KİK Kararı: 2014/UH.II-4138

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/084
Gündem No : 57
Karar Tarihi : 24.12.2014
Karar No : 2014/UH.II-4138 Mahkeme Kararını Göster
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Hasan KOCAGÖZ, Hamdi GÜLEÇ, Mehmet AKSOY

BAŞVURU SAHİBİ:

Entegre Enformasyon Sistemleri Eğitim Danışmanlık Tic. A.Ş.,

Cyberplaza A Blok Kat: 4 No: 402 Bilkent/ ANKARA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ordu İli Kamu Hastaneler Birliği Genel Sekreterliği,

Bucak Mah. İbni Sina Cad. No: 18 ORDU

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/67990 İhale Kayıt Numaralı “36 Aylık Hastane Bilgi Yönetim Sistemi Kiralama Hizmeti” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Ordu İli Kamu Hastaneler Birliği Genel Sekreterliği tarafından 12.08.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “36 Aylık Hastane Bilgi Yönetim Sistemi Kiralama Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Entegre Enformasyon Sistemleri Eğitim Danışmanlık Tic. A.Ş.nin 06.11.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 14.11.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.11.2014 tarih ve 40381 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.11.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/3440 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Firmaları tarafından geliştirilen HBYS uygulamasının Microsoft firmasına ait veri tabanı yönetim sistemi ile çalıştığı, yaklaşık maliyet hesaplamasına dayanak teşkil etmek üzere Microsoft’un Teknik Şartname’yi sağlayan en güncel versiyonu üzerinden fiyat tekliflerini verdikleri, ancak ihale tarihinden kısa bir süre önce veri tabanı yönetim sisteminin güncellendiği, dolayısıyla yaklaşık maliyetin de güncelliğini yitirdiği, yaklaşık maliyetin tespiti için fiyat teklifi veren tüm firmaların teklif verdikleri tarihte geçerli şartlarda fiyat tekliflerini verdikleri, bu şekilde verilen tekliflerin geçerlik süresinin 15-30 gün arasında olduğu, idarece şikâyete verilen cevapta belirtildiği üzere yaklaşık maliyet tespiti için fiyat araştırmasının şubat ayında yapıldığı, bu tarihten sonra idare tarafından aynı amaca yönelik şikâyete konu ihale ile birlikte 4 ihale yapıldığı, bu ihalelerde hesaplanan yaklaşık maliyetin farklı olduğu, farklılığa esas teşkil eden durumun VTYS lisanlarındaki farklılıklar olduğu, sonuç olarak idarece yaklaşık maliyet hesabında güncelleme yapılmadan firmalarının teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılmasında mevzuata uyarlığın bulunmadığı,

2. İstekliler tarafından teklif edilen VTYS lisanslarının Teknik Şartname’ye uygun olmadığı,

3. İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından teklif edilen VTYS’nin Teknik Şartname’nin eki Kurumsal İş Zekası Şartnamesi’nde belirtilen şartları sağlamadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği'nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 9’uncu maddesinde “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

a) Her bir iş kaleminin miktarını ve gerçekleştirilmesine ilişkin şartları gösteren bir cetvel hazırlanır. Bu cetvelde her bir iş kaleminin adı, birimi, birim fiyatı ve bu fiyata dahil olan maliyetler ile varsa diğer unsurlar gösterilir.

b) Birim fiyata dahil olan maliyetler, iş kalemi ile ilgili bütün unsurları içerecek şekilde düzenlenir ve bu iş kalemine dahil olmayan başka giderler öngörülmez.

…(3) Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 20 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.

(4) Yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda, işi oluşturan unsurlara ilişkin maliyetler idarelerce, Türkiye İstatistik Kurumu aylık ÜFE Genel Endeksi (2003=100 Üretici Fiyatları Endeksi G satırındaki endeks) üzerinden güncellenir.

(5) Asgari ücret ve diğer işçilik maliyetlerinde ilgili mevzuatından kaynaklanan değişiklikler nedeniyle yaklaşık maliyetin ihale tarihine kadar geçen sürede değişikliğe uğradığının belirlenmesi durumunda, gerekçesi belirtilmek suretiyle ihale komisyonu tarafından, bu maliyetler dikkate alınarak yaklaşık maliyet güncellenir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 56’ncı maddesinin üçüncü fıkrasında “…Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde teklif zarfları açılmadan önce, pazarlık usulüyle yapılan ihalelerde ise son yazılı fiyat tekliflerinin verildiği oturumda yaklaşık maliyet açıklanır.” hükmü yer almaktadır.

