KİK Kararı: 2014/UH.II-3972

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/081
Gündem No : 29
Karar Tarihi : 10.12.2014
Karar No : 2014/UH.II-3972
Untitled

TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER:

Başkan: Mahmut GÜRSES

Üyeler: II. Başkan Kazım ÖZKAN, Ali Kemal AKKOÇ, Ahmet ÖZBAKIR, Mehmet Zeki ADLI, Hamdi GÜLEÇ

BAŞVURU SAHİBİ:

Mehmet Selimoğulları İnş. Mad. Otom. Nak. Orman Ürün. Zirai Alet Hayv. Tem. Tah. Tahliye Yemek San. Tic. Ltd. Şti.,

Karacabey Şubesi Rungaçpaşa Mah. 41. Sokak No: 1 Zemin Kat Karacabey/BURSA

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Darülaceze Müessese Müdürlüğü,

Halil Rıfat Paşa Mahallesi Darülaceze Caddesi No: 51 34384 Şişli/İSTANBUL

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2014/96047 İhale Kayıt Numaralı “2015 - 2016 Yılı Personel Çalıştırmasına Dayalı Hizmet Alım İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Darülaceze Müessese Müdürlüğü tarafından 02.10.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2015 - 2016 Yılı Personel Çalıştırmasına Dayalı Hizmet Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Mehmet Selimoğulları İnş. Mad. Otom. Nak. Orman Ürün. Zirai Alet Hayv. Tem. Tah. Tahliye Yemek San. Tic. Ltd. Şti.nin 03.11.2014 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.11.2014 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.11.2014 tarih ve 39024 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.11.2014 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/3347 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, teklif fiyatlarının asgari işçilik maliyetinin altında olduğu gerekçesiyle aşırı düşük sorgulama istenilmeden değerlendirme dışı bırakıldığı, oysaki teklif fiyatlarının asgari işçilik maliyeti altında olmadığı, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 30’uncu maddesi gereğince engelli işçi teşviki göz önüne alınarak bazı işçilik kalemlerinde düşük teklif verildiği, bu hususun tekliflerini değerlendirme dışı bırakmaya gerekçe olamayacağı, ayrıca ihaleyi yapan idarenin ayni yol giderini de asgari işçilik maliyeti içerisinde değerlendirdiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin “Darülaceze Başkanlığı 2015-2016 Yılı Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alım İşi” olduğu, idare tarafından yaklaşık maliyetin KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak ve %12 kâr ve ayni yol bedeli öngörülerek toplam 11.049.957,75 TL olarak hesaplandığı, başvuru sahibi Mehmet Selimoğulları İnşaat Madencilik Otomotiv Nakliyat Orman Ürünleri Zirai Ürün Zirai Alet Hayvancılık Temizlik Tahmil Tahliye Yemek Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 9.905.214,91 TL’lik teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.29. maddesinde yer alan “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde, sözleşme gideri ve genel giderler dahil toplam asgari işçilik maliyetinin altında işçilik bedeli sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.” açıklaması gereğince aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmaksızın ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden açıklama isteneceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir. Bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler geçerli teklif olarak belirlenir.

İhale ilanında ve dokümanında ihalenin, Kanunun 38 inci maddesinde öngörülen açıklama istenmeksizin sonuçlandırılacağının belirtilmesi halinde; ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklif üzerinde bırakılır. Ancak Kanunun 20 nci maddesi uyarınca belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihalelerde ve niteliği gereği aşırı düşük teklif sorgulaması yapılamayacağı Kurumca belirlenen konularda yapılacak alımlarda, ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması istenmeksizin sonuçlandırılacağının ihale ilanında ve dokümanında belirtilmesi zorunludur.

Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına kadar olan ihalelerde, ihale ilanında ve dokümanında sınır değerin altında olan tekliflerin reddedileceğinin belirtilmesi halinde, sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilerin teklifleri açıklama istenmeksizin reddedilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.30. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde isteklilerin teklif bedelleri varsa yüklenici karı ile aşağıdaki bileşenlerden oluşur:

a) Asgari İşçilik Maliyeti: İhale tarihinde yürürlükte bulunan brüt asgari ücret veya idari şartnamede brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası olarak belirlenen ücret (ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma saatlerine ilişkin ücretler dahil), nakdi yemek ve yol bedeli gibi prime esas kazancın hesabında esas alınan işçiliğe bağlı diğer ödemeler ve işveren sigorta primlerinin toplam tutarı asgari işçilik maliyetini oluşturur.

b) İşçilikle Bağlantılı Ayni Giderler: İdari şartnamede işçi sayısıyla bağlantı olarak teklife dahil edilmesi öngörülen ayni giderler teklif bileşeni kabul edilir.

c) Hizmetin Yürütülmesine Yardımcı Unsurlar: İhale konusu hizmet işinin yürütülmesinde yardımcı nitelikte olan ve idari şartnamede belirtilen unsurlar teklif bileşeni kabul edilir.

ç) Sözleşme Giderleri ve Genel Giderler: İhale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri, Kamu İhale Kurumu payı ve noter masrafları gibi sözleşme giderleri ile amortisman, ihale konusu işte kullanılacak giyim gideri, oryantasyon (ihale konusu işe uyum) eğitimi gideri, 20/6/2012 tarihli ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu uyarınca işyeri hekimliği ve iş güvenliği uzmanı ücreti ile çalışanlara verilecek eğitim gideri, silahlı atış eğitim gideri, özel güvenlik mali sorumluluk sigortası gideri, yaka kartı, önemli bir bileşen olarak değerlendirilmeyen ilaçlama gideri, toplu ulaşım kartı bedeli ve bu nitelikteki genel giderleri karşılamak üzere, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan her bir işçilik birim fiyatı üzerinden; işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemi/kalemleri için ise çalıştırılacak her bir personelin işçilik maliyeti üzerinden, % 4 oranında hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler teklif bileşeni olarak kabul edilir.” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı; personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde ise yaklaşık maliyetin 1,30 sayısına bölünmesinden elde edilen tutar sınır değer olarak kabul edilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.” açıklaması yer almaktadır.

İncelemeye konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince yapılacak ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç ve 1 adet Yamaha marka Golf aracının temizlik, tamir ve bakım giderleri isteklilerce teklif edilecek fiyata dâhil edilecektir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3.Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. İşin süresi ve personel sayısı dikkate alınarak ilgili mevzuatına göre hesaplanacak işçilik ücreti:

PERSONELİN NİTELİĞİNE GÖRE BRÜT ASGARİ ÜCRET FAZLASI %
Bilgisayar Operatörü %70
Röntgen Teknikeri %80
Sağlık Memuru/Hemşire %90
Sağlık Memuru/Hemşire %100
Aşçı %75
Mutfak Personeli %65
Mutfak Personeli %70
Yönlendirme Memuru %70
Demir Doğrama Teknisyeni %75
İnşaatçı %75
Marangoz %75
Bahçıvan %65
Boyacı %65
Hastabakıcı %65
Hastabakıcı %75
Çocuk Bakıcısı %65
Çocuk Bakıcısı %75
Çamaşırcı %65
Garson %65
Garson %70
Temizlikçi %65
Temizlikçi %70
Bulaşıkçı %65
Kasap %65
Berber %65
Kuaför %65
İnşaat Mühendisi %150
Acil Tıp Teknisyeni %75
Şoför %65
Yönetici Asistanı %70
Teknisyen Yardımcısı (Elektronikçi) %75
Teknisyen Yardımcısı (Elektrikçi) %75

Sözleşme süresi içerisinde düzenlenecek iş programı çerçevesinde, bir kişi günde 3 (üç) saati, yılda 270 saati geçmeyecektir. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 47’nci maddesine göre tüm personele Ulusal Bayram ve Genel tatil günlerinde düzenlenecek puantajla öngörülen ücret oranında Genel tatil ücreti ödenecektir.

Ulusal Bayram ve Genel Tatil günlerinde İdarece çalışmasına ihtiyaç duyulmayan veya herhangi bir şekilde çalışmayan personel için öngörülen genel tatil ücreti Yüklenicinin aylık hakedişinden, sözleşme süresi içerisinde tamamlanmadığı takdirde, tamamlanmayan saat ücretleri son hakedişinden düşülecektir.

25.3.2. Yemek ve yol giderleri:

1- Yüklenici çalıştıracağı personele işe gidiş-geliş için İETT Aylık Abonman akbilini (tam) çalışılacak her ayın 5’ine kadar doldurarak imza karşılığı teslim edecektir.
2- Yüklenicinin çalıştıracağı Personel İdarede çalışan diğer Personeller gibi Kurumda çıkan yemekten (Görevli olduğu sürede bir öğün) faydalanacaktır.(Yemek İdare tarafından karşılanacaktır.)

25.3.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

İş kazaları meslek hastalıkları sigorta prim oranı % 2’dir.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin ekinde yer alan,

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

Bilgisayar Operatörü

KişixAy

3,00

24

2

Röntgen Teknikeri

KişixAy

1,00

24

3

Sağlık Memuru/Hemşire

KişixAy

2,00

24

4

Sağlık Memuru/Hemşire

KişixAy

3,00

24

5

Aşçı

KişixAy

9,00

24

6

Mutfak Personeli

KişixAy

2,00

24

7

Mutfak Personeli

KişixAy

1,00

24

8

Yönlendirme Memuru

KişixAy

3,00

24

9

Demir Doğram Teknisyeni

KişixAy

2,00

24

10

İnşaatçı

KişixAy

2,00

24

11

Marangoz

KişixAy

2,00

24

12

Bahçıvan

KişixAy

2,00

24

13

Boyacı

KişixAy

2,00

24

14

Hasta Bakıcı

KişixAy

67,00

24

15

Hasta Bakıcı

KişixAy

6,00

24

16

Çocuk Bakıcısı

KişixAy

8,00

24

17

Çocuk Bakıcısı

KişixAy

1,00

24

18

Çamaşırcı

KişixAy

2,00

24

19

Garson

KişixAy

2,00

24

20

Garson

KişixAy

1,00

24

21

Temizlikçi

KişixAy

14,00

24

22

Temizlikçi

KişixAy

2,00

24

23

Bulaşıkçı

KişixAy

5,00

24

24

Kasap

KişixAy

1,00

24

25

Berber

KişixAy

1,00

24

26

Kuaför

KişixAy

1,00

24

27

İnşaat Mühendisi

KişixAy

2,00

24

28

Acil Tıp Teknisyeni

KişixAy

1,00

24

29

Şoför

KişixAy

2,00

24

30

Yönetici Asistanı

KişixAy

3,00

24

31

Teknisyen Yardımcısı (Elektronikçi)

KişixAy

1,00

24

32

Teknisyen Yardımcısı (Elektrikçi)

KişixAy

2,00

24

33

Ayni Yol Bedeli

Kişi x Ay

156,00

24

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Sağlık Memuru/ Hemşire (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

58

2

Sağlık Memuru/ Hemşire (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

87

3

Aşçı (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

116

4

Mutfak Personeli (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

58

5

Mutfak Personeli (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

29

6

Yönlendirme Memuru (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

87

7

Bahçıvan (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

29

8

Hasta Bakıcı (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

1.450

9

Hasta Bakıcı (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

174

10

Çocuk Bakıcısı (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

145

11

Çocuk Bakıcısı (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

29

12

Garson (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

29

13

Temizlikçi (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

290

14

Temizlikçi (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

58

15

Bulaşıkçı (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

116

16

Kasap (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

29

17

Berber (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

29

18

Kuaför (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

29

19

Şoför (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

58

20

Yönetici Asistanı (Resmi-Dini Bayram, Yılbaşı Günleri Mesai Ücreti)

Gün

58

şeklindeki birim fiyat teklif cetveli örneği,

Aynı Şartname’nin “Sınır Değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değer hesaplar.

33.2. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir. İhale komisyonunca reddedilmeyen teklifler, geçerli teklif olarak belirlenir. İhale üzerinde bırakılan isteklinin teklifinin sınır değerin altında olması durumunda kesin teminat 40.1 inci maddede yer alan hüküm uyarınca hesaplanan tutar üzerinden alınır.” düzenlemesi yer almaktadır.

4857 sayılı İş Kanunu’nun “Engelli ve eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu” başlıklı 30’uncu maddesinde “ İşverenler, elli veya daha fazla işçi çalıştırdıkları özel sektör işyerlerinde yüzde üç engelli, kamu işyerlerinde ise yüzde dört engelli ve yüzde iki eski hükümlü işçiyi veya 21/6/1927 tarihli ve 1111 sayılı Askerlik Kanunu veya 16/6/1927 tarihli ve 1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanunu kapsamına giren ve askerlik hizmetini yaparken 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununun 21 inci maddesinde sayılan terör olaylarının sebep ve tesiri sonucu malul sayılmayacak şekilde yaralananları meslek, beden ve ruhi durumlarına uygun işlerde çalıştırmakla yükümlüdürler. Aynı il sınırları içinde birden fazla işyeri bulunan işverenin bu kapsamda çalıştırmakla yükümlü olduğu işçi sayısı, toplam işçi sayısına göre hesaplanır.

…
Özel sektör işverenlerince bu madde kapsamında çalıştırılan 17/7/1964 tarihli ve 506
sayılı Sosyal Sigortalar Kanununa tabi engelli sigortalılar ile 1/7/2005 tarihli ve 5378 sayılı
Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen korumalı işyerlerinde çalıştırılan engelli
sigortalıların, aynı Kanunun 72 nci ve 73 üncü maddelerinde sayılan ve 78 inci maddesiyle
belirlenen prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren
hisselerinin tamamı, kontenjan fazlası engelli çalıştıran, yükümlü olmadıkları halde engelli
çalıştıran işverenlerin bu şekilde çalıştırdıkları her bir engelli için prime esas kazanç alt
sınırı üzerinden hesaplanan sigorta primine ait işveren hisselerinin tamamı Hazinece
karşılanır. İşveren hissesine ait primlerin Hazinece karşılanabilmesi için işverenlerin
çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili olarak 506 sayılı Kanun uyarınca aylık prim ve hizmet
belgelerinin yasal süresi içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmesi ve sigortalıların
tamamına ait sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden tutarı ile Hazinece
karşılanmayan işveren hissesine ait tutarın ödenmiş olması şarttır. Bu fıkraya göre işveren
tarafından ödenmesi gereken primlerin geç ödenmesi halinde, Hazinece Sosyal Güvenlik
Kurumuna yapılacak ödemenin gecikmesinden kaynaklanan gecikme zammı, işverenden tahsil
edilir. Hazinece karşılanan prim tutarları gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gider
veya maliyet unsuru olarak dikkate alınmaz. Bu fıkrada düzenlenen teşvik, kamu idareleri
hariç 506 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılara ilişkin matrah ve oranlar üzerinden olmak
üzere, 506 sayılı Kanunun geçici 20 nci maddesi kapsamındaki sandıkların statülerine tabi
personeli için de uygulanır. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Maliye
Bakanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve Hazine Müsteşarlığı tarafından
müştereken belirlenir.

Bu maddeye aykırılık hallerinde 101 inci madde uyarınca tahsil edilecek cezalar,
engellilerin ve eski hükümlülerin kendi işini kurmaları, engellinin iş bulmasını sağlayacak
destek teknolojileri, engellinin işe yerleştirilmesi, işe ve işyerine uyumunun sağlanması ve bu
gibi projelerde kullanılır. Tahsil edilen cezaların kullanımına ilişkin hususlar, Türkiye İş
Kurumunun koordinatörlüğünde, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Çalışma Genel
Müdürlüğü ile İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı
Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Adalet Bakanlığı Ceza ve Tevkif Evleri Genel
Müdürlüğü, en çok işçi ve işvereni temsil eden üst kuruluşların ve en çok engelliyi temsil eden
üst kuruluşun birer temsilcisinden oluşan komisyon tarafından karara bağlanır. Komisyonun
çalışma usul ve esasları Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca çıkarılan yönetmelikle
düzenlenir. Eski hükümlü çalıştırılmasında, kanunlardaki kamu güvenliği ile ilgili hizmetlere
ilişkin özel hükümler saklıdır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Engelli ve Eski Hükümlü Çalıştırma Zorunluluğuna Aykırılık” başlıklı 101’inci maddesinde “Bu Kanunun 30 uncu maddesindeki hükümlere aykırı olarak engelli ve eski hükümlü çalıştırmayan işveren veya işveren vekiline çalıştırmadığı her engelli ve eski hükümlü ve çalıştırmadığı her ay için binyediyüz Türk Lirası idari para cezası verilir. Kamu kuruluşları da bu para cezasından hiçbir şekilde muaf tutulamaz.” hükmü yer almaktadır.

25.12.2013 tarihli ve 28862 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İhale Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ’in 3’üncü maddesinde “Aynı Tebliğin 78.27 nci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.

78.28. İstekliler tekliflerini hazırlarken 4857 sayılı İş Kanunun ilgili maddelerinde
düzenlenen sorumluluk çerçevesinde engelli işçi çalıştıracaklarını beyan etseler dahi,
tekliflerin eşit koşullarda değerlendirilmesini sağlamak amacıyla tekliflerin
değerlendirilmesinde bu durum dikkate alınmayacak, bütün istekliler tekliflerini olağan işçilik
bedelleri üzerinden vereceklerdir. Ancak işin yürütümü sırasında yüklenicinin engelli işçi
çalıştırması durumunda, yükleniciye fazla ödeme yapılmasını engellemek amacıyla 4734
Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat
Farkına İlişkin Esaslar gereğince, engelli işçi çalıştırma nedeniyle Hazine tarafından
karşılanan prim tutarı, idarece yüklenicinin hakedişinden kesilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İhale konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı bir iş olduğu ve idare tarafından yaklaşık maliyet hesaplamasında ihale konusu işteki kârın 1.084.018,76 TL olarak belirlendiği, bu nedenle kâr hariç yaklaşık maliyetin 9.965.938,99 TL olduğu, asgari işçilik maliyetinin ise 9.394.829,23 TL olduğu, başvuru sahibi Mehmet Selimoğulları İnşaat Madencilik Otomotiv Nakliyat Orman Ürünleri Zirai Ürün Zirai Alet Hayvancılık Temizlik Tahmil Tahliye Yemek Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin teklifinin ise 9.905.214,91 TL olduğu ve teklifinin sınır değerin altında kalmakla birlikte asgari işçilik maliyetinin üstünde olduğu görülmüş olup İdari Şartname’nin “Sınır Değer” başlıklı 33’üncü maddesinde teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulacağı belirtildiği için isteklinin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulması gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca Danıştay 13. Dairesinin 09.06.2014 tarihli ve E:2014/481 sayılı kararı ile 25.12.2013 tarih ve 28862 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Kamu İhale Genel Tebliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ’in 3’üncü maddesinin yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir. Buna göre, 4857 sayılı İş Kanunu’nun 30’uncu maddesi uyarınca, aynı il sınırları içinde elli veya daha fazla işçi çalıştıran özel sektör işverenlerinin, çalıştırdıkları toplam işçi sayısının yüzde üçü oranında engelli işçi çalıştırmalarının zorunlu olduğu, ihaleye katılan isteklilerin Kanun’un kendilerine tanıdığı hak kapsamında tekliflerini oluşturmasına engel bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin anılan kısmına ilişkin kâr hariç yaklaşık maliyetin altında teklif sunan başvuru sahibi istekli ve Data Temizlik Organizasyon Yemek Otomasyon Hizmetleri Tic. ve San. Ltd. Şti.’ den teklifte önemli olan maliyet bileşenlerinin belirtilerek aşırı düşük teklif açıklamasının istenilmesi, İş Kanunu’nda yer alan ilgili düzenleme gereğince aşırı düşük teklif açıklamasında engelli işçi hesaplamasının da göz önüne alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Kazım ÖZKAN

II. Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Ahmet ÖZBAKIR

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hamdi GÜLEÇ

Kurul Üyesi