında elde edilecek fiyat tekliflerinin aritmetik ortalaması alınmak suretiyle ya da konusunda uzman bilirkişi ve ekspertizlerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar,

d) İhale konusu işe ilişkin olarak Bütçe Uygulama Talimatlarında ve/veya Sağlık Uygulama Tebliğinde yer alan fiyatlardan KDV veya farklı nitelikteki diğer giderler indirilmek suretiyle bulunan fiyatlar,

Esas alınır.

İdareler yaklaşık maliyete ilişkin fiyatların tespitinde, (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyatların birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler.

Fiyat araştırması için yapılan çalışmalarda fiyat sorulacak kişi ve kuruluşlara yazılan yazıda fiyatı tespit edilecek iş grubu veya iş kaleminin ayrıntılı özelliklerine yer verilir. Fiyat istenecek kişi ve kuruluşlara aynı koşulları taşıyan yazılarla başvurulur ve fiyatlar KDV hariç istenir. İstenen özellikleri taşımayan veya gerçek piyasa rayiçlerini yansıtmadığı düşünülen fiyat bildirimleri ve proforma faturalar değerlendirmeye alınmaz ve buna ilişkin gerekçeler yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.

Özelliği bulunan hizmet alımlarında; önceki yıllarda bitirilmiş benzer nitelikteki işlerde oluşan fiyatların piyasa fiyatları ile karşılaştırılması suretiyle bulunan fiyatlar veya benzer nitelikteki hizmetlerde uzmanlık ve deneyimini kanıtlamış kamu ve özel sektör kuruluşları ile gerçek kişilerden soruşturularak oluşturulan fiyatlar kullanılabilir. Yapılan her türlü araştırmaya rağmen fiyatın tespit edilemediği veya tespit edilen fiyatların rayiçleri yansıtmadığının anlaşıldığı durumlarda; idarece re’sen fiyat belirlenir ve gerekçesi yaklaşık maliyet hesap cetvelinde gösterilir.” hükmü ile,

“Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında “Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Hususlarında belgelendirilmek suretiyle yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

İhale komisyonu, aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesinde Kurum tarafından belirlenen kriterleri esas alır. Kurum bu maddenin uygulanmasında; aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değer veya sorgulama kriterleri ya da ortalamalar belirlemeye yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.

İdare tarafından yaklaşık maliyetin piyasada faaliyet gösteren 3 firma ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odası’ndan alınan fiyatların ortalamasına %5 oranında firma karı ilave edilerek mevzuata uygun olarak belirlendiği anlaşılmıştır. İhale onay belgesi ekinde yer alan yaklaşık maliyet hesap cetvelinde öğünlere ilişkin virgülden sonra 2 haneye yuvarlatılmış tutarlar belirtilmiş olmakla birlikte, yaklaşık maliyet belirlenirken öğün üzerinden yapılan ortalamalarda virgülden sonra 2 basamaktan fazla olan rakamlarında dikkate alınarak hesaplamanın yapılmış olduğundan, yaklaşık maliyet hesaplamasında hata bulunmadığı anlaşılmıştır.

İdarenin yaklaşık maliyetin belirlenmesine yönelik firmalara ve ticaret odasına yazmış olduğu teklif alma yazılarında kar dahil fiyat teklifi alınacağına yönelik bir ifadenin yer almadığı görülmüştür. İhale komisyonu tarafından aşırı düşük tekliflerin fiyat tekliflerinin ortalaması alınarak bulunan tutardan %20 oranında firma karı düşülerek belirlendiği anlaşılmıştır.

Kamu ihalelerine ilişkin ikincil mevzuat kapsamında personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarında aşırı düşük teklif fiyatlarının belirlenmesinde esas alınacak sınır değerin tespitine ilişkin bir düzenleme bulunmamakla birlikte, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesine göre idarelerin, geçerli teklifleri belirledikten sonra diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre aşırı düşük teklifleri tespit etme ve bu teklifler hakkında açıklama isteme yükümlülüğü bulunmaktadır.

İncelenen ihalede, ihale komisyonu tarafından aşırı düşük teklifler belirlenirken %5 oranındaki firma karının dikkate alınmadığı, ihale komisyonu tarafından, piyasadan ve ticaret odasından temin edilen fiyatlarda en fazla %20 oranında kâr öngörülebileceği düşüncesiyle aşırı düşük tekliflerin belirlendiği, idarenin yaklaşık belirlenmesine yönelik firmalara ve ticaret odasına yazmış olduğu teklif alma yazılarında kar dahil fiyat teklifi alınacağına yönelik bir ifadenin yer almadığı görüldüğünden, ihale komisyonunca aşırı düşük tekliflerin belirlenmesine yönelik yöntemin yerinde olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

2 ) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Başvuru sahibinin aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine yönelik iddiasına ilişkin olarak, başvuru sahibinin ihalenin, 1, 2 ve 4’üncü kısımlarında ekonomik açıdan en avantajlı veya ikinci avantajlı teklif sahibi durumuna gelmeyeceği görülmektedir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

…

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline,

b) İdare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzeltici işlem belirlenmesine,

_c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması**,** usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, _

karar verilir...” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibinin şikâyet veya itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilmesinin ön koşulu ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğraması veya zarara uğramasının muhtemel olması gerekmektedir. Bahse konu ihalenin 1, 2 ve 4’üncü kısımlarında başvuru sahibinin birinci veya ikinci avantajlı teklif sahibi durumuna gelmeyeceği ve bu nedenle herhangi bir hak kaybına veya zarara uğraması ihtimali bulunmadığı, dolayısıyla başvuru ehliyetinin olmadığı sonucuna varılmıştır. Bu itibarla, başvuru sahibinin iddiasının ihalenin 1, 2 ve 4’üncü kısımlarına ilişkin olarak başvurunun 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince ehliyet yönünden reddi gerekmektedir.

İhalenin 3’üncü kısmına ilişkin olarak;

Teknik Şartname’de aylık yemek gruplarını içeren bir yemek listesi ile her bir grupta yer alan yemeklerin içerikleri ve gramajlarının belirtildiği yemek listesi yer almaktadır.

İdarenin aşırı düşük teklif açıklama yazısında önemli teklif bileşenlerinin belirtilmediği ve açıklama yazısı ekinde örnek menünün yer almadığı görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi”başlıklı 79.4’üncü maddesinde “İdarelerce aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerin belirtilmesi ve açıklama için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilmesi gerekmektedir.” açıklamaları yer almaktadır.

İncelenen ihalede, idarenin aşırı düşük teklif açıklama yazısında önemli teklif bileşenleri ile birlikte örnek menü belirtilmesi gerekirken belirtilmediği görüldüğünden, anılan mevzuat hükümleri uyarınca, aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, önemli teklif bileşenleri belirtilerek önemli bir teklif bileşeni olan çiğ girdi maliyetine ilişkin açıklamaların sağlıklı olarak değerlendirilebilmesi için Teknik Şartname’de yemeklerin içerikleri ve gramajları belirtiği yemek listesinde yer alan yemeklerden örnek menü oluşturularak ihale komisyonunca teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenen isteklilerden aşırı düşük teklif açıklamasının yeniden istenilmesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 3’üncü kısmında idarece örnek menü oluşturulması ve teklifteki önemli bileşenlerin tespit edilmesi suretiyle teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenen isteklilerden aşırı düşük teklif açıklamasının yeniden istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 60 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince ihalenin 1, 2 ve 4’üncü kısımlarına ilişkin olarak itirazen şikâyet başvurusunun reddine,
Anılan Kanun'un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince ihalenin 3’üncü kısmına ilişkin olarak düzeltici işlem belirlenmesine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği birinci iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca “itirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında yapılan incelemeye göre;

Kararda da açıklandığı üzere, Hizmetin Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9 uncu maddesinin üçüncü fıkrasında, hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirleneceği, bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı ekleneceği, bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanacağı hükme bağlanmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliğinin “Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde ise aşırı düşük tekliflerin nasıl belirleneceği, bunlardan nasıl aşırı düşük teklif açıklaması istenileceği ve yapılan açıklamanın nasıl değerlendirileceği ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiştir.

İdarece gönderilen belgeler incelendiğinde; yaklaşık maliyetin piyasada faaliyet gösteren 3 firma ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odasından alınan fiyatların ortalamasına %5 oranında firma karı ilave edilerek mevzuata uygun olarak belirlendiği, ihale komisyonu tarafından ise karsız yaklaşık maliyetin, yaklaşık maliyetin tespitinde dikkate alınan fiyatların ortalamasından %20 kar oranı indirilerek belirlendiği ve teklifi bu tutarın altında olan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği görülmüştür.

Yaklaşık maliyeti tespiti aşamasında piyasadan teklif isteme yazılarında firma karına ilişkin bir ifadeye yer verilmemekle birlikte idarece ihalenin her bir kısmı için elde edilen fiyatların ortalamasına %5 firma karı eklenerek yaklaşık maliyet tespit edildiğinden piyasadan elde edilen fiyatların firma karı içermediği kabul edilmelidir. Yukarıda anılan mevzuat hükmü gereği tespit edilen karsız yaklaşık maliyete %20 oranına kadar firma karı ilavesi idarenin takdirinde olduğundan ve idarece de bu oran %5 olarak belirlendiğinden, başvuruya konu ihalede karsız yaklaşık maliyetin yaklaşık maliyetten %5 firma karı düşülerek hesaplanması ve teklifi tespit edilen bu tutarın altında olan isteklilerin teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenerek açıklama istenilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede karsız yaklaşık maliyetin idarece dikkate alınan %5 firma karı esas alınarak yeniden belirlenmesi ve teklifi belirlenen bu karsız yaklaşık maliyetin altında kalan isteklilerden yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilerek sonucuna işlem yapılması gerektiği yönünde “düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle Kurul çoğunluğunun “itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki kararına katılmıyorum.

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KISMEN KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiası hakkında Kurul çoğunluğunca, ihalenin 1, 2 ve 4’üncü kısımlarında başvuru sahibinin birinci veya ikinci avantajlı teklif sahibi durumuna gelmeyeceği ve bu nedenle herhangi bir hak kaybına veya zarara uğraması ihtimali bulunmadığı gerekçesiyle, 4734 sayılı Kanunun 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince ehliyet yönünden** “başvurunun reddine”** karar verilmiştir.

İdareye şikâyet, Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi için, aday, istekli veya istekli olabileceklerin hukuken korunması gerekli bir hakkının veya menfaatinin olması gerekmektedir.

4734 sayılı Kanunun 4. maddesinde geçen aday, istekli ve istekli olabilecek tanımları ve 54. maddesinde yer alan ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet yoluna başvurmaları yolundaki düzenleme, ihale dokümanı almayan kişilerin başvuruda bulunamayacaklarını, bu satın alma işleminin ehliyet şartının ön koşulu olduğunu ortaya koymaktadır.

Hukuki düzenleme bu yönde olmakla birlikte, kamu ihale mevzuatındaki itirazen şikâyet başvurusu, idarelerin ihale sürecinde tesis ettikleri idari işlemlere yönelik olarak hak kaybı ya da zarara uğrayanların yaptığı başvuru sonucu yapılan bir denetim yöntemidir. Yapılan incelemelerdeki temel unsur, bir kişinin başvurusu olmakla birlikte, içerik yönünden bir idari işlem denetimi olan itirazen şikâyet incelemesinin amacı, kamu hukukuna tabi olarak tesis edilen işlemlerin hukuka uygunluk denetimidir. Dolayısıyla idareler açısından bir denetim biçimi olan bu yöntem, hukuk özneleri için de bir hak ve özgürlük arama aracıdır. Bu nedenle de hukukun genel ilkeleri çerçevesinden, söz konusu hak arama yolunun genişletici biçimde yorumlanması gerekmektedir.

Söz konusu ihalede, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanı satın alınarak, ihaleye teklif verildiği, anılan Kanun ve Yönetmelik hükmü uyarınca istekli statüsünü kazandığından, ihalenin 1, 2 ve 4’üncü kısmına ilişkin aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesine yönelik kısmının incelenmesi gerektiği yönündeki iddiasının incelenmesinin önünde hukuki engel bulunmamaktadır.

Ayrıca, başvuru sahibi isteklinin ikinci iddiasının ihalenin 1, 2 ve 4’üncü kısmında aşırı düşük teklif açıklamasında bulan isteklilerin açıklamalarının uygun olmadığına ilişkin olduğu dikkate alındığında, iddia çerçevesinde yapılacak inceleme sonucunda tekliflerin sıralaması değişebileceğinden, başvuru sahibinin iddiasının bu kısmına ilişkin olarak, ehliyetinin kabulünün yanı sıra, anılan Yönetmeliğin 16. maddesinde sayılan diğer unsurlar da başvuru sahibi tarafından yerine getirildiğinden, işin esasının incelenmesine geçilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle; incelemeye konu ihalede başvuru sahibi isteklinin ihalenin 1, 2 ve 4’üncü kısmında aşırı düşük teklif açıklamasında bulan isteklilerin açıklamalarının uygun olmadığı iddiasına ilişkin olarak “esasının incelemesine geçilmesine” karar verilmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun başvurunun bu kısmına ilişkin ehliyet yönünden “başvurunun reddine” kararına katılmıyorum.

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirtilen birinci iddiası kapsamında Kurul çoğunluğunca, idarece örnek menü oluşturulması ve teklifteki önemli bileşenlerin tespit edilmesi suretiyle teklifi aşırı düşük teklif olarak belirlenen isteklilerden aşırı düşük teklif açıklamasının yeniden istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesine ilişkin “** Düzeltici işlem belirlenmesine”** karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin birinci iddiasının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18 inci maddesi yönünden Kurul kararına dayanak teşkil eden esas inceleme raporu ve eki belgeler üzerinde yapılan inceleme sonucunda;

Kütahya İli Kamu Hastane Birliği Genel Sekreterliği tarafından kısmi teklife açık bir şekilde gerçekleştirilen “ Malzemeli Yemek Pişirme, Servis, Dağıtım ve Sonrası Hizmeti Alımı ” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin, piyasada faaliyet gösteren 3 firma ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odasından alınan fiyatların ortalaması alınarak, ihalenin 1’inci kısmı için; 3.182.7333,75 TL, ihalenin 2’nci kısmı için; **5.569.121,25 TL, **ihalenin 3’üncü kısmı için; 7.136.968,13 TL ve ihalenin 4’üncü kısmı için; 3.552.150,00 TL olmak üzere toplam 19.440.973,13 TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede29 adet ihale dokümanı satın alındığı, 12.11.2013tarihinde yapılan ihalenin birinci kısmına 10, ikinci kısmına 9, üçüncü kısmına 6 ve dördüncü kısmına da 8istekli tarafından teklif verildiği,

İdarece şikayete konu ihalenin birinci kısmına yönelik tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, on teklifin de geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu tekliflere ilişkin teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı

2.178.540,00

Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı

2.229.040,00

Sarı Ticaret Mehmet Sarı – Tavşanlı Yem. Tem. ve Taah. İşleri Yılmaz Özkaya İş Ortaklığı

2.280.800,00

No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.

2.336.620,00

Karanfil Yem. Eml. Tem. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.363.000,00

Soner Maluhan Han Tabldot – İsmail Kocabaş Kanaat Yemek Fabrikası İş Ortaklığı

2.367.600,00

Him-Er Gıda Un ve Unlu Mad. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.564.600,00

Uşak Akdağ Gıda Teks. Tur. İnş. Pet. San. Tic. Ltd. Şti.

2.658.240,00

Yeşilyurt Yemek Timur Koparan

2.798.600,00

Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.889.540,00

Şeklinde verildiği, ihale komisyonunca Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Sarı Ticaret Mehmet Sarı – Tavşanlı Yem. Tem. ve Taah. İşleri Yılmaz Özkaya İş Ortaklığı, No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti., Karanfil Yem. Eml. Tem. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Soner Maluhan Han Tabldot – İsmail Kocabaş Kanaat Yemek Fabrikası İş Ortaklığı’nın tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili yazılı açıklama istenildiği, Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.’nin açıklamada bulunmadığı, diğer istekliler tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunduğu,03.12.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı,

İdarece şikayete konu ihalenin ikinci kısmına yönelik tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, dokuz teklifin de geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu tekliflere ilişkin teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı

3.832.710,00

No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.

4.070.340,00

RMA Pet. Hayv. İnş. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.

4.256.300,00

Çelikler Tem. İnş. Teks. Gıda Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.

4.260.260,00

Uslu Yemekçilik Tem. Nak. İnş. ve Otom. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

4.286.200,00

Oruçcan Toptan Gıda Yemek ve Temizlik Cüneyt Cangin

4.289.700,00

Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Turz. San. Tic. Ltd. Şti.

4.471.840,00

Uşak Akdağ Gıda Teks. Tur. İnş. Pet. San. Tic. Ltd. Şti.

4.584.100,00

Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

5.055.950,00

Şeklinde verildiği, ihale komisyonunca Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili yazılı açıklama istenildiği, No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamada bulunmadığı, diğer istekli tarafından yapılan açıklamanın uygun bulunduğu, 03.12.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı,

İdarece şikayete konu ihalenin üçüncü kısmına yönelik tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, altı teklifin de geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu tekliflere ilişkin teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Karanfil Yem. Eml. Tem. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti.

4.581.700,00

Simav Yemek Sanayi İbrahim Aydar

4.761.500,00

Burç Tadım Gıda Eğt. Tem. Turz. Hayv. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti.

5.014.700,00

Kölemenoğlu Gıda Mad. San. İnş. Taah. Tur. Nak. Hayv. Tem. ve Ser. Hiz. Tic. Ltd. Şti.

5.391.510,00

Sun Yemek Otom. Tem. Gıda San. ve Tic. A.Ş.

5.699.625,00

Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

6.478.960,00

Şeklinde verildiği, ihale komisyonunca Karanfil Yem. Eml. Tem. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti., Simav Yemek Sanayi İbrahim Aydar, Burç Tadım Gıda Eğt. Tem. Turz. Hayv. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Kölemenoğlu Gıda Mad. San. İnş. Taah. Tur. Nak. Hayv. Tem. ve Ser. Hiz. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili yazılı açıklama istenildiği, Burç Tadım Gıda Eğt. Tem. Turz. Hayv. İnş. Taah. Tic. ve San. Ltd. Şti. ve Kölemenoğlu Gıda Mad. San. İnş. Taah. Tur. Nak. Hayv. Tem. ve Ser. Hiz. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamada bulunmadığı, diğer istekliler tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunduğu, 03.12.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı,

İdarece şikayete konu ihalenin dördüncü kısmına yönelik tekliflerin denetimine ilişkin yapılan inceleme uyarınca, sekiz teklifin de geçerli teklif olarak kabul edildiği, bu tekliflere ilişkin teklif bedellerinin,

İsteklinin Adı

Teklif Bedeli (TL)

Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı

2.565.775,00

No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.

2.611.650,00

Simav Yemek Sanayi İbrahim Aydar

2.713.750,00

Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı

2.813.425,00

Him-Er Gıda Un ve Unlu Mad. Teks. San. ve Tic. Ltd. Şti.

2.878.000,00

Karanfil Yem. Eml. Tem. İnş. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti

2.967.500,00

Fesleğen Tem. Bilg. Yem. Gıda Org. Turz. San. Tic. Ltd. Şti.

3.081.750,00

Özata Gıda Soğuk Hava Tes. Sos. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.

3.224.900,00

Şeklinde verildiği, ihale komisyonunca Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti., Simav Yemek Sanayi İbrahim Aydar ve Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yaz. Ser. Hiz. ve Tic. Ltd. Şti. – Bilge Yemek Üret. Gıda İnş. Tem. Otom. Hay. Paz. İm. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın tekliflerinin aşırı düşük teklif olarak belirlendiği ve isteklilerden teklifleri ile ilgili yazılı açıklama istenildiği, Erkaraca Gıda İnş. Teks. Day. Tük. Mal. Sos. Hiz. ve Org. Tur. Taş. Lpg Pet. Ür. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. – Bintat Haz. Yem. Ser. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ve No-Med Med. Gıda Sağ. Hiz. Taah. Yat. Tic. Ltd. Şti.nin açıklamada bulunmadığı, diğer istekliler tarafından yapılan açıklamaların uygun bulunduğu, 03.12.2013 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin Simav Yemek Sanayi İbrahim Aydar üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kanunun “ Aşırı düşük teklifler ” başlıklı 38 inci maddesinde; “ İhale komisyonu verilen teklifleri 37 nci maddeye göre değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

Bahse konu madde hükmünden, ihale komisyonunun, yaptığı değerlendirme neticesinde geçerli olduğunu tespit ettiği tekliflerden, ihalede verilen diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olan isteklileri tespit edeceği ve tespit edilen bu teklifleri reddetmeden önce yine madde metninde belirtilen usul doğrultusunda sorgulamaya tabi tutacağı anlaşılmaktadır.

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük teklif sorgulamasının Kamu İhale Genel Tebliğinin “ teklif fiyata dahil masraflar ” ve “ aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesini ” düzenleyen maddeleri ile idari şartnamenin “ teklif fiyata dahil olan giderler ” başlıklı maddesindeki düzenlemelerin esas alınarak yapılması gerekmektedir. Bu ihalelerde, aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda belgelere dayalı yazılı açıklama yapmayan veya ihale komisyonunca açıklamaları yetersiz bulunan isteklilerin teklifleri ile teklif edilmesi gereken asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler gerekçesi belirtilmek suretiyle reddedilecektir. Ancak, şikayet başvurusuna konu hizmetin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alım ihalesi olmaması nedeniyle aşırı düşük değer tespitine yönelik bir modül bulunmamakta olup, ihale konusu hizmetin maliyet unsurlarının, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında olduğu gibi önceden belirlenen nitelikte olmadığı görülmektedir. Bu durumda, ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olarak hizmetin ifası için her isteklinin basiretli tacir olma yükümlülüğü gereğince kendi organizasyon yapısı, kullanacağı makine ekipmanın özellikleri, malzeme teminindeki kendine özgü koşulları vb. unsurları dikkate alarak teklif fiyatını belirlemesi gerekmektedir.

Ayrıca, malzeme dahil yemek alım hizmetlerinde yemek bileşenlerini oluşturan girdilerin önemli bir kısmı yerel, mevsimsel ve iklim özelliklerine göre farklılıklar göstermekte, bir çok girdi müstahsilden doğrudan temin edilebilmektedir. Özellikle sebze meyve gibi girdilerin piyasa koşulları sebebiyle muhasebeleştirilmesinde karşılaşılan güçlüklerin aşırı düşük teklif sorgulamasında ispat için aranılan belgelere yansıtılmasında isteklilerin önünde önemli bir engel teşkil edeceği düşünülmektedir. Kamu İhale Kurumu tarafından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımları için aşırı düşük sınır değerin tespiti ve sorgulanması konusunda bir kriter belirlenmediği hususu göz önüne alındığında, şikayete konu ihalede, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ve kaynakların verimli kullanılmasından sorumlu olan idarenin aşırı düşük teklif açıklaması istemeden ihalenin sonuçlandırılması yönünde tesis etmiş olduğu işlemlerde mevzuata aykırılık bulunmadığı düşünülmektedir.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işi olmadığı, yaklaşık maliyetin büyük çoğunlukla yemek giderinden oluştuğu ihalenin her bir kısmına verilen teklif bedelleri yaklaşık maliyetin altında olmakla birlikte yaklaşık maliyete ve birbirlerine göre yakın olduğu ve en düşük teklifin bile diğer tekliflere göre aşırı düşük olarak değerlendirilemeyeceği anlaşıldığından, idarece yemek kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin karara bağlanması yönünde gerçekleştirilen idari işlemlerin mevzuata uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; başvuru sahibinin birinci iddiası kapsamında, yemek alımı kalemlerinde aşırı düşük teklif sorgulaması yapılarak ihalenin sonuçlandırılmasına yönelik idarece gerçekleştirilen idari işlemlerin yerinde olmadığına ilişkin “ Düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesi gerektiği yönündekidüşüncem ile, bu iddiaya ilişkin Kurul çoğunluğunca verilen karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

KARŞI OY

İnceleme konusu ihalede,

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinin 1’inci maddesinde yer alan, ihalenin 1,2,3 ve 4’üncü kısımlarında idarece belirlenen yaklaşık maliyetin hatalı olduğu, idarece ilan edilen %5 yüklenici karı düşüldüğünde, elde edilen karsız yaklaşık maliyete göre kendileri dışındaki tüm isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği şeklindeki iddialarının incelenmesi sonucunda, ihale komisyonunca aşırı düşük tekliflerin belirlenmesine yönelik yöntemin yerinde olduğu gerekçesi ile söz konusu iddiaya ilişkin olarak Kurul çoğunluğunca “ İhalenin 1,2 ve 4’üncü kısımlarına ilişkin olarak itirazen şikâyet başvurusunun reddine” itirazen şikayet dilekçesinin 2.maddesinde yer alan iddiasına ilişkin olarak ise, “ İhalenin 3’üncü kısmına ilişkin olarak Anılan Kanun'un 54 üncü maddesinin onuncu fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmiştir.

Anılan kararda, idare tarafından yaklaşık maliyetin piyasada faaliyet gösteren 3 firma ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odasından alınan fiyatların ortalamasına %5 oranında firma karı ilave edilerek mevzuata uygun olarak belirlendiği, yaklaşık maliyet hesaplamasında hata bulunmadığı, idarenin yaklaşık maliyet belirlenmesine yönelik firmalara ve ticaret odasına yazmış olduğu teklif alma yazılarında kar dahil fiyat teklifi alınacağına yönelik bir ifadenin yer almadığı, ihale komisyonu tarafından aşırı düşük tekliflerin fiyat tekliflerinin ortalaması alınarak bulunan tutardan %20 oranında firma karı düşülerek belirlendiği, ihale komisyonu tarafından aşırı düşük teklifler belirlenirken %5 oranındaki firma karının dikkate alınmadığı, ihale komisyonu tarafından, piyasadan ve ticaret odasından temin edilen fiyatlarda en fazla %20 oranında kâr öngörülebileceği düşüncesiyle aşırı düşük tekliflerin belirlendiği, idarenin yaklaşık maliyet belirlenmesine yönelik firmalara ve ticaret odasına yazmış olduğu teklif alma yazılarında kar dahil fiyat teklifi alınacağına yönelik bir ifadenin yer almadığı görüldüğünden, ihale komisyonunca aşırı düşük tekliflerin belirlenmesine yönelik yöntemin yerinde olduğu ifade edilmektedir.

İncelenen ihalede, idare tarafından, piyasada faaliyet gösteren 3 firma ile Kütahya Ticaret ve Sanayi Odasından alınan fiyat tekliflerinin kar dahil teklif olduğu anlaşılmakla birlikte, idarece bu hususun dikkate alınmadığı ve bu fiyatların aritmetik ortalaması üzerine %5 kar oranı ekleyerek yaklaşık maliyetin oluşturulduğu, ancak ihale günü tekliflerin alınıp, isteklilerce verilen teklifler görüldükten sonra tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında, aşırı düşük tekliflerin tespiti amacıyla belirlenen sınır değerin, yaklaşık maliyet içerisindeki %5 kar oranı düşülerek elde edilen karsız yaklaşık maliyetten ayrıca %20 kar oranı daha düşülerek belirlendiği, bu durumun aşırı düşük teklif açıklaması istenecek isteklileri değiştirdiği anlaşılmıştır.

Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesine göre idarelerin, geçerli teklifleri belirledikten sonra diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre aşırı düşük teklifleri tespit etme ve bu teklifler hakkında açıklama isteme yükümlülüğü çerçevesinde, ayrıca ihale komisyonunun ihale onay belgesinin ekinde yer alan yaklaşık maliyet hesap cetvelindeki kar oranını değiştirme hususunda bir yetkisinin bulunmadığı, konunun yaklaşık maliyetin güncellenmesi ile ilgili olmadığı da dikkate alındığında, incelenen ihalede aşırı düşük tekliflerin, idarece yaklaşık maliyet hesabında dikkate alınan %5 oranındaki kar oranı düşülerek elde edilen karsız yaklaşık maliyetin altındaki teklifler olarak belirlenmesi gerektiği ve başvuru sahibinin bu konudaki iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle; uyuşmazlığa konu ihalede, “ İhalenin 1,2 ve 4’üncü kısımlarına ilişkin olarak düzeltici işlem belirlenmesine” karar verilmesigerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun “ İhalenin 1,2 ve 4’üncü kısımlarına ilişkin olarak itirazen şikâyet başvurusunun reddine ” niteliğindeki kararına katılmıyorum.

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

KİK Kararı: 2014/UH.II-708

Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin

Karar Bilgileri

10 Milyon+ Karar Arasında Arayın

Profesyonel Hukuk AraçlarınaHemen Erişin