İdare tarafından yaklaşık maliyet tutarının belirlenmesi amacıyla firmalardan fiyat tekliflerinin alındığı, 05.05.2014 tarihinde düzenlenen yaklaşık maliyet cetvelinde yaklaşık maliyet tutarının 4.202.794,81 TL olarak belirtildiği, daha sonra ihale tarihindeki asgari ücret esas alınarak yaklaşık maliyetin güncellendiği, 11.08.2014 tarihinde düzenlenen yaklaşık maliyet cetvelinde güncellenmiş yaklaşık maliyet tutarının 4.328.926,05 TL olarak belirtildiği ve ihale günü de bu tutarın açıklandığı görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından özetle, ihale tarihinden kısa bir süre önce yaklaşık maliyeti oluşturan VTYS maliyetlerinde değişiklik olduğu, yaklaşık maliyetin bu duruma göre güncellenmesi gerektiği iddia edilmektedir. Yukarıda yer verilen Yönetmelik hükmü uyarınca yaklaşık maliyetin, hesaplandığı tarihten itibaren ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar güncelliğini kaybettiği durumlarda güncelleneceği, dolayısıyla ihale günü açıklanan yaklaşık maliyetin güncellenmiş tutar olması gerektiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinin birinci fıkrasında ise “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.” hükmü bulunmaktadır.

Yapılan inceleme sonucunda, başvuru sahibinin birinci iddiasının yaklaşık maliyet tutarının gerçekçi olmadığına, güncelliğini yitirdiğine yönelik olduğu anlaşılmış olup, yaklaşık maliyet tutarının ihale günü olan 12.08.2014 tarihinde hazır bulunan isteklilere açıklandığı ve dolayısıyla şikâyete konu durumun farkına varılmış olması gereken tarihin 12.08.2014 olarak kabul edilmesi gerektiği anlaşılmıştır. İstekli tarafından bu tarihi izleyen 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekmekte iken, bu süre geçtikten sonra 06.11.2014 tarihinde başvuruda bulunulduğu tespit edildiğinden, bu hususa ilişkin başvurunun süresinde yapılmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle, başvuru sahibinin yaklaşık maliyetin uygunluğuna yönelik iddiasının anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince süre yönünden reddi gerekmektedir.

Diğer yandan, teklif fiyatları yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması işleminin yerinde olup olmadığı hususunda yapılan incelemede aşağıda belirtilen hususlar tespit edilmiştir:

Kamu ihale mevzuatında bir isteklinin teklif fiyatının yaklaşık maliyetin üzerinde olması durumunda teklifinin değerlendirme dışı bırakılacağına dair bir düzenleme bulunmamakla birlikte, yaklaşık maliyetin üzerindeki bir teklifin değerlendirmeye alınıp alınmayacağına dair açıklamalara Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer verilmiştir.

Anılan Tebliğ’in “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3’üncü maddesinde “16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,

Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.

16.3.2. Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir.” açıklamaları yer almaktadır.

Anılan Tebliğ maddesinde, tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması durumunda yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen herhangi bir husus olup olmadığı, yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığı ve verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığı hususlarını sorgulayarak yaklaşık maliyete kıyasla teklif edilen fiyatların uygun bulunup bulunmaması hususunda ihale komisyonunun takdir hakkının bulunduğu, somut olayda ise takdir yetkisinin ihale komisyonunca yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifin uygun olmadığı şeklinde kullanıldığı, ihale yetkilisince de söz konusu kararın onaylandığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin bulunduğu şikâyete konu ihalede yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi belirlenseydi dahi, 4734 sayılı Kanunun 44’üncü maddesinde yer alan ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi ile sözleşme imzalanamaması durumunda, en avantajlı ikinci teklif fiyatının ihale yetkilisince uygun görülmesi kaydıyla sözleşme imzalanabileceği, diğer bir deyişle teklifin uygun bulunmaması durumunda ikinci teklif ile sözleşme imzalanmayacağı hususu da dikkate alındığında, idarece tesis edilen işlemde hukuka aykırı bir durumun bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2 ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:

08.01.2014 tarihli ihale komisyonu kararında, başvuru sahibinin teklif fiyatı yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin tek geçerli teklif sahibi Sisoft Sağlık Bilgi Sistemleri Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin belirlenmediği görülmektedir.

Somut olayda öncelikle tespit edilmesi gereken husus, başvuru sahibinin başvuru ehliyetinin bulunup bulunmadığı, diğer bir deyişle ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin ikinci iddiası kapsamında Kurumumuzca yapılacak inceleme sonucunda değerlendirme dışı bırakılması durumunda, başvuru sahibinin herhangi bir hak veya menfaat elde edip etmeyeceğidir.

