KİK Kararı: 2014/UH.II-2824

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2014/055
Gündem No : 10
Karar Tarihi : 13.08.2014
Karar No : 2014/UH.II-2824
BAŞVURU SAHİBİ:
Çayıralan Tur Taşımacılık Gıda Turizm Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi, ŞEHİT YARBAY YUSUF TURGUT CAD. NO: 48/A YOZGAT

İHALEYİ YAPAN İDARE:
Çayıralan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü, Yeni Mahalle Cumhuriyet Caddesi Hükümet Konağı Kat: 2 66600 YOZGAT

BAŞVURUYA KONU İHALE:
2014/69593 İhale Kayıt Numaralı "2014 -2015 Öğretim Yılı Çayıralan İlçesi İlkokul Ve Orta Okul Öğrencilerini 19 Yerleşim Yerinden 5 Taşıma Merkezine Taşıma" İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çayıralan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğütarafından 16.07.2014tarihinde açık ihale usulüile yapılan “2014 -2015 Öğretim Yılı Çayıralan İlçesi İlkokul ve Orta Okul Öğrencilerini 19 Yerleşim Yerinden 5 Taşıma Merkezine Taşıma” ihalesine ilişkin olarak Çayıralan Tur Taşımacılık Gıda Turizm Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin 28.06.2014tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.06.2014tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.07.2014tarih ve 21515sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.07.2014tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2014/2125sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle İhale İlanı’nın 4.1.1.3’üncü maddesinde ve İdari Şartname’de ihaleye katılımda yeterlik belgelerinde biri olarak sadece D4 yetki belgesinin istenilmesinin ilgili mevzuata aykırı olduğu, Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği’nin 5’inci maddesine göre belediye sınırları dışına/dışından yapılan okul servis hizmetleri için taşımacının ayrıca Bakanlıkça düzenlenen ve yapılacak taşımanın şehirlerarası veya il içi olmasına bağlı olarak B2, D2 veya D4 yetki belgelerinden birine sahip olmasının zorunlu olduğu, bu çerçevede sadece D4 yetki belgesinin istenilemeyeceği, idarece şikâyete verilen cevapta D4 belgesinin B2 ile D2 belgelerinden daha kolay alındığının belirtildiği ancak Karayolları Düzenleme Genel Müdürlüğü’nün 2013/KDGM-07/YOLCU numaralı Genelgesinde belirtildiği üzere sadece tarifesiz yolcu taşımacılığı yapacaklara D4 yetki belgesinin verilmediği, D4 yetki belgeleri sahiplerinin zaman tarifelerini aksatmamak kaydıyla yetki belgelerinde kayıtlı taşıtlarla tarifesiz yolcu taşımacılığı da yapabileceği ve söz konusu yetki belgesinin alınabilmesi için mutlak surette tarifeli yolcu taşımacılığı yapma şartının bulunduğu, diğer yandan D4 belgesi ile tarifeli yolcu taşımacılığı yapabilmenin özel şartlarının Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin 13’üncü maddesinde düzenlendiği ve bu şartların sağlanmasının ihale konusu işin yerine getirileceği ilçede imkânsız olduğu, D4 yetki belgesi alabilmek için 2009 yılında ilk başvurularını yapmalarına rağmen 2014 yılına kadar ilçe ve il trafik komisyonundan izin alamadıkları, trafik komisyon izninin verilmesi yönündeki mahkeme kararı sonucunda 6 adet araçlarına ilişkin bu belgelerin alınabildiği, diğer yandan idarece şikâyete verilen cevapta ihalenin sadece Çayıralan ilçesinden katılıma sınırlı tutulmayıp ülke çapında faaliyet gösteren isteklilerin de katılabilmesine imkan tanınmasının amaçlandığının da belirtildiği ancak Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin 17’nci maddesinde yer alan hükme göre yetki belgesi sahiplerinin en fazla 6 ay içinde faaliyete başlamaları gerektiğinden yeni D4 yetki belgesi alan belge sahiplerinin en fazla 6 ay içerisinde tarifeli yolcu taşımacılığına başlamak zorunda olduğu ancak ihale konusu işin süresinin 2014 yılının Eylül ayı ile 2015 yılının Temmuz ayı arasında olduğu da göz önüne alındığında Çayıralan ilçesi dışında bulunan D4 yetki belgeli hiçbir aracın bahsedilen mevzuat hükümlerine göre başvuru konusu ihalede çalıştırılamayacağının açık olduğu, mevcut ihale şartnamesine göre söz konusu ihaleye sadece 23 adet D4 belgeli araç sahibi olan S.S. Bizim Tur Kooperatifi’nin girebileceği, idarece hazırlanan şartnamenin bu yönüyle tarafsız ve mevzuata uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuruya konu ihaleye ilişkin İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde ihale konusu işin adının “2014 -2015 Öğretim Yılı Çayıralan İlçesi İlkokul ve Orta Okul Öğrencilerini 19 Yerleşim Yerinden 5 Taşıma Merkezine Taşıma” şeklinde ve 2.1.(c) maddesinde işin yapılacağı yerin “Çayıralan İlçesi” olarak belirlendiği,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde,

“7.1.İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri aşağıda sayılan belgeleri teklifleri kapsamında sunmaları gerekir:

…

h) Taşıma Yapacak Her Araçlar için

1- Araç Ruhsat Fotokopisi

2- Ticari Araç Kullanım Belgesi Fotokopisi

3- Sürücü Belgesi Fotokopisi

4- Trafik Sigorta Belgesi Fotokopisi

5- Koltuk Kaza Sigortası Belgesi Fotokopisi

6- D4 Belgesi Fotokopisi

7- Araçlar Kiralık ise (Eylül 2014 - Temmuz 2015) ayları kapsayan kira sözleşmesi fotokopisi” düzenlemesinin yer aldığı,

Diğer yandan söz konusu ihaleye ait İhale İlanı’nın “İhaleye katılabilme şartları ve istenilen belgeler ile yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” başlıklı 4’üncü maddesinde,

“4.1.1.3.İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgeler,

Taşıma Yapacak Her Araçlar için

1-Araç Ruhsat Fotokopisi

2-Ticari Araç Kullanım Belgesi Fotokopisi

3-Sürücü Belgesi Fotokopisi

4-Trafik Sigorta Belgesi Fotokopisi

5-Koltuk Kaza Sigortası Belgesi Fotokopisi

6-D4 Belgesi Fotokopisi

7-Araçlar Kiralık ise (Eylül 2014 - Temmuz 2015) ayları kapsayan kira sözleşmesi fotokopisi” düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

Söz konusu ihaleye ilişkin Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1.İşe başlama tarihi 15.09.2014; işi bitirme tarihi 12.06.2015

9.2.Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

“İşin yapılma yeri, ,işyeri teslim ve işe başlama tarihi” başlıklı 10’uncu maddesinde,

“10.1.İşin yapılacağı yer/yerler: Çayıralan ilçesi ve köyleri

10.2.İşyerinin teslimine ilişkin esaslar ve işe başlama tarihi: İşyeri teslimi yapılmayacak ve 9.1.maddesinde belirtilen tarihte işe başlanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu hususlar ile ilgili olarak 4295 sayılı Karayolu Taşıma Kanuna dayanılarak çıkarılan 11.06.2009 tarihli ve 27255 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “Bu Yönetmelik, kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarını, taşımacı, acente, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, terminal işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetlerini yapanlar ile taşıma işlerinde çalışanları, taşımacılık faaliyetlerinde yararlanılan her türlü taşıt, araç, gereç, yapı, tesis ve benzerlerini kapsar.

(2) Servis taşımaları hakkındaki usul ve esaslar Bakanlıkça ayrıca düzenlenir.” hükmü,

“Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) 10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanununda belirtilen tanımlara ek olarak bu Yönetmelikte geçen;

...

nn) Tarifeli yolcu taşıma: Önceden bir taşıma hattı ve taşıma güzergahı ile bir zaman ve ücret tarifesi belirlenerek ve bunlara uyularak yapılan düzenli yolcu taşımalarını,

oo) Tarifesiz yolcu taşıma: Önceden bir taşıma hattı ve taşıma güzergahı ile bir zaman ve ücret tarifesi belirlenmeksizin; grup yolcu durumuna göre arızi veya mekik sefer düzenlenerek yapılan düzensiz yolcu taşımalarını,

…

aaa) Ücret tarifesi: Tarifeli taşımalarda taşıma faaliyetlerini ücret yönünden düzenleyen ve uyulması zorunlu olan belgeyi,

…

ddd) Yetki belgesi: Bu Yönetmelik kapsamında bir faaliyette bulunacak gerçek ve tüzel kişilere çalışma izni veren ve Bakanlıkça düzenlenen belgeyi,

…

ğğğ) Zaman tarifesi: Tarifeli taşımalarda taşıma faaliyetlerini zaman yönünden düzenleyen ve uyulması zorunlu olan belgeyi,

…ifade eder.” hükmü,

“Yetki belgesi alma zorunluluğu” başlıklı 5’inci maddesinde,

“(1)Bu Yönetmelik kapsamına giren taşımacılık, acentelik, taşıma işleri komisyonculuğu, taşıma işleri organizatörlüğü, nakliyat ambarı işletmeciliği, kargo işletmeciliği, lojistik işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, terminal işletmeciliği ve benzeri faaliyetlerde bulunacak gerçek ve tüzel kişilerin yapacakları faaliyetlere uygun olan yetki belgesini/belgelerini Bakanlıktan almaları zorunludur.” hükmü,

“Yetki belgesi türleri” başlıklı 6’ncı maddesinde,

“ …(2) B türü yetki belgesi: Otobüsle uluslararası ve yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) B1 yetki belgesi: Tarifeli olarak uluslararası ve şehirlerarası ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara,

b) B2 yetki belgesi: Tarifesiz olarak uluslararası ve yurtiçi ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara,

c) B3 yetki belgesi: Sadece kendi esas iştigal konusu ile ilgili personelini taşımak üzere uluslararası ve yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacak ve ticari maksatla taşımacılık yapmayacaklara verilir.

…(4) D türü yetki belgesi: Otobüsle yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilere verilir. Taşımanın şekline göre aşağıdaki türlere ayrılır:

a) Dl yetki belgesi: Tarifeli olarak şehirlerarası ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara,

b) D2 yetki belgesi: Tarifesiz olarak yurtiçi ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara,

c)D3 yetki belgesi: Sadece kendi esas iştigal konusu ile ilgili personelini yurtiçinde taşımak üzere yolcu taşımacılığı yapacak ve ticari maksatla taşımacılık yapmayacaklara,

ç)D4 yetki belgesi: Taşıma mesafesine bakılmaksızın il içi ve 100 kilometreye kadar olan şehirlerarası tarifeli ve tarifesiz olarak ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara verilir. Sadece tarifesiz taşımacılık yapmak üzere D4 yetki belgesi düzenlenmez.”

“Yetki belgesi almanın veya yenilemenin özel şartları” başlıklı 13’üncü maddesinde,

“(2) B türü yetki belgeleri için;

a) B1 yetki belgesi için başvuranların, ticari olarak kayıt ve tescil edilmiş özmal otobüslerle toplam 150 adet koltuk kapasitesine ve 100.000 Türk Lirası sermaye veya işletme sermayesine sahip olmaları şarttır.

b) B2 yetki belgesi için başvuranların, ticari olarak kayıt ve tescil edilmiş özmal otobüslerle toplam 90 adet koltuk kapasitesine ve 50.000 Türk Lirası sermaye veya işletme sermayesine sahip olmaları şarttır.

c) B3 yetki belgesi için başvuranların; ticari veya hususi olarak kayıt ve tescil edilmiş en az 1 adet özmal otobüse sahip olmaları şarttır.

…

(4) D türü yetki belgeleri için;

…

ç) D4 yetki belgesi için başvuranların, ticari olarak kayıt ve tescil edilmiş en az 1 adet özmal otobüse ve 5.000 Türk Lirası sermaye veya işletme sermayesine sahip olmaları şarttır.

d) D4 yetki belgesi düzenlenebilmesi için;

1)İl içi taşımalarda; talep sahibinin merkezi adresinin bulunduğu ilin İl Trafik Komisyonundan alınacak D4 yetki belgesi düzenlenmesinin o ildeki mevcut arz/talep dengesi ve taşıma düzeni bakımından bir sakıncası olmadığına dair İl Trafik Komisyonu kararının Bakanlığa sunulması şarttır.

2)Yüz kilometreye kadar şehirlerarası taşımalarda; ilgili illerin trafik komisyonlarından (bu illerden birinin veya her ikisinin il sınırları ile belediye sınırları aynı/çakışık olan bir il veya iller olması halinde ise ilgili Büyükşehir Belediyesi/Belediyeleri Ulaşım Koordinasyon Merkezi/Merkezleri (UKOME)’nden) alınacak D4 yetki belgesi düzenlenmesinin o illerdeki mevcut arz/talep dengesi ve taşıma düzeni bakımından bir sakıncası olmadığına dair ilgili İl Trafik Komisyonu (veya UKOME) kararlarının Bakanlığa sunulması şarttır.

3)UKOME ve İl Trafik Komisyonu kararlarında düzenlenecek D4 yetki belgesi için kullandırılacak taşıma hatları ve taşıma güzergahları ile taşıt belgesine kaydedilecek taşıtların sayısı ve koltuk kapasiteleri belirtilir.” hükmü yer almaktadır.

28.08.2007 tarih ve 26627 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği’nin “Amaç” başlıklı 22’nci maddesinde “Bu yönetmeliğin amacı; zorunlu eğitim kapsamındaki okul öncesi ve diğer öğrenci taşıma hizmetlerini düzenli ve güvenli hale getirmek, bu amaçla taşıma yapacak gerçek ve tüzel kişilerin yeterlilik ve çalışma şartlarını belirlemek, bu Yönetmeliğin gerekli kıldığı denetim hizmetlerini yapmaktır.” hükmüne,

“Kapsam ve dayanak” başlıklı 2’nci maddesinde,

“Bu Yönetmelik, 26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 10/7/2003 tarihli ve 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ve 13/10/1983 tarihli ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 75 inci maddesine dayanılarak çıkarılmış olup; kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilerce öğrenci taşımak için kullanılacak okul servis araçlarını, taşımacıları ve bu taşıma işlerinde çalışanları kapsar.” hükmüne,

“Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…ç)Taşıma: Bir ücret karşılığında okul öncesi eğitim, ilköğretim ve ortaöğretim öğrencilerinin kamuya açık karayolunda otobüs cinsi taşıtlarla evden okula, okuldan eve götürülmesini,

…ı)Taşımacı: Öğrencilerin bir ücret karşılığı taşınmasını üstlenen gerçek veya tüzel kişileri… ifade eder.” hükmüne,

“Taşımacının yükümlülüğü” başlıklı 5’inci maddesinde,

“(2)(Ek:RG-6/8/2013-28730)Belediye sınırları dışına/dışından yapılan okul servis hizmetleri için taşımacının ayrıca Bakanlıkça düzenlenen ve yapılacak taşımanın şehirler arası veya il içi olmasına bağlı olarak B2, D2 veya D4 yetki belgelerinden birine sahip olması zorunludur.” hükmüne yer verilmiştir.

Başvuruya konu ihaleye ilişkin İdari Şartnamenin yukarıda yer verilen 7.1.(h) maddesinde ve İhale İlanı’nın 4.1.1.3’üncü maddesinde yapılan düzenlemeler ile ihaleye katılım aşamasında D4 belgesinin sunulmasının istenildiği görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından ilgili mevzuat uyarınca B2, D2 veya D4 belgelerinden herhangi birine sahip olmasının zorunlu tutulmasına rağmen idarece yapılan düzenleme ile sadece D4 belgesinin istenilmesinin mevzuata aykırı olduğu ve söz konusu düzenlemenin ihaleye belirli bir firmanın katılımını sağlamaya yönelik olduğu iddia edilmektedir.

Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin yukarıda yer verilen 6’ncı maddesinde yer alan düzenlemelere göre B türü yetki belgesinin otobüsle uluslararası ve yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilere verileceği, taşıma şekli dikkate alınarak yapılan ayrıma göre sınıflandırılan yetki belgelerinden biri olan B2 yetki belgesinin ise “tarifesiz” olarak “uluslararası ve yurtiçi” yolcu taşımacılığı yapacaklara verileceği, D türü yetki belgesinin otobüsle yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacak gerçek ve tüzel kişilerce alınabileceği, taşıma şekli dikkate alınarak yapılan ayrıma göre sınıflandırılan yetki belgelerinden biri olan D2 yetki belgesinin “tarifesiz” olarak “yurtiçi “ ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara, D4 yetki belgesinin ise “taşıma mesafesine bakılmaksızın il içi” ve “100 kilometreye kadar olan şehirlerarası” “tarifeli ve tarifesiz” olarak ticari yolcu taşımacılığı yapacaklara verileceği ve sadece tarifesiz taşımacılık yapmak üzere D4 yetki belgesi düzenlenemeyeceği anlaşılmaktadır.

Söz konusu düzenlemeler bir arada değerlendirildiğinde B türü yetki belgelerinin otobüsle hem uluslararası hem de yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacak olanlara, D türü yetki belgelerinin ise otobüsle sadece yurtiçi yolcu taşımacılığı yapacaklara verileceği, bununla birlikte her iki yetki belgesinin de tarifesiz olarak yurtiçi yolcu taşımacılığı yapmak üzere düzenleneceği anlaşılmaktadır. Bu itibarla B2 belgesi ile verilen yetkinin D2 belgesi ile verilen yetkiyi kapsadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bununla birlikte D4 yetki belgesinin “taşıma mesafesine bakılmaksızın il içi” ve “100 kilometreye kadar olan şehirlerarası” yolcu taşımacılığı yapacak olanlara verileceği düzenlendiğinden, söz konusu yetki belgesinin kapsamının B2 ve D2 belgeleri ile verilen yetkiye göre daha sınırlı olduğu, diğer yandan D4 yetki belgesinin sadece “tarifesiz” taşımacılık yapmak üzere verilemeyeceği ve Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Karayolları Düzenleme Genel Müdürlüğü’nün 18.12.2012 tarihli ve 2013/KDGM-07/YOLCU numaralı Genelgesine göre D4 yetki belgesi sahiplerinin zaman tarifelerini aksatmamak kaydıyla yetki belgelerinde kayıtlı taşıtlarla tarifesiz yolcu taşımacılığı da yapabileceği, bu çerçevede D4 yetki belgesinin asıl olarak tarifeli yolcu taşımacılığı yapmak için alınan bir yetki belgesi niteliğinde olduğu görülmektedir.

Öte yandan Karayolları Taşıma Yönetmeliği’nin yetki belgesi almanın veya yenilemenin özel şartlarına ilişkin 13’üncü maddesi hükmüne göre B2 yetki belgesi için başvuranların “ticari olarak kayıt ve tescil edilmiş özmal otobüslerle toplam 90 adet koltuk kapasitesine ve 50.000 Türk Lirası sermaye veya işletme sermayesine sahip olmaları” şartı, D4 yetki belgesi için başvuranların “ticari olarak kayıt ve tescil edilmiş en az 1 adet özmal otobüse ve 5.000 Türk Lirası sermaye veya işletme sermayesine sahip olmaları” ve D4 yetki belgesi düzenlenmesinin ilgili illerdeki mevcut arz/talep dengesi ve taşıma düzeni bakımından bir sakıncası olmadığına dair ilgili İl Trafik Komisyonu (veya UKOME) kararlarını sunması şartlarının arandığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla D4 yetki belgesi alınabilmesi için özel bir şart daha getirildiği görüldüğünden, idarenin bu belgenin alınmasının daha kolay olduğu şeklindeki gerekçesinin yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer yandan idarece gönderilen ihale işlem dosyası içerisinde yer verilen Yozgat Valiliği İl Mili Eğitim Müdürlüğü’nce Çayıralan Kaymakamlığı İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü’ne gönderilen 08.10.2013 tarihli ve “D türü belgeler” konulu yazı ekinde, taşımalı eğitim kapsamında yapılacak olan taşıma ihalelerinde 06.08.2013 tarihli ve 28730 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik hükümlerinin uygulanacağına dair Milli Eğitim Bakanlığı Destek Hizmetleri Genel Müdürlüğünün 04.10.2013 tarihli ve “D türü belgeler” konulu yazısına yer verildiği, söz konusu yazıda Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği’nin 5’inci maddesine eklenen “ Belediye sınırları dışına/dışından yapılan okul servis hizmetleri için taşımacının ayrıca Bakanlıkça düzenlenen ve yapılacak taşımanın şehirler arası veya il içi olmasına bağlı olarak B2, D2 veya D4 yetki belgelerinden birine sahip olması zorunludur.” hükmünün uygulanmasına ilişkin olarak bahsi geçen yetki belgelerinin istenilmesi halinde maliyeti ve alım süreci nedeni ile bu belgelere sahip yüklenici bulunmasında güçlük çekileceği, dolayısıyla taşımalı eğitim uygulamalarında söz konusu belgelerin istenilmemesi hususunun Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı’ndan talep edildiğinin ancak ilgili Bakanlık tarafından tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine göre yapılmasının gerektiğinin bildirildiği ifade edildiği görülmüştür.

Bu çerçevede söz konusu yazıda ihaleyi yapan idare olan Çayıralan İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü’ne gönderilen bahsi geçen yazılarda, başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak sadece D4 yetki belgesinin istenilmesine ilişkin bir ifadeye yer verilmediği, taşımalı eğitim kapsamında yapılacak işlere ilişkin olarak mevcut mevzuat hükümlerine göre işlem yapılması gerektiğinin belirtildiği anlaşıldığından, idarece şikâyete verilen cevapta belirtilen “Yozgat Valiliği İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nün 08.10.2013 tarih ve 2899728 sayılı yazısında daha önceki yıllarda istenilmeyen D türü belgelerin istenmesinin zorunlu olarak değerlendirildiği” yönündeki gerekçenin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru konusu ile ilgili olarak Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği’nin “Taşımacının yükümlülüğü” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan hükme göre, belediye sınırları dışına/dışından yapılan okul servis hizmetleri için taşımacının ayrıca Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı tarafından düzenlenen ve yapılacak taşımanın şehirler arası veya il içi olmasına bağlı olarak B2, D2 veya D4 yetki belgelerinden birine sahip olması zorunluluğu bulunmaktadır.

Öte yandan Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nin yukarıda yer verilen 4’üncü maddesinde yer alan “tarifeli yolcu taşıma” ve “tarifesiz yolcu taşıma” tanımları ile Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği’nin yukarıda yer verilen 3’üncü maddesinde yer alan “taşıma” tanımı dikkate alındığında, ihale konusu “2014 -2015 Öğretim Yılı Çayıralan İlçesi İlkokul ve Orta Okul Öğrencilerini 19 Yerleşim Yerinden 5 Taşıma Merkezine Taşıma” işinin bahsi geçen Yönetmelik’te tanımlanan “tarifesiz yolcu taşıma” kapsamında yer aldığı sonucuna ulaşılmıştır.

Bu çerçevede idarece şikâyete verilen cevapta “ilçede köylerden köylere ve köylerden ilçe merkezine taşıma yapılacağı için D4 belgesinin istenmesine karar verildiği” ifade edilmekle beraber, yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin bir arada değerlendirilmesi neticesinde asıl olarak tarifeli yolcu taşımacılığı yapmak için alınan bir yetki belgesi niteliğinde olan D4 belgesinin “tarifesiz yolcu taşıma” kapsamında olduğu anlaşılan ihale konusu iş için tek başına yeterlik kriteri olarak belirlenmesinin, yetkinin kapsamında “yurtiçi” ve “tarifesiz” yolcu taşımanın yer aldığı B2 ve D2 yetki belgesi sahiplerinin ihaleye katılımını engellediği ve söz konusu belirlemenin ihale konusu işin niteliği ile de uyumlu olmadığı,

Bununla birlikte ihale konusu işin yapılacağı yerin “Çayıralan ilçesi” olarak belirlendiği göz önüne alındığında sadece D4 yetki belgesinin ihaleye katılım aşamasında sunulması istenilen bir belge olarak düzenlenmesi neticesinde, söz konusu ilçe sınırları içerisinde tarifeli yurtiçi yolcu taşımacılığı faaliyetinde bulunan ancak zaman tarifelerini aksatmamak kaydıyla yetki belgelerinde kayıtlı taşıtlarla tarifesiz yurtiçi yolcu taşımacılığı yapabilecek gerçek ve/veya tüzel kişilerin ihaleye katılımının mümkün olduğu anlaşılmış olup idarece şikâyete verilen cevapta belirtildiği üzere sadece Çayıralan ilçesinde değil de tüm Türkiye’de bulunan gerçek ve/veya tüzel kişilerin katılabileceği yönündeki ifadelerinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Bu itibarla başvuru konusu ihaleye ilişkin Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği’nin yukarıda yer verilen 5’inci maddesinde hükmü, yukarıda yer verilen ilgili mevzuat ve ihale konusu işin niteliği dikkate alındığında, sadece D4 yetki belgesinin ihaleye katılım aşamasında istenilmesinin ihaleye katılımı daralttığı ve rekabeti engellediği neticesine ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

Mahmut GÜRSES

Başkan

Ali Kemal AKKOÇ

Kurul Üyesi

Erkan DEMİRTAŞ

Kurul Üyesi

Mehmet Zeki ADLI

Kurul Üyesi

Hasan KOCAGÖZ

Kurul Üyesi

Mehmet AKSOY

Kurul Üyesi