Başvuru konusu ihalede, başvuru sahibi isteklinin teklifinin yaklaşık maliyetin üstünde olması nedeniyle uygun görülmediği, nitekim başvuru sahibinin birinci iddiası kapsamında yapılan incelemede teklifinin değerlendirmeye alınmamasının kamu ihale mevzuatına aykırı olmadığının tespit edildiği hususu göz önünde bulundurulduğunda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması halinde başvuru sahibinin teklifinin geçerli kabul edilerek ihalenin üzerinde kalması ihtimali bulunmamaktadır. Ayrıca, başvuru sahibi tarafından Akgün Bilgisayar Program ve Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin VTYS lisansının teknik şartnameye uygun olmadığı iddia edilmekle birlikte, söz konusu isteklinin halihazırda teklif ettiği ürün Teknik Şartname hükümlerini karşılamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinde, idari başvuru yolunun ancak ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına uğradığını veya uğrama ihtimalinin bulunduğunu iddia eden ilgililere açık olduğu hüküm altına alınmıştır. Mezkur ihalede başvuru sahibinin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu gerekçesiyle uygun bulunmadığı dikkate alındığında, ihale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması halinde başvuru sahibinin teklifinin geçerli kabul edilerek ihalenin üzerinde kalması ihtimali bulunmadığından, ihale üzerinde bırakılan istekli Sisoft Sağlık Bilgi Sistemleri Ltd. Şti.nin teklifinin değerlendirilmesine ilişkin iddialar bakımından herhangi bir hak kaybına uğrama ihtimalinin olmadığı tespit edilmiştir.

Ayrıca Akgün Bilgisayar Program ve Hiz. San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin de halihazırda değerlendirme dışı bırakılmış olması sebebiyle başvuru sahibinin söz konusu isteklinin teklifinin değerlendirilmesine ilişkin iddiaları bakımından da herhangi bir hak kaybına uğrama ihtimalinin olmadığı anlaşılmıştır.

Bu çerçevede başvuru sahibinin 2’nci iddiasının anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca ehliyet yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oyçokluğu ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi

KARŞI OY

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddiaları kapsamında Kurul çoğunluğunca “İtirazen şikayet başvurusunun reddine” karar verilmiştir.

Başvuru sahibinin itirazen şikayet başvuru dilekçesinde belirttiği iddialarının İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmeliğin 18’inci maddesi yönünden yapılan incelemeye göre;

Ordu İli Kamu Hastaneler Birliği Genel Sekreterliği tarafından gerçekleştirilen “36 Aylık Hastane Bilgi Yönetim Sistemi Kiralama Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin yaklaşık maliyetin piyasa rayiçleri esas alınarak toplam 4.328.926,05 TL olarak hesaplandığı,

Bahse konu ihalede (4) adet ihale dokümanı satın alınmasına rağmen, 12.08.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye 3 istekli tarafından teklif verildiği,

İhale komisyonu tarafından tekliflerin denetimine ilişkin gerçekleştirilen işlemlere göre, bir isteklinin teklifinin “Teknik şartname hükümlerini karşılamadığı” gerekçesi ile, bir isteklinin teklifinin de “Yaklaşık maliyetin üstünde fiyat teklifi verdiği” gerekçesi ile değerlendirme dışı bırakılması sonrasında ihalede 4.199.985,00 TL bedelli Sisoft Sağlık Bilgi Sistemleri Ltd. Şti.’nin teklifinin tek geçerli teklif olarak kaldığı ve 24.10.2014 tarihli ihale komisyon kararı ile ihalenin bu isteklinin üzerinde bırakıldığı,

Anlaşılmıştır.

İncelemeye konu ihaleye ilişkin yapılan incelemede;

Bahse konu ihalede (4) adet ihale dokümanı satın alınmasına rağmen, 12.08.2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleye verilen üç tekliften ikisinin çeşitli gerekçelerde değerlendirme dışı bırakılması sonrasında tek geçerli teklifin kaldığı,ihalenin de bu teklif üzerinde bırakıldığı ve bu teklif bedelinin de yaklaşık maliyetin % 2,98 oranında altında kaldığı hususları birlikte ele alındığında,

4734 sayılı Kanunun 5’inci maddesinin 1’inci fıkrasındaki; “İdarelerin, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla” sorumlu olduğu hükmü açısından ihaleye yeterli katılımın olmadığı, dolayısıyla ihalede, rekabetin de sağlanamadığı görülmüş olduğundan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5’inci maddesinde belirtilen ilkeler uyarınca yeterli fiyat rekabeti sağlanamadığı gerekçesi üzerinden ihalenin iptaline karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, mevcut doküman düzenlenmesi ile satın alınan ihale dokümanı, ihale verilen teklif sayısı ve bedelleri ile hesaplanan yaklaşık maliyet bedeli bir arada değerlendirildiğinde, söz konusu ihalede, 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5’inci maddesinde belirtilen ilkeler uyarınca yeterli fiyat rekabeti sağlanamadığı gerekçesi üzerinden ihalenin iptaline karar verilmesinin uygun olacağı yönündeki düşüncem ile, Kurul çoğunluğunca alınan karara katılmıyorum.

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi